0113-KDIPT2-3.4011.622.2026.1.GG
Zwolnienie z opodatkowania ekwiwalentu pieniężnego wypłacanego strażnikom Straży Miejskiej z tytułu samodzielnego prania, czyszczenia i konserwacji umundurowania służbowego, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
- Sygnatura
- 0113-KDIPT2-3.4011.622.2026.1.GG
- Rodzaj dokumentu
- Interpretacja indywidualna
- Data wydania
- Organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Status
- Aktualna
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
7 sierpnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawcą jest Straż Miejska w ..., będąca samorządową jednostką organizacyjną wykonującą zadania określone w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych.
Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy o strażach gminnych oraz § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 r. w sprawie umundurowania, legitymacji, dystynkcji i znaków identyfikacyjnych strażników gminnych (miejskich), strażnik miejski podczas wykonywania czynności służbowych jest obowiązany nosić umundurowanie służbowe.
W celu realizacji powyższego obowiązku Wnioskodawca opracował Regulamin Mundurowy Strażników Straży Miejskiej w .... oraz Regulamin przyznawania strażnikom środków przymusu bezpośredniego i wyposażenia osobistego, które określają zasady planowania, zakupu oraz przydziału umundurowania i wyposażenia służbowego.
Umundurowanie strażnika pełni nie tylko funkcję identyfikacyjną, lecz przede wszystkim funkcję ochronną. Strażnicy wykonują obowiązki służbowe głównie w terenie, w zmiennych warunkach atmosferycznych oraz w bezpośrednim kontakcie z osobami trzecimi, często znajdującymi się w trudnej sytuacji życiowej lub zdrowotnej. W zależności od pory roku umundurowanie obejmuje różne elementy, m.in. kurtki ocieplane, czapki zimowe, rękawice, obuwie zimowe oraz odzież dostosowaną do panujących warunków atmosferycznych.
Do podstawowych obowiązków strażników należą między innymi:
- przewożenie osób nietrzeźwych do izby wytrzeźwień, w tym osób cierpiących na choroby zakaźne lub skórne;
- ujmowanie sprawców przestępstw i wykroczeń oraz osób agresywnych, wobec których zachodzi konieczność użycia środków przymusu bezpośredniego;
- przewożenie osób ze szpitali do ośrodków psychiatrycznych oraz schronisk dla osób bezdomnych;
- kontrolowanie pustostanów, zwłaszcza w okresie zimowym, gdzie strażnicy mają kontakt z osobami przebywającymi w bardzo złych warunkach sanitarnych;
- wykonywanie czynności wynikających z ustawy - Prawo ochrony środowiska, w szczególności kontroli dzikich wysypisk odpadów, poboru próbek popiołu z przydomowych kotłowni oraz kontroli nieruchomości pod kątem utrzymania czystości i porządku.
Charakter wykonywanych obowiązków powoduje, że umundurowanie ulega intensywnym zabrudzeniom i wymaga częstego prania, czyszczenia oraz konserwacji. Strażnicy są zobowiązani do utrzymywania umundurowania w stanie czystym i schludnym, przy czym niektóre jego elementy wymagają prania nawet kilka razy w tygodniu.
Wnioskodawca nie zapewnia strażnikom usługi prania, czyszczenia ani konserwacji umundurowania. Czynności te wykonywane są przez strażników we własnym zakresie i na ich koszt.
Wnioskodawca zamierza wprowadzić nowe zasady przyznawania strażnikom ekwiwalentu pieniężnego za pranie, czyszczenie oraz konserwację umundurowania służbowego. Ekwiwalent będzie miał charakter wyłącznie rekompensaty kosztów ponoszonych przez strażników w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych i nie będzie stanowił dodatkowego składnika wynagrodzenia za pracę.
Ekwiwalent będzie przysługiwał wyłącznie strażnikom wykonującym obowiązki służbowe w umundurowaniu oraz wykonującym czynności związane z jego praniem, czyszczeniem i konserwacją we własnym zakresie.
Ekwiwalent będzie wypłacany kwartalnie, z dołu, w terminie wypłaty wynagrodzenia przypadającym po zakończeniu danego kwartału, tj. odpowiednio w kwietniu, lipcu, październiku i grudniu.
