0112-KDSL1-2.4011.632.2026.3.PS
Skutki podatkowe sprzedaży udziału w nieruchomości.
- Sygnatura
- 0112-KDSL1-2.4011.632.2026.3.PS
- Rodzaj dokumentu
- Interpretacja indywidualna
- Data wydania
- Organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Status
- Aktualna
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
13 sierpnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 12 sierpnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełnił go Pan pismem z 17 września 2026 r. (wpływ 17 września 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Jest Pan osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, rezydentem podatkowym Polski. Jest Pan współwłaścicielem, w udziale wynoszącym 2/6 części, zabudowanej nieruchomości położonej (…), obejmującej działki ewidencyjne A oraz B, o łącznej powierzchni (…), dla której Sąd Rejonowy (...) Wdział Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą nr (...).
Nieruchomość stanowi majątek rodzinny.
Pana poprzednicy prawni C i D nabyli nieruchomość na podstawie aktu notarialnego z dnia (…) 1948 r., Rep. A nr (…).
Na Nieruchomości została wybudowana X, którą C i D prowadzili w formie przedsiębiorstwa pod nazwą (…). Następnie Zarządzeniem Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r., na przedmiotowym przedsiębiorstwie został ustanowiony przymusowy zarząd państwowy powierzony (…). Następnie decyzją Ministra (…), stwierdzono nieważność Zarządzenia o objęciu zarządem przymusowym przedsiębiorstwa oraz stwierdzono, że Zarządzenie zostało wydane z naruszeniem prawa. Skarga na te decyzje została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Skarga Kasacyjna od tego wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (…).
W wyniku sporządzenia wykazu synchronizacyjnego dla dawnej nieruchomości objętej Aktem Notarialnym, tj. rozliczeniem tej nieruchomości względem aktualnego operatu ewidencji gruntów i budynków – w granicach działek ewidencyjnych działek E oraz F, wydzielone zostały działki A oraz B. Działka A została wydana właścicielom dopiero w 2022 r., natomiast w sprawie działki B dopiero w Decyzji (…) z dnia (...) 2023 r., Starosta (…) orzekł o aktualizacji informacji zawartych w EiGB i ujawnieniu obecnych współwłaścicieli w rejestrze gruntów.
Nabył Pan przysługujący Panu udział w Nieruchomości w drodze dziedziczenia. G zmarł (…) 1997 r., a spadek po nim nabył Pan, H, w całości.
C zmarł dnia (…) 2000 r., a spadek po nim nabyli jego następcy prawni, w tym Pan.
Nie nabywał Pan zatem Nieruchomości w drodze czynności handlowej, ani inwestycyjnej. Na Nieruchomości znajdują się istniejące od wielu lat budynki, w których znajdują się m.in. pomieszczenia magazynowe, biurowe i przemysłowe.
Część pomieszczeń znajdujących się w tych budynkach jest wynajmowana. Uzyskuje Pan przypadającą na Pana część przychodów z tego tytułu.
Przychody te kwalifikuje Pan jako przychody z najmu prywatnego a nie jako przychody z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Z uwagi na przekroczenie limitu kwoty do zwolnienia podmiotowego w ramach uzyskiwanych przychodów z najmu od dnia (…) 2024 r. pozostaje Pan zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT, ale nieprowadzącym działalności gospodarczej.
Nie nabywał Pan nieruchomości w celu jej wynajęcia, a następnie sprzedaży.
Najem jest konsekwencją posiadania przez rodzinę nieruchomości i stanowi sposób korzystania z istniejącego majątku.
Nie prowadzi Pan działalności gospodarczej polegającej na nabywaniu nieruchomości, ich modernizowaniu, komercjalizowaniu i dalszej odsprzedaży.
Wraz z pozostałymi współwłaścicielami zamierza Pan sprzedać Nieruchomość spółce (…).
Przedmiotem sprzedaży będzie Nieruchomość obejmująca działki A oraz B wraz z istniejącymi budynkami.
Sprzedaż wynika z decyzji współwłaścicieli o definitywnym rozporządzeniu odzyskanym majątkiem rodzinnym. Nie prowadzi Pan działalności polegającej na obrocie nieruchomościami.
Planowana transakcja nie jest elementem Pana działalności gospodarczej.
W związku z planowaną sprzedażą nie podejmował Pan, ani nie będzie podejmował działań charakterystycznych dla profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami.
