0114-KDIP4-1.4012.489.2026.1.MK
Uznanie otrzymanych od Ministra środków finansowych za podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.
- Sygnatura
- 0114-KDIP4-1.4012.489.2026.1.MK
- Rodzaj dokumentu
- Interpretacja indywidualna
- Data wydania
- Organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Status
- Aktualna
Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
17 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
A. (zwana dalej Wnioskodawcą) jest publiczną uczelnią akademicką posiadającą osobowość prawną stanowiącą część systemu szkolnictwa wyższego w rozumieniu ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.). Wnioskodawca działa na podstawie powołanej ustawy, aktów wykonawczych na jej podstawie wydanych oraz statutu A. Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
Zgodnie z art. 11 pkt 1-5 oraz pkt 9 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce podstawowymi zadaniami Wnioskodawcy jest:
- prowadzenie kształcenia na studiach;
- prowadzenie kształcenia na studiach podyplomowych lub innych form kształcenia;
- prowadzenie działalności naukowej, świadczenie usług badawczych oraz transfer wiedzy i technologii do gospodarki;
- prowadzenie kształcenia doktorantów;
- kształcenie i promowanie kadr uczelni;
- upowszechnianie i pomnażanie osiągnięć nauki i kultury, w tym przez gromadzenie i udostępnianie zbiorów bibliotecznych, informacyjnych i archiwalnych.
Działalność Wnioskodawcy obejmuje zarówno obszar podlegający opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jak również obszar niepodlegający opodatkowaniu (będący poza zakresem ustawy o VAT) oraz zwolniony z opodatkowania (czynności korzystające ze zwolnienia od podatku VAT). Działalność niepodlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (będąca poza zakresem ustawy o VAT) to przede wszystkim nieodpłatne czynności kształcenia oraz badania własne naukowe finansowane z subwencji, dotacji celowych oraz innych różnego typu dofinansowań. Odpłatna działalność Wnioskodawcy to głównie odpłatne usługi kształcenia, które korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług oraz odpłatne usługi noclegowe świadczone na rzecz studentów i doktorantów Wnioskodawcy, które także korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Wnioskodawca prowadzi również działalność opodatkowaną podatkiem od towarów i usług, polegającą m.in. na odpłatnym wynajmie lokali użytkowych, odpłatnych badaniach wykonywanych na zlecenie, odpłatnych noclegach świadczonych na rzecz osób innych niż studenci/doktoranci, odpłatnej sprzedaży wydawnictw, czy też innej sprzedaży opodatkowanej tym podatkiem. Działalność opodatkowana podatkiem od towarów i usług to także tzw. komercjalizacja wyników badań (czyli sprzedaż wyników badań, odpłatne udzielanie licencji do wyników prac badawczych, rozwojowych, wdrożeniowych etc. lub też inne formy odpłatnego ich udostępniania).
Wnioskodawca prowadzi od wielu lat badania w dziedzinach nauki o danych, sztucznej inteligencji, uczenia maszynowego, przetwarzania języka naturalnego, technologii językowych oraz humanistyki cyfrowej. W przeszłości Wnioskodawca realizował różnego rodzaju projekty związane z rozwojem sztucznej inteligencji (AI), w tym był jednym z inicjatorów i liderem projektu pn. „(…)” (dalej Projekt (…)), a także brał udział w projekcie stanowiącym jego kontynuację, tj. projekcie pn. „(…)” (dalej Projekt (…)).
Wyżej wymienione Projekty były finansowane przez Ministra Cyfryzacji, który odpowiada za prowadzenie prac związanych z wdrożeniem do krajowego porządku prawnego przepisów służących stosowaniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 z dnia 13 czerwca 2024 r. ustanawiającego zharmonizowane przepisy dotyczące sztucznej inteligencji (AI Act). Jednocześnie Minister Cyfryzacji realizuje działania ukierunkowane na rozwój krajowych technologii w obszarze sztucznej inteligencji oraz wspiera ich praktyczne wdrażanie i wykorzystanie.
W związku z finansowaniem Projektu (…) oraz Projektu (…) Minister Cyfryzacji nabył wszelkie powstałe w toku realizacji ww. projektów przedmioty ochrony prawa własności intelektualnej wraz z wszelkimi nośnikami oraz bazami danymi. W celu dalszego rozwoju opracowanych rozwiązań, a także ich wdrożenia w administracji publicznej, Minister Cyfryzacji podjął decyzję o kontynuacji prac prowadzonych w ramach Projektu (…), stanowiącego kontynuację wcześniej realizowanego Projektu (…). W tym celu zawarł w dniu 25 czerwca 2026 r. z Wnioskodawcą, instytutami badawczymi, uczelniami wyższymi oraz dwoma ministrami (łącznie z ośmioma podmiotami) porozumienie o partnerstwie (zwane dalej Porozumieniem) celem wspólnego przygotowania, a kolejno realizacji projektu, pt. „(…)” (zwanego dalej Projektem). W Projekcie Minister Cyfryzacji pełni funkcję Lidera, natomiast pozostałe strony Porozumienia występują w charakterze Partnerów (dalej: „Partnerzy”). Wnioskodawca ma status Partnera.
Celem Projektu jest stworzenie centralnego ośrodka zarządzania, rozwijania i wspierania wdrożeń technologii AI na poziomie państwowym. Ośrodek ten pełnić będzie rolę centrum kompetencji technologicznych w zakresie wykorzystania sztucznej inteligencji do wspierania administracji publicznej, budowania partnerstw oraz rozwoju innowacyjnych rozwiązań na rzecz społeczeństwa. Projekt ma kontynuować i rozwijać pracę rozpoczęte w projekcie (…) i obejmuje proces przygotowawczy do wdrożenia polskich dużych modeli językowych aplikacji (… ) oraz prace nad (…), który będzie wykorzystywany w nowym projekcie (…) do pełnego wdrożenia cyfrowego asystenta dla obywateli. Realizacja Projektu zakłada wykorzystanie rezultatów powstałych w ramach projektów (…) oraz (…), do których prawa własności intelektualnej przysługują Ministrowi Cyfryzacji.
Do celów szczegółowych Projektu należą natomiast:
- Zapewnienie pracownikom administracji publicznej dostępu do narzędzi, infrastruktury i wiedzy umożliwiających wykorzystanie rozwiązań AI, poprzez:
- Zbudowanie i udostępnienie jednolitej, skalowalnej infrastruktury danych i modeli AI dla jednostek administracji publicznej;
- Zapewnienie dostępnej, operacyjnej platformy AI umożliwiającej automatyzacje procesów urzędowych;
- Stworzenie systemowych warunków do podnoszenia kompetencji urzędników oraz ich zdolności do stosowania narzędzi AI w codziennej pracy.
- Zwiększenie efektywności, dostępności oraz jakości usług publicznych poprzez wdrożenie rozwiązań sztucznej inteligencji w jednostkach administracji publicznej, wspierających automatyzację procesów, podejmowanie decyzji oraz lepsze wykorzystanie danych, poprzez:
- Rozwój i testowe wdrożenia istniejących narzędzi AI. Przeprowadzenie wzorcowych wdrożeń rozwiązań w dwóch jednostkach administracji - Ministerstwo Rozwoju i Technologii oraz Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Prace wdrożeniowe realizowane będą w formule POC (Proof of Concept) w 25 jednostkach administracji publicznej;
- Stworzenie rekomendacji do wdrożeń narzędzi AI dla jednostek administracji publicznej.
- Zbudowanie długoterminowej współpracy administracji z instytucjami badawczymi, ośrodkami naukowymi i sektorem prywatnym w obszarze wdrożeń rozwiązań bazujących na AI w jednostkach administracji publicznej.
Bezpośrednimi beneficjentami wyników Projektu będą przede wszystkim jednostki administracji publicznej oraz jednostki samorządu terytorialnego. Pośrednio odbiorcami wyników Projektu będą zaś obywatele - klienci administracji publicznej korzystający z jej usług.
W ramach prac wdrożeniowych Projektu planowane jest wykorzystanie wypracowanych w ramach przedsięwzięcia (…) modeli językowych (…). Będą one stanowić punkt wyjścia do dalszych prac wdrożeniowych w obszarze dużych modeli językowych. Projekt wpisuje się w bieżące działania Ministerstwa Cyfryzacji (oraz podległego mu Centralnego Ośrodka Informatyki) związane z cyfryzacją i wdrożeniami sztucznej inteligencji w administracji publicznej, m.in.: w aplikację (…) oraz system zarządzania dokumentacją klasy EZD.
W ramach Projektu planowana jest realizacja następujących zadań: (…).
Wnioskodawca będzie współrealizował wszystkie wskazane 4 zadania.
W ramach ww. zadań rolą Wnioskodawcy będzie wsparcie przy działaniach edukacyjnych i badawczych oraz udział w testach wykorzystanych narzędzi AI, wsparcie w zakresie identyfikacji i pozyskiwania zbiorów danych, a także w budowie i przetwarzaniu korpusów danych, trening i finetuning modeli polskojęzycznych, wsparcie w zakresie realizacji wdrożeń w zakresie swojej odpowiedzialności.
Wnioskodawca w ramach prowadzonych w Projekcie prac będzie odpowiedzialny również m.in. za:
- Rozwój platformy danych i modeli AI dla administracji publicznej w szczególności w zakresie wykorzystania multimodalnych modeli językowych oraz metod automatyzacji działań w oparciu o architektury agentowe.
- Pomoc ekspercką w zakresie pilotażowych wdrożeń AI w administracji realizowanych w ramach Projektu.
- Udział w budowie platformy automatyzacji dla administracji publicznej - aspekty wdrożeniowe (wydajność, dobór rozwiązań technologicznych).
- Udział w opracowaniu materiałów informacyjno-promocyjnych projektu oraz organizacji konferencji informacyjno-promocyjnej prezentującej produkty projektu oraz korzyści z wykorzystania sztucznej inteligencji i automatyzacji procesów w administracji publicznej.
- Wsparcie w zasilaniu platformy danymi.
- Wsparcie w zasilaniu platformy modelami.
