Przejdź do treści

0115-KDIT2.4011.558.2026.1.KC

Skutki podatkowe wypłaty pracownikom ekwiwalentu za pranie odzieży roboczej oraz własnej.

Sygnatura
0115-KDIT2.4011.558.2026.1.KC
Data wydania
Organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Status
Aktualna

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

10 września 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

1.  Wnioskodawca

X jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w A, wpisaną do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS (...), podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

2.  Przedmiot działalności i strefy zakładu

Wnioskodawca prowadzi działalność w zakresie (...) obejmującą produkcję (...).

Na terenie zakładu funkcjonują (...).

3.  Osoby zatrudnione

Wnioskodawca zatrudnia pracowników na podstawie umów o pracę oraz współpracuje z osobami fizycznymi wykonującymi umowy zlecenia i umowy o świadczenie usług, do których stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu, nieprowadzącymi pozarolniczej działalności gospodarczej, zwanymi dalej zleceniobiorcami.

Zleceniobiorcy wykonują czynności w zakładzie pracy Wnioskodawcy, w tym samym środowisku pracy i przy narażeniu na te same czynniki zabrudzenia odzieży, co pracownicy wykonujący analogiczne czynności. Samodzielnie organizują sposób wykonania zlecenia i nie podlegają kierownictwu Wnioskodawcy co do sposobu, miejsca i czasu jego wykonywania.

4.  Podstawa przydziału odzieży roboczej

Odzież robocza będzie przydzielana nieodpłatnie osobom zatrudnionym na stanowiskach, na których odzież własna uległaby znacznemu zabrudzeniu albo na których wymagają tego względy sanitarne lub technologiczne, to jest na podstawie przesłanek określonych w art. 2371 § 1 Kodeksu pracy. Odzież ta nie jest ubiorem służbowym ani odzieżą o charakterze wizerunkowym.

Przydzielona odzież stanowi własność Wnioskodawcy i podlega zwrotowi po zakończeniu zatrudnienia lub współpracy. Przydział będzie dokumentowany w imiennej karcie ewidencji wyposażenia. Ekwiwalent będzie przysługiwał wyłącznie osobom, którym odzież przydzielono i którym przydział ten udokumentowano.

Wobec zleceniobiorców obowiązek zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy wynika z art. 304 § 1 w związku z art. 207 § 2 Kodeksu pracy, a obowiązki w zakresie określonym przez Wnioskodawcę ciążą również na zleceniobiorcy na podstawie art. 3041 Kodeksu pracy.

5.  Kategorie stanowisk

Wnioskodawca wyodrębni kategorie stanowisk, różniące się częstotliwością wymiany odzieży roboczej i wynikającą z niej liczbą cykli prania w miesiącu:

·      Kategoria I – stanowiska produkcyjne – pracownik (...). Odzież ulega zabrudzeniu w ciągu jednej zmiany w stopniu wykluczającym ponowne użycie i podlega wymianie codziennie. Liczba cykli prania: 20 w miesiącu;

·      Kategoria II – laboratorium – laborant i kontroler jakości pobierający próby na hali produkcyjnej. Odzież podlega wymianie codziennie, co wynika z wymagań sanitarnych obowiązujących przy pobieraniu i badaniu prób. Liczba cykli prania: 20 w miesiącu;

·      Kategoria III – stanowiska handlowe – przedstawiciel handlowy i pracownik działu sprzedaży, wchodzący na halę produkcyjną na polecenie służbowe. Odzież podlega wymianie raz w tygodniu. Liczba cykli prania: 4 w miesiącu;

·      Kategoria IV – stanowiska administracyjno-biurowe – osoby wchodzące na halę produkcyjną na polecenie służbowe. Odzież podlega wymianie raz w tygodniu. Liczba cykli prania: 4 w miesiącu;

·      pozostałe stanowiska, na których odzież robocza nie jest przydzielana i na których nie występuje wstęp na halę produkcyjną. Ekwiwalent nie przysługuje.

Przypisanie stanowisk do kategorii określa tabela norm przydziału odzieży i obuwia roboczego, stanowiąca załącznik do zarządzenia Wnioskodawcy. Zasady te są jednakowe dla pracowników i dla zleceniobiorców wykonujących te same czynności.

Wstęp na halę produkcyjną jest dopuszczalny wyłącznie w odzieży roboczej. Osoba zatrudniona na stanowisku handlowym (kategoria III) albo administracyjno-biurowym (kategoria IV), która na polecenie służbowe wchodzi na halę produkcyjną, otrzymuje przed wejściem odzież roboczą i jest obowiązana poddać ją praniu na zasadach obowiązujących pozostałe kategorie stanowisk. Podstawą przydziału są w tym wypadku względy sanitarne i technologiczne obowiązujące na hali produkcyjnej oraz narażenie odzieży własnej na znaczne zabrudzenie, to jest przesłanki określone w art. 2377 § 1 Kodeksu pracy. Wydanie odzieży odnotowuje się w imiennej karcie ewidencji wyposażenia, a polecenie służbowe – w rejestrze wejść na halę.

6.  Wyłączenie odzieży skażonej

Odzież robocza objęta ekwiwalentem nie jest odzieżą, która w wyniku stosowania w procesie pracy uległa skażeniu środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi w rozumieniu art. 23710 § 1 Kodeksu pracy. Ocena ryzyka zawodowego sporządzona dla stanowisk objętych ekwiwalentem nie kwalifikuje odzieży w ten sposób. Na stanowiskach, na których takie skażenie występuje, Wnioskodawca zapewnia pranie we własnym zakresie i ekwiwalentu nie wypłaca.

7.  Brak możliwości zapewnienia prania

Wnioskodawca nie będzie miał możliwości zapewnienia prania odzieży roboczej we własnym zakresie. Nie prowadzi i nie będzie prowadził pralni zakładowej, ponieważ w użytkowanych obiektach nie ma pomieszczeń odpowiadających wymaganiom przepisów o ogólnych warunkach bezpieczeństwa i higieny pracy ani przyłączy technicznych umożliwiających ich urządzenie.

