0114-KDIP1-1.4012.673.2026.2.MKA

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

22 września 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy braku prawa do odliczenia podatku naliczonego, bądź zwrotu podatku VAT w związku z wydatkami poniesionymi na realizację projektu pn. „(...)”.

Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 9 października 2026 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Biblioteka Publiczna w (...) jest samorządową instytucją kultury, powołaną na podstawie ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej oraz wpisaną do rejestru instytucji kultury prowadzonego przez organizatora Gminę (...).

Wnioskodawca nie jest zarejestrowany jako czynny podatnik podatku od towarów i usług (VAT) i w ramach prowadzonej działalności statutowej nie wykonuje czynności opodatkowanych tym podatkiem.

Podstawowym źródłem finansowania działalności Wnioskodawcy jest dotacja podmiotowa przekazywana przez organizatora. W ramach realizacji swoich zadań statutowych, polegających na gromadzeniu, opracowywaniu, przechowywaniu i udostępnianiu materiałów bibliotecznych oraz zaspokajaniu potrzeb oświatowych i kulturalnych społeczności, Wnioskodawca realizuje projekt pod nazwą: „(...)”.

Przedmiotem realizowanego projektu jest zakup dwóch zewnętrznych książkomatów. Usługa realizowana przez wybranego wykonawcę obejmuje kompleksowe wdrożenie, na które składają się: dostawa obu urządzeń we wskazane przez Wnioskodawcę miejsca na zewnątrz budynków, integracja urządzeń z obecnie użytkowanym przez Bibliotekę systemem bibliotecznym (...), co pozwoli na automatyczną synchronizację kont czytelników i zamawianych pozycji, uruchomienie instalacji, konfiguracja oprogramowania oraz przeprowadzenie testów technicznych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania urządzeń. Zakupione dwa zewnętrzne książkomaty zostaną posadowione w przestrzeni publicznej przy budynku (...) w (...) oraz przy świetlicy w (...) i będą dostępne dla mieszkańców w trybie całodobowym (24/7).

Urządzenia będą służyły wyłącznie do bezobsługowego i bezpłatnego odbioru oraz zwrotu materiałów bibliotecznych (książek, audiobooków) przez zarejestrowanych czytelników Biblioteki. Korzystanie z książkomatów będzie miało charakter całkowicie nieodpłatny - Wnioskodawca nie będzie pobierał od użytkowników żadnych opłat, abonamentów ani prowizji. Efekty realizowanego projektu będą wykorzystywane przez Wnioskodawcę wyłącznie do wykonywania czynności statutowych o charakterze publicznym (niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT). Wnioskodawca w związku z realizacją projektu nie będzie uzyskiwał żadnych przychodów komercyjnych.

Pytanie

Czy w świetle art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, Wnioskodawcy (Bibliotece) będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, bądź do zwrotu podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione na realizację projektu polegającego na zakupie, dostawie, integracji oraz uruchomieniu dwóch zewnętrznych książkomatów?

Państwa stanowisko w sprawie

W ocenie Wnioskodawcy, zakupione w ramach projektu książkomaty będą wykorzystywane wyłącznie do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (VAT). W związku z tym Bibliotece nie przysługuje i nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, ani do otrzymania zwrotu tego podatku na rachunek bankowy od wydatków poniesionych na realizację tego zadania.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy:

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2024 r. poz. 361 ze zm.), prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Z treści tego przepisu wynika podstawowa zasada: warunkiem odliczenia podatku VAT jest istnienie bezpośredniego lub pośredniego związku pomiędzy zakupami a prowadzoną działalnością gospodarczą generującą obrót opodatkowany. Jeśli dany wydatek służy działalności niepodlegającej opodatkowaniu (czynnościom nieodpłatnym), prawo do odliczenia w ogóle nie powstaje. Wnioskodawca jest Samorządową Instytucją Kultury i działa na podstawie ustawy z 27 czerwca 1997 r. o bibliotekach oraz ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.

Do statutowych, podstawowych i całkowicie bezpłatnych zadań Biblioteki należy zaspokajanie potrzeb oświatowych, kulturalnych i informacyjnych społeczeństwa, w tym m.in. udostępnianie zbiorów bibliotecznych. Zakupione w ramach projektu urządzenia (książkomaty) służyć będą wyłącznie automatyzacji i usprawnieniu bezpłatnego procesu wypożyczania oraz zwrotu książek i innych materiałów bibliotecznych dla mieszkańców i czytelników. Korzystanie z książkomatów będzie w 100% darmowe.

Ponadto Biblioteka nie jest zarejestrowana jako czynny podatnik podatku VAT. Efekty realizowanego projektu w postaci infrastruktury książkomatów nie będą w żaden sposób wykorzystywane przez Bibliotekę do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT (brak sprzedaży towarów czy świadczenia usług odpłatnych).

Mając na uwadze powyższe - z uwagi na całkowity brak związku zakupów z czynnościami opodatkowanymi oraz fakt realizowania wyłącznie bezpłatnych zadań statutowych - Biblioteka stoi na stanowisku, że nie posiada i nie będzie posiadać prawnej możliwości odliczenia ani odzyskania podatku VAT od wydatków poniesionych na realizację tego projektu. W konsekwencji podatek VAT stanowi dla Biblioteki koszt całkowicie kwalifikowalny w ramach programu LIDER.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej ustawą.

W świetle tego przepisu:

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy:

Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Na mocy art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z ww. regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Podkreślić należy, że aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności winien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go - dla tej czynności - za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Z opisu sprawy wynika, że nie są Państwo czynnym podatnikiem podatku VAT. Nie wykonują Państwo czynności opodatkowanych tym podatkiem. W ramach zadań statutowych realizują Państwo projekt pn. „(...)”. Przedmiotem realizowanego projektu jest zakup dwóch zewnętrznych książkomatów. Zakupione ww. urządzenia zostaną posadowione w przestrzeni publicznej i będą dostępne dla mieszkańców w trybie całodobowym (24/7). Urządzenia będą służyły wyłącznie do bezobsługowego i bezpłatnego odbioru oraz zwrotu materiałów bibliotecznych (książek, audiobooków) przez zarejestrowanych czytelników Biblioteki.

Państwa wątpliwości dotyczą możliwości odliczenia bądź zwrotu podatku VAT od wydatków poniesionych na realizację projektu pn. „(...)”.

Jak wskazano na wstępie, odliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Zatem podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT, jest związek dokonywanego nabycia towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.

W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie będzie spełniony, ponieważ - jak wynika z wniosku - urządzenia będą ogólnodostępne. Nie są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Efekty realizacji projektu będą udostępniane nieodpłatnie. Z okoliczności sprawy wynika, że towary i usługi zakupione w ramach realizacji projektu nie będą służyły czynnościom opodatkowanym podatkiem od towarów i usług.

W konsekwencji nie będą mieli Państwo prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją ww. projektu. Tym samym nie przysługuje Państwu również z tego tytułu prawo do zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.

Państwa stanowisko uznaję za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Należy zauważyć, że pojęcie „koszty kwalifikowalne” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne Państwu przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.