Projekt został wytypowany do wyboru w sposób niekonkurencyjny przez Instytucję Zarządzającą Programem Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy 2021-2027 (dalej FERC) do dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz środków budżetu państwa w ramach Działania FERC.02.04 „(…)”. Projekt ma być finansowany w 79,71% ze środków UE (EFRR), a 20,29% ze środków krajowych pochodzących z budżetu państwa. Warunkiem uzyskania dofinansowania będzie zawarcie przez Ministra Cyfryzacji porozumienia o dofinansowaniu Projektu z Instytucją Pośredniczącą, tj. Centrum Projektów Polska Cyfrowa (dalej Porozumienie o dofinansowaniu).
Najważniejsze postanowienia Porozumienia
W Porozumieniu określono zakres, zasady współpracy oraz wzajemne prawa i obowiązki Stron w ramach partnerstwa (§ 2 ust. 2 Porozumienia).
Na podstawie § 4 ust. 1 Porozumienia, Strony (Partnerzy i Lider) zobowiązały się m.in. do:
a) realizacji Projektu za należytą starannością, efektywnością oraz najlepszą praktyką i wiedzą zawodową w zakresie powierzonych zadań;
b) aktywnej współpracy w ramach Partnerstwa mającej na celu realizację Projektu;
c) zapewnienia w ramach realizacji Projektu udziału personelu i Podwykonawców o odpowiednich kwalifikacjach, uprawnieniach, wiedzy i doświadczeniu pozwalającym na należyte zrealizowanie zadań wynikających z Porozumienia i Porozumienia o dofinansowanie;
d) zapewnienia sprawnej komunikacji pomiędzy Stronami, w tym stosowania przyjętego przez Strony systemu przepływu wymiany informacji;
e) niezwłocznego informowania się nawzajem o przeszkodach przy realizacji zadań, w tym o ryzyku zaprzestania ich wykonywania;
f) gromadzenia, przechowywania i archiwizacji Dokumentacji zarządczej i Dokumentacji specjalistycznej w terminach określonych w Porozumieniu o dofinansowaniu;
g) stosowania Wytycznych oraz zapewnienia, że wybrani przez nie Podwykonawcy też je będą stosowali;
h) wydatkowania środków przeznaczonych na realizację Projektu zgodnie z postanowieniami Porozumienia o dofinansowaniu wyłącznie na cele określone w Porozumieniu oraz zgodnie z zasadami określonymi w § 12 Porozumienia (pt. „Rozliczenia”).
W Porozumieniu Strony zobowiązały się do realizacji Projektu w pełnym zakresie, w okresie jego obowiązywania z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zasady optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i zasadami obowiązującymi w ramach FERC oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągnięcie celów (produktów, wskaźników i rezultatów) zakładanych we Wniosku o dofinansowanie (§ 4 ust. 3 Porozumienia). Jednocześnie każda ze Stron zobowiązała się zapewnić środki finansowe na pokrycie własnych wydatków niekwalifikowalnych powstałych w związku z realizacją Projektu (§ 4 ust. 4 Porozumienia).
Każda ze stron ma przypisane zadania w Projekcie. Każda ze stron jest współrealizującym Projekt, odpowiedzialnym za realizację jednego lub kilku zadań określonych w Projekcie, zgodnie z podziałem prac określonym w załączniku do Porozumienia (§ 5 ust. 1 Porozumienia). Każda ze Stron może powierzyć przygotowanie lub przeprowadzenie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w zakresie związanym z realizacją zadania pozostającego w zakresie jej właściwości Podwykonawcy, pod warunkiem, że uprzednio pisemnie poinformuje o tym pozostałe Strony (§ 5 ust. 2 Porozumienia).
Liderem Projektu jest Minister Cyfryzacji. Na mocy Porozumienia jest on uprawniony do reprezentowania Stron na potrzeby wykonania Porozumienia oraz podmiotem wyłącznie uprawnionym do kontaktu z Instytucją Pośredniczącą, tj. Centrum Projektów Polska Cyfrowa. Lider upoważniony jest do reprezentowania Partnera wobec Instytucji Pośredniczącej oraz wobec osób trzecich w działaniach związanych z przygotowaniem i realizacją Projektu, w tym do przyjęcia w jego imieniu i na jego rzecz oświadczenia woli Instytucji Pośredniczącej zawartego w Porozumieniu o dofinansowanie, z wyłączeniem reprezentowania Partnera wobec podwykonawców przez niego wybranych (§ 6 Porozumienia).
Lider odpowiada za prawidłową, rzetelną i terminową realizację uprawnień i obowiązków wynikających z Porozumienia o dofinansowanie w relacji z Instytucją Pośredniczącą, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zasady optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i zasadami obowiązującymi w ramach FERC. Lider odpowiada w związku z tym:
1) w zakresie organizacji i realizacji procesu aplikacyjnego za:
a) cały proces przygotowania i realizacji Projektu oraz występowanie w roli wnioskodawcy w staraniu się o jego współfinansowanie z funduszy Unii Europejskiej, w tym za przygotowanie niezbędnej dokumentacji aplikacyjnej oraz złożenie Wniosku o dofinansowanie Projektu;
b) podjęcie wszelkich niezbędnych działań zmierzających do skutecznego wydania Decyzji o dofinansowanie;
c) podpisanie Porozumienia o dofinansowanie;
2) w zakresie organizacji, zarządzania i realizacji Projektu za:
a) koordynację i zapewnienie spójności oraz monitorowanie i kontrolę działań związanych z wykonaniem zadań przyjętych do realizacji w Projekcie, w tym działań Partnera;
b) systematyczne monitorowanie przebiegu realizacji Projektu oraz informowanie Partnera o zaistniałych nieprawidłowościach;
c) gromadzenie informacji o realizacji projektu przez Partnera;
d) rozliczenie rzeczowe i finansowe Projektu w (…);
e) informowanie Partnera o planowanych zmianach zakresu Projektu;
f) udostępnianie Partnerowi informacji dotyczących przebiegu i zewnętrznej oceny realizacji Projektu, w tym niezwłoczne informowanie go o wszelkich istotnych zdarzeniach, zagrożeniach i nieprawidłowościach, mogących wpłynąć na prawidłowe wykonanie Porozumienia i Porozumienia o dofinansowanie;
g) organizację spotkań projektowych;
h) zapewnienie zasobów organizacyjnych, prawnych, technicznych bądź finansowych, niezbędnych do prawidłowej i terminowej realizacji Projektu oraz osiągnięcia jego celów (produktów i rezultatów) w zakresie przypisanych zadań, zgodnie z Porozumieniem o dofinansowanie;
i) dokonywanie pomiarów oraz dołożenie należytej staranności w celu osiągnięcia wartości docelowych wskaźników produktu i rezultatu Projektu, zgodnie z Porozumieniem o dofinansowanie;
j) przechowywanie, archiwizowanie i udostępnianie Dokumentacji zarządczej i Dokumentacji specjalistycznej, zgodnie z § 15 (§ 15. Przechowywanie, Archiwizowanie i Udostępnianie Dokumentacji) powstałej w związku z realizacją przypisanych zadań.
Zgodnie z załącznikiem nr 4 do Porozumienia, Lider odpowiada m.in. za budowę platformy AI i automatyzację, rozwój portalu ai.gov.pl, integrację z platformą danych i modeli, koordynację oraz nadzór nad realizacją projektu, rozwój funkcjonalności Asystenta (…) - aktualizacja (…), świadczenie usług doradczych w zakresie AI dla jednostek administracji publicznej, przygotowanie systemu zapewnienia usług chmurowych (ZUCH) do pełnienia funkcji centralnego punktu zamawiania usług AI przez administrację.
Partner (w tym również Wnioskodawca) ma prawo do dofinansowania odpowiadającego jego zaangażowaniu w Projekt i realizowaną część Projektu na zasadach i w wysokości wynikających z Porozumienia oraz Porozumienia o dofinansowanie (§ 7 ust. 1 Porozumienia). Na mocy § 7 ust. 2 Porozumienia, Partner odpowiada za prawidłową, rzetelną i terminową realizację uprawnień i obowiązków wynikających z Porozumienia o dofinansowanie Projektu, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zasady optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i zasadami obowiązującymi w ramach FERC.
Partner (w tym również Wnioskodawca) jest odpowiedzialny za realizację z należytą starannością zadań przypisanych Partnerowi w Projekcie, zgodnie z Załącznikiem nr 4 do Porozumienia oraz:
1) w zakresie realizacji procesu aplikacyjnego za wspieranie Lidera w procesie przygotowania Projektu, w tym za przygotowanie niezbędnej dokumentacji aplikacyjnej;
2) w zakresie organizacji, zarządzania i realizacji Projektu za:
a) zapewnienie zasobów organizacyjnych, w tym osób o odpowiednich kwalifikacjach, wiedzy i doświadczeniu, zasobów technicznych bądź finansowych, niezbędnych do prawidłowej i terminowej realizacji Projektu oraz realizacji przypisanych zadań i osiągnięcia jego celów (produktów) oraz rezultatów, zgodnie z Porozumieniem o dofinansowanie;
b) dokonywanie pomiarów oraz osiągnięcie wartości docelowych wskaźników produktu i rezultatu Projektu w zakresie przypisanych zadań, zgodnie z Porozumieniem o dofinansowanie;
c) zapewnienie i udostępnienie pomieszczeń i urządzeń niezbędnych dla realizacji Projektu w zakresie przypisanych zadań;
d) przechowywanie, archiwizowanie i udostępnianie Dokumentacji zarządczej i Dokumentacji specjalistycznej, powstałej w związku z realizacją przypisanych zadań;
e) systematyczne monitorowanie przebiegu realizacji Projektu, w zakresie przypisanych zadań;
f) niezwłoczne informowanie Lidera o wszelkich istotnych zdarzeniach, zagrożeniach i nieprawidłowościach, mogących wpłynąć na prawidłowe wykonanie Porozumienia i Porozumienia o dofinansowanie;
g) udzielanie wyczerpujących, pisemnych odpowiedzi i wyjaśnień Liderowi w razie jakichkolwiek pytań, wątpliwości lub zastrzeżeń dotyczących Projektu, w terminie wskazanym przez Lidera, umożliwiającym przygotowanie dokumentów przez Partnera;
h) niezwłoczne informowanie Lidera o problemach w realizacji Projektu, w tym o zamiarze zaprzestania jego realizacji lub o zagrożeniu nieosiągnięcia zaplanowanych wskaźników określonych w zatwierdzonym Wniosku o dofinansowanie.