Wnioskodawca nie zawrze również umowy z zewnętrznym usługodawcą pralniczym obejmującej pranie odzieży roboczej, ani w całości, ani w części dotyczącej stanowisk objętych ekwiwalentem.

Czynności prania będą wykonywane przez osoby zatrudnione, za ich uprzednią pisemną zgodą, w zamian za ekwiwalent pieniężny. Z praktyki Wnioskodawcy wynika, że osoby zatrudnione nie korzystają z usług pralni zewnętrznych i piorą odzież roboczą w miejscu zamieszkania, przy użyciu własnego sprzętu. W konsekwencji, nie będzie możliwe dokumentowanie przez nie kosztów ponoszonych comiesięcznie z tego tytułu.

8.  Zakres czynności powierzonych osobie zatrudnionej

Obowiązki w zakresie konserwacji, naprawy, odpylania i odkażania odzieży roboczej pozostaną w całości po stronie Wnioskodawcy. Osobom zatrudnionym powierzone zostanie wyłącznie pranie. Na pranie składają się także czynności nieodłącznie z nim związane, to jest odplamianie wstępne, suszenie i prasowanie, bez których pranie nie doprowadza odzieży do stanu zdatnego do użytku.

9.  Koszt jednego cyklu prania

Koszt jednego cyklu prania odzieży roboczej w warunkach domowych Wnioskodawca ustali przy założeniu:

·      woda wraz z odprowadzeniem ścieków – 0,70 zł, przy cenie 9,61 zł za m3 brutto według taryfy Miejskich Wodociągów i Oczyszczalni (...), zatwierdzonej decyzją Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie znak (...);

·      energia elektryczna na pranie w temperaturze 60 °C – 0,75 zł, przy cenie 1,0931 zł za kWh brutto według taryfy (...). w grupie taryfowej (...), zatwierdzonej decyzją Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia 17 grudnia 2025 r.;

·      środek piorący – 1,60 zł, przy cenie 47,99 zł za opakowanie 1,65 kg wystarczające na 30 cykli prania;

·      płyn zmiękczający, którego użycie jest konieczne ze względu na rodzaj tkanin odzieży roboczej i ogranicza czas prasowania – 0,62 zł, przy cenie 28,99 zł za opakowanie 987 ml wystarczające na 47 cykli prania;

·      energia elektryczna na prasowanie – 0,50 zł, przy mocy żelazka 2 kW i czasie pracy urządzenia wynoszącym około czternastu minut na jeden cykl, obejmującym nagrzewanie i prasowanie; czas pracy urządzenia nie jest tożsamy z czasem pracy osoby zatrudnionej, ujętym odrębnie poniżej;

·      amortyzacja pralki i żelazka – 1,10 zł, ustalona jako iloraz wartości rynkowej sprzętu i okresu jego użytkowania, w przeliczeniu na jeden cykl prania;

·      koszt pracy własnej osoby zatrudnionej, wynoszący 20 minut na jeden cykl – 7,15 zł.

Pozycje materiałowe i eksploatacyjne, to jest suma pozycji z wyłączeniem kosztu pracy własnej, wynoszą 5,27 zł.

Do tej kwoty dolicza się 10%, to jest 0,53 zł, tytułem kosztów utrzymania sprzętu piorącego, na które składają się odkamienianie, czyszczenie filtra i bębna oraz wymiana węża. Narzutu nie nalicza się od pozycji obejmującej pracę własną, ponieważ dotyczy on wyłącznie eksploatacji urządzeń. Pozycja ta nie obejmuje konserwacji ani naprawy odzieży roboczej – obowiązki te pozostają w całości po stronie Wnioskodawcy i nie są objęte ekwiwalentem.

Do wyliczenia pozycji obejmującej pracę własną Wnioskodawca przyjmuje minimalne wynagrodzenie za pracę obowiązujące w 2026 r., określone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r., w kwocie netto 3 605,85 zł, podzielone przez 168 godzin i przemnożone przez czas jednego cyklu wynoszący 20 minut, co daje 7,15 zł. Przyjęcie kwoty netto odpowiada metodzie zastosowanej przez Sąd Okręgowy w Gliwicach w wyroku z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. VIII Pa 89/17, w którym sąd wskazał, że podstawą wyliczenia wartości nakładu pracy powinno być minimalne wynagrodzenie krajowe i że brak jest podstaw do naliczania go w stawce brutto, ponieważ od tych kosztów nie odprowadza się należności publicznoprawnych.

Łączny koszt jednego cyklu prania, obejmujący pozycje materiałowe i eksploatacyjne, narzut oraz koszt pracy własnej, wynosi 12,95 zł.

Czas 20 minut jest czasem pracy osoby zatrudnionej, a nie czasem pracy urządzeń. Obejmuje wyłącznie czynności wykonywane przez człowieka przed uruchomieniem pralki, w przerwie między jej cyklami i po ich zakończeniu, to jest odplamianie wstępne – 4 minuty, segregację i załadunek – 3 minuty, wyjęcie po zakończeniu cyklu – 2 minuty, rozwieszenie do wyschnięcia – 5 minut, zdjęcie po wyschnięciu i złożenie – 3 minuty oraz prasowanie – 3 minuty. Czas pracy samej pralki, wynoszący przy programie 60 °C około dwóch i pół godziny, nie jest wliczany do kalkulacji.

10.  Zasady wypłaty i pomniejszania

Ekwiwalent będzie wypłacany miesięcznie, jako odrębna pozycja na liście płac albo w rozliczeniu z tytułu umowy zlecenia, z adnotacją wskazującą tytuł wypłaty.

Wysokość ekwiwalentu będzie kalkulowana comiesięcznie, proporcjonalnie do liczby dni faktycznie przepracowanych w danym miesiącu i wymagających korzystania z odzieży roboczej, odpowiadającej liczbie cykli prania przyjętej w kalkulacji stawki dla danej kategorii stanowisk. Kwotę należną za dany miesiąc ustala się jako iloraz stawki miesięcznej i liczby dni pracy przewidzianych dla danej osoby w tym miesiącu, pomnożony przez liczbę dni faktycznie przepracowanych. Podstawą pomniejszenia jest liczba cykli prania, które w danym miesiącu nie wystąpiły, a nie sama obecność w pracy.

