0115-KDWT.4011.349.2026.1.DS
Opodatkowanie sprzedaży samochodu (brak prawa własności).
- Sygnatura
- 0115-KDWT.4011.349.2026.1.DS
- Rodzaj dokumentu
- Interpretacja indywidualna
- Data wydania
- Organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Status
- Aktualna
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
13 sierpnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
W dniu (...) 2026 r. zmarł Pana ojciec, A.B. Spadek po nim na podstawie zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia (…) sierpnia 2026 r. (Repertorium A numer (...), sporządzonego przez (...) – (...)) nabyły trzy osoby w częściach równych: żona zmarłego (Pana mama), Pan oraz Pana siostra. W skład masy spadkowej wchodził m.in. samochód osobowy (...), rok produkcji: (…), numer rejestracyjny: (...), numer nadwozia (VIN): (...). Pojazd ten stanowił majątek objęty wspólnością majątkową małżeńską Pana rodziców (został pierwotnie kupiony w dniu (…) 2019 r.). Przed dokonaniem sprzedaży pojazdu, w dniu (…) sierpnia 2026 r., została zawarta umowa o częściowy dział spadku. Na mocy tej umowy Pan oraz Pana siostra przekazali przysługujące Państwu udziały w opisanym samochodzie na rzecz Państwa mamy. Dział spadku odbył się nieodpłatnie, bez spłat i dopłat na Państwa rzecz. Tym samym, jedynym i wyłącznym właścicielem pojazdu stała się Państwa mama. W dniu (…) sierpnia 2026 r., a więc przed upływem 6 miesięcy od końca miesiąca, w którym nastąpiła śmierć Pana ojca, samochód został sprzedany osobie trzeciej. Całość kwoty uzyskanej ze sprzedaży otrzymała Pana mama, jako wyłączna właścicielka pojazdu. Fakt, że na umowie sprzedaży z nowym nabywcą widnieje Pan oraz Pana siostra jako współsprzedający, wynikał wyłącznie z uwarunkowań administracyjnych. Pojazd wciąż figurował w systemach Wydziału Komunikacji (oraz w dowodzie rejestracyjnym) jako własność zmarłego ojca. Aby umożliwić i ułatwić kupującemu przerejestrowanie pojazdu oraz wykazanie tzw. ciągłości umów, w dokumencie sprzedaży jako zbywców wymieniono wszystkich spadkobierców. Fizycznie umowa sprzedaży została jednak sporządzona i podpisana wyłącznie przez Pana. Działał Pan „na niej” w imieniu własnym (z uwagi na wymogi Wydziału Komunikacji) oraz jako pełnomocnik Pana mamy i siostry (na podstawie udzielonych Panu pełnomocnictw). Pana zaangażowanie miało na celu wyłącznie bezinteresowną pomoc mamie w sprawnym załatwieniu formalności związanych ze zbyciem auta. Taka pomoc z Pana strony była wręcz konieczna ze względów praktycznych, ponieważ mama nie posiada prawa jazdy, w związku z czym nie dysponuje wiedzą ani doświadczeniem w zakresie spraw motoryzacyjnych, prezentacji pojazdu kupującemu czy procedur urzędowych. W momencie podpisywania umowy sprzedaży nie dysponował Pan już prawem własności do tego pojazdu (w związku z dokonanym wcześniej działem spadku), a z tytułu zawarcia tej transakcji nie otrzymał Pan żadnego wynagrodzenia ani przysporzenia majątkowego.
Pytanie
Czy w związku ze sprzedażą wyżej opisanego samochodu, w sytuacji gdy przed tą transakcją przekazał Pan swój udział w pojeździe mamie w ramach nieodpłatnego działu spadku, ciąży na Panu obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) z tytułu odpłatnego zbycia rzeczy ruchomej przed upływem 6 miesięcy od nabycia (zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), w sytuacji gdy formalnie figurował Pan na umowie sprzedaży i fizycznie ją podpisał (we własnym imieniu oraz jako pełnomocnik matki i siostry)?
Pana stanowisko w sprawie doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku
W Pana ocenie sprzedaż samochodu jest dla Pana całkowicie neutralna podatkowo. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychód powstaje przy odpłatnym zbyciu rzeczy ruchomej przed upływem pół roku od nabycia, o ile zbywcy przysługuje do niej prawo własności i uzyskuje on przysporzenie majątkowe. Wyzbył się Pan swojego udziału w pojeździe wcześniej, w drodze nieodpłatnego działu spadku na rzecz matki, co nie stanowi zbycia odpłatnego i nie generuje przychodu. W momencie sprzedaży wyłącznym właścicielem auta była już Pana matka. Ujęcie Pana w umowie sprzedaży i złożenie podpisu miało charakter wyłącznie pomocniczy, techniczny (na potrzeby Wydziału Komunikacji) oraz pełnomocniczy (z uwagi na pomoc matce w formalnościach). Ponieważ nie był Pan już wtedy właścicielem pojazdu i nie uzyskał z tego tytułu żadnych środków pieniężnych (całość otrzymała matka), przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie znajduje zastosowania i transakcja nie rodzi obowiązku zapłaty podatku.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.):
Podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu.