W Porozumieniu zawarto postanowienia dotyczące odpowiedzialności każdej za stron związanej z realizacją Projektu. Każda ze Stron (w tym również Wnioskodawca) ponosi odpowiedzialność za prawidłową realizację Projektu w zakresie powierzonych jej zadań oraz za naruszenie lub niewywiązanie się z Porozumienia w zakresie powierzonych im zadań i obowiązków, chyba że naruszenie lub niewywiązanie się jest następstwem okoliczności, za które Strona odpowiedzialności nie ponosi (§ 9 ust. 1 i 2 Porozumienia). Każda ze Stron ponosi również wyłączną odpowiedzialność za wszystkie działania lub zaniechania związane z realizacją powierzonych jej zadań i obowiązków, wobec osób trzecich, chyba że odpowiedzialność taka będzie wynikać z niezgodnego z Porozumieniem działania innej Strony. Strona odpowiada również za Podwykonawców przez siebie wybranych (§ 9 ust. 3 Porozumienia). Wobec Instytucji Pośredniczącej odpowiedzialność za naruszenie lub niewywiązanie się z wykonania Porozumienia o dofinansowanie ponosi Lider. Lider może jednak wystąpić z żądaniem zwrotu wydatku wobec Partnera, jeżeli odpowiedzialność Lidera wobec Instytucji Pośredniczącej wynika wyłącznie z naruszenia lub niewywiązania się z postanowień Porozumienia przez Partnera (§ 9 ust. 6 Porozumienia).
Porozumienie reguluje także kwestię rozliczeń pomiędzy Liderem a Partnerami. Na jego mocy Partnerzy upoważnieni są do ponoszenia wydatków kwalifikowanych na realizację przypisanych im części Projektu, zgodnie z przepisami prawa, wytycznymi, zapisami Porozumienia oraz postanowieniami Porozumienia o dofinansowanie i przywołanymi w niej dokumentami, w tym właściwymi wytycznymi w zakresie kwalifikowalności oraz zawartym w nich katalogiem wydatków kwalifikowalnych w projektach realizowanych w ramach II priorytetu Programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy 2021-2027. Szczegółowy budżet Lidera i Partnera w ramach Projektu, uwzględniający podział środków finansowych na realizację zadań powierzonych Stronom ma zostać określony w harmonogramie rzeczowo - finansowym, stanowiącym załącznik do Porozumienia o dofinansowanie (§ 12 ust. 1 i 4 Porozumienia).
Minister Cyfryzacji przekazuje środki finansowe do Partnerów (za wyjątkiem Ministrów biorących udział w Projekcie) na finansowanie kosztów realizacji powierzonej części Projektu, zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym. Pierwsza transza środków przekazywanych Partnerom ma formę zaliczki, natomiast pozostałe transze wypłacane są w oparciu o składane przez Partnerów wnioski o płatność, które zawierają rozliczenie dotychczas poniesionych kosztów. Wypłata kolejnych transz uzależniona jest od rozliczenia co najmniej 70% otrzymanych dotychczas środków (§ 12 ust. 9 Porozumienia). Na mocy § 12 ust. 12 Porozumienia, Strony są zobowiązane do prowadzenia wyodrębnionej ewidencji księgowej wydatków lub stosowania w ramach istniejącego u każdej ze Stron systemu ewidencji księgowej odrębnego kodu księgowego umożliwiającego identyfikację wszystkich transakcji oraz poszczególnych operacji bankowych związanych z Projektem, a także do ewidencjonowania operacji gospodarczych zgodnie z obowiązującymi przepisami i wytycznymi, w sposób przejrzysty i rzetelny.
Dodatkowo według § 12 ust. 32 Porozumienia, Partnerzy (za wyjątkiem Ministrów) zobowiązani są do:
1) wykorzystania środków pochodzących z budżetu państwa (wkład krajowy) do 31 grudnia danego roku budżetowego;
2) zwrotu niewykorzystanych do końca danego roku budżetowego środków pochodzących z budżetu państwa (wkład krajowy) w terminie do 15 stycznia roku następnego,
3) zwrotu niewykorzystanych do końca roku budżetowego środków (zarówno wkład krajowy jak i środki europejskie) w terminie 15 dni od zakończenia realizowanej części projektu.
W Porozumieniu poruszono także kwestie ewentualnych praw własności intelektualnych. Zgodnie z § 17 ust. 4 Porozumienia, prawa do Nowych Zasobów, czyli wypracowanych w ramach Projektu rezultatów (produktów), w tym informacji, niezależnie czy stanowią lub mogą stanowić przedmiot ochrony na podstawie przepisów obowiązującego prawa, będą przysługiwały tej spośród Stron, której prace doprowadziły do powstania tych zasobów. W odniesieniu do Nowych Zasobów, o których mowa w ust. 6 pkt 1 (czyli takich, w odniesieniu do których Minister Cyfryzacji uzyska prawo do korzystania z zasobów na podstawie udzielonej zgody lub licencji) ustala się, że wielkości udziałów Stron, których prace doprowadziły do ich powstania, są równe.
Na mocy § 17 ust. 6 Porozumienia, w odniesieniu do Nowych Zasobów obowiązkiem każdej Strony, której będą przysługiwać jakiekolwiek prawa do danego Nowego Zasobu, jest:
1) wobec Nowych Zasobów stanowiących rezultaty (produkty) Projektu wymienione w Załączniku nr 9 do Porozumienia udzielenie Liderowi zgody na wykorzystanie z takich rezultatów (produktów) Projektu, w tym w odniesieniu do Utworów udzielenie licencji wyłącznej do korzystania z tych Utworów,
2) wobec Nowych Zasobów innych niż te, o których mowa w pkt 1 - udzielenie zezwolenia na korzystanie (prawa dostępu) przez inne Strony w zakresie niezbędnym do należytego wykonania przedmiotu Porozumienia i Porozumieniu o dofinansowaniu.
Rezultatami wymienionymi w załączniku nr 9 do Porozumienia będą natomiast: modele językowe ogólnego przeznaczenia, modele specjalizowane dla administracji publicznej, dane, instrukcje, kod platformy danych i modeli (infrastruktura + API), wdrożone rozwiązania (model + front-end i backend obsługujący implementację), rozwiązania programistyczne wspomagające implementację, platforma AI i Automatyzacji Procesów, Asystenci AI w e-usługach, Zmodernizowany ZUCH jako platforma do nabywania usług AI).
Udzielenie Liderowi zgody oraz licencji do powstałych utworów nastąpi każdorazowo z chwilą udostępnienia Liderowi Nowych Zasobów stanowiących rezultaty (produkty) Projektu, w szczególności w wyniku udostępnienia lub przekazania Liderowi informatycznych nośników danych, na których je zapisano (§ 17 ust. 23 Porozumienia). Zgoda na korzystanie z Nowego Zasobu udzielana Liderowi będzie miała charakter bezwarunkowy, nieodpłatny i nieodwołalny. W zakresie, w jakim Nowe Zasoby, o których mowa w ust. 6 pkt 1, stanowić będą Utwory, Strona, której przysługiwać będą prawa autorskie majątkowe do tych Utworów udzieli Liderowi wyłącznej licencji do korzystania z tych Utworów, łącznie z prawem do używania kodów źródłowych oprogramowania, na wskazanych w Porozumieniu polach eksploatacji (§ 17 ust. 25 Porozumienia).
W przypadku udzielenia licencji Liderowi Lider jednocześnie nabędzie: prawo zezwalania na wykonywanie zależnych praw autorskich do wszelkich opracowań Utworów (lub ich poszczególnych elementów) oraz własność wydanych Liderowi informatycznych nośników danych, na których zostały utrwalone Utwory (lub ich poszczególne elementy) (§ 17 ust. 26 Porozumienia).
W § 22 ust. 1 i 2 Porozumienia wskazano, że Strony mogą rozwiązać Porozumienie na podstawie porozumienia Stron, na mocy wypowiedzenia z miesięcznym okresem wypowiedzenia w przypadku wystąpienia okoliczności uniemożliwiających dalsze wykonywanie zobowiązań wynikających z Porozumienia. W przypadku rozwiązania Porozumienia o dofinansowanie postanowiono, że Porozumienie ulega rozwiązaniu bez konieczności wypowiadania (§ 22 ust. 3 Porozumienia). Strony Porozumienia przewidziały także tryb rozwiązania Porozumienia ze skutkiem natychmiastowym. Na mocy § 22 ust. 4 Porozumienia każda ze Stron może bowiem rozwiązać Porozumienie ze skutkiem natychmiastowym ze względu na rażące naruszenie postanowień Porozumienia lub Porozumienia o dofinansowanie, po uprzednim bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia w terminie nie krótszym niż 15 dni roboczych od dnia doręczenia wezwania, za które uznaje się:
1) zawinione niewykonywanie bądź nieterminowe wykonywanie poszczególnych zadań przez Partnera lub Lidera, w przypadku przekroczenia terminów zagrażających prawidłowej realizacji Projektu w części mu przypisanej;
2) przeznaczenie środków finansowych przez Partnera lub Lidera na inne cele niż to wynika z powierzonych zadań;
3) działanie wbrew Projektowi i ustalonym w nim celom;
4) przekazywanie przez Partnera lub Lidera nieprawdziwych informacji w ramach Dokumentacji zarządczej;
5) uniemożliwienie bądź utrudnianie przez Strony działań kontrolnych lub audytowych wykonywanych przez Lidera lub uprawnione do tego osoby;
6) inne zaniechania lub działania Partnera lub Lidera, które zagrożą realizacji Projektu lub mogą spowodować roszczenia osób trzecich wobec Lidera lub Partnera;
7) istotne, zawinione naruszenie przez Partnera lub Lidera Wytycznych, powszechnie obowiązujących przepisów prawa obowiązujących w Projekcie, w tym przepisów finansowych;
8) zawinione zaprzestanie realizacji Projektu przez Partnera lub Lidera.