Za dni urlopu, niezdolności do pracy oraz innej nieobecności ekwiwalent nie przysługuje, ponieważ w tych okresach odzież robocza nie jest używana i koszt jej prania nie powstaje.

11.  Ekwiwalent za używanie odzieży własnej

Na stanowiskach handlowych i administracyjno-biurowych (kategoria III i IV), to jest na stanowiskach niezwiązanych z bezpośrednią obsługą maszyn ani z pracami powodującymi intensywne brudzenie lub skażenie odzieży, Wnioskodawca będzie mógł dopuścić, za pisemną zgodą, używanie przez osobę zatrudnioną odzieży własnej spełniającej wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy. W takim przypadku wypłacany będzie odrębny ekwiwalent za używanie odzieży własnej, ustalany metodą amortyzacyjną jako iloraz ceny rynkowej danego elementu odzieży i okresu jego używalności, powiększony o jednolity margines w wysokości 20% na ponadnormatywne zużycie w warunkach pracy zawodowej. Do stawki nie dolicza się dodatkowego narzutu ponad ten margines. Osobie, której dopuszczono używanie odzieży własnej, nie przysługuje za ten sam okres ekwiwalent za pranie odzieży roboczej.

Na stanowiskach produkcyjnych (kategoria I) i w laboratorium (kategoria II) używanie odzieży własnej nie będzie dopuszczalne, zgodnie z art. 2377 § 3 Kodeksu pracy.

12.  Podstawa wewnętrzna i dokumentacja

Zasady przydziału odzieży roboczej oraz ustalania i wypłaty ekwiwalentu określi zarządzenie Wnioskodawcy w sprawie ustalenia norm przydziału odzieży i obuwia roboczego oraz zasad wypłaty ekwiwalentu za ich pranie i za używanie odzieży własnej, wydane na podstawie art. 2377, art. 2378 § 1 oraz art. 2379 § 2 i § 3 Kodeksu pracy, po konsultacji z pracownikami w trybie art. 23711a Kodeksu pracy.

Wobec pracowników zasady te powtarza załącznik do regulaminu wynagradzania, a wobec zleceniobiorców załącznik do regulaminu zasad wynagradzania zleceniobiorców, stanowiącego załącznik do aneksu do umowy zlecenia. Zleceniobiorca potwierdza zapoznanie się z jego treścią pisemnym oświadczeniem składanym przed rozpoczęciem wykonywania zlecenia.

Wnioskodawca będzie prowadził imienną kartę ewidencji wyposażenia, listę osób uprawnionych do ekwiwalentu oraz dokumentację kalkulacyjną obejmującą założenia kosztowe wraz z wydrukami taryf opatrzonymi datą.

13.  Weryfikacja i aktualizacja

Wnioskodawca nie będzie wymagał od osób zatrudnionych przedstawiania paragonów ani faktur dokumentujących poszczególne prania. Przyjęte ceny i warunki rynkowe będą podlegały corocznej rewizji pod kątem aktualności i adekwatności względem rzeczywistych kosztów, a zmiana stawek nastąpi w drodze zmiany zarządzenia.

Jeżeli osoby zatrudnione zgłoszą, że rzeczywiście ponoszone przez nie koszty prania są wyższe niż przyjęte w kalkulacji, w szczególności z uwagi na korzystanie z usług pralni lub brak warunków do prania w miejscu zamieszkania, wysokość ekwiwalentu zostanie podwyższona w drodze zmiany zarządzenia, do poziomu wynikającego z cen usług pralniczych.

14.  Wyjaśnienia uzupełniające

Poniższe wyjaśnienia stanowią element opisu zdarzenia przyszłego i zostały przedstawione w celu uniknięcia potrzeby wezwania do uzupełnienia wniosku.

a)  Ekwiwalent nie będzie stanowić elementu należnego osobom zatrudnionym wynagrodzenia za pracę ani wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia. Wynagrodzenie wynika wyłącznie z umowy o pracę albo z umowy zlecenia i będzie wypłacane niezależnie od ekwiwalentu.

b)  Poniesienie wydatku na ekwiwalent nie wpłynie na wysokość wynagrodzenia. Stawki wynagrodzenia pozostaną całkowicie niezależne od przyznania, podwyższenia lub zaprzestania wypłaty ekwiwalentu.

c)  Ani w umowach o pracę, ani w umowach zlecenia, ani w aneksach do nich nie zostanie wskazane, że ekwiwalent stanowi element wynagrodzenia. Ekwiwalent uregulowany jest odrębnie, w zarządzeniu oraz w załącznikach do regulaminów, jako świadczenie niebędące składnikiem wynagrodzenia.

d)  Na dzień złożenia wniosku Wnioskodawca nie poniósł jeszcze wydatków objętych wnioskiem. Zostaną one poniesione po wdrożeniu zarządzenia. Wniosek dotyczy wyłącznie zdarzenia przyszłego.

e)  Ekwiwalent będzie przysługiwał wyłącznie osobom, którym przydzielono odzież roboczą na podstawie przesłanek z art. 2377 § 1 Kodeksu pracy. Nie będzie wypłacany za pranie odzieży własnej używanej zamiast roboczej ani za pranie ubioru służbowego.

f)   Wysokość ekwiwalentu nie będzie ustalana ryczałtowo w oderwaniu od kosztów. Została obliczona pozycja po pozycji na podstawie rzeczywistych cen jednostkowych i rzeczywistej liczby cykli prania wynikającej z udokumentowanego zużycia odzieży, odrębnie dla każdej kategorii stanowisk.