Prawo do ekwiwalentu będzie ustalane za każdy dzień faktycznego wykonywania obowiązków służbowych w umundurowaniu. Wysokość należnego świadczenia będzie proporcjonalnie pomniejszana za każdy pełny dzień nieobecności strażnika w pracy.
Wysokość ekwiwalentu będzie corocznie ustalana na podstawie kalkulacji przeciętnych kosztów ponoszonych przez strażników w związku z praniem, czyszczeniem i konserwacją umundurowania. Kalkulacja będzie uwzględniała w szczególności koszty zużycia energii elektrycznej, wody, środków piorących, specjalistycznego czyszczenia chemicznego oraz koszty drobnych napraw i konserwacji umundurowania. Wysokość ekwiwalentu będzie aktualizowana corocznie stosownie do wyników tej kalkulacji.
Na potrzeby ustalenia wysokości ekwiwalentu obowiązującego w 2026 r. Wnioskodawca przeprowadził kalkulację przeciętnych kosztów ponoszonych przez strażników w okresie jednego kwartału.
Przyjęto, że pranie wodne koszul, spodni taktycznych oraz polarów odbywa się średnio trzy razy w miesiącu, tj. dziewięć razy w kwartale. Koszt jednego cyklu prania, obejmujący zużycie wody i energii elektrycznej, środki piorące, amortyzację pralki oraz prasowanie, oszacowano na … zł, co daje .. zł kwartalnie.
Uwzględniono również koszt specjalistycznego czyszczenia chemicznego kurtek zimowych, płaszczy wyjściowych oraz czapek garnizonowych. Przy założeniu, że elementy te są oddawane do pralni chemicznej co najmniej dwa razy w roku, przeciętny koszt przypadający na jeden kwartał wynosi…. zł.
Ponadto przyjęto kwartalny koszt drobnych napraw i konserwacji umundurowania w wysokości ….. zł, obejmujący w szczególności zakup preparatów do impregnacji odzieży oraz wykonywanie drobnych poprawek krawieckich.
Łączny przeciętny koszt prania, czyszczenia i konserwacji umundurowania jednego strażnika wynosi …..zł za kwartał.
W konsekwencji, Wnioskodawca zamierza ustalić wysokość kwartalnego ekwiwalentu pieniężnego na kwotę … zł, z zastrzeżeniem jego proporcjonalnego pomniejszania za okresy nieobecności strażnika w pracy.
Pytanie
Czy ekwiwalent pieniężny wypłacany strażnikom Straży Miejskiej z tytułu samodzielnego prania, czyszczenia i konserwacji umundurowania służbowego, odpowiadający ponoszonym przez nich kosztom i ustalany na podstawie corocznej kalkulacji rzeczywistych kosztów, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji czy na Wnioskodawcy jako płatniku nie ciążą obowiązki obliczenia, poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłacanego ekwiwalentu?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy, ekwiwalent pieniężny wypłacany strażnikom Straży Miejskiej z tytułu samodzielnego prania, czyszczenia i konserwacji umundurowania służbowego, odpowiadający ponoszonym przez nich kosztom, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa o PIT”).
W konsekwencji na Wnioskodawcy, jako płatniku, nie będzie ciążył obowiązek obliczenia, poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłacanego ekwiwalentu.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o PIT, wolne od podatku dochodowego są świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia przysługujące na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, jeżeli zasady ich przyznawania wynikają z odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.
Jednocześnie art. 21 ust. 1 pkt 11a ustawy o PIT, przewiduje zwolnienie dla świadczeń rzeczowych i ekwiwalentów za te świadczenia wynikających z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym ze względu na szczególne warunki i charakter pełnionej służby, przysługujących osobom pozostającym w stosunku służbowym, przyznanych na podstawie odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw. Przepis ten potwierdza, że ustawodawca objął preferencją podatkową również świadczenia związane z wykonywaniem obowiązków służbowych w szczególnych warunkach.
Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych, strażnik podczas wykonywania czynności służbowych jest obowiązany nosić umundurowanie, legitymację służbową, znak identyfikacyjny oraz emblemat gminny. Obowiązek ten został doprecyzowany w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 r. w sprawie umundurowania, legitymacji, dystynkcji i znaków identyfikacyjnych strażników gminnych (miejskich).