Najważniejsze postanowienia projektu Porozumienia o dofinansowaniu
Na obecnym etapie Porozumienie o finansowaniu jeszcze nie zostało podpisane. Istnieje jego projekt.
Na mocy Porozumienia o dofinansowaniu Instytucja Pośrednicząca przyznaje Beneficjentowi dofinansowanie na realizację Projektu, a Beneficjent zobowiązuje się do jego realizacji (§ 2 ust. 1 Porozumienia o dofinansowaniu).
Beneficjent zobowiązuje się do osiągnięcia wartości docelowych wskaźników produktu i rezultatu Projektu. Ich nieosiągnięcie może oznaczać nieprawidłowość i skutkować korektą finansową (§ 2 ust. 13 Porozumienia o dofinansowaniu).
Na mocy § 4 ust. 1 Porozumienia o dofinansowaniu, Beneficjent (czyli Lider), zobowiązuje się m.in. do:
1) monitorowania i osiągnięcia wskaźników produktu oraz rezultatu określonych we Wniosku;
2) terminowej realizacji Projektu w oparciu o kamienie milowe określone we Wniosku;
3) rozliczenia całości dofinansowania na zasadach opisanych w porozumieniu o dofinansowaniu;
4) poddania się kontroli w zakresie prawidłowości realizacji Projektu dokonywanej przez Instytucję Pośredniczącą;
5) przetwarzania danych osobowych zgodnie z RODO i treścią Porozumienia;
6) zachowania trwałości Projektu;
7) realizacji Projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa krajowego i Unii Europejskiej;
8) przeciwdziałania wystąpieniu nieprawidłowości, w tym nadużyć finansowych.
W § 7 ust. 4 Porozumienia o dofinansowaniu określono z kolei warunki, jakie muszą zostać spełnione w celu prawidłowego rozliczenia dofinansowania, wskazując, że warunkiem rozliczenia wydatków poniesionych przez Beneficjenta jest:
1) złożenie przez Beneficjenta do Instytucji Pośredniczącej poprawnego, kompletnego i spełniającego wymogi formalne, merytoryczne i rachunkowe wniosku o płatność wraz z załącznikami wymaganymi przez Instytucję Pośredniczącą;
2) dokonanie przez Instytucję Pośredniczącą weryfikacji formalnej, merytorycznej i rachunkowej wniosku o płatność, w tym zaakceptowanie części sprawozdawczej z realizacji Projektu w ramach wniosku o płatność oraz uznania wydatków za kwalifikowalne.
Zgodnie natomiast z § 8 ust. 1 Porozumienia o dofinansowaniu, jeżeli w toku weryfikacji wniosku o płatność, złożonego przez Beneficjenta zgodnie z § 7, okaże się, przed jego zatwierdzeniem, że wydatki objęte takim wnioskiem są poniesione nieprawidłowo, to jest:
1) niezgodnie z przeznaczeniem;
2) z naruszeniem procedur, to jest m.in.: postanowień Porozumienia, wytycznych, innych dokumentów programowych dotyczących FERC;
3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości;
- Instytucja Pośrednicząca dokonuje pomniejszenia wartości wydatków ujętych przez Beneficjenta w takim wniosku o płatność o całkowitą kwotę wydatków uznanych za poniesione nieprawidłowo, zawartych w tym wniosku o płatność. O dokonanym pomniejszeniu Instytucja Pośrednicząca powiadamia Beneficjenta w pisemnej informacji.
Każdy z Partnerów ma przypisane zadania w Projekcie. Członkowie Porozumienia podzielili między sobą działania i każdy realizuje przydzieloną mu część lub współrealizuje dane zadanie z innym Partnerem. Zadania te są wykonywane równolegle. Finalnie, wspólnie mają doprowadzić do opisanego powyżej celu - stworzenie centralnego ośrodka zarządzania, rozwijania i wspierania wdrożeń technologii AI na poziomie państwowym (zadania Partnerów i Wnioskodawcy są ze sobą funkcjonalnie powiązane). Wnioskodawca nie świadczy żadnych usług na rzecz innych Partnerów i na odwrót. Każdy z Partnerów ponosi samodzielnie wydatki w Projekcie. Faktury zakupu - w przypadku zadań przypisanych Wnioskodawcy - są wystawiane bezpośrednio na Wnioskodawcę jako nabywcę. W przypadku zadań przypisanych Wnioskodawcy nabyte towary i usługi w Projekcie stają się własnością Wnioskodawcy.
Zgodnie z przyjętymi założeniami w ramach Projektu mają powstać określone rezultaty, których współtwórcą ma być Wnioskodawca. Rezultatami tymi będą, m.in. modele specjalizowane dla administracji publicznej, modele językowe ogólnego przeznaczenia, dane, instrukcje, kod platformy danych i modeli (infrastruktura + API), wdrożone rozwiązania (model + front-end i backend obsługujący implementację), rozwiązania programistyczne wspomagające implementację. Zgodnie z Porozumieniem Partnerzy (w tym również Wnioskodawca) będą obowiązani do udzielenia Liderowi zgody na wykorzystanie z ww. rezultatów (produktów) Projektu, w tym w odniesieniu do Utworów udzielenie wyłącznej i nieodpłatnej licencji do korzystania z tych Utworów.
W pozostałym zakresie, czyli w przypadku Nowych Zasobów - innych niż wymienione w załączniku nr 9 do Porozumienia - obowiązkiem każdego Partnera (w tym Wnioskodawcy) jest udzielenie zezwolenia na korzystanie (prawa dostępu) przez pozostałych Partnerów oraz Lidera w zakresie niezbędnym do należytego wykonania przedmiotu Porozumienia i Porozumienia o dofinansowaniu. Postanowienie Porozumienia w tym zakresie jest niezbędne z punktu widzenia prawidłowej realizacji założeń Projektu.
W ocenie Wnioskodawcy, realizacja Projektu jest uzależniona od zapewnienia odpowiednich środków finansowych, pochodzących z budżetu państwa, funduszy Unii Europejskiej lub innych środków. W analizowanym przypadku finansowanie Projektu opiera się zarówno na środkach budżetu państwa, jak i środkach unijnych. W ocenie Wnioskodawcy pozyskanie dofinansowania stanowi warunek realizacji Projektu. Mogłoby się zdarzyć, że gdyby nie udało się uzyskać środków unijnych, Projekt nie zostałby zrealizowany w założonym kształcie albo jego finansowanie musiałoby zostać zapewnione w całości ze środków budżetu państwa. Projekt nie mógłby być również zrealizowany bez udziału w nim Ministra Cyfryzacji, który jest podmiotem odpowiedzialnym za wdrażanie systemów sztucznej inteligencji w polskiej administracji publicznej i podmiotem uprawnionym do ubiegania się o dofinansowanie ze środków unijnych (w ramach Działania FERC.02.04 „(…)”.
Otrzymane przez Wnioskodawcę dofinasowanie będzie miało charakter kosztowy, co oznacza, że będzie przeznaczone na pokrycie wydatków związanych z realizacją działań w ramach Projektu. Podejmowane czynności będą zmierzały do uzyskania określonych efektów, które jednak nie przełożą się na jakąkolwiek sprzedaż Wnioskodawcy (ani pozostałych Stron Porozumienia). Dofinansowaniu będą podlegały koszty kwalifikowalne, które będą ponoszone przez poszczególnych Partnerów celem wykonania Projektu, zgodnie z zakresem rzeczowym określonym w harmonogramie rzeczowo-finansowym. Dofinansowanie podzielone będzie na kategorie kosztów i przypisane proporcjonalnie do poziomu zaangażowania poszczególnych Partnerów. W przypadku Wnioskodawcy będą to m.in. koszty usług zewnętrznych, wynagrodzeń pracowników oraz koszty energii elektrycznej. Zgodnie z warunkami Porozumienia oraz Porozumienia o dofinansowaniu Wnioskodawca nie może przeznaczyć tych środków na inny cel, niezgodny z Porozumieniem i Porozumieniem o dofinansowaniu. Faktury z tytułu nabyć realizowanych celem realizacji Projektu - w przypadku czynności realizowanych przez Wnioskodawcę - będą wystawiane na Wnioskodawcę (Wnioskodawca będzie widniał jako nabywca świadczenia). Wnioskodawca nie osiągnie również żadnego zysku w związku z realizowanym Projektem. Dofinansowanie zostanie wypłacone w zakresie odpowiadającym kosztom realizacji zadań, które zostały zaplanowane w harmonogramie rzeczowo-finansowym. Wnioskodawca zobowiązany będzie do udokumentowania poniesionych kosztów i ich rozliczenia, co jest warunkiem wypłaty transz dofinansowania.
Beneficjentami prac wykonywanych w ramach Porozumienia będą wszyscy Partnerzy, którzy zrealizują określone zadania i otrzymają na ten cel dofinansowanie. Finalnymi beneficjentami wyników Projektu będą natomiast jednostki administracji publicznej oraz jednostki samorządu terytorialnego oraz obywatele - osoby korzystające ze świadczeń administracji publicznej i samorządowej.
Pytanie
Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że otrzymywane od Ministra Cyfryzacji - na podstawie Porozumienia - środki finansowe nie stanowią podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymywane od Ministra Cyfryzacji - na podstawie Porozumienia - środki finansowe nie stanowią podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
Z powyższego przepisu wynika m.in., że podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi zapłata (inaczej wynagrodzenie), którą dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży. Przez sprzedaż rozumie się z kolei odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów (art. 2 pkt 22 ustawy o VAT). Wynagrodzenie oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku. Co istotne, nie ma znaczenia od kogo dostawca towaru lub świadczący usługę otrzymuje zapłatę - czy od nabywcy czy od osoby trzeciej, ważne natomiast jest, aby było to wynagrodzenie za dane konkretne świadczenie lub za daną konkretną dostawę.