g)  Osoby zatrudnione nie będą dokumentowały kosztów, ponieważ pranie będzie wykonywane w warunkach domowych, przy użyciu własnego sprzętu i środków, wspólnie z odzieżą prywatną. Wyodrębnienie kosztu przypadającego na pojedyncze pranie odzieży roboczej nie jest w takich warunkach możliwe w drodze dokumentów księgowych.

h)  Ekwiwalent nie będzie wypłacany za okresy, w których odzież robocza nie jest używana.

i)    Odzież robocza objęta ekwiwalentem stanowi własność Wnioskodawcy i podlega zwrotowi po zakończeniu zatrudnienia lub współpracy.

j)    Zleceniobiorcy wykonują czynności w zakładzie pracy Wnioskodawcy, wobec czego obowiązek zapewnienia im bezpiecznych i higienicznych warunków pracy obciąża Wnioskodawcę na podstawie art. 304 § 1 w związku z art. 207 § 2 Kodeksu pracy. Zasady przyznawania ekwiwalentu są dla nich tożsame z zasadami obowiązującymi pracowników wykonujących te same czynności.

k)  Zleceniobiorcy nie prowadzą pozarolniczej działalności gospodarczej, a przychody z umowy zlecenia stanowią dla nich przychody z działalności wykonywanej osobiście w rozumieniu art. 13 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

l)    Wnioskodawca nie oczekuje interpretacji przepisów Kodeksu pracy. Okoliczności wynikające z tych przepisów zostały przedstawione jako element opisu zdarzenia przyszłego, a przedmiotem wniosku są wyłącznie przepisy prawa podatkowego wskazane w części E, tj. art. 21 ust. 1 pkt 11, art. 32 ust. 1, art. 41 ust. 1 oraz art. 42a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

m)Przedmiotem wniosku są obowiązki Wnioskodawcy jako płatnika, to jest obowiązek obliczenia, pobrania i wpłacenia zaliczki na podatek dochodowy oraz obowiązek sporządzenia informacji o przychodach.

n)  Wnioskodawca nie występował dotychczas z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w tym samym zakresie.

Pytania

1)  Czy ekwiwalent pieniężny za pranie odzieży roboczej oraz ekwiwalent pieniężny za używanie odzieży własnej, wypłacane pracownikom na zasadach opisanych w zdarzeniu przyszłym, korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wobec czego na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek obliczenia, pobrania i wpłacenia zaliczki na podatek dochodowy na podstawie art. 32 ust. 1 tej ustawy?

2)  Czy ekwiwalent pieniężny za pranie odzieży roboczej oraz ekwiwalent pieniężny za używanie odzieży własnej, wypłacane zleceniobiorcom na zasadach opisanych w zdarzeniu przyszłym, korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wobec czego na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek obliczenia, pobrania i wpłacenia zaliczki na podatek dochodowy na podstawie art. 41 ust. 1 tej ustawy ani obowiązek sporządzenia informacji, o której mowa w art. 42a ust. 1 tej ustawy?

Państwa stanowisko w sprawie

Państwa zdaniem – w zakresie pytania nr 1 – oba ekwiwalenty wypłacane pracownikom korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wobec czego Wnioskodawca nie jest zobowiązany do poboru zaliczki na podatek dochodowy.

Przepis ten zwalnia od podatku świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, przysługujące na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, jeżeli zasady ich przyznawania wynikają z odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

Obie przesłanki są spełnione. Świadczenie przysługuje na podstawie art. 2379 § 3 Kodeksu pracy, który przewiduje wypłatę ekwiwalentu pieniężnego w wysokości kosztów poniesionych przez pracownika, jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej, a w zakresie odzieży własnej na podstawie art. 2377 § 4 Kodeksu pracy. Zasady przyznawania wynikają z tych przepisów oraz z wydanego na ich podstawie zarządzenia Wnioskodawcy.

Świadczenie zachowuje charakter ekwiwalentu, a nie stałej kwoty oderwanej od kosztu. Jego wysokość została ustalona jako iloczyn jednostkowego kosztu jednego cyklu prania, obliczonego pozycja po pozycji na podstawie rzeczywistych cen jednostkowych wynikających z taryf i cen rynkowych, oraz liczby cykli przypisanej do danej kategorii stanowisk, wynikającej z częstotliwości wymiany odzieży na tej kategorii stanowisk. Kwota jest zróżnicowana między kategoriami, podlega proporcjonalnemu pomniejszeniu za okresy, w których odzież nie jest używana, i podlega corocznej weryfikacji.

Brak obowiązku dokumentowania kosztów przez pracownika nie pozbawia świadczenia charakteru ekwiwalentu. Stanowisko to potwierdza wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 kwietnia 2017 r., sygn. II UK 198/16, OSNP 2013/6/79, w którym Sąd wskazał, że ekwiwalent oznacza nie tylko równowartość, lecz także odpowiednik, a odpowiedni i równoważny to współmierny, niekoniecznie równy.

Uwzględnienie w kalkulacji nakładu pracy własnej osoby zatrudnionej znajduje potwierdzenie w wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z 23 listopada 2017 r., sygn. VIII Pa 39/17, w którym sąd uznał, że koszty pracy związane z wykonaniem prania powinny być uwzględnione w kwocie należnego pracownikowi ekwiwalentu, ponieważ pracownik musi przeznaczyć na pranie swój czas poza godzinami pracy, oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 kwietnia 1993 r., sygn. I SA/Lu 392/97, zgodnie z którym ekwiwalent pieniężny z tytułu prania odzieży roboczej powinien być ustalony w kwotach realnych, z uwzględnieniem nakładu pracy oraz aktualnych kosztów energii, wody i środków piorących.

Państwa zdaniem – w zakresie pytania nr 2 – oba ekwiwalenty wypłacane zleceniobiorcom również korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wobec czego Wnioskodawca nie jest zobowiązany do poboru zaliczki na podstawie art. 41 ust. 1 tej ustawy ani do sporządzenia informacji, o której mowa w art. 42a ust. 1 tej ustawy.

Przepis art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ogranicza zwolnienia do pracowników. Posługuje się kryterium przedmiotowym, to jest przysługiwaniem świadczenia na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, a nie kryterium podstawy zatrudnienia.

