0113-KDIPT1-3.4012.594.2026.2.OS

Prawo do kontynuowania rozliczenia podatku VAT dotyczącego gospodarstwa rolnego na dotychczasowych zasadach, tj. ujmowania sprzedaży i zakupów związanych z gospodarstwem rolnym w rozliczeniach VAT przedsiębiorstwa w spadku oraz korzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Sygnatura: 0113-KDIPT1-3.4012.594.2026.2.OS
Rodzaj dokumentu: Interpretacja indywidualna
Data wydania: 1 października 2026
Organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Status: Aktualna

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

18 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie prawa do kontynuowania rozliczenia podatku VAT dotyczącego gospodarstwa rolnego na dotychczasowych zasadach, tj. ujmowania sprzedaży i zakupów związanych z gospodarstwem rolnym w rozliczeniach VAT przedsiębiorstwa w spadku oraz korzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Uzupełnili go Państwo pismem z 14 lipca 2026 r. (wpływ) oraz – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 14 września 2026 r. (data wpływu 17 września 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Zmarły podatnik prowadził jednoosobową działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG oraz równolegle prowadził gospodarstwo rolne. Podatnik był czynnym podatnikiem VAT. Rozliczenia podatku VAT dotyczące działalności gospodarczej oraz gospodarstwa rolnego były prowadzone w ramach jednego numeru NIP podatnika.

Zakupy związane z działalnością rolniczą były ujmowane w ewidencji VAT działalności gospodarczej i podatek naliczony był odliczany w deklaracjach VAT składanych przez podatnika.

Po śmierci podatnika został ustanowiony zarząd sukcesyjny przedsiębiorstwa w spadku zgodnie z ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej.

W związku z powyższym powstała wątpliwość, czy przedsiębiorstwo w spadku, reprezentowane przez zarządcę sukcesyjnego, może nadal rozliczać podatek VAT związany z działalnością rolniczą prowadzoną przez zmarłego podatnika, w szczególności: ujmować sprzedaż produktów rolnych w ewidencji VAT przedsiębiorstwa w spadku, odliczać podatek VAT naliczony od zakupów związanych z gospodarstwem rolnym, kontynuować dotychczasowy sposób rozliczeń VAT obejmujący zarówno działalność gospodarczą, jak i gospodarstwo rolne.

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo:

1. Zarząd sukcesyjny został ustalony 05.06.2024 roku.

2. Zmarły podatnik prowadził działalność rolniczą od 2009 roku.

3. Zmarły podatnik prowadził działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG od 26.03.2001 roku.

4. Przedmiotem produkcji rolnej jest produkcja roślinna.

5. Rodzaj działalności wpisany w CEIDG to:

- 4730.Z Sprzedaż detaliczna paliw do pojazdów silnikowych na stacjach paliw oraz

- 47.30..Z Sprzedaż detaliczna paliw do pojazdów silnikowych na stacjach paliw,

- 23.61.Z Produkcja wyrobów budowlanych z betonu,

- 43.99.Z Pozostałe specjalistyczne roboty budowlane, gdzie indziej nieś klasyfikowane,

- 45.20.Z Konserwacja i napraw a pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli,

- 45.32.Z Sprzedaż detaliczna części i akcesoriów do pojazdów samochodowych, z wyłączeniem motocykli,

- 47.25.Z Sprzedaż detaliczna napojów alkoholowych i bezalkoholowych prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach,

- 47.52.Z Sprzedaż detaliczna drobnych wyrobów metalowych, farb i szkła prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach,

- 47.76.Z Sprzedaż detaliczna kwiatów, roślin, nasion, nawozów, żywych zwierząt domowych, karmy dla zwierząt domowych prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach,

- 47.78.Z Sprzedaż detaliczna pozostałych nowych wyrobów prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach,

- 53.10.Z Działalność pocztowa objęta obowiązkiem świadczenia usług powszechnych (operatora publicznego),

- 53.20.Z Pozostała działalność pocztowa i kurierska,

- 56.10.A Restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne,

- 56.29.Z Pozostała usługowa działalność gastronomiczna,

- 56.30.Z Przygotowywanie i podawanie napojów,

- 64.19.Z Pozostałe pośrednictwo pieniężne,

- 81.29.Z Pozostałe sprzątanie.

