0113-KDIPT2-2.4011.692.2026.1.MG

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawczyni jest jedną z dwóch ustawowych spadkobierców po dwóch spadkodawcach - …i…, będących Jej rodzicami.

… („Spadkodawca 1”) zmarł 18 października 2020 r. w ….

Zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w … I Wydział Cywilny z 9 lipca 2025 r., wydanym w sprawie o sygn. akt …, spadek po zmarłym … na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyły: żona … („Spadkodawca 2”) oraz córki – Wnioskodawczyni i Jej siostra … („Spadkobierca 2”) - po 1/3 części każda z nich.

… („Spadkodawca 2”) zmarła 20 kwietnia 2024 r. w ….

Zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w … I Wydział Cywilny z 21 lutego 2025 r. wydanym w sprawie o sygn. akt …, spadek po zmarłej na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyły: córki - Wnioskodawczyni i Jej siostra … („Spadkobierca 2”) - po 1/2 części każda z nich. … i … („Spadkodawca 1” i „Spadkodawca 2”) nie mieli zawartych małżeńskich umów majątkowych, stąd ich udziały w majątku wspólnym były równe i wynosiły po 1/3 części.

W skład majątku wspólnego „Spadkodawcy 1” i „Spadkodawcy 2”, a w konsekwencji w skład spadku po „Spadkodawcy 1” i „Spadkodawcy 2” wchodziły:

1)  „Nieruchomość 1” - prawo własności nieruchomości o powierzchni 245 m², zabudowanej budynkiem mieszkalnym o powierzchni użytkowej 42 m² wraz z wyposażeniem (w tym: meble, sprzęt, przedmioty codziennego użytku), położonej we wsi …, gmina …, powiat …, województwo …, na działce oznaczonej numerem ..., dla której Sąd Rejonowy w … V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze … oraz prawo odrębnej własności lokalu użytkowego - boksu garażowego nr 4 usytuowanego na działce nr ..., położonej we wsi …, gmina …wraz z udziałem wynoszącym 165/1978 części we współwłasności części wspólnych budynku i działki numer ..., dla której Sąd Rejonowy w … V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze …, obie ww. o łącznej wartości ok. 250 000 zł. Należy jednocześnie wskazać, iż „Nieruchomość 1” została nabyta przez „Spadkodawcę 1” i „Spadkodawcę 2” do ich majątku wspólnego na mocy umowy sprzedaży i ustanowienia odrębnej własności garażu zawartej 10 czerwca 2002 r., objętej aktem notarialnym sporządzonym przez notariusza w … …, Rep. A ….

2)  „Nieruchomość 2” - prawo własności nieruchomości niezabudowanej położonej we wsi …, gmina …, składającej się z działek oznaczonych w rejestrze gruntów numerami: ..., ..., ... i ..., o łącznej powierzchni 2,1862 ha, dla których na dzień złożenia wniosku nie jest prowadzona księga wieczysta i nie został utworzony zbiór dokumentów, o łącznej wartości ok. 190 000 zł. Należy jednocześnie wskazać, iż „Nieruchomość 2”, zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w … I Wydział Cywilny z 13 października 2016 r., sygn. akt …, „Spadkodawca 1” i „Spadkodawca 2” nabyli 1 stycznia 2005 r. przez zasiedzenie do małżeńskiej wspólności ustawowej.

3)  Środki pieniężne w wysokości 16 000 zł w gotówce.

Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku i dział spadku zostało przeprowadzone po śmierci obu spadkodawców, odpowiednio w 2025 r. (stwierdzenie nabycia spadku) i 2026 r. (dział spadku).

Na mocy ugody sądowej zawartej 27 kwietnia 2026 r. przed Sądem Rejonowym w …I Wydziałem Cywilnym, sygn. akt …, Wnioskodawczyni i „Spadkobierca 2” dokonały:

1)  ustalenia, iż na poczet schedy spadkowej należnej „Spadkobiercy 2” zalicza się darowiznę dokonaną przez „Spadkodawcę 1” i „Spadkodawcę 2” na rzecz „Spadkobiercy 2” na mocy aktu notarialnego sporządzonego 12 marca 2007 r., sporządzonego przez notariusza w …, Rep. A nr …, w postaci prawa własności nieruchomości o powierzchni 10 arów 35 m², zabudowaną parterowym budynkiem mieszkalnym o powierzchni użytkowej około 110 m², garażem oraz budynkiem gospodarczym o powierzchni około 90 m², położonej w miejscowości …, gmina …, numer działki ... i ..., dla której Sąd Rejonowy w … V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze …, o wartości około 650 000 zł („Nieruchomość 3”) i darowiznę pieniężną w wysokości 50 000 zł, dokonaną przez „Spadkodawcę 2” na rzecz „Spadkobiercy 2” w 2022 r.,