Obowiązek zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę wynika wprost z art. 304 § 1 w związku z art. 207 § 2 Kodeksu pracy. Obowiązki w zakresie określonym przez Wnioskodawcę ciążą również na zleceniobiorcy na podstawie art. 3041 Kodeksu pracy. Zleceniobiorcy wykonują czynności w zakładzie pracy Wnioskodawcy, w tym samym środowisku i przy narażeniu na te same czynniki zabrudzenia odzieży, co pracownicy wykonujący analogiczne czynności.

Za taką wykładnią przemawia interpretacja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Lublinie z dnia 5 sierpnia 2020 r., znak WPI/200000/43/499/2020, w której organ uznał za prawidłowe stanowisko przedsiębiorcy w sprawie wyłączenia ekwiwalentu pieniężnego za pranie odzieży roboczej zarówno wobec pracowników tymczasowych, jak i zleceniobiorców. Przyjęcie odmiennej wykładni prowadziłoby do zróżnicowania sytuacji podatkowej osób wykonujących te same czynności, w tym samym miejscu i w tych samych warunkach, wyłącznie ze względu na podstawę zatrudnienia, mimo że obowiązek zapewnienia im bezpiecznych i higienicznych warunków pracy jest identyczny.

Pozostałe argumenty przedstawione w stanowisku do pytania nr 1, dotyczące ekwiwalentnego charakteru świadczenia oraz metody ustalenia jego wysokości, zachowują aktualność również w odniesieniu do zleceniobiorców.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Treść powyższego przepisu wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody uzyskane przez podatnika, z wyjątkiem tych, które zostały enumeratywnie wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych zawartym w powyższej ustawie bądź, od których zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy:

Źródłami przychodów są:

·      stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta;

·      działalność wykonywana osobiście.

Stosownie do treści art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Według art. 11 ust. 2 ustawy:

Wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem ust. 2c oraz art. 12 ust. 2-2c, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

W myśl art. 11 ust. 2a cytowanej ustawy:

Wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

1)  jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców;

2)  jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu;

3)  jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;

4)  w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Natomiast zgodnie z art. 11 ust. 2b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Jeżeli świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według zasad określonych w ust. 2 lub 2a, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika.

Stosownie do art. 12 ust. 1 cytowanej ustawy:

Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Użyty powyżej zwrot „w szczególności” oznacza, że wymienione kategorie przychodów zostały wskazane jedynie przykładowo. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.

Zgodnie z art. 12 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Za pracownika w rozumieniu ustawy uważa się osobę pozostającą w stosunku służbowym, stosunku pracy, stosunku pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunku pracy.

Podkreślenia wymaga, że o tym, czy świadczenie jest przychodem ze stosunku pracy (i innych stosunków wymienionych w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) decyduje okoliczność, czy może je otrzymać wyłącznie pracownik w rozumieniu ust. 4 tego artykułu, czy także inna osoba, niezwiązana z pracodawcą.

Stosownie do art. 32 ust. 1 ustawy:

Zakłady pracy będące osobami fizycznymi, osobami prawnymi oraz jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, z pracy nakładczej lub ze spółdzielczego stosunku pracy, z zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego wypłacanych przez zakłady pracy lub z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej wypłacanej w spółdzielniach pracy.

W świetle art. 13 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:

a)  osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,

a)  właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora - jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością,

b)  przedsiębiorstwa w spadku

-     z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9.

Stosownie do art. 41 ust. 1 ww. ustawy:

Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b, najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1.