W szczególności nie nabywał Pan nieruchomości z zamiarem jej odsprzedaży, nie nabywał innych nieruchomości w celu ich dalszej sprzedaży, nie dokonywał podziału nieruchomości na mniejsze działki w celu ich sprzedaży, nie uzbrajał terenu w celu przygotowania go do sprzedaży, nie budował infrastruktury w celu zwiększenia atrakcyjności handlowej nieruchomości, nie występował o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w celu zwiększenia wartości nieruchomości, nie występował o decyzje o warunkach zabudowy w celu przygotowania nieruchomości do sprzedaży, nie prowadził działalności deweloperskiej, nie prowadził profesjonalnej kampanii marketingowej nieruchomości, nie zawierał szeregu umów przedwstępnych z różnymi potencjalnymi nabywcami, nie podejmował działań charakterystycznych dla profesjonalnego przedsiębiorcy prowadzącego handel nieruchomościami.
Samo korzystanie z nieruchomości poprzez jej częściowy najem prywatny nie było elementem procesu przygotowania nieruchomości do sprzedaży. Planowana sprzedaż udziału w nieruchomości będzie miała charakter jednorazowego rozporządzenia składnikiem majątku prywatnego i będzie wynikała wyłącznie z wykonywania prawa własności. Nie zamierza Pan prowadzić w przyszłości działalności polegającej na obrocie nieruchomościami, ani podejmować czynności właściwych dla profesjonalnych handlowców lub deweloperów.
W piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku udzielił Pan następujących odpowiedzi na zawarte w wezwaniu pytania:
1. Proszę wyjaśnić, czy w stosunku do nieruchomości – będącej przedmiotem planowanej sprzedaży – do dnia sprzedaży – zamierza Pan prowadzić jakieś działania, aby zwiększyć wartość tej nieruchomości lub uatrakcyjnić ją dla potrzeb sprzedaży? Jeśli tak, to proszę podać jakie to będą działania?
Odpowiedź: Wskazuje Pan, że nie podejmował w związku ze sprzedażą nieruchomości działań o charakterze inwestycyjnym lub marketingowym, których celem byłoby zwiększenie jej wartości albo przygotowanie jej do sprzedaży w sposób charakterystyczny dla profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami.
2. Czy z potencjalnym nabywcą ww. nieruchomości została/zostanie zawarta przedwstępna umowa kupna/sprzedaży? Jeśli tak, to proszę wskazać:
a) jakie warunki zawiera/będzie zawierała umowa przedwstępna sprzedaży, zawarta z nabywcą, które należy spełnić, aby doszło do zawarcia ostatecznej umowy sprzedaży? Proszę o szczegółowe opisanie, jakie postanowienia dotyczące planowanej transakcji sprzedaży ww. nieruchomości wynikają/wynikać będą z zawartej umowy przedwstępnej (np. uzyskanie zgód, pozwoleń, opinii, decyzji itp.)?
b) jakie prawa i obowiązki wynikające z postanowień umowy przedwstępnej ciążą/ciążyć będą na Panu, a jakie na stronie kupującej? Proszę o szczegółowe opisanie;
c) czy po zawarciu umowy przedwstępnej strona kupująca na nieruchomości będącej przedmiotem planowanej sprzedaży, dokonywała/będzie dokonywała inwestycji infrastrukturalnych, które zwiększą ich atrakcyjność? Jeżeli tak, to proszę o podanie jakich?
d) czy przyszły nabywca ponosił/ponosi/będzie ponosił jakiekolwiek nakłady finansowe związane z nieruchomościami od momentu podpisania umowy przedwstępnej do zawarcia umowy finalnej?
Odpowiedź: Wskazuje Pan, że z nabywcą nieruchomości – (…) – została zawarta warunkowa umowa sprzedaży w formie aktu notarialnego. Nie zawierano umowy przedwstępnej.
Przedmiotem umowy jest nieruchomość obejmująca działki ewidencyjne A oraz B, wraz z istniejącymi na nich budynkami. Z treści umowy wynika, że sprzedaż została dokonana pod warunkiem nieskorzystania przez Skarb Państwa z ustawowego prawa pierwokupu, o którym mowa w art. 217 ust. 13 ustawy – Prawo wodne.
Warunkowa umowa sprzedaży przewiduje, że umowa przeniesienia własności zostanie zawarta po ziszczeniu się warunku dotyczącego nieskorzystania przez Skarb Państwa z prawa pierwokupu.
Za dzień ziszczenia się warunku strony przyjęły dzień doręczenia sprzedającym albo notariuszowi oświadczenia właściwego organu o nieskorzystaniu z prawa pierwokupu albo – w przypadku braku takiego oświadczenia – dzień następujący po upływie ustawowego terminu do wykonania prawa pierwokupu.