6. Związek/przynależność składników gospodarstwa rolnego do działalności gospodarczej: składniki gospodarstwa rolnego służą wyłącznie do celów rolniczych, a działalność pozarolnicza posiada własny, osobny majątek i nie korzysta z zasobów gospodarstwa.

7. Działalność gospodarcza i gospodarstwo rolne są całkowicie oddzielone.

8. W odpowiedzi na pytanie: czy gospodarstwo rolne i jego składniki w chwili śmierci przedsiębiorcy weszły w skład przedsiębiorstwa w spadku i stanowiły część przedsiębiorstwa objętego zarządem sukcesyjnym tj. czy mieniem objętym zarządem sukcesyjnym jest również gospodarstwo rolne?

Wskazali Państwo: Tak, gospodarstwo rolne i jego składniki z chwilą śmierci przedsiębiorcy weszły w skład przedsiębiorstwa w spadku i stanowią cześć przedsiębiorstwa objętego zarządem sukcesyjnym.

9. Zakupy związane z gospodarstwem rolnym są wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (jest to zakup części do maszyn, zakup oprysków do roślin, zakup paliwa).

Pytanie

Czy po śmierci podatnika VAT prowadzącego jednocześnie działalność gospodarczą i gospodarstwo rolne, dla którego ustanowiono zarząd sukcesyjny, przedsiębiorstwo w spadku ma prawo kontynuować rozliczenia podatku VAT dotyczące gospodarstwa rolnego na dotychczasowych zasadach, tj. ujmować sprzedaż i zakupy związane z gospodarstwem rolnym w rozliczeniach VAT przedsiębiorstwa w spadku oraz korzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, ustanowienie zarządu sukcesyjnego powoduje zachowanie ciągłości rozliczeń podatkowych przedsiębiorstwa zmarłego podatnika, w tym również w zakresie podatku VAT. Skoro przed śmiercią podatnik prowadził zarówno działalność gospodarczą, jak i gospodarstwo rolne jako jeden podatnik VAT czynny, a zakupy dotyczące gospodarstwa rolnego były rozliczane w ramach ewidencji VAT działalności gospodarczej, to przedsiębiorstwo w spadku powinno mieć prawo do kontynuowania tych rozliczeń do czasu wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego.

Zgodnie z ustawą o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwo w spadku kontynuuje działalność gospodarczą zmarłego przedsiębiorcy przy wykorzystaniu tego samego NIP.

W Państwa ocenie dotyczy to również działalności rolniczej prowadzonej przez zmarłego podatnika, jeżeli była ona objęta rozliczeniami VAT tego samego podatnika. W konsekwencji przedsiębiorstwo w spadku powinno: wykazywać sprzedaż produktów rolnych w ewidencji VAT, mieć prawo do odliczania podatku VAT od zakupów związanych z gospodarstwem rolnym, składać deklaracje i pliki JPK_V7 obejmujące całość działalności opodatkowanej prowadzonej przez przedsiębiorstwo w spadku.

Stoją Państwo na stanowisku, że brak jest podstaw do uznania, iż śmierć podatnika automatycznie wyłącza gospodarstwo rolne z rozliczeń VAT prowadzonych przez przedsiębiorstwo w spadku, jeżeli działalność ta jest faktycznie kontynuowana przez zarządcę sukcesyjnego.

Wnoszą Państwo o potwierdzenie prawidłowości przedstawionego stanowiska.

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że podtrzymują stanowisko zawarte we wniosku:

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że brak jest podstaw do uznania, iż śmierć podatnika automatycznie wyłącza gospodarstwo rolne z rozliczeń VAT prowadzonych przez przedsiębiorstwo w spadku, jeżeli działalność ta jest faktycznie kontynuowana przez zarządcę sukcesyjnego.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 7 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.), zwanej dalej Ordynacją podatkową:

Podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu.