Z opisu zdarzenia w szczególności wynika, że prowadzą Państwo działalność w zakresie (...). Na terenie zakładu funkcjonują (...). Zatrudniają Państwo pracowników na podstawie umów o pracę oraz współpracują z osobami fizycznymi wykonującymi umowy zlecenia i umowy o świadczenie usług, do których stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu, nieprowadzącymi pozarolniczej działalności gospodarczej. Zleceniobiorcy wykonują czynności w Państwa zakładzie pracy, w tym samym środowisku pracy i przy narażeniu na te same czynniki zabrudzenia odzieży, co pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy o pracę wykonujący analogiczne czynności. Samodzielnie organizują sposób wykonania zlecenia i nie podlegają Państwa kierownictwu co do sposobu, miejsca i czasu jego wykonywania. Pracownikom oraz zleceniobiorcom będą Państwo wypłacać ekwiwalent pieniężny za pranie odzieży roboczej i ekwiwalent pieniężny za używanie odzieży własnej. Ekwiwalent będzie przysługiwał wyłącznie osobom, którym przydzielono odzież roboczą na podstawie przesłanek z art. 2377 § 1 Kodeksu pracy. Ekwiwalent nie będzie stanowić elementu należnego osobom zatrudnionym wynagrodzenia za pracę ani wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia. Odzież robocza będzie przydzielana nieodpłatnie osobom zatrudnionym na stanowiskach, na których odzież własna uległaby znacznemu zabrudzeniu albo na których wymagają tego względy sanitarne lub technologiczne – na podstawie przesłanek określonych w art. 2371 § 1 Kodeksu pracy. Odzież ta nie jest ubiorem służbowym, ani odzieżą o charakterze wizerunkowym. Przydzielona odzież stanowi Państwa własność i podlega zwrotowi po zakończeniu zatrudnienia lub współpracy. Przydział będzie dokumentowany w imiennej karcie ewidencji wyposażenia. Ekwiwalent będzie przysługiwał wyłącznie osobom, którym odzież przydzielono i którym przydział ten udokumentowano. Wobec zleceniobiorców obowiązek zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy wynika z art. 304 § 1 w związku z art. 207 § 2 Kodeksu pracy, a obowiązki w zakresie określonym przez Państwa ciążą również na zleceniobiorcy na podstawie art. 3041 Kodeksu pracy. Wyodrębnią Państwo kategorie stanowisk, różniące się częstotliwością wymiany odzieży roboczej i wynikającą z niej liczbą cykli prania w miesiącu. Do kategorii I zostały zaliczone stanowiska produkcyjne (np. pracownik (...)) – odzież ulega zabrudzeniu w ciągu jednej zmiany w stopniu wykluczającym ponowne użycie i podlega wymianie codziennie (liczba cykli prania: 20 w miesiącu), do kategorii II należy laboratorium, tj. laborant i kontroler jakości pobierający próby na hali produkcyjnej – odzież podlega wymianie codziennie (liczba cykli prania: 20 w miesiącu), z kolei kategoria III to stanowiska handlowe, czyli przedstawiciel handlowy i pracownik działu sprzedaży, wchodzący na halę produkcyjną na polecenie służbowe – odzież podlega wymianie raz w tygodniu (liczba cykli prania: 4 w miesiącu), natomiast stanowiska administracyjno-biurowe należą do IV kategorii i dotyczą osób wchodzących na halę produkcyjną na polecenie służbowe – odzież podlega wymianie raz w tygodniu (liczba cykli prania: 4 w miesiącu), a na pozostałych stanowiskach ekwiwalent nie przysługuje – są to stanowiska, na których odzież robocza nie jest przydzielana, i na których nie występuje wstęp na halę produkcyjną. Wysokość ekwiwalentu nie będzie ustalana ryczałtowo w oderwaniu od kosztów. Została obliczona pozycja po pozycji na podstawie rzeczywistych cen jednostkowych i rzeczywistej liczby cykli prania wynikającej z udokumentowanego zużycia odzieży, odrębnie dla każdej kategorii stanowisk. Przypisanie stanowisk do kategorii określa tabela norm przydziału odzieży i obuwia roboczego, stanowiąca załącznik do Państwa zarządzenia. Zasady te są jednakowe dla pracowników i dla zleceniobiorców wykonujących te same czynności. Wstęp na halę produkcyjną jest dopuszczalny wyłącznie w odzieży roboczej. Osoba zatrudniona na stanowisku handlowym (kategoria III) albo administracyjno-biurowym (kategoria IV), która na polecenie służbowe wchodzi na halę produkcyjną, otrzymuje przed wejściem odzież roboczą i jest obowiązana poddać ją praniu na zasadach obowiązujących pozostałe kategorie stanowisk. Podstawą przydziału są w tym wypadku względy sanitarne i technologiczne obowiązujące na hali produkcyjnej oraz narażenie odzieży własnej na znaczne zabrudzenie, to jest przesłanki określone w art. 2377 § 1 Kodeksu pracy. Wydanie odzieży odnotowuje się w imiennej karcie ewidencji wyposażenia, a polecenie służbowe – w rejestrze wejść na halę. Odzież robocza objęta ekwiwalentem nie jest odzieżą, która w wyniku stosowania w procesie pracy uległa skażeniu środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi w rozumieniu art. 23710 § 1 Kodeksu pracy. Ocena ryzyka zawodowego sporządzona dla stanowisk objętych ekwiwalentem nie kwalifikuje odzieży w ten sposób. Na stanowiskach, na których takie skażenie występuje, zapewnią Państwo pranie we własnym zakresie i ekwiwalentu nie wypłacą. Nie będą mieli Państwo możliwości zapewnienia prania odzieży roboczej we własnym zakresie, ani nie będą zawierać umów z zewnętrznym usługodawcą pralniczym. Czynności prania będą wykonywane przez osoby zatrudnione, za ich uprzednią pisemną zgodą, w zamian za ekwiwalent pieniężny. Nie będzie możliwe dokumentowanie przez osoby zatrudnione kosztów ponoszonych comiesięcznie z tego tytułu. Ekwiwalent będzie wypłacany miesięcznie, jako odrębna pozycja na liście płac albo w rozliczeniu z tytułu umowy zlecenia, z adnotacją wskazującą tytuł wypłaty. Wysokość ekwiwalentu będzie kalkulowana comiesięcznie, proporcjonalnie do liczby dni faktycznie przepracowanych w danym miesiącu i wymagających korzystania z odzieży roboczej, odpowiadającej liczbie cykli prania przyjętej w kalkulacji stawki dla danej kategorii stanowisk. Kwotę należną za dany miesiąc ustala się jako iloraz stawki miesięcznej i liczby dni pracy przewidzianych dla danej osoby w tym miesiącu, pomnożony przez liczbę dni faktycznie przepracowanych. Podstawą pomniejszenia jest liczba cykli prania, które w danym miesiącu nie wystąpiły, a nie sama obecność w pracy. Za dni urlopu, niezdolności do pracy oraz innej nieobecności ekwiwalent nie przysługuje, ponieważ w tych okresach odzież robocza nie jest używana i koszt jej prania nie powstaje. Na stanowiskach handlowych i administracyjno-biurowych (kategoria III i IV), to jest na stanowiskach niezwiązanych z bezpośrednią obsługą maszyn ani z pracami powodującymi intensywne brudzenie lub skażenie odzieży, będą mogli Państwo dopuścić, za pisemną zgodą, używanie przez osobę zatrudnioną odzieży własnej spełniającej wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy. W takim przypadku wypłacany będzie odrębny ekwiwalent za używanie odzieży własnej, ustalany metodą amortyzacyjną jako iloraz ceny rynkowej danego elementu odzieży i okresu jego używalności, powiększony o jednolity margines w wysokości 20% na ponadnormatywne zużycie w warunkach pracy zawodowej. Do stawki nie dolicza się dodatkowego narzutu ponad ten margines. Osobie, której dopuszczono używanie odzieży własnej, nie przysługuje za ten sam okres ekwiwalent za pranie odzieży roboczej. Na stanowiskach produkcyjnych (kategoria I) i w laboratorium (kategoria II) używanie odzieży własnej nie będzie dopuszczalne, zgodnie z art. 2377 § 3 Kodeksu pracy. Zasady przydziału odzieży roboczej oraz ustalania i wypłaty ekwiwalentu określi Państwa zarządzenie w sprawie ustalenia norm przydziału odzieży i obuwia roboczego oraz zasad wypłaty ekwiwalentu za ich pranie i za używanie odzieży własnej, wydane na podstawie art. 2377, art. 2378 § 1 oraz art. 2379 § 2 i § 3 Kodeksu pracy, po konsultacji z pracownikami w trybie art. 23711a Kodeksu pracy. Wobec pracowników zasady te wskazuje załącznik do regulaminu wynagradzania, a wobec zleceniobiorców załącznik do regulaminu zasad wynagradzania zleceniobiorców, stanowiącego załącznik do aneksu do umowy zlecenia. Zleceniobiorca potwierdza zapoznanie się z jego treścią pisemnym oświadczeniem składanym przed rozpoczęciem wykonywania zlecenia. Będą prowadzili Państwo imienną kartę ewidencji wyposażenia, listę osób uprawnionych do ekwiwalentu oraz dokumentację kalkulacyjną obejmującą założenia kosztowe wraz z wydrukami taryf opatrzonymi datą.