Umundurowanie strażnika nie pełni wyłącznie funkcji identyfikacyjnej. Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, jest ono niezbędnym elementem wyposażenia służbowego, zapewniającym możliwość wykonywania obowiązków w zróżnicowanych warunkach atmosferycznych oraz podczas kontaktu z osobami agresywnymi, chorymi, bezdomnymi czy znajdującymi się pod wpływem alkoholu. Z tego względu umundurowanie pełni również funkcję ochronną i użytkową, a jego utrzymanie w odpowiednim stanie pozostaje w bezpośrednim związku z zapewnieniem bezpiecznych i higienicznych warunków wykonywania pracy.
Stosownie do art. 2379 § 2 i § 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowana odzież posiadała właściwości ochronne i użytkowe, oraz zapewnić odpowiednio jej pranie, konserwację, naprawę, odpylanie i odkażanie.
Natomiast zgodnie z § 3 tego przepisu, jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży, czynności te mogą być wykonywane przez pracownika, pod warunkiem wypłacania ekwiwalentu pieniężnego odpowiadającego kosztom poniesionym przez pracownika.
W analizowanej sprawie Wnioskodawca nie zapewnia strażnikom prania, czyszczenia ani konserwacji umundurowania. Czynności te wykonywane są przez strażników we własnym zakresie. Wypłacany ekwiwalent nie stanowi dodatkowego składnika wynagrodzenia, lecz rekompensatę kosztów ponoszonych przez pracowników w związku z wykonywaniem obowiązków, które co do zasady obciążają pracodawcę.
Co istotne, wysokość ekwiwalentu nie została ustalona w sposób arbitralny ani jako stała kwota oderwana od rzeczywistych wydatków. Została określona na podstawie szczegółowej kalkulacji przeciętnych kosztów prania, czyszczenia i konserwacji umundurowania, obejmującej koszty energii elektrycznej, wody, środków piorących, czyszczenia chemicznego oraz drobnych napraw i konserwacji. Kalkulacja ta będzie corocznie aktualizowana, a wysokość ekwiwalentu będzie odpowiednio dostosowywana do ponoszonych kosztów. Ponadto ekwiwalent będzie proporcjonalnie pomniejszany za okresy nieobecności strażnika w pracy. Tym samym świadczenie odpowiada rzeczywistym kosztom ponoszonym przez strażników i nie ma charakteru dodatkowego wynagrodzenia.
Stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. W wyroku z 3 września 2013 r. sygn. akt I SA/Gd 692/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że pojęcia „odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw”, użytego w art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o PIT, nie można ograniczać wyłącznie do przepisów Kodeksu pracy. Sąd podkreślił, że zwolnienie obejmuje również świadczenia wynikające z innych ustaw regulujących prawa i obowiązki pracowników, jeżeli mają one charakter świadczeń wynikających z przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. W uzasadnieniu wyroku wskazano również, że prawo podatkowe stanowi część systemu obowiązującego prawa, wobec czego przy wykładni przepisów podatkowych należy uwzględniać również regulacje zawarte w innych ustawach określających prawa i obowiązki pracowników.
Powyższe stanowisko pozostaje aktualne również w odniesieniu do strażników Straży Miejskiej. Obowiązek noszenia umundurowania wynika bowiem z ustawy o strażach gminnych i aktów wykonawczych wydanych na jej podstawie, natomiast obowiązek zapewnienia jego właściwego stanu użytkowego wynika z przepisów prawa pracy regulujących bezpieczeństwo i higienę pracy. Świadczenie wypłacane strażnikom stanowi zatem ekwiwalent za wykonanie obowiązku, który w pierwszej kolejności obciąża pracodawcę.
W konsekwencji należy uznać, że ekwiwalent pieniężny wypłacany strażnikom Straży Miejskiej za samodzielne pranie, czyszczenie i konserwację umundurowania służbowego korzysta ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o PIT, a na Wnioskodawcy nie będą ciążyły obowiązki płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu wypłaty tego świadczenia.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Stanowi on, że:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Ogólne określenie „przychodów” zawiera art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stosownie do tego przepisu:
Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną, jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.
Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.
Katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych zawiera art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłem przychodów jest stosunek służbowy, stosunek pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczy stosunek pracy.
Na podstawie art. 12 ust. 1 tej ustawy:
Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.
Użyty w art. 12 ust. 1 ww. ustawy zwrot „w szczególności” oznacza, że wymienione kategorie przychodów zostały wskazane jedynie przykładowo. Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika powstaniem przysporzenia majątkowego, mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym. Ponadto treść tego przepisu wskazuje, że do przychodów pracownika zaliczyć należy praktycznie wszystkie otrzymane przez niego świadczenia, które mógł on otrzymać od pracodawcy. Są nimi bowiem nie tylko wynagrodzenia, czyli świadczenia wprost wynikające z zawartej umowy o pracę, ale również wszystkie inne przychody (świadczenia), niezależnie od podstawy ich wypłaty, jeżeli w jakiekolwiek sposób wiążą się z faktem wykonywania pracy. Oznacza to, że do przychodów pracownika ustawodawca zaliczył nie tylko pieniądze, ale także wartość świadczeń w naturze, czy świadczeń nieodpłatnych otrzymanych od pracodawcy.
Tak szerokie zdefiniowanie pojęcia przychodu pracownika wskazuje, że w każdym przypadku, w którym uzyska on realną korzyść, będzie to rodzić obowiązek zwiększenia jego przychodu, z wyjątkiem świadczeń określonych w katalogu zwolnień przedmiotowych, zawartych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zasadą jest, że obowiązek prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania, obliczenia i zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych ciąży na podatnikach. Obowiązek poboru podatku przez płatnika dotyczy natomiast wyłącznie przypadków określonych w ustawie.
Ustawodawca ustanowił obowiązki płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych poprzez:
- określenie rodzaju podmiotu, który dokonuje wypłaty (realizacji) świadczeń na rzecz podatników – przy czym ustawodawca określa rodzaj podmiotu poprzez wskazanie jego formy organizacyjnej, jego statusu bądź roli, jaką podmiot ten pełni w relacji z podatnikiem oraz
- określenie kategorii przychodów (dochodów), w odniesieniu do których na ww. podmiotach ciążą obowiązki płatnika podatku.
Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Zakłady pracy będące osobami fizycznymi, osobami prawnymi oraz jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, z pracy nakładczej lub ze spółdzielczego stosunku pracy, z zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego wypłacanych przez zakłady pracy lub z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej wypłacanej w spółdzielniach pracy.
Powołany wyżej przepis dotyczy sytuacji uzyskiwania określonych rodzajów przychodów od zakładów pracy lub wypłacania określonych rodzajów przychodów przez zakłady pracy. Przy czym „zakładem pracy” danego podatnika jest osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, z którą łączy podatnika jeden ze stosunków prawnych wskazanych w omawianym przepisie (m.in. stosunek służbowy).
W konsekwencji stwierdzić należy, że przychodem pracownika jest zatem nie tylko wynagrodzenie z tytułu zawartej umowy, ale także inne świadczenia pieniężne, świadczenia nieodpłatne oraz świadczenia częściowo odpłatne otrzymywane w związku z ww. umową. Podstawowym warunkiem dla rozważań o obowiązku płatnika jest jednak istnienie relacji: udzielający świadczenia (płatnik) – uzyskujący świadczenie (podatnik). Udzieleniem świadczenia jest przy tym zarówno sytuacja, gdy świadczenie jest przekazywane bezpośrednio przez płatnika, jak również sytuacja, gdy świadczenie jest realizowane przez podmiot trzeci, ale jest „zlecane”, „organizowane” przez płatnika (czyli w istocie pochodzi od płatnika).
W szczególności, w odniesieniu do przywołanego art. 32 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nadającego status płatnika podatku „zakładom pracy” należy podkreślić, że przepis ten dotyczy przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy uzyskiwanych od zakładów pracy.
