Przejdź do treści

Członek zarządu: powołanie, umowa o pracę, kontrakt menedżerski

Stosunek organizacyjny i umowa z członkiem zarządu spółki z o.o.: samo powołanie z wynagrodzeniem albo bez, umowa o pracę, kontrakt menedżerski, wspólnik jako pracownik oraz PIT i ZUS w skrócie.

Stan prawny na 20 listopada 2026

Członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością łączą ze spółką dwa odrębne stosunki prawne. Stosunek organizacyjny (korporacyjny) powstaje z powołania i uprawnia do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania (art. 201 § 1 i art. 204 § 1 KSH). Obok niego może istnieć stosunek, z którego wynikają wynagrodzenie i warunki wykonywania funkcji — umowa o pracę albo umowa cywilnoprawna. Kodeks spółek handlowych rozdziela oba stosunki: odwołanie z zarządu nie pozbawia członka zarządu roszczeń ze stosunku pracy lub innego stosunku prawnego dotyczącego pełnienia funkcji (art. 203 § 1). Od wybranej podstawy zależą źródło przychodu w podatku dochodowym, tytuł do ubezpieczeń społecznych i sposób zawarcia umowy.

Stosunek organizacyjny — powołanie

  • Powołanie i odwołanie — członka zarządu powołuje i odwołuje uchwała wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej; do zarządu mogą zostać powołani wspólnicy albo osoby spoza ich grona (art. 201 § 3 i 4). Członkiem zarządu może być tylko osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych, której nie dotyczy zakaz wynikający z prawomocnego skazania za przestępstwa wymienione w art. 18 § 2 KSH (art. 18 § 1 i 2).
  • Mandat — wygasa z upływem kadencji, według zasad z art. 202 § 1–3, a także wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania (art. 202 § 4). Do rezygnacji stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie (art. 202 § 5).
  • Odwołanie — jest możliwe w każdym czasie, chyba że umowa spółki ogranicza je, np. do ważnych powodów (art. 203 § 1 i 2).
  • Powołanie a stosunek pracy — stosunek pracy nawiązuje się na podstawie powołania w przypadkach określonych w odrębnych przepisach (art. 68 § 1 Kodeksu pracy). Kodeks spółek handlowych nie zawiera przepisu, według którego powołanie do zarządu spółki z o.o. nawiązywałoby stosunek pracy; powołanie tworzy stosunek organizacyjny, a stosunek pracy członka zarządu może wynikać z odrębnie zawartej umowy o pracę, którą Kodeks odróżnia od powołania (art. 203 § 1 KSH).

Zasady działania zarządu opisuje artykuł Zarząd spółki z o.o..

Samo powołanie

Członek zarządu może pełnić funkcję wyłącznie na podstawie powołania — bez wynagrodzenia albo z wynagrodzeniem przyznanym bez zawierania odrębnej umowy, np. uchwałą wspólników. Kodeks nie uzależnia powołania od przyznania wynagrodzenia; uchwała wspólników może ustalać zasady wynagradzania członków zarządu, w szczególności maksymalną wysokość wynagrodzenia oraz prawo do świadczeń dodatkowych i ich maksymalną wartość (art. 203¹). W spółce jednoosobowej uprawnienia zgromadzenia wspólników wykonuje jedyny wspólnik (art. 156).

Przychody osób należących do składu zarządu osoby prawnej, niezależnie od sposobu ich powołania, są przychodami z działalności wykonywanej osobiście (art. 13 pkt 7 ustawy o PIT). Samo powołanie nie jest tytułem do ubezpieczeń społecznych — nie wymienia go art. 6 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych; członek zarządu pobierający wynagrodzenie z tytułu powołania podlega natomiast ubezpieczeniu zdrowotnemu, co opisuje artykuł Wynagrodzenie członka zarządu.

Umowa o pracę

Kodeks spółek handlowych dopuszcza zatrudnienie członka zarządu na podstawie umowy o pracę (art. 203 § 1 i art. 203¹). O tym, czy członek zarządu jest pracownikiem, decydują warunki wykonywania pracy, a nie nazwa umowy:

  • przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca — do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem (art. 22 § 1 KP),
  • zatrudnienie w takich warunkach jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy bez względu na nazwę umowy (art. 22 § 1¹ KP),
  • nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu tych warunków (art. 22 § 1² KP).

Przy zawarciu, zmianie i rozwiązaniu umowy w drodze porozumienia spółkę reprezentuje rada nadzorcza albo pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników (art. 210 § 1 KSH), a wynagrodzenie określa ten organ albo pełnomocnik (art. 203¹ zdanie drugie). Sąd Najwyższy uznał za bezwzględnie nieważną umowę o pracę zawartą z członkiem zarządu przez zgromadzenie wspólników, a nie przez pełnomocnika powołanego uchwałą (wyrok z 15 czerwca 2005 r., II PK 276/04) — szerzej w artykule Umowy spółki z członkiem zarządu.

Odwołanie z zarządu nie rozwiązuje umowy o pracę — stosunek pracy ustaje według przepisów prawa pracy, np. za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron (Rozwiązanie umowy o pracę).