Odnosząc się do Państwa wątpliwości, wyjaśniam że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Wolne od podatku dochodowego są świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, przysługujące na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, jeżeli zasady ich przyznawania wynikają z odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

W tym miejscu należy pokreślić, że wszelkie zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, a przepisy dotyczące zwolnień podatkowych powinny być interpretowane ściśle, zgodnie przede wszystkim z ich wykładnią językową. Wykluczone jest w tym wypadku stosowanie wykładni rozszerzającej jak i zawężającej.

Zagadnienia dotyczące dostarczania pracownikom środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, a także związanych z tym wypłat ekwiwalentów pieniężnych reguluje Dział X „Bezpieczeństwo i higiena pracy”, Rozdział IX „Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze” ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1245 ze zm.).

Zgodnie z art. 207 § 2 tej ustawy:

Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest obowiązany:

1)  organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy;

2)  zapewniać przestrzeganie w zakładzie pracy przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wydawać polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie oraz kontrolować wykonanie tych poleceń;

3)  reagować na potrzeby w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy oraz dostosowywać środki podejmowane w celu doskonalenia istniejącego poziomu ochrony zdrowia i życia pracowników, biorąc pod uwagę zmieniające się warunki wykonywania pracy;

4)  zapewnić rozwój spójnej polityki zapobiegającej wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym uwzględniającej zagadnienia techniczne, organizację pracy, warunki pracy, stosunki społeczne oraz wpływ czynników środowiska pracy;

5)  uwzględniać ochronę zdrowia młodocianych, pracownic w ciąży lub karmiących dziecko piersią oraz pracowników niepełnosprawnych w ramach podejmowanych działań profilaktycznych;

6)  zapewniać wykonanie nakazów, wystąpień, decyzji i zarządzeń wydawanych przez organy nadzoru nad warunkami pracy;

7)  zapewniać wykonanie zaleceń społecznego inspektora pracy.

Zgodnie z art. 211 ww. Kodeksu:

Przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest podstawowym obowiązkiem pracownika. W szczególności pracownik jest obowiązany:

1)  znać przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, brać udział w szkoleniu i instruktażu z tego zakresu oraz poddawać się wymaganym egzaminom sprawdzającym;

2)  wykonywać pracę w sposób zgodny z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosować się do wydawanych w tym zakresie poleceń i wskazówek przełożonych;

3)  dbać o należyty stan maszyn, urządzeń, narzędzi i sprzętu oraz o porządek i ład w miejscu pracy;

4)  stosować środki ochrony zbiorowej, a także używać przydzielonych środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, zgodnie z ich przeznaczeniem;

5)  poddawać się wstępnym, okresowym i kontrolnym oraz innym zaleconym badaniom lekarskim i stosować się do wskazań lekarskich;

6)  niezwłocznie zawiadomić przełożonego o zauważonym w zakładzie pracy wypadku albo zagrożeniu życia lub zdrowia ludzkiego oraz ostrzec współpracowników, a także inne osoby znajdujące się w rejonie zagrożenia, o grożącym im niebezpieczeństwie;

7)  współdziałać z pracodawcą i przełożonymi w wypełnianiu obowiązków dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.

Zgodnie z art. 233 Kodeksu pracy:

Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom odpowiednie urządzenia higieniczno-sanitarne oraz dostarczyć niezbędne środki higieny osobistej.

W myśl art. 2376 § 1 i § 3 ww. ustawy:

§ 1. Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie środki ochrony indywidualnej zabezpieczające przed działaniem niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy oraz informować go o sposobach posługiwania się tymi środkami.

§ 3. Pracodawca jest obowiązany dostarczać pracownikowi środki ochrony indywidualnej, które spełniają wymagania dotyczące oceny zgodności określone w odrębnych przepisach.

Stosownie do postanowień art. 2377 Kodeksu pracy:

§ 1. Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie odzież i obuwie robocze, spełniające wymagania określone w Polskich Normach:

1)  jeżeli odzież własna pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu;

2)  ze względu na wymagania technologiczne, sanitarne lub bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 2. Pracodawca może ustalić stanowiska, na których dopuszcza się używanie przez pracowników, za ich zgodą, własnej odzieży i obuwia roboczego, spełniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 3. Przepis § 2 nie dotyczy stanowisk, na których są wykonywane prace związane z bezpośrednią obsługą maszyn i innych urządzeń technicznych albo prace powodujące intensywne brudzenie lub skażenie odzieży i obuwia roboczego środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi.

§ 4. Pracownikowi używającemu własnej odzieży i obuwia roboczego, zgodnie z § 2, pracodawca wypłaca ekwiwalent pieniężny w wysokości uwzględniającej ich aktualne ceny.

Zgodnie z art. art. 2378 § 1 ww. Kodeksu:

§ 1. Pracodawca ustala rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie na określonych stanowiskach jest niezbędne w związku z art. 2376 § 1 i art. 2377 § 1, oraz przewidywane okresy użytkowania odzieży i obuwia roboczego.

