Prowadzenie działalności gospodarczej
Rejestracja, wybór formy prawnej i opodatkowania, zawieszenie, likwidacja oraz obowiązki ewidencyjne przedsiębiorcy.
Obowiązki przedsiębiorcy wynikają z wielu ustaw jednocześnie — podatkowych, ubezpieczeniowych i Prawa przedsiębiorców. Poradniki w tym dziale porządkują je według etapów prowadzenia działalności.
- Adresy przedsiębiorcyAdres zamieszkania, do doręczeń, miejsca wykonywania działalności i adres do e-Doręczeń — co wpisać w CEIDG i od którego adresu zależy urząd skarbowy.
- CRBRKto zgłasza beneficjentów rzeczywistych do CRBR, jak ich ustalić, termin 14 dni, kto podpisuje zgłoszenie, aktualizacje, jawność rejestru i kary do 1 000 000 zł.
- Działalność nierejestrowanaKwartalny limit przychodów w 2026 i 2027 r., wyłączenia, rejestracja po przekroczeniu limitu, rozliczenie PIT i VAT, ewidencja sprzedaży, faktury i KSeF, kasa rejestrująca i ZUS.
- e-DoręczeniaObowiązek adresu do e-Doręczeń w CEIDG i KRS, stan po 1 października 2026 r., założenie adresu i skrzynki krok po kroku, obsługa skrzynki, upoważnienia do skrzynki, przekazywanie pism biuru, fikcja doręczenia, relacja do e-Urzędu Skarbowego i KSeF.
- Formy prowadzenia działalnościJednoosobowa działalność, spółka cywilna, spółki osobowe i kapitałowe — rejestr, kapitał, odpowiedzialność, podatek dochodowy, ZUS i rodzaj ewidencji.
- Interpretacje podatkoweInterpretacja indywidualna (ORD-IN, opłata, termin, ochrona), interpretacje ogólne, objaśnienia podatkowe, opinia zabezpieczająca, APA, EUREKA i skarga do WSA.
- Kody PKDPKD 2025: wybór kodu przeważającego, okres przejściowy do końca 2026 r., aktualizacja wpisów w CEIDG i KRS oraz rzeczywista rola PKD w podatkach i ZUS.
- Korekta i czynny żalPrawo do korekty deklaracji i jego ograniczenia, korekta JPK_V7, obniżone odsetki, czynny żal i korekta w Kodeksie karnym skarbowym — warunki, forma i skutki.
- Odzyskiwanie należnościWezwanie do zapłaty, potwierdzenie salda, przedawnienie, nakaz zapłaty i egzekucja oraz skutki nieściągalnych należności w VAT, PIT i CIT.
- Pełnomocnictwa dla biuraJakie pełnomocnictwa i uprawnienia przedsiębiorca udziela biuru rachunkowemu: UPL-1, pełnomocnictwo ogólne, ZUS PEL, KSeF, CEIDG — sposób, opłaty i odwołanie.
- PCC w działalnościKiedy przedsiębiorca płaci PCC: sprzedaż rzeczy i praw, pożyczki, umowa spółki, hipoteka, wyłączenie przy VAT, deklaracja PCC-3 w 14 dni i rola notariusza.
- Podatek od nieruchomościGrunty, budynki i budowle w firmie: definicje od 2025 r., górne granice stawek na 2026 i 2027 r., część mieszkania na działalność, IN-1 i DN-1.
- Podatki w okresie zawieszeniaZaliczki PIT i CIT, ryczałt, JPK_V7, rejestracja VAT, amortyzacja, ewidencja i dokumentacja w okresie zawieszenia działalności oraz po jej wznowieniu.
- Przedawnienie zobowiązańPięcioletni termin przedawnienia podatku, zawieszenie i przerwanie biegu, strata i amortyzacja, odpowiedzialność osób trzecich, składki ZUS i karalność z KKS.
- Przekształcenie JDG w spółkęEtapy przekształcenia przedsiębiorcy w jednoosobową spółkę z o.o. oraz skutki w PIT, CIT, VAT i ZUS: zamknięcie KPiR, bilans otwarcia, kontynuacja amortyzacji.
- Rejestr BDOKto musi uzyskać wpis do rejestru BDO przed rozpoczęciem działalności: sklep pakujący i wysyłający towary, import i nabycie towarów w opakowaniach z UE, warsztat i gabinet wytwarzające odpady; opłaty 200 albo 800 zł, numer BDO na dokumentach, sprawozdanie do 15 marca, zwolnienie do 1 tony opakowań i kary.
- Rejestracja w CEIDGWniosek o wpis do CEIDG krok po kroku: decyzje przed rejestracją, dane we wniosku, zgłoszenie do ZUS oraz sprawy załatwiane poza CEIDG — VAT, kasa, KSeF.