Kontrakt menedżerski i umowa zlecenia

Kontrakt menedżerski nie jest umową nazwaną w Kodeksie cywilnym. Do umowy o świadczenie usług zarządzania stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu (art. 750 KC), w tym:

  • jeżeli ani z umowy, ani z okoliczności nie wynika, że usługi mają być świadczone bez wynagrodzenia, należy się wynagrodzenie (art. 735 § 1 KC),
  • każda ze stron może wypowiedzieć umowę w każdym czasie; spółka jako dający zlecenie zwraca wydatki poczynione w celu należytego wykonania umowy, a przy umowie odpłatnej uiszcza część wynagrodzenia odpowiadającą dotychczasowym czynnościom; przy umowie odpłatnej wypowiedzenie bez ważnego powodu — przez którąkolwiek ze stron — rodzi obowiązek naprawienia szkody, a uprawnienia do wypowiedzenia z ważnych powodów nie można się zrzec z góry (art. 746 § 1–3 KC).

Członek zarządu może zawrzeć taką umowę jako osoba nieprowadząca działalności gospodarczej albo w ramach prowadzonej działalności. Do jej zawarcia stosuje się art. 210 § 1 KSH, a jeżeli praca jest wykonywana w warunkach określonych w art. 22 § 1 KP, jest to zatrudnienie na podstawie stosunku pracy bez względu na nazwę umowy. Umowę zlecenia na określone czynności, niezwiązane z pełnieniem funkcji, zawiera się na tych samych zasadach reprezentacji.

Wspólnik jako pracownik spółki

  • Jedyny wspólnik będący jedynym członkiem zarządu — Sąd Najwyższy uznał za nieważną umowę o pracę zawartą przez jednoosobową spółkę z o.o., działającą przez wspólnika będącego prezesem jej jednoosobowego zarządu, z tym wspólnikiem (uchwała z 8 marca 1995 r., I PZP 7/95, wydana na gruncie Kodeksu handlowego), a w wyroku z 7 kwietnia 2010 r., II UK 357/09, przyjął, że stosunek pracy wspólnika będącego prezesem jednoosobowego zarządu wygasa z chwilą nabycia przez niego wszystkich udziałów. Obecnie czynność prawna między takim wspólnikiem a spółką wymaga formy aktu notarialnego (art. 210 § 2 KSH); wymóg ten dotyczy formy czynności i nie zmienia przesłanek stosunku pracy z art. 22 § 1 KP.
  • Wspólnik spółki wieloosobowej — może być pracownikiem spółki, jeżeli wykonuje pracę w warunkach określonych w art. 22 § 1 KP; jeżeli jest członkiem zarządu, umowę zawiera w imieniu spółki rada nadzorcza albo pełnomocnik (art. 210 § 1 KSH).

Jedyny wspólnik spółki z o.o. podlega ubezpieczeniom społecznym jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność z samego tytułu udziału w spółce, z zastrzeżeniem zasad zbiegu tytułów do ubezpieczeń (art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) — zob. Wspólnik spółki a ZUS.

Podatek dochodowy i składki w skrócie

PodstawaŹródło przychodu w PITUbezpieczenia społeczne
powołanie z wynagrodzeniemdziałalność wykonywana osobiście (art. 13 pkt 7)brak tytułu
umowa o pracęstosunek pracy (art. 10 ust. 1 pkt 1 i art. 12 ust. 1)jak pracownik (art. 6 ust. 1 pkt 1)
kontrakt menedżerskidziałalność wykonywana osobiście — także przy umowie zawartej w ramach działalności gospodarczej (art. 13 pkt 9); przychody członka zarządu z tytułu pełnienia funkcji — art. 13 pkt 7jak zleceniobiorca — umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu (art. 6 ust. 1 pkt 4); umowę zawartą w ramach działalności gospodarczej omawia artykuł o wynagrodzeniu członka zarządu

Koszty uzyskania przychodów, zaliczki na podatek, składkę zdrowotną, zbieg tytułów do ubezpieczeń i ujęcie wynagrodzenia w kosztach spółki opisuje artykuł Wynagrodzenie członka zarządu, a transakcje członka zarządu będącego wspólnikiem ze spółką — Transakcje spółki z o.o. ze wspólnikiem.

Podstawa prawna

  • art. 18 § 1 i 2, art. 156, art. 201 § 1, 3 i 4, art. 202, art. 203, art. 203¹, art. 204 § 1 i art. 210 § 1 i 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. — Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18, z późn. zm.),
  • art. 22 § 1, 1¹ i 1² oraz art. 68 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1245),
  • art. 735 § 1, art. 746 § 1–3 i art. 750 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. — Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795),
  • art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 12 ust. 1 oraz art. 13 pkt 7 i 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592, z późn. zm.),
  • art. 6 ust. 1 pkt 1, 4 i 5 oraz art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 1474),
  • uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 1995 r., I PZP 7/95,
  • wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2005 r., II PK 276/04,
  • wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2010 r., II UK 357/09.

Artykuł ma charakter informacyjny i omawia przepisy według stanu prawnego na dzień podany pod tytułem. Nie stanowi porady prawnej ani podatkowej i nie zastępuje analizy konkretnej sprawy przez radcę prawnego, adwokata albo doradcę podatkowego.