Warunkowa umowa sprzedaży nie przewiduje mechanizmu, zgodnie z którym działania podejmowane przez kupującego miałyby prowadzić do zwiększenia ceny sprzedaży należnej Panu.
Po stronie Pana oraz pozostałych sprzedających istnieje obowiązek zawarcia umowy przenoszącej własność po spełnieniu warunku przewidzianego w umowie, na zasadach określonych w warunkowej umowie sprzedaży.
Sprzedający zobowiązali się również do wykonania czynności niezbędnych do prawidłowego wykonania umowy oraz do przekazania kupującemu dokumentacji dotyczącej nieruchomości.
Po stronie kupującego istnieje przede wszystkim obowiązek zapłaty ceny na zasadach określonych w umowie.
Umowa przewiduje szczególne zabezpieczenie zapłaty ceny poprzez jej złożenie do depozytu notarialnego przed zawarciem umowy przeniesienia własności.
Nie posiada Pan wiedzy o tym, aby po zawarciu warunkowej umowy sprzedaży kupujący dokonywał na nieruchomości inwestycji infrastrukturalnych zwiększających jej atrakcyjność lub wartość.
Nie otrzymywał Pan od kupującego żadnych świadczeń, ani zwrotów kosztów związanych z nieruchomością, które stanowiłyby element wynagrodzenia za sprzedaż.
Po złożeniu wniosku ORD-IN doszło w dniu (…) sierpnia br. do zawarcia umowy przenoszącej własność w wykonaniu umowy warunkowej.
Tym samym opis stanu faktycznego dotyczy zdarzenia, które zaistniało.
3. Czy w ramach umowy przedwstępnej zamierza Pan udzielić jakichkolwiek pełnomocnictw lub innego umocowania dla kupującego?
Jeżeli odpowiedź na pytanie jest twierdząca, to proszę o wskazanie:
a) w jakim zakresie (do jakich czynności) udzieli Pan pełnomocnictwa dla kupującego (proszę o enumeratywne wymienienie zakresu), w zawiązku z zamierzoną sprzedażą?
b) czy nabywca poniesie jakiekolwiek nakłady finansowe związane z ww. nieruchomością od momentu podpisania umowy przedwstępnej do zawarcia umowy finalnej?
c) czy w umowie przedwstępnej została/zostanie określona cena sprzedaży nieruchomości i podjęte przez Kupującego działania nie prowadzą do jej podwyższenia w ostatecznej umowie sprzedaży?
Odpowiedź: Nie udzielił Pan kupującemu pełnomocnictwa do podejmowania w Pana imieniu czynności zmierzających do zwiększenia wartości nieruchomości, w szczególności do występowania o decyzje administracyjne, pozwolenia na budowę, warunki zabudowy, zmianę MPZP, dokonywania podziałów nieruchomości, uzbrajania terenu lub prowadzenia innych działań właściwych dla profesjonalnego przygotowania nieruchomości do sprzedaży.
4. Czy posiada Pan jeszcze inne nieruchomości przeznaczone w przyszłości do sprzedaży? Jeśli tak, to ile i jakie, oraz:
a) kiedy i w jaki sposób wszedł Pan w posiadanie tych nieruchomości?
b) w jakim celu nabył Pan te nieruchomości?
c) w jaki sposób nieruchomości są wykorzystywane od momentu wejścia w ich posiadanie?
d) jaki charakter mają nieruchomości podlegające sprzedaży w przyszłości, tj. mieszkalne, użytkowe, gospodarcze czy usługowe, zabudowane bądź niezabudowane działki?
Odpowiedź: Posiada Pan nieruchomości, które nabył Pan w drodze spadku po zmarłym w 1997 r. G, tj. swoim ojcu oraz po zmarłej w 2025 r. I, tj. matce. W najbliższych latach nie planuje Pan sprzedaży tych nieruchomości.
Nabył Pan nieruchomości w drodze spadku i stanowią one majątek rodzinny, nieruchomości nie zostały nabyte w drodze umowy kupna, w celu dalszej odsprzedaży.
Nieruchomości wykorzystywane są prywatnie. Na posiadanych nieruchomościach jest położone gospodarstwo rolne oraz siedlisko z domem i zabudowaniami gospodarczymi. Część ziemi jest uprawiana (…), część stanowi ugór. Razem powierzchnia gruntów wraz z siedliskiem stanowi (…).
Wskazuje Pan, że nie posiada innych nieruchomości przeznaczonych obecnie do sprzedaży.