Na podstawie art. 7 § 2 Ordynacji podatkowej:

Ustawy podatkowe mogą ustanawiać podatnikami inne podmioty niż wymienione w § 1.

Stosownie do art. 7a § 1 Ordynacji podatkowej:

Prawa i obowiązki podatnika oraz płatnika będącego przedsiębiorstwem w spadku, w przypadku gdy na mocy ustaw podatkowych podlega obowiązkowi podatkowemu, w okresie od ustanowienia do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego wykonuje zarządca sukcesyjny.

W myśl natomiast art. 7a § 2 Ordynacji podatkowej:

W okresie od chwili śmierci przedsiębiorcy do dnia ustanowienia zarządu sukcesyjnego albo wygaśnięcia uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego, a także w okresie od dnia, w którym zarządca sukcesyjny przestał pełnić tę funkcję, do dnia powołania kolejnego zarządcy sukcesyjnego albo wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego prawa i obowiązki podatnika oraz płatnika, o których mowa w § 1, wykonują osoby, o których mowa w art. 14 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw, dokonujące czynności, o których mowa w art. 13 tej ustawy.

Byt prawny podatnika – osoby fizycznej, na którego przepisy podatkowe nakładają obowiązek podatkowy ustaje z chwilą jego śmierci.

Na podstawie art. 97 § 1 Ordynacji podatkowej:

Spadkobiercy podatnika, z zastrzeżeniem § 1a, 2 i 2a, przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy.

§ 1a. Przedsiębiorstwo w spadku, w przypadku gdy ustanowiono zarząd sukcesyjny, wstępuje w przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, z wyjątkiem tych praw, które nie mogą być kontynuowane na podstawie odrębnych ustaw. Przepis art. 26 stosuje się odpowiednio.

§ 1b. Do czasu wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe i niemajątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym również prawa nabyte przez przedsiębiorcę wynikające z decyzji wydanych na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 i 2, są wykonywane przez zarządcę sukcesyjnego.

§ 2. Jeżeli, na podstawie przepisów prawa podatkowego, spadkodawcy przysługiwały prawa o charakterze niemajątkowym, związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, uprawnienia te przechodzą na spadkobierców pod warunkiem dalszego prowadzenia tej działalności na ich rachunek.

§ 2a. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio w przypadku dalszego prowadzenia działalności przez przedsiębiorstwo w spadku i ustanowienia zarządu sukcesyjnego.

§ 3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio do praw i obowiązków z tytułu sprawowanej przez spadkodawcę funkcji płatnika.

§ 4. Przepisy § 1-3 stosuje się również do praw i obowiązków wynikających z decyzji wydanych na podstawie przepisów prawa podatkowego.

Przepisy ustawy z 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 170), zwaną dalej ustawą o zarządzie sukcesyjnym, wprowadziły specyficzny rodzaj podatnika, jaki stanowi przedsiębiorstwo w spadku. Ponadto przepisy ustawy o zarządzie sukcesyjnym wprowadziły także zmiany m.in. w ustawie o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników oraz w ustawie o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Przedsiębiorstwo w spadku obejmuje składniki niematerialne i materialne, przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, stanowiące mienie przedsiębiorcy w chwili jego śmierci.

Natomiast w myśl art. 2 ust. 3 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Przedsiębiorstwo w spadku obejmuje także składniki niematerialne i materialne, przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej, nabyte przez zarządcę sukcesyjnego albo na podstawie czynności, o których mowa w art. 13, w okresie od chwili śmierci przedsiębiorcy do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego albo wygaśnięcia uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego.