Aby więc uznać, że przekazywane Wnioskodawcy przez Ministra Cyfryzacji kwoty dofinansowania stanowią zapłatę z tytułu ewentualnej sprzedaży, konieczne jest zweryfikowanie czy Wnioskodawca (w ramach tego dofinansowania) wykonuje na rzecz Ministra Cyfryzacji lub jakiegokolwiek innego podmiotu świadczenie stanowiące odpłatną dostawę towarów lub odpłatne świadczenie usług.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu tym podatkiem podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju (Polski). Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (art. 7 ust. 1 ustawy o VAT). Natomiast przez świadczenie usług, stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
W ramach otrzymanego dofinansowania, Wnioskodawca nie jest zobligowany do przeniesienia na rzecz Ministra Cyfryzacji, Partnera czy jakiegokolwiek podmiotu prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym stanie faktycznym nie można również uznać, że w zamian za otrzymane dofinansowanie realizuje on (tj. Wnioskodawca) jakąkolwiek usługę na rzecz Ministra Cyfryzacji, Partnera czy też jakiegokolwiek innego podmiotu.
Jak wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zwany dalej TSUE) w wyroku z dnia 16 września 2021 r., w sprawie C-21/20: „świadczenie usług dokonywane jest „odpłatnie” tylko wtedy, gdy pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, gdyż wynagrodzenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości wyodrębnionej usługi świadczonej usługobiorcy. Tak jest w przypadku, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym świadczeniem wzajemnym”. Z odpłatnym świadczeniem usług mamy do czynienia zatem, gdy:
- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona (lub towar wytwarzany/nabywany), druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
- świadczonej usłudze (wytwarzanemu towarowi) odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy lub innego podmiotu (wynagrodzenie).
Wnioskodawca (oraz pozostali Partnerzy) obowiązani są do realizacji Projektu z należytą starannością i wykorzystania dofinansowania zgodnie z jego przeznaczeniem. Każdy z Partnerów realizuje przypisane do niego zadania (samodzielnie lub we współpracy z innym Partnerem) i ponosi określone koszty. Rolą Wnioskodawcy jest m.in. wsparcie przy działaniach edukacyjnych i badawczych oraz udział w testach wykorzystanych narzędzi AI, wsparcie w zakresie identyfikacji i pozyskiwania zbiorów danych, a także w budowie i przetwarzaniu korpusów danych, trening i finetuning modeli polskojęzycznych, wsparcie w zakresie realizacji wdrożeń w zakresie swojej odpowiedzialności. W ramach tych zadań Wnioskodawca nie działa w celu realizacji działalności gospodarczej, czy też osiągnięcia jakiegokolwiek zysku. Działaniom realizowanym przez Wnioskodawcę nie można też przypisać działania w wykonaniu zobowiązania, w wyniku których druga strona byłaby bezpośrednim beneficjentem. Wnioskodawca nie realizuje bowiem zadań powierzonych przez Ministra Cyfryzacji (czy też na rzecz Ministra Cyfryzacji), ani też na rzecz innych Partnerów biorących udział w Projekcie. Realizacja zadań służy osiągnięciu przez wszystkich Partnerów (w tym także przez Lidera) wspólnego celu Projektu. Czynności wykonywane przez Wnioskodawcę nie są realizowane na rzecz jednego, zindywidualizowanego odbiorcy, któremu można byłoby przypisać status beneficjenta tych świadczeń. Korzyści z ich realizacji odnoszą zarówno wszyscy Partnerzy uczestniczący w Projekcie, jak i podmioty, do których Projekt jest finalnie skierowany, tj. jednostki administracji publicznej, jednostki samorządu terytorialnego, a także pośrednio obywatele.
Wnioskodawca będzie współtwórcą części rezultatów Projektu stanowiących tzw. Nowe Zasoby, które powstaną w Projekcie. Na mocy § 17 ust. 6 Porozumienia Wnioskodawca jak i pozostali Partnerzy udzielą Ministrowi Cyfryzacji zgody na korzystanie z rezultatów lub licencji do rezultatów, które będą stanowić utwór (w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych). Może to dotyczyć takich rezultatów jak modele językowe, instrukcje czy dane. Zgoda lub licencja jest warunkiem koniecznym tego, aby Minister Cyfryzacji mógł w sposób zgodny z prawem korzystać z osiągniętych rezultatów i wdrażać je w życie w jednostkach administracji publicznej oraz jednostkach samorządu terytorialnego. Udzielenie Ministrowi Cyfryzacji praw do korzystania z rezultatów Projektu jest naturalną konsekwencją jego realizacji. Bez tego elementu nie da się w pełni zrealizować celów Projektu, którymi jest przede wszystkim stworzenie centralnego ośrodka zarządzania, rozwijania i wspierania wdrożeń technologii AI na poziomie państwowym. Należy podkreślić, że Minister Cyfryzacji jest odpowiedzialny za rozwój oraz upowszechnianie bezpiecznego i efektywnego wykorzystania technologii sztucznej inteligencji w administracji publicznej. W związku z realizacją tych zadań konieczne jest zapewnienie Ministrowi Cyfryzacji możliwości korzystania z rezultatów wypracowanych w ramach Projektu, gdyż stanowi to warunek ich skutecznego wdrożenia i wykorzystania zgodnie z założeniami (czyli de facto warunek Projektu). Istotne znaczenie ma również fakt, że Projekt stanowi kontynuację działań podjętych w ramach projektów HIVE oraz (…) i zakłada wykorzystanie rezultatów wypracowanych w ich toku. W ocenie Wnioskodawcy bez udziału Ministra Cyfryzacji (i przysługujących mu praw własności intelektualnej do rezultatów z poprzednich projektów) i zapewnienia mu możliwości korzystania z rezultatów powstałych w ramach niniejszego Projektu niemożliwe byłoby osiągnięcie założeń Projektu (inaczej, niemożliwa byłaby realizacja Projektu).
Udzielenie Ministrowi Cyfryzacji licencji lub zgody na korzystanie z rezultatów wypracowanych w ramach Projektu nie będzie jednak stanowić celu ani istoty jego realizacji. Co więcej w Porozumieniu wyraźnie wskazano, że nastąpi to nieodpłatnie a nie za wynagrodzeniem. Zdaniem Wnioskodawcy, jest to bowiem element niezbędny do osiągnięcia zasadniczego celu Projektu, którym jest utworzenie centralnego ośrodka odpowiedzialnego za zarządzanie, rozwój oraz wspieranie wdrażania technologii sztucznej inteligencji na poziomie państwowym. W ocenie Wnioskodawcy, pomiędzy otrzymanym dofinansowaniem a udzieleniem licencji lub zgody na korzystanie z rezultatów Projektu nie występuje bezpośredni związek o charakterze przyczynowo-skutkowym, który uzasadniałby uznanie, że dochodzi do wzajemnej wymiany świadczeń pomiędzy Wnioskodawcą a Ministrem Cyfryzacji. Udzielenie licencji lub zgody na korzystanie z rezultatów nie stanowi przy tym ekwiwalentu otrzymanego dofinansowania, lecz jest niezbędnym elementem umożliwiającym realizację założeń Projektu oraz wykorzystanie jego efektów zgodnie z przeznaczeniem. Minister Cyfryzacji nie będzie bowiem, co do zasady, współtwórcą rezultatów powstałych w ramach Projektu, lecz podmiotem odpowiedzialnym za ich wdrożenie w administracji publicznej. Z tego względu, aby zapewnić możliwość zgodnego z prawem korzystania z opracowanych rozwiązań, konieczne jest uzyskanie odpowiedniej zgody na korzystanie z rezultatów lub licencji. Brak takich uprawnień uniemożliwiłby skuteczne wdrożenie technologii z zakresu sztucznej inteligencji w administracji publicznej. Ponadto, korzystanie przez Ministra Cyfryzacji z rezultatów wypracowanych przez inne podmioty bez odpowiedniej zgody lub licencji mogłoby prowadzić do naruszenia przepisów regulujących prawa do tych rezultatów (np. naruszać prawa autorskie do utworów powstałych w toku Projektu). W tym aspekcie można stwierdzić, że udzielenie zgody czy licencji ma charakter stricte „techniczny”, który umożliwia prawidłową realizację Projektu. Nie jest to natomiast czynność, którą należy bezpośrednio wiązać z przyznanym dofinansowaniem.
Warto podkreślić, że Minister Cyfryzacji nie będzie bezpośrednim beneficjentem realizowanych w ramach Projektu zadań. Beneficjentami rezultatów Projektu będą jednostki administracji publicznej oraz jednostki samorządu terytorialnego, a pośrednio także wszyscy obywatele - klienci administracji publicznej korzystający z jej usług. W pewnym sensie beneficjentami Projektu będą wszyscy partnerzy biorący udział w Projekcie. Każdy z Partnerów będzie bowiem realizował przypisane do niego zadania i otrzymywał na te zadania środki finansowe w postaci dofinansowania.
Nie bez znaczenia jest także fakt, że Porozumienie ani też Porozumienie o dofinansowaniu nie przewidują obowiązku zwrotu dofinansowania w przypadku braku udzielenia zgody lub udzielenia licencji na rzecz Ministra Cyfryzacji. Potwierdza to, że pomiędzy wypłatą dofinansowania a udzieleniem zgody lub licencji nie zachodzi bezpośredni związek o charakterze przyczynowo - skutkowym. W ocenie Wnioskodawcy, dofinansowanie ma natomiast związek wyłącznie z kosztami poniesionymi przez Wnioskodawcę w Projekcie. Wnioskodawca wykona bowiem prace eksperckie, z tytułu których nie uzyska on żadnego wynagrodzenia, lecz uzyska jedynie zwrot kosztów, które poniósł, aby zrealizować dane zadania w ramach Projektu. Do kosztów tych będą należeć koszty wynagrodzeń pracowników, koszty energii elektrycznej oraz koszty usług zewnętrznych. Wnioskodawca nie osiągnie również żadnego zysku w związku z realizowanym Projektem, ponieważ dofinansowanie zostanie wypłacone w zakresie odpowiadającym kosztom realizacji zadań, które zostały zaplanowane w harmonogramie rzeczowo-finansowym. Wnioskodawca zobowiązany będzie natomiast do udokumentowania poniesionych kosztów i ich rozliczenia, co jest warunkiem wypłaty dalszych transz dofinansowania. Argumentem na poparcie tezy o kosztowym charakterze dofinansowania jest również treść § 12 ust. 32 Porozumienia, zgodnie z którym w przypadku niewykorzystania przyznanych środków Partner zobowiązany jest do ich zwrotu (nie może ich zarachować jako swój zysk). W ocenie Wnioskodawcy, potwierdza to, że dofinansowanie należy traktować jako pochodną poniesionych kosztów, a nie wynagrodzenie za usługę.