2)  podziału majątku wspólnego i działu spadku po „Spadkodawcy 1” i „Spadkodawcy 2” w ten sposób, iż:

a)  prawo własności „Nieruchomości” 1 i „Nieruchomości 2” przyznano na wyłączną własność Wnioskodawczyni bez obowiązku spłat i dopłat,

b)  środki pieniężne w gotówce w wysokości 16 000 zł przyznano na wyłączną własność „Spadkobiercy 2” bez obowiązku spłat i dopłat.

Przyczyną przyznania „Nieruchomości 1” i „Nieruchomości 2” o łącznej wartości ok. 440 000 zł na wyłączną własność Wnioskodawczyni bez spłat i dopłat była okoliczność, iż „Spadkobierca 2” otrzymała od „Spadkodawcy 1” i „Spadkodawcy 2” darowizny w postaci „Nieruchomości 3” o wartości ok. 650 000 zł oraz środków pieniężnych w wysokości 50 000 zł. Udział w spadku przypadający Wnioskodawczyni jest zatem niższy niż 1/2 spadku, gdyż wartość schedy spadkowej „Spadkobiercy 2”, na poczet której zaliczono dokonane przez Spadkodawców za ich życia darowizny, przewyższa połowę spadku. Nie można zatem uznać, jakoby w wyniku działu spadku Wnioskodawczyni otrzymała większy udział w spadku, niż to wynika z postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

Zatem w przypadku zaistnienia zdarzenia przyszłego, jakim będzie odpłatne zbycie przez Wnioskodawczynię prawa własności „Nieruchomości 1” i „Nieruchomości 2”, 5-letni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych winien liczyć się od dnia nabycia „Nieruchomości 1” i „Nieruchomości 2” przez spadkodawców.

Pytanie

Czy w odpisanej sytuacji, odpłatne zbycie przez Wnioskodawczynię prawa własności „Nieruchomości 1” lub „Nieruchomości 2” przed upływem 5 lat od działu spadku będzie stanowić źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i w związku z tym, będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Pani stanowisko w sprawie

W opisanej sytuacji, w przypadku zaistnienia zdarzenia przyszłego, tj. odpłatnego zbycia przez Wnioskodawczynię prawa własności „Nieruchomości 1” lub „Nieruchomości 2”, otrzymanych w ramach spadku po zawarciu ugody sądowej obejmującej dział spadku po „Spadkodawcy 1” i „Spadkodawcy 2” przed upływem 5 lat od działu spadku, Wnioskodawczyni nie będzie zobowiązana do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. Odpłatne zbycie nieruchomości nabytych w wyniku spadku nie będzie stanowić źródła przychodu, ponieważ Wnioskodawczyni nabyła udział w spadku w granicach swojego udziału w spadku po doliczeniu darowizn poczynionych przez Spadkodawców za ich życia, a zbycie nieruchomości nastąpi po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tych nieruchomości przez spadkodawców.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z 26 lipca 1991 r. (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy stanowi, iż źródłami przychodów są: odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2: a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, c)prawa wieczystego użytkowania gruntów, d) innych rzeczy - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

Stosownie do przepisu art. 10 ust. 5 ww. ustawy, w przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Zgodnie z art. 10 ust. 7 ww. ustawy, nie stanowi nabycia albo odpłatnego zbycia, o których mowa w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), odpowiednio nabycie albo odpłatne zbycie, w drodze działu spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), do wysokości przysługującego podatnikowi udziału w spadku.

Ponadto, art. 924 i art. 925 Kodeksu cywilnego stanowi, iż spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Zgodnie z art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego, sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Stosownie do przepisu art. 1037 § 1 Kodeksu cywilnego, dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.

Art. 1039 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, iż jeżeli w razie dziedziczenia ustawowego dział spadku następuje między zstępnymi albo między zstępnymi i małżonkiem, spadkobiercy ci są wzajemnie zobowiązani do zaliczenia na schedę spadkową otrzymanych od spadkodawcy darowizn oraz zapisów windykacyjnych, chyba że z oświadczenia spadkodawcy lub z okoliczności wynika, że darowizna lub zapis windykacyjny zostały dokonane ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia.