Zgodnie z art. 4 ww. ustawy:
Obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach.
Opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów/przychodów osób fizycznych reguluje ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.). W myśl art. 3 ust. 1 tej ustawy:
Osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).
Jak stanowi art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jednym ze źródeł przychodów jest:
odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d) innych rzeczy,
– jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany;
Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą odpłatne zbycie rzeczy ruchomych przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie - jeżeli nie następuje w ramach wykonywania działalności gospodarczej - skutkuje powstaniem przychodu z odpłatnego zbycia rzeczy. Przy czym użyte w cytowanym przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy sformułowanie "odpłatne zbycie" oznacza przeniesienie prawa własności lub innych praw majątkowych w zamian za korzyść majątkową. Aby dana czynność miała charakter odpłatnej nie musi jej jednak towarzyszyć świadczenie pieniężne.
Z opisu stanu faktycznego wynika, że w drodze dziedziczenia po zmarłym (...) 2026 roku ojcu, nabył Pan udział w samochodzie osobowym ((...), rok produkcji: (…), numer rejestracyjny: (...), numer nadwozia (VIN): (...)). W dniu (…) sierpnia 2026 r., zawarł Pan z matką i siostrą umowę o nieodpłatnym (bez spłat i dopłat) częściowym dziale spadku, na podstawie której przekazał Pan udział w ww. samochodzie na rzecz matki. Tym samym jedynym i wyłącznym właścicielem pojazdu stała się Państwa mama. W dniu (…) sierpnia 2026 r., samochód został sprzedany osobie trzeciej.
Jak stanowi art. 922 § 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
Zgodnie z art. 924 Kodeksu cywilnego:
Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.
Stosownie do 925 cytowanej ustawy:
Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej.
Zgodnie z art. 1035 Kodeksu cywilnego:
Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.
Moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym także określany jest zgodnie z normami prawa cywilnego. Należy przy tym zauważyć, że przez przeniesienie własności należy rozumieć przejście prawa własności z jednego podmiotu na inny na podstawie umowy. (W. Borysiak (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, wyd. 35, 2026).
Stosownie do art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego:
Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.
Natomiast zgodnie z art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego:
Dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.
Stosownie do art. 1038 § 2 Kodeksu cywilnego:
Umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku.
W odniesieniu do niniejszej sprawy należy wyjaśnić, że dział spadku polega na tym, iż po ustanowieniu wartości całego majątku ustala się wartość sched poszczególnych spadkobierców. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się wyłącznymi podmiotami przyznanych im praw majątkowych, a prawa te wchodzą do majątków osobistych współspadkobierców (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 marca 2013 roku, sygn. I SA/Po 918/12).
Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że skoro:
– zawarł Pan wraz z matką i siostrą umowę o częściowy dział spadku dotyczącą opisanego we wniosku samochodu,
– na mocy tej umowy przekazał Pan przysługujący Panu udział w samochodzie na rzecz matki, która na skutek tej umowy stała się jedynym właścicielem pojazdu,
– dział spadku odbył się nieodpłatnie, bez spłat i dopłat,
to przeniósł Pan własność swojego udziału we współwłasności ww. samochodu na Pana matkę w drodze nieodpłatnej czynności prawnej (nie uzyskał Pan żadnej korzyści majątkowej).
Przeniesienie przez Pana udziału we własności ww. samochodu nie stanowiło odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie uzyskał Pan zatem przychodu w rozumieniu tej ustawy i nie ma Pan obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.
Dodatkowo należy wskazać, że z treści art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że obowiązek podatkowy z tytułu sprzedaży ciąży na osobie zbywającej. Skoro – jak wskazał Pan we wniosku – w momencie podpisywania umowy sprzedaży nie był Pan już współwłaścicielem pojazdu (wyłącznym właścicielem samochodu była Pana matka), to ta czynność prawna także pozostaje dla Pana neutralna na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie rodzi obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.
Pana stanowisko należało zatem uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretację opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego oraz nie analizuję załączonych dokumentów, ani nie oceniam umów pod kątem ich ważności czy zgodności z odrębnymi przepisami.
Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. Pełna weryfikacja prawidłowości Pana stanowiska może być dokonana jedynie w toku ewentualnego postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego organu kontroli celno-skarbowej, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej, do której zastosowanie mają przepisy określone w art. 14h (w zamkniętym katalogu) ustawy Ordynacja podatkowa. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie Pana chroniła.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja a sytuacja podatnika
Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.