Jak stanowi art. 3 pkt 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Właścicielem przedsiębiorstwa w spadku w rozumieniu ustawy jest osoba, która zgodnie z prawomocnym postanowieniem o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia albo europejskim poświadczeniem spadkowym, nabyła składniki niematerialne i materialne, o których mowa w art. 2 ust. 1, na podstawie powołania do spadku z ustawy albo testamentu albo nabyła przedsiębiorstwo albo udział w przedsiębiorstwie na podstawie zapisu windykacyjnego.

Stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Zarządca sukcesyjny działa w imieniu własnym, na rachunek właściciela przedsiębiorstwa w spadku.

Zgodnie z art. 29 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Od chwili ustanowienia zarządu sukcesyjnego zarządca sukcesyjny wykonuje prawa i obowiązki zmarłego przedsiębiorcy wynikające z wykonywanej przez niego działalności gospodarczej oraz prawa i obowiązki wynikające z prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku.

Stosownie do art. 59 ust. 1 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Zarząd sukcesyjny wygasa z:

1) upływem dwóch miesięcy od dnia śmierci przedsiębiorcy, jeżeli w tym okresie żaden ze spadkobierców przedsiębiorcy nie przyjął spadku ani zapisobierca windykacyjny nie przyjął zapisu windykacyjnego, którego przedmiotem jest przedsiębiorstwo albo udział w przedsiębiorstwie, chyba że zarządca sukcesyjny działa na rzecz małżonka przedsiębiorcy, któremu przysługuje udział w przedsiębiorstwie w spadku;

2) dniem uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia albo wydania europejskiego poświadczenia spadkowego, jeżeli jeden spadkobierca albo zapisobierca windykacyjny nabył przedsiębiorstwo w spadku w całości;

3) dniem nabycia przedsiębiorstwa w spadku w całości przez jedną osobę, o której mowa w art. 3 pkt 3;

4) upływem miesiąca od dnia wykreślenia zarządcy sukcesyjnego z CEIDG, chyba że w tym okresie powołano kolejnego zarządcę sukcesyjnego;

4a) dniem wykreślenia przedsiębiorcy z CEIDG w drodze decyzji administracyjnej ministra właściwego do spraw gospodarki, o której mowa w art. 32 ust. 4a ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (Dz.U. z 2026 r. poz. 30 i 507);

5) dniem ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy;

6) dniem dokonania działu spadku obejmującego przedsiębiorstwo w spadku;

7) upływem dwóch lat od dnia śmierci przedsiębiorcy.

W myśl art. 49 pkt 3 ustawy o zarządzie sukcesyjnym:

Przedsiębiorstwo w spadku jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej, będącą podatnikiem, o którym mowa w art. 15 ust. 1a oraz art. 17 ust. 1i ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r. poz. 106, 568, 1065, 1106 i 1747).

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263), zwaną dalej ustawą:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W myśl art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z treści powołanych przepisów art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy wynika, że za podatnika podatku od towarów i usług będzie uznany tylko taki podmiot, który dokonuje czynności zmierzających do wykorzystania nabytych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Według art. 2 pkt 15 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o działalności rolniczej – rozumie się przez to produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, gruntową, szklarniową i pod folią, produkcję roślin ozdobnych, grzybów uprawnych i sadowniczą, chów, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego lub fermowego oraz chów i hodowlę ryb i innych organizmów żyjących w wodzie, a także uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin „in vitro”, fermową hodowlę i chów drobiu rzeźnego i nieśnego, wylęgarnie drobiu, hodowlę i chów zwierząt futerkowych i laboratoryjnych, chów i hodowlę dżdżownic, entomofagów i jedwabników, prowadzenie pasiek oraz chów i hodowlę innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym oraz sprzedaż produktów gospodarki leśnej i łowieckiej, z wyjątkiem drewna okrągłego z drzew tropikalnych (CN 4403 41 00 i 4403 49) oraz bambusa (CN 1401 10 00), a także świadczenie usług rolniczych.

Biorąc pod uwagę przytoczoną definicję działalności gospodarczej (art. 15 ust. 2 ustawy) uznać należy, że działalność rolnicza (art. 2 pkt 15 ustawy) mieści się w pojęciu działalności gospodarczej.