Zgodnie z art. 1040 Kodeksu cywilnego, jeżeli wartość darowizny lub zapisu windykacyjnego podlegających zaliczeniu przewyższa wartość schedy spadkowej, spadkobierca nie jest obowiązany do zwrotu nadwyżki. W wypadku takim nie uwzględnia się przy dziale spadku ani darowizny lub zapisu windykacyjnego, ani spadkobiercy zobowiązanego do ich zaliczenia.

Ponadto, zgodnie z art. 1042 § 1 Kodeksu cywilnego, zaliczenie na schedę spadkową przeprowadza się w ten sposób, że wartość darowizn lub zapisów windykacyjnych podlegających zaliczeniu dolicza się do spadku lub do części spadku, która ulega podziałowi między spadkobierców obowiązanych wzajemnie do zaliczenia, po czym oblicza się schedę spadkową każdego z tych spadkobierców, a następnie każdemu z nich zalicza się na poczet jego schedy wartość darowizny lub zapisu windykacyjnego podlegającej zaliczeniu.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż udział w spadku nie jest tym samym co udział w składnikach majątkowych, gdyż dopiero darowizny dokonane przez spadkodawców za ich życia, podlegające zaliczeniu na poczet schedy spadkowej, pozwalają na prawidłowe ustalenie masy spadkowej i wartości spadku.

Prawidłowość stanowiska Wnioskodawcy, potwierdza orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 stycznia 2024 r., sygn. akt II FSK 578/21, wydane w podobnym stanie faktycznym, w którego uzasadnieniu wskazano, m.in., iż „zaliczenie darowizny nie wpływa na wysokość udziałów w jakich spadkobiercy powołani zostali do spadku. Brak jednak jest podstaw aby przyjąć, że to zliczenie jest operacją czysto rachunkową. Zaliczenie darowizn na schedę spadkową chroni interesy spadkobierców, którzy nie otrzymali przysporzenia majątkowego za życia spadkodawcy. Oznacza to zgodnie z art. 1039 § 1 i art. 1042 § 1 K.c., zaliczenie wartości tych darowizn do masy spadkowej. Zaliczenie to stanowi element ustalenia składu i wartości spadku. Następnie dopiero można ustalić czy przy podziale dany spadkobierca otrzyma (otrzymał) więcej niż powinien z tytułu jego udziału w spadku. Podkreślić należy, że te wszystkie zagadnienia objęte są regulacją w ramach prawa spadkowego i odnoszą się do masy, schedy spadkowej. Bez związania darowizny ze schedą (masą) spadkową nie można mówić o ich rozliczeniu zgodnie z art. 1039 K.c. Jak wskazano wyżej, wielkość udziałów poszczególnych spadkobierców przy dziedziczeniu ustawowym, określa ustawa. Dział spadku prowadzi natomiast do nabycia konkretnych, określonych składników majątkowych przez poszczególnych spadkobierców i pozwala określić ich wartość. Należy jeszcze raz podkreślić, że skoro w wyniku działu spadku nie doszło do przyrostu mienia spadkobierczyni w stosunku do wartości nabytego uprzednio udziału spadkowego, czynność taka nie może być utożsamiana z nabyciem nieruchomości (udziału w nieruchomościach ponad udział w spadku) i następnie sprzedażą w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. Aby można było mówić o powstaniu przychodu w sytuacji wskazanej w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. należałoby wykazać, że zdarzenie polegające na odpłatnym zbyciu nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości spowodowało w majątku podatnika przyrost tego majątku. W sytuacji, gdy spadkobierca otrzymuje od nabywcy kwotę mniejszą (jak podano we wniosku o udzielenie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego) od wartości udziału tego spadkobiercy w spadku, nie powstaje przyrost majątku rozumiany jako zwiększenie aktywów lub zmniejszenie pasywów w tym majątku. Takie nabycie jest dla spadkobiercy neutralne podatkowo w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f.”

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy:

W świetle powyższego, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie i nie zostaje dokonane w wykonywaniu działalności gospodarczej, stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma moment ich nabycia.

Według Kodeksu cywilnego nabycie jest to uzyskanie prawa własności rzeczy. Przez pojęcie „nabycie” użyte w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy rozumieć każde zwiększenie aktywów majątku podatnika.