§ 2. Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, o których mowa w art. 2376 § 1 i art. 2377 § 1, stanowią własność pracodawcy.

Ponadto na podstawie art. 2379 § 2 i § 3 Kodeksu pracy:

§ 2. Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze posiadały właściwości ochronne i użytkowe, oraz zapewnić odpowiednio ich pranie, konserwację, naprawę, odpylanie i odkażanie.

§ 3. Jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej, czynności te mogą być wykonywane przez pracownika, pod warunkiem wypłacania przez pracodawcę ekwiwalentu pieniężnego w wysokości kosztów poniesionych przez pracownika.

W myśl art. 23710 § 1 ww. ustawy:

Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, które w wyniku stosowania w procesie pracy uległy skażeniu środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi, były przechowywane wyłącznie w miejscu przez niego wyznaczonym.

Art. 304 § 1 Kodeksu pracy wskazuje, że:

Pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których mowa w art. 207 § 2, osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę, a także osobom prowadzącym w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę na własny rachunek działalność gospodarczą.

W myśl art. 304 § 3 Kodeksu pracy:

Obowiązki określone w art. 207 § 2 stosuje się odpowiednio do przedsiębiorców niebędących pracodawcami, organizujących pracę wykonywaną przez osoby fizyczne:

1)  na innej podstawie niż stosunek pracy;

2)  prowadzące na własny rachunek działalność gospodarczą.

Zgodnie z art. 3041 Kodeksu pracy:

Obowiązki, o których mowa w art. 211, w zakresie określonym przez pracodawcę lub inny podmiot organizujący pracę, ciążą również na osobach fizycznych wykonujących pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę lub inny podmiot organizujący pracę, a także na osobach prowadzących na własny rachunek działalność gospodarczą, w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę lub inny podmiot organizujący pracę.

Z powołanych powyżej przepisów Kodeksu pracy wynika, że zarówno dostarczenie pracownikowi odzieży roboczej i obuwia, jak również ich konserwacja, pranie, naprawa, odpylanie i odkażanie jest obowiązkiem pracodawcy. Jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej, czynności te mogą być wykonywane przez pracownika, pod warunkiem wypłacania przez pracodawcę ekwiwalentu pieniężnego. W sytuacji natomiast gdy pracodawca dopuszcza używanie przez pracowników własnej odzieży i obuwia, za ich zgodą, wówczas zobowiązany jest do wypłaty stosownego ekwiwalentu pieniężnego. Za używanie własnej odzieży i obuwia pracownicy mają prawo otrzymać ekwiwalent pieniężny w wysokości uwzględniającej ich aktualne ceny, natomiast za pranie odzieży roboczej w wysokości poniesionych przez pracownika kosztów.

Zgodnie z definicją słownikową „ekwiwalent” oznacza rzecz zastępującą inną rzecz o równej wartości, odpowiednik, równoważnik (Współczesny słownik języka polskiego, Dunaj B. Warszawa 2007).

Należy zauważyć, że wysokość ekwiwalentu może być ustalona także w sposób inny, niż tylko na podstawie dokumentów przedłożonych przez pracowników. Jako ekwiwalent, wypłacane pracownikom kwoty mają stanowić rekompensatę kosztów przez nich poniesionych. Wysokość kosztów może być także ustalana w wewnętrznym zarządzeniu pracodawcy – jak to ma miejsce w przedmiotowej sprawie.

Idąc dalej, i analizując powyższe przepisy Kodeksu pracy, należy wskazać, że skoro jego art. 207 § 2 w związku z art. 304 § 1 zawiera jedynie ogólne wytyczne dotyczące obowiązku zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy osobom wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy (przepisy nie rozstrzygają, w jaki sposób ten obowiązek ma być zrealizowany), można przyjąć, że w konkretnym przypadku przedsiębiorca może uznać za konieczne przyznanie zleceniobiorcy świadczeń. Przy podejmowaniu decyzji przedsiębiorca powinien kierować się przede wszystkim warunkami oraz charakterem prac, jakie wykonywane będą w ramach umów cywilnoprawnych.

Warto też zwrócić uwagę, że do zleceniobiorcy ma zastosowanie art. 211 w zw. z art. 3041 Kodeksu pracy wskazujący, że obowiązki, o których mowa w art. 211 – w zakresie określonym przez pracodawcę lub inny podmiot organizujący pracę, ciążą również na osobach fizycznych wykonujących pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę lub inny podmiot organizujący pracę.

Wobec tego, przedsiębiorca lub inny podmiot organizujący pracę ma obowiązek zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy zarówno osobom zatrudnionym przez niego na podstawie umowy o pracę, jak i na podstawie umowy zlecenia. Przyjęcie odmiennej wykładni prowadziłoby do zróżnicowania sytuacji podatkowej osób wykonujących te same czynności, w tym samym miejscu i w tych samych warunkach, wyłącznie ze względu na podstawę zatrudnienia.

Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, stwierdzam że wypłacane pracownikom, o których mowa we wniosku, kwoty ekwiwalentu za pranie odzieży roboczej oraz za używanie odzieży własnej, będą stanowić dla nich przychód ze stosunku pracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z kolei, dla zleceniobiorców kwoty ekwiwalentu za pranie odzieży roboczej oraz za używanie odzieży własnej, stanowić będą przychód z działalności wykonywanej osobiście, o którym mowa w art. 13 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód ten – zarówno dla pracowników jak i zleceniobiorców – będzie jednak korzystał ze zwolnienia od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z tym, na Państwu nie będą ciążyły obowiązki, wskazane w art. 32 ust. 1 i w art. 41 ust. 1 ww. ustawy.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.


Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.


Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Źródło: system EUREKA Ministerstwa Finansów (Krajowa Informacja Skarbowa) ↗. Dokument urzędowy — nie stanowi przedmiotu prawa autorskiego (art. 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie wnioskodawcę, któremu została wydana, i tylko w zakresie, w jakim stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe odpowiada opisowi z wniosku. Dla innych podatników ma charakter informacyjny.

Interpretacja a sytuacja podatnika

Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.