Zgodnie z dyspozycją art. 2 pkt 19 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o rolniku ryczałtowym – rozumie się przez to rolnika dokonującego dostawy produktów rolnych lub świadczącego usługi rolnicze, korzystającego ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3, z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Natomiast według art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy:

Zwalnia się od podatku dostawę produktów rolnych dokonywaną przez rolnika ryczałtowego oraz świadczenie usług rolniczych przez rolnika ryczałtowego.

Na podstawie art. 15 ust. 1a ustawy:

Podatnikiem, o którym mowa w ust. 1, jest także jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej stanowiąca przedsiębiorstwo w spadku w okresie od otwarcia spadku do dnia wygaśnięcia:

1) zarządu sukcesyjnego albo

2) uprawnienia do powołania zarządcy sukcesyjnego, jeżeli zarząd sukcesyjny nie został ustanowiony i dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1c ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników.

Stosownie do art. 15 ust. 1b ustawy:

Podatnika, o którym mowa w ust. 1a, uznaje się za podatnika kontynuującego prowadzenie działalności gospodarczej zmarłego podatnika.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy:

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a) nabycia towarów i usług,

b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Stosownie do cytowanych wyżej przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, w świetle którego:

Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wskazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Natomiast w oparciu o art. 88 ust. 4 ustawy:

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Zatem, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go – dla tej czynności – za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 99 ust. 1 ustawy:

Podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu, z zastrzeżeniem ust. 2-10, art. 130c, art. 133 i art. 138g ust. 2.

Jak stanowi art. 99 ust. 7c ustawy:

Deklaracje podatkowe, o których mowa w ust. 1-3, zawierają dane niezbędne do rozliczenia podatku, obliczenia jego wysokości, w tym wysokości podstawy opodatkowania, podatku należnego i podatku naliczonego, a także dane dotyczące podatnika.

Na mocy art. 99 ust. 11b ustawy:

Deklaracje, o których mowa w ust. 1-3, 3c-6, 8-9 i 11a, składa się wyłącznie za pomocą środków komunikacji elektronicznej.

W myśl art. 99 ust. 11c ustawy:

Deklaracje podatkowe, o których mowa w ust. 1-3, są składane zgodnie z wzorem dokumentu elektronicznego w rozumieniu ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, który obejmuje deklarację i ewidencję, o której mowa w art. 109 ust. 3. Dokument elektroniczny, o którym mowa w zdaniu pierwszym, jest przesyłany w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 193a § 3 Ordynacji podatkowej i zgodnie z wymaganiami określonymi w tych przepisach.

Na podstawie delegacji zawartej w art. 99 ust. 13b ustawy:

Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres danych, o których mowa w ust. 7c, wraz z objaśnieniami co do sposobu wypełniania i miejsca składania deklaracji podatkowych, o których mowa w ust. 1-3, oraz niezbędnymi pouczeniami, uwzględniając konieczność prawidłowego rozliczenia podatku oraz kontroli tego obowiązku przez organ podatkowy.

Na podstawie art. 109 ust. 3b ustawy:

Podatnicy, o których mowa w art. 99 ust. 1, są obowiązani przesyłać, na zasadach określonych w art. 99 ust. 11c, za każdy miesiąc do urzędu skarbowego, za pomocą środków komunikacji elektronicznej, ewidencję, o której mowa w ust. 3, łącznie z deklaracją podatkową, w terminie do złożenia tej deklaracji.

W myśl art. 109 ust. 14 ustawy:

Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres danych, o których mowa w ust. 3, oraz sposób wykazywania danych w ewidencji przesyłanej zgodnie z ust. 3b i 3c, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowości rozliczeń podatników oraz kontroli obowiązków podatników przez organ podatkowy, identyfikowania obszarów, w których występują nadużycia w podatku lub narażonych na te nadużycia, oraz możliwości techniczno-organizacyjne prowadzenia przez podatników ewidencji.