Stosownie do treści art. 172 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Na mocy art. 172 § 2 ww. ustawy:

Zasiedzenie jest zatem instytucją, która sankcjonuje trwający od dłuższego czasu stan faktyczny posiadania i jest sposobem nabywania własności. Warunkami niezbędnymi do zasiedzenia jest posiadanie samoistne i nieprzerwane oraz odpowiedni upływ czasu. Przy spełnieniu powyższych przesłanek posiadacz nabywa prawo własności. Warunkiem nabycia własności nie jest natomiast orzeczenie sądu stwierdzające nabycie własności. Orzeczenie takie stanowi potwierdzenie nabycia własności i jest orzeczeniem deklaratywnym, czyli stwierdzającym zaistnienie pewnych faktów, na które można się powołać w celu np. dokonania wpisu prawa własności do księgi wieczystej.

W jego treści jest wskazywana data nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia (tj. moment, na jaki spełnione zostały przesłanki zasiedzenia). Datą nabycia własności nieruchomości nie jest natomiast data postanowienia o zasiedzeniu.

Ponadto, z uwagi że nieruchomości, o których mowa we wniosku Pani rodzice nabyli do wspólności majątkowej małżeńskiej wskazać należy, że stosunki majątkowe pomiędzy małżonkami zostały uregulowane w ustawie z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).

Przepis art. 31 § 1 ustawy Kodeks cywilny stanowi, że:

Z ww. przepisu wynika, że wspólność małżeńska została ukształtowana jako wspólność łączna. Charakteryzuje się ona tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą więc rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego. Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale.

Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że jeżeli nieruchomości lub prawa majątkowe określone przez art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) tej ustawy zostały nabyte w spadku, to ich odpłatne zbycie (dokonane poza działalnością gospodarczą) stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło ono przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.

Zatem w sytuacji, gdy podatnik dokonuje sprzedaży nieruchomości lub udziału w nieruchomości nabytej w drodze spadku, istotne znaczenie ma ustalenie daty nabycia tej nieruchomości przez spadkodawcę.

Z kolei, jak stanowi art. 10 ust. 7 ww. ustawy:

Ustawa o podatku dochodowym nie zawiera definicji pojęcia „spadek”, ani też „nabycie w drodze spadku”, dlatego też zasadnym jest odwoływanie się do pozapodatkowych regulacji.

Stosownie do art. 922 § 1 ustawy Kodeks cywilny:

W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego:

Natomiast jak stanowi art. 925 ww. Kodeksu:

Na mocy art. 926 § 1 ww. Kodeksu:

Stosownie do art. 1025 § 1 ww. Kodeksu:

Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W myśl art. 1035 Kodeksu cywilnego:

Zgodnie z art. 1037 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego:

Przepis art. 1040 ww. ustawy stanowi, że:

Z kolei, jak stanowi art. 1042 § 1 ww. Kodeksu:

Zaliczenie darowizn na schedę spadkową chroni interesy spadkobierców, którzy nie otrzymali przysporzenia majątkowego za życia spadkodawcy. Zaliczenie to stanowi element ustalenia składu i wartości spadku. Następnie dopiero można ustalić czy przy podziale dany spadkobierca otrzyma (otrzymał) więcej niż powinien z tytułu jego udziału w spadku.

Kodeks cywilny nie zawiera definicji ustawowej schedy spadkowej. Reguluje jednak zasady zaliczeń darowizny lub zapisów windykacyjnych na jej poczet. Scheda to - według słownika języka polskiego - odziedziczony po kimś majątek (słownik języka polskiego PWN r. wyd. 1981, Warszawa). Należy zatem przyjąć, że scheda to właśnie majątek odziedziczony po spadkodawcy przez spadkobierców w ramach dziedziczenia ustawowego, a nadto darowizny uczynione przez spadkodawcę na zajęcia, a podlegające zaliczeniu na schedę spadkową.