O tym, czy świadczenie jest przychodem ze stosunku pracy, decyduje okoliczność, czy może je otrzymać wyłącznie pracownik, czy także inna osoba, niezwiązana z pracodawcą. Istotne jest także to, czy istnieje związek prawny lub faktyczny danego świadczenia z istniejącym stosunkiem pracy. Nie ma natomiast znaczenia, z jakiego źródła pracodawca pokrywa wypłatę danych świadczeń dla pracowników – czy pokrywa wypłatę tych świadczeń bezpośrednio ze środków własnych, czy pośrednio poprzez zapewnienie wypłaty świadczeń ze źródeł bezpośrednio z pracodawcą niezwiązanych.
Przychodem ze stosunku pracy i stosunków pokrewnych są więc wszelkiego rodzaju wypłaty i świadczenia skutkujące u podatnika (pracownika) powstaniem przysporzenia majątkowego, uzyskane bezpośrednio lub pośrednio od pracodawcy i mające swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy lub stosunku pokrewnym.
Jak wynika z wniosku, nie zapewniają Państwo strażnikom miejskim usługi prania, czyszczenia ani konserwacji umundurowania. Czynności te wykonywane są przez strażników we własnym zakresie i na ich koszt. Zamierzają Państwo wprowadzić nowe zasady przyznawania strażnikom ekwiwalentu pieniężnego za pranie, czyszczenie oraz konserwację umundurowania służbowego. Ekwiwalent będzie miał charakter wyłącznie rekompensaty kosztów ponoszonych przez strażników w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych i nie będzie stanowił dodatkowego składnika wynagrodzenia za pracę. Ekwiwalent będzie przysługiwał wyłącznie strażnikom wykonującym obowiązki służbowe w umundurowaniu oraz wykonującym czynności związane z jego praniem, czyszczeniem i konserwacją we własnym zakresie. Ekwiwalent będzie wypłacany kwartalnie, z dołu, w terminie wypłaty wynagrodzenia przypadającym po zakończeniu danego kwartału, tj. odpowiednio w kwietniu, lipcu, październiku i grudniu. Prawo do ekwiwalentu będzie ustalane za każdy dzień faktycznego wykonywania obowiązków służbowych w umundurowaniu. Wysokość należnego świadczenia będzie proporcjonalnie pomniejszana za każdy pełny dzień nieobecności strażnika w pracy.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 11 ww. ustawy:
Wolne od podatku dochodowego są świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, przysługujące na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, jeżeli zasady ich przyznawania wynikają z odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.
Natomiast stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 11a cyt. ustawy:
Wolne od podatku dochodowego są świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, wynikające z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym ze względu na szczególne warunki i charakter pełnionej służby, przysługujące osobom pozostającym w stosunku służbowym, przyznane na podstawie odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.
Zagadnienia dotyczące dostarczania pracownikom środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, a także związanych z tym wypłat ekwiwalentów pieniężnych reguluje dział X „Bezpieczeństwo i higiena pracy”, rozdział IX „Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze” ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1245).
Stosownie do postanowień art. 2377 § 1 Kodeksu pracy:
Pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie odzież i obuwie robocze, spełniające wymagania określone w Polskich Normach:
1) jeżeli odzież własna pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu,
2) ze względu na wymagania technologiczne, sanitarne lub bezpieczeństwa i higieny pracy.
W myśl art. 2377 § 2 ww. Kodeksu pracy:
Pracodawca może ustalić stanowiska, na których dopuszcza się używanie przez pracowników, za ich zgodą, własnej odzieży i obuwia roboczego, spełniających wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy. Przepis § 2 nie dotyczy stanowisk, na których są wykonywane prace związane z bezpośrednią obsługą maszyn i innych urządzeń technicznych albo prace powodujące intensywne brudzenie lub skażenie odzieży i obuwia roboczego środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi.
Stosownie do art. 2378 § 1 i § 2 Kodeksu pracy:
§ 1. Pracodawca ustala rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, których stosowanie na określonych stanowiskach jest niezbędne w związku z art. 2376 § 1 i art. 2377 § 1, oraz przewidywane okresy użytkowania odzieży i obuwia roboczego.
§ 2. Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze, o których mowa w art. 2376 § 1 i art. 2377 § 1, stanowią własność pracodawcy.