Z opisu sprawy wynika, że jest Pani … została ustanowiona jako zarządca sukcesyjny przedsiębiorstwa w spadku. Zmarły podatnik prowadził jednoosobową działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG oraz równolegle prowadził gospodarstwo rolne. Przedmiotem produkcji rolnej jest produkcja roślinna. Składniki gospodarstwa rolnego służą wyłącznie do celów rolniczych, a działalność pozarolnicza posiada własny, osobny majątek i nie korzysta z zasobów gospodarstwa. Zmarły podatnik prowadził działalność rolniczą od 2009 roku oraz prowadził działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG od 26.03.2001 roku. Podatnik był czynnym podatnikiem VAT. Rozliczenia podatku VAT dotyczące działalności gospodarczej oraz gospodarstwa rolnego były prowadzone w ramach jednego numeru NIP podatnika. Zakupy związane z działalnością rolniczą były ujmowane w ewidencji VAT działalności gospodarczej i podatek naliczony był odliczany w deklaracjach VAT składanych przez podatnika. Po śmierci podatnika został ustanowiony zarząd sukcesyjny przedsiębiorstwa w spadku zgodnie z ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej. Zarząd sukcesyjny został ustalony 05.06.2024 roku. Gospodarstwo rolne i jego składniki z chwilą śmierci przedsiębiorcy weszły w skład przedsiębiorstwa w spadku i stanowią cześć przedsiębiorstwa objętego zarządem sukcesyjnym. Zakupy związane z gospodarstwem rolnym są wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (jest to zakup części do maszyn, zakup oprysków do roślin, zakup paliwa).

Państwa wątpliwości dotyczą kwestii prawa do kontynuowania rozliczenia podatku VAT dotyczącego gospodarstwa rolnego na dotychczasowych zasadach w sposób obejmujący zarówno działalność gospodarczą, jak i gospodarstwo rolne, tj. ujmowania sprzedaży i zakupów związanych z gospodarstwem rolnym w rozliczeniach VAT przedsiębiorstwa w spadku oraz korzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Należy zauważyć, że ustawa o podatku od towarów i usług przewiduje dwa systemy rozliczeń dla podatników prowadzących działalność rolniczą, a mianowicie:

- zasady ogólne,

- tzw. system ryczałtowy.

W odniesieniu do rolników, którzy nie korzystają z systemu ryczałtowego, znajdują zastosowanie ogólne zasady wynikające z ustawy o VAT, dotyczące podatników wykonujących samodzielnie działalność gospodarczą na terytorium kraju – są oni podatnikami VAT czynnymi.

Natomiast w celu uproszczenia rozliczeń podatku VAT przez podatników prowadzących działalność rolniczą, wprowadzony został w przepisach dotyczących VAT system ryczałtowego rozliczania tego podatku.

Jak wynika z opisu sprawy, zmarły podatnik prowadził równolegle działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG jak i gospodarstwo rolne jako jeden podatnik VAT czynny, a zakupy dotyczące gospodarstwa rolnego były rozliczane w ramach ewidencji VAT działalności gospodarczej. Obie działalności były opodatkowane podatkiem VAT i rozliczane w ramach jednego numeru NIP. Gospodarstwo rolne i jego składniki z chwilą śmierci przedsiębiorcy weszły w skład przedsiębiorstwa w spadku i stanowią cześć przedsiębiorstwa objętego zarządem sukcesyjnym.

W analizowanej sprawie trzeba mieć na względzie, że powstanie przedsiębiorstwa w spadku (które obejmuje składniki niematerialne i materialne, przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, stanowiące mienie przedsiębiorcy w chwili jego śmierci) oznacza na gruncie podatku VAT powstanie nowego bytu podatnika kontynuującego prowadzenie działalności gospodarczej po zmarłym przedsiębiorcy będącym osobą fizyczną wykonującą samodzielnie działalność gospodarczą. Od śmierci tego podatnika to przedsiębiorstwo w spadku jest podatnikiem podatku VAT.