Mając na uwadze przestawiony we wniosku stan faktyczny nie można stawiać tezy, że w zamian za dofinansowanie Minister Cyfryzacji nabywa od Wnioskodawcy (czy od innych Partnerów) jakąkolwiek usługę (ani bezpośrednio, ani w postaci udostępnienia rezultatów osiągniętych w Projekcie).
W ramach realizowanego Projektu nie ma również podstaw do twierdzenia, że otrzymane przez Wnioskodawcę dofinansowanie (przekazywane przez Lidera) stanowi tzw. dotację do ceny.
Przepis art. 29a ust. 1 ustawy o VAT podaje, że podstawę opodatkowania podatkiem VAT zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Zatem, podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług zwiększa się tylko o takie dotacje, które w sposób bezwzględny i bezpośredni są związane z daną dostawą towarów lub świadczeniem usług. Dokładnie z ceną tych świadczeń. Dzięki otrzymanemu dofinansowaniu nabywca towaru lub usługi bądź płaci niższą cenę świadczenia bądź też nie płaci jej w ogóle.
Aby mówić o dopłacie do ceny najpierw musi jednak istnieć dostawa towarów lub świadczenie usług. Z bezpośrednim wpływem danego dofinansowania na cenę usługi mamy do czynienia wyłącznie wówczas, gdy istnieje usługa, jest ona wyceniona (ma określoną kwotę należną) oraz jednocześnie dofinansowanie pomniejsza wartość tej kwoty należnej. Innymi słowy, aby mówić, że świadczenie podlega opodatkowaniu jako dopłata do ceny, po pierwsze musimy mieć do czynienia z ceną (wynagrodzeniem), po drugie musi występować czynność opodatkowana, której ta cena dotyczy, a po trzecie cena ta musi wskutek otrzymanej dopłaty ulec zmianie. Dodatkowo wpływ na dopłaty/subwencji na cenę musi mieć charakter bezpośredni.
W analizowanym stanie faktycznym Wnioskodawca nie świadczy żadnej usługi, której cena wskutek otrzymanego dofinansowania ulegałaby zmianie (zmniejszeniu). Wykonywane przez Wnioskodawcę zadania mają charakter specjalistyczny i ich celem jest osiągnięcie zakładanych wyników w Projekcie. Świadczenia te nie są skierowane do jednego, konkretnego odbiorcy, który uzyskiwałby korzyść z ich realizacji, lecz są jednym z elementów, które składają się na całość zadań realizowanych w Projekcie. Niewątpliwie beneficjentami Projektu są w pewnym sensie wszyscy Partnerzy. Ponadto, beneficjentami wyników Projektu są jednostki administracji publicznej, jednostki samorządu terytorialnego oraz wszyscy obywatele jako klienci administracji publicznej korzystający z jej usług. Zdaniem Wnioskodawcy, nie ma jednak podstaw, aby twierdzić, że Wnioskodawca wykonuje na rzecz któregokolwiek z tych podmiotów czynność opodatkowaną (usługę), która wskutek otrzymanego dofinansowania miałaby być świadczona nieodpłatnie lub za niższym wynagrodzeniem. Z żadnym z tych podmiotów Wnioskodawcy nie łączy bowiem żaden stosunek prawny, który nakładałby na Wnioskodawcę zobowiązanie do określonego świadczenia na rzecz tych podmiotów (z żadnym z podmiotów nie występuje relacja usługobiorca-usługodawca). W związku z tym żaden z podmiotów nie może być traktowany jako bezpośredni beneficjentem czynności realizowanych przez Wnioskodawcę.
Nie można również stawić tezy, że dofinansowanie otrzymane przez Wnioskodawcę ma związek z ceną realizowanego przez niego świadczenia. Na żadnym etapie Wnioskodawca nie dokonywał wyceny realizowanych przez siebie czynności, w szczególności Wnioskodawca nie dokonywał kalkulacji wynagrodzenia i wartości udzielonych zgód i licencji na rzecz Ministra Cyfryzacji. Co więcej w Porozumieniu wprost wskazuje się, że czynności związane z udzieleniem zgody czy licencji mają charakter nieodpłatny. Dofinansowanie ma natomiast związek z kosztami poniesionymi przez Wnioskodawcę, a jego wysokość jest pochodną kosztów jakie Wnioskodawca musi ponieść, aby Projekt zrealizować założone zadania. Koszty te zostały uprzednio uwzględnione w harmonogramie rzeczowo-finansowym i podlegają ścisłym regulacjom dotyczącym prawidłowego wydatkowania dofinansowania.
Reasumując, zdaniem Wnioskodawcy, prawidłowe jest stanowisko, że otrzymywane od Ministra Cyfryzacji - na podstawie Porozumienia - środki finansowe nie stanowią podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zasady opodatkowania podatkiem od towarów i usług określa ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwana dalej „ustawą”.
Art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (…) podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę.
Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu.
Pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Należy jednak zaznaczyć, że nie każde działanie, powstrzymanie się od działania, czy tolerowanie czynności lub sytuacji może zostać uznane za usługę w rozumieniu przepisów ustawy.
Muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).
Przy czym oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Z powołanego wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie (z wyjątkiem przypadków ściśle określonych w art. 7 ust. 2 oraz w art. 8 ust. 2 ustawy).
Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem.
W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Zatem pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu świadczącego usługę do żądania od odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).
Przepisy dotyczące funkcjonowania podatku VAT w krajach członkowskich Unii Europejskiej podlegają harmonizacji na zasadach określonych w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 str. 1 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą. Uszczegółowieniem zasad obowiązywania i funkcjonowania podatku VAT określonych w dyrektywie są wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE).
TSUE w wyroku z 27 października 2011 r. w sprawie C-93/10 Finanzamt Essen-NordOst przeciwko GFKL Financial Services AG wskazał, że:
„(...) w ramach systemu podatku VAT czynnościami podlegającymi opodatkowaniu są transakcje między stronami, przewidujące zapłatę ceny lub inne wynagrodzenie. Zatem jeżeli czynność polega jedynie na świadczeniu jednej ze stron, bez bezpośredniego wynagrodzenia, nie ma podstawy opodatkowania, w związku z czym świadczenie takie nie podlega podatkowi VAT (zob. wyrok z dnia 29 października 2009 r. w sprawie C-246/08 Komisja przeciwko Finlandii, Zb. Orz. s. I 10605, pkt 43). W tym świetle świadczenie usługi następuje »odpłatnie« w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy VAT, a zatem podlega opodatkowaniu, tylko jeżeli pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, gdyż świadczenie otrzymywane przez usługodawcę stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej usługobiorcy (ww. wyrok w sprawie MKG-Kraftfahrzeuge-Factoring, pkt 47). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „świadczenie usług dokonywane odpłatnie” w rozumieniu art. 2 pkt 1 szóstej dyrektywy wymaga bezpośredniego związku między wyświadczoną usługą a otrzymanym wynagrodzeniem (wyrok z dnia 29 lipca 2010 r. w sprawie C-40/09 Astra Zeneca UK, Zb. Orz. s. 1 7505, pkt 27 i przytoczone orzecznictwo)” (pkt 17-19).
W wyroku z 27 marca 2014 r. w sprawie C-151/13 Le Rayon d’Or SARL przeciwko Ministre de l’Économie et des Finances Trybunał wskazał, że:
„(...) aby świadczenie usług mogło być uznane za „odpłatne” w rozumieniu tej dyrektywy, nie wymaga ona, aby świadczenie wzajemne za taką usługę było uzyskane bezpośrednio od jej odbiorcy. Świadczenie wzajemne może pochodzić także od osoby trzeciej (zob. podobnie wyrok Loyalty Management UK i Baxi Group, C-53/09 i C-55/09, EU:C:2010:590, pkt 56)” (pkt 34).
Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.
Art. 29a ust. 1 ustawy:
Podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.
Art. 29a ust. 6 ustawy:
Podstawa opodatkowania obejmuje:
1) podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku;
2) koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.
Podstawę opodatkowania w podatku od towarów i usług stanowi wynagrodzenie, które dostawca lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu dostawy towarów albo świadczenia usług. Wynagrodzenie to oznacza wartość rzeczywiście otrzymaną (lub która ma być otrzymana) w konkretnym przypadku.
Dla określenia, czy dane dotacje (subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze) są czy też nie są opodatkowane, istotne są szczegółowe warunki ich przyznawania, określające cele realizowanego w określonej formie dofinansowania. Kryterium uznania dotacji za stanowiącą podstawę opodatkowania jest zatem stwierdzenie, że dotacja dokonywana jest w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast dotacje niedające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, nie stanowią podstawy opodatkowania w rozumieniu przepisu art. 29a ust. 1 ustawy.
Włączenie do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze ma miejsce tylko wówczas, gdy jest to dotacja, subwencja i inna dopłata o podobnym charakterze związana bezpośrednio z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. Nie jest więc podstawą opodatkowania ogólna dotacja (subwencja, inna dopłata o podobnym charakterze) uzyskana przez podatnika, niezwiązana z dostawą towaru lub świadczeniem usługi. W przypadku natomiast, gdy podatnik otrzyma dofinansowanie, które będzie związane z dostawą lub świadczeniem usług, jako pokrycie części lub całości ceny konkretnego świadczenia lub rekompensatę z tytułu wykonania określonego świadczenia po cenach obniżonych, płatność taka będzie zaliczana do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Zatem podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług zwiększa się tylko o takie dotacje, które w sposób bezwzględny i bezpośredni są związane z daną dostawą towarów lub świadczeniem usług. Jeżeli jednak taki bezpośredni związek nie występuje, dofinansowanie ogólne - na pokrycie kosztów działalności nie zwiększa podstawy opodatkowania, a tym samym nie podlega opodatkowaniu.