5. Czy zamierza Pan nabywać inne nieruchomości w celu ich sprzedaży?
Odpowiedź: Nie zamierza Pan nabywać nieruchomości w celu ich dalszej odsprzedaży. Nie prowadzi i nie zamierza Pan prowadzić działalności polegającej na obrocie nieruchomościami.
6. Czy posiada Pan nieograniczony obowiązek podatkowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w myśl art. 3 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.)?
Odpowiedź: Oświadcza Pan, że posiada nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce, o którym mowa w art. 3 ust. 1 i 1a ustawy o PIT.
7. W jaki sposób C i D nabyli nieruchomość na podstawie aktu notarialnego z dnia (…) 1948 r. (np. umowa kupna-sprzedaży, darowizna, spadek, inny – jaki?)? Czy nieruchomość tą nabyli do majątku wspólnego?
Odpowiedź: Ci D nabyli nieruchomość na podstawie aktu notarialnego z dnia (…) 1948 r., (…), na podstawie umowy sprzedaży. Nabycie miało miejsce do majątku wspólnego.
8. Czy na podstawie Zarządzenia Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r. doszło do przeniesienia prawa własności przedmiotowej nieruchomości na rzecz Państwa Polskiego?
Odpowiedź: Wskazuje Pan, że ustanowienie zarządu przymusowego na podstawie ww. zarządzenia Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r. – nie doprowadziło do przeniesienia prawa własności nieruchomości – w rozumieniu aktu o charakterze ogólnym lub ustrojowo-organizacyjnym – nie mogło stanowić samodzielnej, bezpośredniej podstawy prawnej do przeniesienia prawa własności nieruchomości na rzecz Państwa Polskiego. W polskim systemie prawnym okresu PRL przejmowanie majątku (zarówno przedsiębiorstw, jak i nieruchomości) na rzecz Skarbu Państwa odbywało się na podstawie aktów o randze ustawowej (np. ustaw lub dekretów z mocy samego prawa albo na drodze indywidualnych nacjonalizacyjnych decyzji/orzeczeń administracyjnych wydawanych na ich podstawie).
9. Kiedy zmarła D? Proszę podać dokładną datę (dd-mm-rrrr).
10. Kto i w jakich udziałach dziedziczył po D?
Odpowiedź do pytania nr 9 i 10:
D zmarła w dniu (…) 1994 r. (…), a spadek po niej na podstawie ustawy nabyli mąż – C oraz dzieci: J, G i K w częściach równych po 1/4 części, co wynika z prawomocnego postanowienia Sądu (…).
11. Kto i w jakich udziałach dziedziczył po C?
Odpowiedź: C zmarł w dniu (…) 2000 r. (…), a spadek po nim na podstawie ustawy nabyły dzieci: J i K oraz wnuk – H w częściach równych po 1/3 części, co wynika z prawomocnego postanowienia Sądu (…),
12. W związku ze wskazaniem we wniosku, że:
Nieruchomości znajdują się istniejące od wielu lat budynki, w których znajdują się m.in. pomieszczenia magazynowe, biurowe i przemysłowe.
Część pomieszczeń znajdujących się w tych budynkach jest wynajmowana.
proszę wyjaśnić:
1) w jaki sposób wykorzystywał/wykorzystuje/będzie Pan wykorzystywał pozostałą cześć nieruchomości, której Pan nie wynajmuje, będącej przedmiotem planowanej sprzedaży – od momentu jej nabycia do momentu planowanej sprzedaży?
W szczególności:
a) czy korzystał/korzysta/będzie korzystał Pan z niewynajmowanej części nieruchomości dla swoich celów osobistych (w jaki sposób, do jakich celów)? Proszę wyjaśnić.
b) czy oddawał/oddaje/będzie oddawał Pan tę część nieruchomości do używania na podstawie innych umów? Jeśli tak, to proszę wskazać:
i. w jakim okresie (na jak długo) udostępniał/udostępnia Pan tę część nieruchomości osobom trzecim?
ii. czy ta część nieruchomości była/jest/będzie używana na podstawie innych umów do dnia sprzedaży?
iii. czy udostępniał Pan tę cześć nieruchomości odpłatnie czy bezpłatnie?
iv. na podstawie jakiej umowy (np. dzierżawa, użyczenie, inna umowa – jaka) ta część nieruchomość była/jest/będzie udostępniane osobom trzecim?
v. czy dokonywał/dokonuje/będzie Pan dokonywać rozliczeń z tytułu zawartej umowy/umów?