Jednocześnie jak wynika z treści art. 7a § 1 Ordynacji podatkowej prawa i obowiązki podatnika będącego przedsiębiorstwem w spadku, w przypadku gdy na mocy ustaw podatkowych podlega obowiązkowi podatkowemu, w okresie od ustanowienia do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego wykonuje zarządca sukcesyjny. Z tym, że zarządca sukcesyjny jest jedynie zarządzającym swoistą masą majątkową – przedsiębiorstwem w spadku, a zarząd sukcesyjny ma charakter tymczasowy. Zgodnie bowiem z podstawową zasadą, zarządca sukcesyjny prowadzi przedsiębiorstwo do czasu uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

Przedsiębiorstwo w spadku jest podatnikiem podatku od towarów i usług w okresie od otwarcia spadku do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego, o czym stanowi art. 15 ust. 1a pkt 1 ustawy.

Tym samym, w analizowanej sprawie przedsiębiorstwo w spadku kontynuuje ww. działalność gospodarczą zmarłego przedsiębiorcy, w tym działalność rolniczą opodatkowaną na zasadach ogólnych, wchodząc w Jego prawa i obowiązki w oparciu o składniki materialne i niematerialne, które zmarły przedsiębiorca posiadał w chwili śmierci i które przeznaczone były do wykonywania działalności gospodarczej. Należy zauważyć, że rozliczenia podatku VAT dotyczące działalności gospodarczej oraz gospodarstwa rolnego były prowadzone w ramach jednego numeru NIP podatnika. Zakupy związane z działalnością rolniczą były ujmowane w ewidencji VAT działalności gospodarczej i podatek naliczony był odliczany w deklaracjach VAT składanych przez podatnika. Gospodarstwo rolne i jego składniki z chwilą śmierci przedsiębiorcy weszły w skład przedsiębiorstwa w spadku i stanowią cześć przedsiębiorstwa objętego zarządem sukcesyjnym.

Wskazać należy, że przedsiębiorstwo w spadku, którego Pani … jest zarządcą sukcesyjnym, posiada zdolność do wywiązywania się z przysługujących mu praw oraz nałożonych obowiązków wynikających z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z art. 15 ust. 1a pkt 1 ustawy, przedsiębiorstwo w spadku jest podatnikiem w podatku od towarów i usług do dnia wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego.

Wobec powyższego, w analizowanej sprawie do momentu wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego przedsiębiorstwo w spadku ma prawo kontynuować rozliczenia podatku VAT dotyczące gospodarstwa rolnego na dotychczasowych zasadach w sposób obejmujący zarówno działalność gospodarczą wpisaną do CEIDG jak i gospodarstwo rolne, tj. ujmować sprzedaż i zakupy związane z gospodarstwem rolnym w ewidencji VAT przedsiębiorstwa w spadku oraz dokonywać odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług w zakresie, w jakim te towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy.

Tym samym Państwa stanowisko uznałem za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zaznaczam, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym. Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Wydając przedmiotową interpretację tut. Organ oparł się na opisie sprawy, w którym wskazano, że gospodarstwo rolne i jego składniki z chwilą śmierci przedsiębiorcy weszły w skład przedsiębiorstwa w spadku i stanowią cześć przedsiębiorstwa objętego zarządem sukcesyjnym. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku.

Wskazuję, że Organ wydając interpretację przepisów prawa podatkowego na podstawie art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej nie prowadzi postępowania podatkowego w rozumieniu tej ustawy. Niniejsza interpretacja indywidualna ogranicza się wyłącznie do udzielenia informacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w okolicznościach podanego przez Państwa stanu faktycznego. Tut. Organ informuje, iż nie jest właściwy do przeprowadzenia postępowania dowodowego, które w przedmiotowej sprawie umożliwiłoby weryfikację opisanego stanu faktycznego.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Interpretacja a sytuacja podatnika

Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.

Kontakt z biurem