W kontekście wyjaśnienia pojęcia „dotacja bezpośrednio związana z ceną” istotne znaczenie ma orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w szczególności wyroki w sprawach:
- C-184/00 (Office des produits wallons ASBL v. Belgian State),
- C-353/00 (Keeping Newcastle Warm Ltd. v. Commisioners od Customs and Excise, w skrócie KNW).
W wyroku z 22 listopada 2001 r. w sprawie C-184/00 Trybunał stwierdził, że pojęcie subwencji (dotacji) bezpośrednio związanych z ceną należy interpretować jako obejmujące wyłącznie subwencje, które stanowią całość lub część wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług, a które są wypłacane przez podmiot trzeci w stosunku do sprzedawcy lub świadczącego. Trybunał argumentował, że w celu ustalenia, czy dotacja stanowi wynagrodzenie, cena towarów i usług musi, co do zasady, być ustalana nie później, niż w momencie zdarzenia podlegającego opodatkowaniu. Zobowiązanie do zapłaty dotacji dokonane przez osobę, która jej udziela, rodzi korelat, jakim jest prawo beneficjenta do jej otrzymania, ponieważ dokonał on dostawy podlegającej opodatkowaniu. Ten związek pomiędzy dotacją a ceną musi być jednoznacznie widoczny na podstawie indywidualnej analizy okoliczności stanowiących podstawę wypłaty tego wynagrodzenia. Z drugiej strony nie jest konieczne, aby cena towarów lub usług bądź część tej ceny została ustalona. Wystarczy by możliwe było jej ustalenie. Cena, jaką płaci nabywca, musi być ustalana w taki sposób, że zmniejsza się ona w proporcji do dotacji przyznanej sprzedawcy towarów lub świadczącemu usługi, co zatem stanowi element ustalenia ceny, jakiej żąda ten ostatni. Trybunał w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania wskazał sądowi odsyłającemu szereg wskazówek, stwierdzając, że sąd krajowy musi zbadać obiektywnie, czy fakt, iż dotacja jest wypłacana sprzedawcy lub świadczącemu pozwala mu sprzedawać towary lub świadczyć usługi po cenie niższej, niż musiałby on żądać w braku takiej dotacji. Nie jest konieczne, by dotacja odpowiadała bezpośrednio zmniejszeniu ceny dostarczanych towarów, wystarczy by relacja pomiędzy zmniejszeniem ceny a dotacją, która może być wyrażona ryczałtowo, była istotna.
W wyroku z 13 czerwca 2002 r. w sprawie C-353/00 Trybunał wyraził pogląd, że niezależnie od tego, czy dofinansowanie spełnia warunek bezpośredniego związku z ceną, czy też nie spełnia takiego warunku, zwiększać będzie podstawę opodatkowania, jeśli osoba trzecia (także organ władzy publicznej) wpłaca pewną kwotę pieniędzy na poczet usług świadczonych na rzecz osoby fizycznej. Orzeczenie to dotyczyło dopłat wypłacanych firmie zajmującej się usługami związanymi z doradztwem w dziedzinie energetyki. Związek dotacji z ceną nie został szczegółowo przeanalizowany w tym wyroku. Szersze uwagi na ten temat znalazły się natomiast w opinii rzecznika generalnego oraz pisemnym stanowisku rządu Wielkiej Brytanii, które zaaprobował Trybunał. Jak wskazuje rzecznik, dotacje mogą mieć różną formę i charakter. Zwykle przez dotacje (subwencje) rozumie się sumy wypłacane danemu podmiotowi z funduszy publicznych w interesie ogólnym. W praktyce dotacje mogą mieć postać dopłat ogólnych do działalności przedsiębiorstwa (i wówczas nie podlegają opodatkowaniu) albo też stanowić subsydia do konkretnych dostaw lub usług, umożliwiając nabycie ich ostatecznemu odbiorcy po niższej cenie (lub w ogóle bez odpłatności z jego strony). W tym ostatnim przypadku podlegają podatkowi VAT.
Tego rodzaju dotacje występowały w przypadku KNW. Istniał bezpośredni związek pomiędzy usługami podatnika a otrzymywanymi dotacjami (dotacje były korelatem usług i wypłacano je tylko w razie ich świadczenia; również kwotowo zależały od liczby usług). Wpływ na cenę również był oczywisty: ostateczny odbiorca nie musiał płacić za usługę właśnie z powodu pokrycia jej dotacją. Mimo, że dotacje oczywiście wpływały na działalność przedsiębiorstwa i w sensie ekonomicznym pokrywały część kosztów jego funkcjonowania, przede wszystkim były one związane z ceną. Dlatego też nie można było ich traktować jako pozostających poza podatkiem VAT.
Jeżeli otrzymywane dofinansowanie (dotacja) jest w sposób zindywidualizowany i policzalny związane z ceną danego świadczenia/danej dostawy (tj. świadczenie/dostawa dzięki dotacji ma cenę niższą o konkretną kwotę lub świadczeniobiorca otrzymuje je za darmo), takie dofinansowanie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Jeżeli natomiast związek tego rodzaju nie występuje i równocześnie dofinansowanie nie jest elementem wynagrodzenia związanego z danymi dostawami towarów lub usług, wówczas można - i należy - potraktować je jako płatność niepodlegającą podatkowi VAT.
Bezpośrednio z art. 29a ust. 1 ustawy wynika, że nie ma znaczenia od kogo dostawca towaru lub świadczący usługę otrzymuje zapłatę - czy od nabywcy czy od osoby trzeciej, ważne jest aby było to wynagrodzenie za dane konkretne świadczenie lub za daną konkretną dostawę.
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Prowadzą Państwo od wielu lat badania w dziedzinach nauki o danych, sztucznej inteligencji, uczenia maszynowego, przetwarzania języka naturalnego, technologii językowych oraz humanistyki cyfrowej. W przeszłości realizowali Państwo różnego rodzaju projekty związane z rozwojem sztucznej inteligencji (AI), w tym byli Państwo jednym z inicjatorów i liderem projektu pn. „(…)” (dalej Projekt (…)), a także brali Państwo udział w projekcie stanowiącym jego kontynuację, tj. projekcie pn. „(…)” (Projekt (…)).
W związku z finansowaniem Projektu (…) oraz Projektu (…) Minister Cyfryzacji nabył wszelkie powstałe w toku realizacji ww. projektów przedmioty ochrony prawa własności intelektualnej wraz z wszelkimi nośnikami oraz bazami danymi. W celu dalszego rozwoju opracowanych rozwiązań, a także ich wdrożenia w administracji publicznej, Minister Cyfryzacji podjął decyzję o kontynuacji prac prowadzonych w ramach Projektu (…), stanowiącego kontynuację wcześniej realizowanego Projektu (…). W tym celu zawarł w dniu 25 czerwca 2026 r. z Państwem, instytutami badawczymi, uczelniami wyższymi oraz dwoma ministrami (łącznie z ośmioma podmiotami) porozumienie o partnerstwie (zwane dalej Porozumieniem) celem wspólnego przygotowania, a kolejno realizacji projektu, pt. „(…)” (zwanego dalej Projektem). W Projekcie Minister Cyfryzacji pełni funkcję Lidera, natomiast pozostałe strony Porozumienia występują w charakterze Partnerów. Mają Państwo status Partnera.
W ramach prac wdrożeniowych Projektu planowane jest wykorzystanie wypracowanych w ramach przedsięwzięcia (…) modeli językowych (…). Będą one stanowić punkt wyjścia do dalszych prac wdrożeniowych w obszarze dużych modeli językowych. Projekt wpisuje się w bieżące działania Ministerstwa Cyfryzacji (oraz podległego mu Centralnego Ośrodka Informatyki) związane z cyfryzacją i wdrożeniami sztucznej inteligencji w administracji publicznej, m.in.: w aplikację (…) oraz system zarządzania dokumentacją klasy EZD.
W ramach Projektu planowana jest realizacja następujących zadań: (…).
Będą Państwo współrealizowali wszystkie wskazane 4 zadania.
W ramach ww. zadań Państwa rolą będzie wsparcie przy działaniach edukacyjnych i badawczych oraz udział w testach wykorzystanych narzędzi AI, wsparcie w zakresie identyfikacji i pozyskiwania zbiorów danych, a także w budowie i przetwarzaniu korpusów danych, trening i finetuning modeli polskojęzycznych, wsparcie w zakresie realizacji wdrożeń w zakresie swojej odpowiedzialności.
W ramach prowadzonych w Projekcie prac będą Państwo odpowiedzialni również m.in. za:
- Rozwój platformy danych i modeli AI dla administracji publicznej w szczególności w zakresie wykorzystania multimodalnych modeli językowych oraz metod automatyzacji działań w oparciu o architektury agentowe.
- Pomoc ekspercką w zakresie pilotażowych wdrożeń AI w administracji realizowanych w ramach Projektu.
- Udział w budowie platformy automatyzacji dla administracji publicznej - aspekty wdrożeniowe (wydajność, dobór rozwiązań technologicznych).
- Udział w opracowaniu materiałów informacyjno-promocyjnych projektu oraz organizacji konferencji informacyjno-promocyjnej prezentującej produkty projektu oraz korzyści z wykorzystania sztucznej inteligencji i automatyzacji procesów w administracji publicznej.
- Wsparcie w zasilaniu platformy danymi.
- Wsparcie w zasilaniu platformy modelami.
Każda ze Stron (w tym również Państwo) ponosi odpowiedzialność za prawidłową realizację Projektu w zakresie powierzonych jej zadań oraz za naruszenie lub niewywiązanie się z Porozumienia w zakresie powierzonych im zadań i obowiązków, chyba że naruszenie lub niewywiązanie się jest następstwem okoliczności, za które Strona odpowiedzialności nie ponosi (§ 9 ust. 1 i 2 Porozumienia). Każda ze Stron ponosi również wyłączną odpowiedzialność za wszystkie działania lub zaniechania związane z realizacją powierzonych jej zadań i obowiązków, wobec osób trzecich, chyba że odpowiedzialność taka będzie wynikać z niezgodnego z Porozumieniem działania innej Strony. Strona odpowiada również za Podwykonawców przez siebie wybranych (§ 9 ust. 3 Porozumienia). Wobec Instytucji Pośredniczącej odpowiedzialność za naruszenie lub niewywiązanie się z wykonania Porozumienia o dofinansowanie ponosi Lider. Lider może jednak wystąpić z żądaniem zwrotu wydatku wobec Partnera, jeżeli odpowiedzialność Lidera wobec Instytucji Pośredniczącej wynika wyłącznie z naruszenia lub niewywiązania się z postanowień Porozumienia przez Partnera (§ 9 ust. 6 Porozumienia).