Ponadto na podstawie art. 2379 § 2 i § 3 Kodeksu pracy:
§ 2. Pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze posiadały właściwości ochronne i użytkowe, oraz zapewnić odpowiednio ich pranie, konserwację, naprawę, odpylanie i odkażanie.
§ 3. Jeżeli pracodawca nie może zapewnić prania odzieży roboczej, czynności te mogą być wykonywane przez pracownika, pod warunkiem wypłacania przez pracodawcę ekwiwalentu pieniężnego w wysokości kosztów poniesionych przez pracownika.
Z powołanych powyżej przepisów wynika więc, że ekwiwalent pieniężny za pranie odzieży roboczej przysługuje na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy.
W świetle obowiązującego stanu prawnego, jako odzież roboczą należy uznawać odzież spełniającą wymagania Polskich Norm i przeznaczoną do wykonywania prac, o których mowa w art. 2377 § 1 Kodeksu pracy, przy których występuje wymienione w pkt 1 intensywne brudzenie lub działają czynniki powodujące przyspieszone niszczenie odzieży lub gdy wymienione w pkt 2 inne okoliczności narzucają konieczność jej stosowania (np. gdy wymagana jest szczególna czystość lub ze względów bezpieczeństwa musi być stosowany określony krój odzieży).
Stosownie do § 2 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lipca 1998 r. w sprawie umundurowania, legitymacji, dystynkcji i znaków identyfikacyjnych strażników gminnych (miejskich) (Dz. U. Nr 112 poz. 713 ):
Strażnikowi gminnemu (miejskiemu), zwanemu dalej „strażnikiem”, przysługuje umundurowanie. Podstawowym umundurowaniem strażnika jest ubiór służbowy.
Stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych (t. j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1763):
Strażnik podczas wykonywania czynności służbowych jest obowiązany nosić umundurowanie, legitymację służbową, znak identyfikacyjny oraz emblemat gminny.
Zgodnie z art. 10 ustawy z 21 grudnia 1978 r. o odznakach i mundurach (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 76):
Mundurem jest ubiór lub jego części służące oznaczeniu przynależności do określonej jednostki organizacyjnej lub wykonywania określonych funkcji albo służby.
W tym miejscu należy podkreślić, że mundury, zdefiniowane w przepisie art. 10 ustawy o odznakach i mundurach, nie są odzieżą roboczą w rozumieniu przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Służą one do oznaczania przynależności do określonej jednostki organizacyjnej lub wykonywania określonych funkcji albo służby.
Ustawowy tryb ustanowienia mundurów oraz określenie ich wzorów ww. rozporządzeniem Rady Ministrów, pozwala uznać umundurowanie strażników miejskich za mundur w rozumieniu ww. ustawy o odznakach i mundurach.
W takim przypadku do mundurów nie może być stosowany przepis art. 2379 § 2 i § 3 Kodeksu pracy.
Uwzględniając zatem powyższe, uznać należy za nieuzasadnione powoływanie, jako podstawy prawnej przyznania ekwiwalentu za pranie umundurowania strażników miejskich, przepisów art. 2379 § 2 i § 3 Kodeksu pracy, gdyż z przedstawionego stanu prawnego nie wynika, aby ekwiwalent za pranie umundurowania przysługiwał na mocy innych przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy.
Zatem, skoro prawo do ekwiwalentu pieniężnego za pranie umundurowania strażnikom straży miejskiej, jak również zasady jego przyznawania, nie wynikają z przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, to ekwiwalent pieniężny otrzymywany przez strażnika straży miejskiej nie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Tym samym wartość wypłaconego ekwiwalentu pieniężnego za pranie umundurowania stanowi przychód strażnika straży miejskiej, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ww. ustawy.
W związku z tym, Państwo jako płatnik są zobowiązani do obliczenia, poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych w związku z wypłatą ww. ekwiwalentu.
Dodatkowe informacje
Ponadto należy podnieść, że powołane przez Państwa wyroki sądów administracyjnych wydane zostały w indywidualnych sprawach podatników i kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, przy tym dotyczą one konkretnych stanów faktycznych/zdarzeń przyszłych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego, co oznacza, że należy je traktować indywidualnie.
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w … . Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA).
Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja a sytuacja podatnika
Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.