W przypadku gdy darowizny nie zostały zwolnione z obowiązku ich zaliczenia na schedę spadkową, dział spadku następuje z uwzględnieniem tych składników na schedę spadkową po spadkodawcy. Tym samym na potrzeby obliczenia udziału spadkowego należy zaliczyć darowiznę poczynioną za życia spadkodawcy.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom, przechodzą na nich, ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Jeżeli zatem wartość nieruchomości lub prawa (udziałów w nieruchomości lub prawie) nabytych w wyniku działu spadku jest zgodna z udziałem posiadanym przed działem spadku – nie następuje nabycie, ponieważ w ten sposób nie ulega powiększeniu zarówno zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad nieruchomością lub prawem, jak i stan jej majątku osobistego. Dział spadku, w wyniku którego udział w nieruchomości lub prawie nie zwiększył się, zmienia wyłącznie charakter własności. Jednakże nabycie nieruchomości lub prawa w drodze działu spadku (nawet jeżeli działu spadku dokonano bez spłat lub dopłat) w części przekraczającej udział spadkowy stanowi w myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabycie nieruchomości lub prawa w tym udziale, który przekracza udział nabyty w spadku. Wszelkie przypadki, gdy udział danej osoby ulega powiększeniu, traktowane być muszą w kategorii nabycia, gdyż w ten sposób ulega powiększeniu zakres dotychczasowego władztwa tej osoby nad nieruchomością lub prawem. Bezsprzeczne jest, że udziały jakie otrzymuje spadkobierca powyżej swojego udziału (jeżeli nabywa majątek w dziale spadku o wartości większej od swojego udziału w spadku) były własnością pozostałych spadkobierców. Spadkobierca nie miał do nich żadnych praw aż do momentu działu spadku.

Wobec tego nabycie w wyniku działu spadku części majątku, który należał do innych spadkobierców (współwłaścicieli), należy traktować jako nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przy czym, dla oceny, czy w wyniku działu spadku doszło do nabycia „ponad udział w spadku” należy porównać udział w spadku z udziałem wartości majątku otrzymywanego na wyłączną własność w wyniku działu spadku do wartości całej masy dzielonego majątku.

Zgodnie z teorią prawa rzeczowego przyznanie danej osobie na wyłączną własność rzeczy w drodze działu spadku, podziału majątku wspólnego, czy zniesienia współwłasności, jest nabyciem tych rzeczy. Natomiast, biorąc pod uwagę przyjętą linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, nabyciem rzeczy w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie jest przyznanie jej na wyłączną własność jednemu ze współwłaścicieli w wyniku podziału, jeśli:

·      podział taki jest ekwiwalentny w naturze i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty, lub

·      wartość otrzymanej przez daną osobę rzeczy w wyniku dokonanego podziału mieści się w udziale, jaki przysługiwał jej w majątku wspólnym.

Jeżeli spełnione są wymienione wyżej warunki, podział majątku nie może być rozpatrywany w kategoriach nabycia. W takiej sytuacji za datę nabycia nieruchomości uznać należy datę pierwotnego nabycia udziału w nieruchomości.

Jeżeli jednak na skutek dokonanego działu spadku przysługujący danej osobie udział ulega powiększeniu lub też towarzyszą mu spłaty i dopłaty wówczas czynność ta skutkuje nabyciem ponad dotychczas posiadany udział. Podkreślić zatem należy, że w każdej sytuacji, kiedy w wyniku działu spadku jeden z dotychczasowych współwłaścicieli został zobowiązany do spłaty, mamy do czynienia z nieekwiwalentnym podziałem, a po stronie osoby zobowiązanej do spłaty następuje nabycie majątku przekraczające pierwotnie posiadany przez niego udział we współwłasności. Tym samym, data działu spadku będzie również datą nabycia tej części nieruchomości, o którą zwiększył się udział w niej po dokonaniu zniesienia współwłasności. Ponadto, o tym, czy w wyniku działu spadku doszło do nowego nabycia ponad wcześniej posiadany udział decyduje porównanie wartości nieruchomości, a nie ich powierzchni. Może się zdarzyć, że większą wartość będzie miała nieruchomość o mniejszej powierzchni.

Jak wskazuje Pani we wniosku, jest Pani jedną z dwóch ustawowych spadkobierców po dwóch spadkodawcach - Pani rodzicach. Pani ojciec zmarł 18 października 2020 r. Zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu z 9 lipca 2025 r., spadek po zmarłym na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyły: żona oraz córki - Pani oraz Pani siostra - po 1/3 części każda. Pani matka zmarła 20 kwietnia 2024 r. Zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu z 21 lutego 2025 r., spadek po zmarłej na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyły: córki - Pani oraz Pani siostra - po 1/2 części każda. Pani ojciec oraz Pani matka nie mieli zawartych małżeńskich umów majątkowych, stąd ich udziały w majątku wspólnym były równe i wynosiły po 1/2 części.