Członkowie Porozumienia podzielili między sobą działania i każdy realizuje przydzieloną mu część lub współrealizuje dane zadanie z innym Partnerem. Zadania te są wykonywane równolegle. Finalnie, wspólnie mają doprowadzić do celu - stworzenie centralnego ośrodka zarządzania, rozwijania i wspierania wdrożeń technologii AI na poziomie państwowym (zadania Partnerów i Państwa są ze sobą funkcjonalnie powiązane). Nie świadczą Państwo żadnych usług na rzecz innych Partnerów i na odwrót. Każdy z Partnerów ponosi samodzielnie wydatki w Projekcie. Faktury zakupu - w przypadku zadań przypisanych Państwu - są wystawiane bezpośrednio na Państwa jako nabywcę. W przypadku zadań przypisanych Państwu nabyte towary i usługi w Projekcie stają się Państwa własnością.
Zgodnie z przyjętymi założeniami w ramach Projektu mają powstać określone rezultaty, których współtwórcą mają być Państwo. Rezultatami tymi będą, m.in. modele specjalizowane dla administracji publicznej, modele językowe ogólnego przeznaczenia, dane, instrukcje, kod platformy danych i modeli (infrastruktura + API), wdrożone rozwiązania (model + front-end i backend obsługujący implementację), rozwiązania programistyczne wspomagające implementację. Zgodnie z Porozumieniem Partnerzy (w tym również Państwo) będą obowiązani do udzielenia Liderowi zgody na wykorzystanie z ww. rezultatów (produktów) Projektu, w tym w odniesieniu do Utworów udzielenie wyłącznej i nieodpłatnej licencji do korzystania z tych Utworów.
W pozostałym zakresie, czyli w przypadku Nowych Zasobów - innych niż wymienione w załączniku nr 9 do Porozumienia - obowiązkiem każdego Partnera (w tym Państwa) jest udzielenie zezwolenia na korzystanie (prawa dostępu) przez pozostałych Partnerów oraz Lidera w zakresie niezbędnym do należytego wykonania przedmiotu Porozumienia i Porozumienia o dofinansowaniu. Postanowienie Porozumienia w tym zakresie jest niezbędne z punktu widzenia prawidłowej realizacji założeń Projektu.
Realizacja Projektu jest uzależniona od zapewnienia odpowiednich środków finansowych, pochodzących z budżetu państwa, funduszy Unii Europejskiej lub innych środków. W analizowanym przypadku finansowanie Projektu opiera się zarówno na środkach budżetu państwa, jak i środkach unijnych. Pozyskanie dofinansowania stanowi warunek realizacji Projektu. Mogłoby się zdarzyć, że gdyby nie udało się uzyskać środków unijnych, Projekt nie zostałby zrealizowany w założonym kształcie albo jego finansowanie musiałoby zostać zapewnione w całości ze środków budżetu państwa. Projekt nie mógłby być również zrealizowany bez udziału w nim Ministra Cyfryzacji, który jest podmiotem odpowiedzialnym za wdrażanie systemów sztucznej inteligencji w polskiej administracji publicznej i podmiotem uprawnionym do ubiegania się o dofinansowanie ze środków unijnych w ramach Działania FERC.02.04 „(…)”.
Otrzymane przez Państwa dofinasowanie będzie miało charakter kosztowy, co oznacza, że będzie przeznaczone na pokrycie wydatków związanych z realizacją działań w ramach Projektu. Podejmowane czynności będą zmierzały do uzyskania określonych efektów, które jednak nie przełożą się na jakąkolwiek Państwa sprzedaż (ani pozostałych Stron Porozumienia). Dofinansowaniu będą podlegały koszty kwalifikowalne, które będą ponoszone przez poszczególnych Partnerów celem wykonania Projektu, zgodnie z zakresem rzeczowym określonym w harmonogramie rzeczowo-finansowym. Dofinansowanie podzielone będzie na kategorie kosztów i przypisane proporcjonalnie do poziomu zaangażowania poszczególnych Partnerów. W Państwa przypadku będą to m.in. koszty usług zewnętrznych, wynagrodzeń pracowników oraz koszty energii elektrycznej. Zgodnie z warunkami Porozumienia oraz Porozumienia o dofinansowaniu nie mogą Państwo przeznaczyć tych środków na inny cel, niezgodny z Porozumieniem i Porozumieniem o dofinansowaniu. Nie osiągną również Państwo żadnego zysku w związku z realizowanym Projektem. Dofinansowanie zostanie wypłacone w zakresie odpowiadającym kosztom realizacji zadań, które zostały zaplanowane w harmonogramie rzeczowo-finansowym. Będą Państwo zobowiązani do udokumentowania poniesionych kosztów i ich rozliczenia, co jest warunkiem wypłaty transz dofinansowania.
Beneficjentami prac wykonywanych w ramach Porozumienia będą wszyscy Partnerzy, którzy zrealizują określone zadania i otrzymają na ten cel dofinansowanie. Finalnymi beneficjentami wyników Projektu będą natomiast jednostki administracji publicznej oraz jednostki samorządu terytorialnego oraz obywatele - osoby korzystające ze świadczeń administracji publicznej i samorządowej.
Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy otrzymywane od Ministra Cyfryzacji - na podstawie Porozumienia - środki finansowe stanowią podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.
Analiza przedstawionych we wniosku okoliczności sprawy prowadzi do wniosku, że w analizowanym przypadku mamy do czynienia z sytuacją, w której wystąpią skonkretyzowane świadczenia w zamian za określone wynagrodzenie. Przekazywane Państwu przez Ministra Cyfryzacji środki finansowe na realizację powierzonych Państwu zadań w ramach realizowanego projektu należy uznać za wynagrodzenie za świadczoną przez Państwa usługę. Zauważenia bowiem wymaga, że otrzymane środki nie zostaną przeznaczone na Państwa ogólną działalność, lecz mogą zostać wykorzystane tylko i wyłącznie na określone i wskazane działania wykonywane w ramach realizowanego projektu.
Ponadto, we wniosku wskazali Państwo, że realizacja Projektu jest uzależniona od zapewnienia odpowiednich środków finansowych, pochodzących z budżetu państwa, funduszy Unii Europejskiej lub innych środków. Pozyskanie dofinansowania stanowi warunek realizacji Projektu. Dofinansowaniu będą podlegały koszty kwalifikowalne, które będą ponoszone przez poszczególnych Partnerów celem wykonania Projektu, zgodnie z zakresem rzeczowym określonym w harmonogramie rzeczowo-finansowym. Dofinansowanie podzielone będzie na kategorie kosztów i przypisane proporcjonalnie do poziomu zaangażowania poszczególnych Partnerów. W Państwa przypadku będą to m.in. koszty usług zewnętrznych, wynagrodzeń pracowników oraz koszty energii elektrycznej. Zgodnie z warunkami Porozumienia oraz Porozumienia o dofinansowaniu nie mogą Państwo przeznaczyć tych środków na inny cel, niezgodny z Porozumieniem i Porozumieniem o dofinansowaniu.
Z opisu sprawy wynika także, że udzielenie Liderowi zgody oraz licencji do powstałych utworów nastąpi każdorazowo z chwilą udostępnienia Liderowi Nowych Zasobów stanowiących rezultaty (produkty) Projektu, w szczególności w wyniku udostępnienia lub przekazania Liderowi informatycznych nośników danych, na których je zapisano (§ 17 ust. 23 Porozumienia). Zgoda na korzystanie z Nowego Zasobu udzielana Liderowi będzie miała charakter bezwarunkowy, nieodpłatny i nieodwołalny. W zakresie, w jakim Nowe Zasoby, o których mowa w ust. 6 pkt 1, stanowić będą Utwory, Strona, której przysługiwać będą prawa autorskie majątkowe do tych Utworów udzieli Liderowi wyłącznej licencji do korzystania z tych Utworów, łącznie z prawem do używania kodów źródłowych oprogramowania, na wskazanych w Porozumieniu polach eksploatacji (§ 17 ust. 25 Porozumienia). W przypadku udzielenia licencji Liderowi Lider jednocześnie nabędzie: prawo zezwalania na wykonywanie zależnych praw autorskich do wszelkich opracowań Utworów (lub ich poszczególnych elementów) oraz własność wydanych Liderowi informatycznych nośników danych, na których zostały utrwalone Utwory (lub ich poszczególne elementy) (§ 17 ust. 26 Porozumienia).
Zatem otrzymane przez Państwa środki finansowe - na realizację powierzonych Państwu zadań w ramach zawartego Porozumienia - będą stanowiły zapłatę za świadczone usługi, przekazywaną Państwu przez Ministra Cyfryzacji.
W konsekwencji zostaną spełnione wszystkie przesłanki warunkujące uznanie wykonywanych przez Państwa w ramach ww. projektu czynności za odpłatne usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, dla których ustawodawca nie przewidział możliwości zastosowania zwolnienia od podatku. W analizowanym przypadku istnieje bezpośredni związek pomiędzy wykonanym świadczeniem a otrzymanym od osoby trzeciej wynagrodzeniem w zamian za realizację projektu będącego przedmiotem umowy.
Z uwagi na powyższe, kwota otrzymanego od Ministra Cyfryzacji dofinansowania przysługująca Państwu, na realizację opisanego we wniosku projektu, będzie stanowiła podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.
Państwa stanowisko jest nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja dotyczy wyłącznie Państwa i tylko w stosunku do Państwa może wywołać określone przepisami skutki prawne. Natomiast nie wywołuje skutków prawnych dla pozostałych uczestników Porozumienia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja a sytuacja podatnika
Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.