- Pytania: rozpoczęcie działalnościDziałalność nierejestrowana, CEIDG, PKD, forma opodatkowania, VAT, ulga na start, rachunek bankowy, kasa rejestrująca, adres, KSeF, e-Doręczenia, dofinansowanie z urzędu pracy, jednoosobowa działalność czy spółka z o.o.
- Likwidacja spółkiOtwarcie likwidacji spółki z o.o., wezwanie wierzycieli, sprawozdania likwidacyjne, CIT i VAT, podział majątku, wykreślenie z KRS oraz zakończenie spółek osobowych.
- Spółka cywilnaUmowa spółki cywilnej, NIP i REGON spółki, wpisy wspólników w CEIDG, VAT spółki, PIT i ZUS wspólników, ewidencja oraz przekształcenie w spółkę jawną.
- Spółki osoboweZakładanie spółek osobowych, opodatkowanie spółki jawnej, partnerskiej i komandytowej (CIT-15J, CIT spółki komandytowej), księgi a KPiR oraz ZUS wspólników.
- Spółka z o.o.Założenie spółki z o.o. (notariusz lub S24), KRS i CRBR, CIT 9% i 19%, dywidenda, estoński CIT, księgi i sprawozdanie finansowe oraz ZUS wspólników i zarządu.
- Sprzedaż i darowizna firmyZbycie przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części: wyłączenie z VAT, PCC, podatek od darowizn, PIT, odpowiedzialność nabywcy za zaległości i pracownicy.
- Terminy zapłaty i zatoryMaksymalne terminy zapłaty między przedsiębiorcami, odsetki w transakcjach handlowych, rekompensata za koszty odzyskiwania należności i ulga na złe długi w PIT i CIT.
- Weryfikacja kontrahentaJak sprawdzić kontrahenta w CEIDG, KRS, REGON, wykazie podatników VAT, VIES i CRBR, na czym polega należyta staranność w VAT i jak udokumentować weryfikację.
- Wybór formy opodatkowaniaSkala, podatek liniowy, ryczałt i karta podatkowa: stawki, składka zdrowotna, ograniczenia, termin oświadczenia o wyborze formy i wspólne rozliczenie z małżonkiem.
- Wznowienie działalnościWznowienie działalności w CEIDG i KRS: data i wniosek, powrót do ubezpieczeń ZUS i ulg składkowych, rejestracja VAT, zaliczki, amortyzacja, kasa i zatrudnienie.
- Zaległości podatkowePowstanie zaległości podatkowej, odsetki za zwłokę, upomnienie i egzekucja, ulgi w spłacie, zabezpieczenia, odpowiedzialność zarządu, zaświadczenie ZAS-W.
- Zamknięcie działalności (CEIDG)Wykreślenie z CEIDG, VAT-Z i spis z natury, remanent likwidacyjny, ostatnie rozliczenia PIT i ZUS, kasa rejestrująca, dokumentacja i pracownicy.
- Zarząd sukcesyjnyUstanowienie zarządcy sukcesyjnego za życia i po śmierci przedsiębiorcy, podatki i ZUS przedsiębiorstwa w spadku, pracownicy, zezwolenia i wygaśnięcie zarządu.
- Zawieszenie działalności spółkiZawieszenie działalności spółki handlowej w KRS: warunki, okres od 30 dni do 24 miesięcy, wniosek w PRS oraz obowiązki, które trwają mimo zawieszenia.
- Zawieszenie działalności (CEIDG)Warunki, okres i skutki zawieszenia działalności wpisanej do CEIDG: składki ZUS, czynności dozwolone w okresie zawieszenia, spółka cywilna, kasa i KSeF.
- Zmiana danych firmyTerminy zgłaszania zmian w CEIDG i KRS, co rejestry przekazują dalej same, a co zgłasza się osobno: VAT-R, NIP-8, CRBR, KSeF i rachunek na białej liście.
- Zmiana formy opodatkowaniaTermin i sposób zmiany formy opodatkowania, przejście z podatku liniowego na ryczałt, utrata prawa w trakcie roku, spis z natury, środki trwałe i korekty przy przejściu na ryczałt i z ryczałtu, składka zdrowotna.
- Zmiana umowy i kapitału spółkiZmiana umowy spółki z o.o. i spółek osobowych, podwyższenie i obniżenie kapitału zakładowego, PCC 0,5%, aport, zmiana PKD i siedziby — forma, KRS i terminy.
- Zmiana wspólnikówZbycie udziałów w spółce z o.o., przystąpienie i wystąpienie wspólnika spółki osobowej i cywilnej: forma, KRS, CRBR, PIT, CIT, PCC oraz ZUS nowych wspólników.