W skład majątku wspólnego spadkodawców, a w konsekwencji w skład spadku wchodziły:

·      „Nieruchomość 1” - prawo własności nieruchomości o powierzchni 245 m², zabudowanej budynkiem mieszkalnym o powierzchni użytkowej 42 m² wraz z wyposażeniem oraz prawo odrębnej własności lokalu użytkowego - boksu garażowego nr ... usytuowanego na działce nr ... wraz z udziałem wynoszącym 165/1978 części we współwłasności części wspólnych budynku i działki numer ..., obie ww. o łącznej wartości ok. 250 000 zł. Należy jednocześnie wskazać, iż „Nieruchomość 1” została nabyta przez spadkodawców do ich majątku wspólnego, na mocy umowy sprzedaży i ustanowienia odrębnej własności garażu zawartej 10 czerwca 2002 r.

·      „Nieruchomość 2” - prawo własności nieruchomości niezabudowanej, składającej się z działek oznaczonych w rejestrze gruntów numerami: ..., ..., ... i ... o łącznej powierzchni 2,1862 ha, o łącznej wartości ok. 190 000 zł. Należy jednocześnie wskazać, iż „Nieruchomość 2”, zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu spadkodawcy nabyli 1 stycznia 2005 r. przez zasiedzenie do małżeńskiej wspólności ustawowej.

·      Środki pieniężne w wysokości 16 000 zł w gotówce.

Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku i dział spadku zostało przeprowadzone po śmierci obu spadkodawców, odpowiednio w 2025 r. (stwierdzenie nabycia spadku) i 2026 r. (dział spadku). Na mocy ugody sądowej zawartej 27 kwietnia 2026 r. przed Sądem, Pani oraz Pani siostra dokonały ustalenia, iż na poczet schedy spadkowej należnej Pani siostrze zalicza się darowiznę dokonaną przez spadkodawców 12 marca 2007 r., w postaci prawa własności nieruchomości o powierzchni 10 arów 35 m², zabudowaną parterowym budynkiem mieszkalnym o powierzchni użytkowej około 110 m², garażem oraz budynkiem gospodarczym o powierzchni około 90 m², o wartości około 650 000 zł („Nieruchomość 3”) i darowiznę pieniężną w wysokości 50 000 zł dokonaną przez Pani ojca na rzecz Pani siostry w 2022 r.

Podział majątku wspólnego i dział spadku po spadkodawcach wyglądał w ten sposób, iż:

·      prawo własności „Nieruchomości 1” i „Nieruchomości 2” przyznano na Pani wyłączną własność bez obowiązku spłat i dopłat,

·      środki pieniężne w gotówce w wysokości 16 000 zł przyznano na wyłączną własność Pani siostry bez obowiązku spłat i dopłat.

Przyczyną przyznania „Nieruchomości 1” i „Nieruchomości 2” o łącznej wartości ok. 440 000 zł na Pani wyłączną własność bez spłat i dopłat była okoliczność, iż Pani siostra otrzymała od spadkodawców darowizny w postaci „Nieruchomości 3” o wartości ok. 650 000 zł oraz środków pieniężnych w wysokości 50 000 zł. Udział w spadku przypadający Pani jest zatem niższy niż 1/2 spadku, gdyż wartość schedy spadkowej Pani siostry, na poczet której zaliczono dokonane przez spadkodawców za ich życia darowizny, przewyższa połowę spadku. Nie można zatem uznać, jakoby w wyniku działu spadku otrzymała Pani większy udział w spadku, niż to wynika z postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

Jeżeli więc w wyniku działu spadku dokonanego między Panią a Pani siostrą – jak Pani wskazała – otrzymała Pani spadek o wartości mniejszej niż wynikający z ustawowego podziału, to w niniejszej sprawie nie doszło do nowego nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle powyższego, stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w zw. z 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za datę nabycia przez Panią w drodze spadku „Nieruchomości 1”, należy przyjąć datę jej nabycia przez Pani rodziców do ich majątku wspólnego na mocy umowy sprzedaży i ustanowienia odrębnej własności nieruchomości, tj. 10 czerwca 2002 r. Natomiast za datę nabycia przez Panią „Nieruchomości 2” należy przyjąć datę jej zasiedzenia przez Pani rodziców do małżeńskiej wspólności ustawowej, tj. 1 stycznia 2005 r.

Zatem, mając na uwadze powołane powyżej przepisy prawa oraz przedstawione zdarzenie przyszłe stwierdzić należy, że planowana przez Panią sprzedaż „Nieruchomości 1” oraz „Nieruchomości 2”, nie będzie stanowić dla Pani źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło ich nabycie przez spadkodawców, tj. w 2002 r. oraz w 2005 r.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje opieram się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzę postępowania dowodowego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.