2) w odniesieniu do wynajmowanej części pomieszczeń, w jakim okresie (na jak długo) udostępniał/udostępnia Pan tę część nieruchomości osobom trzecim?
Odpowiedź: Nie korzystał i w związku ze zbyciem udziału w prawie własności nieruchomości dnia (…) sierpnia 2026 r. nie będzie Pan korzystał z niewynajmowanej części nieruchomości do własnych celów osobistych.
Nie oddawał Pan niewynajmowanej części nieruchomości w użytkowanie i w związku z tym nie zawierał żadnych innych umów. Jedynie pomieszczenie (…) było użytkowane bezumownie przez Gminę (…) na potrzeby dostarczania mieszkańcom wody pitnej do ogólnie dostępnego zdroju (…). Z tego tytułu nie były pobierane żadne opłaty. Jedynie było refundowane przez Gminę (…) zużycie prądu dokumentowane na podstawie wskazań licznika prądu zainstalowanego w pomieszczeniu (…). Na podstawie otrzymywanych co miesiąc faktur za prąd od dostawcy (…) dokonywał Pan refakturowania kosztów zużytej energii elektrycznej wyłącznie w części przypadającej na Gminę wynikającej z przeliczenia zużycia wskazanego przez zainstalowany licznik pomnożonego przez cenę 1 kWh podaną na fakturze.
Cena 1 kWh była zmienna i była uzależniona od całkowitego zużycia energii w całym obiekcie, które nie było stałe i podlegało wahaniom.
Pomieszczenie (…) było udostępnione Gminie (…) do użytkowania bezumownego od momentu wydania nieruchomości przez poprzedniego użytkownika (…) (…) 2022 r. do momentu sprzedaży udziału w nieruchomości (…) sierpnia 2026 r.
Niewynajmowana części nieruchomości nie była używana na podstawie innych umów do dnia sprzedaży i nie była udostępniana odpłatnie. Jedynie pomieszczenie (…) było udostępnione Gminie (…) do użytkowania bezumownego.
Niewynajmowana części nieruchomości nie była do dnia sprzedaży udostępniana osobom trzecim, z wyłączeniem pomieszczenia (…), które było użytkowane bezumownie przez Gminę (…). W związku z tym nie były zawierane żadne umowy dotyczące udostępnienia niewynajmowanej części nieruchomości osobom trzecim.
Nie dokonywał, nie dokonuje oraz nie będzie Pan dokonywał rozliczeń w związku z tym, że nie były zawierane żadne umowy dotyczące niewynajmowanej części nieruchomości.
Najem pomieszczeń był prowadzony w okresie od (…) 2022 r. (data od której obowiązywała pierwsza umowa najmu) do dnia zbycia nieruchomości (…) sierpnia 2026 r.
13. Czy udzielił/udzieli Pan pośrednikowi zajmującemu się sprzedażą przedmiotowej nieruchomości lub innej osobie (komu?) pełnomocnictwa do działania w Pana imieniu? (jeżeli tak, to do jakich czynności – np. występowanie przed organami administracji publicznej, podejmowanie działań faktycznych i prawnych, niezbędnych do uzyskania decyzji i pozwoleń, składanie wniosków, odbiór decyzji i postanowień itp.)? Proszę szczegółowo opisać.
Odpowiedź: Nie udzielał Pan pełnomocnictwa pośrednikowi lub innemu podmiotowi do działania w jego imieniu.
14. Kiedy planuje Pan sprzedaż udziału w nieruchomości będącego przedmiotem wniosku? Proszę o wskazanie roku, w którym zamierza Pan sprzedać ten udział.
Odpowiedź: Po złożeniu wniosku ORD-IN doszło (…) sierpnia br. do zawarcia umowy przenoszącej własność w wykonaniu umowy warunkowej. Z dniem (…) sierpnia br. zbył Pan przysługujący Panu udział w przedmiotowej Nieruchomości.
Pytanie
Czy planowana sprzedaż przez Pana udziału wynoszącego 2/6 części w opisanej Nieruchomości będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?
Pana stanowisko w sprawie
Stoi Pan na stanowisku, że przychód uzyskany ze sprzedaży udziału w Nieruchomości nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (PIT). Dla prawidłowej oceny skutków podatkowych planowanej sprzedaży zasadnicze znaczenie ma sposób oraz moment nabycia Nieruchomości przez Pana oraz jego poprzedników prawnych.
Nieruchomość stanowiąca działki ewidencyjne A oraz B, o łącznej powierzchni (…), położona (…), dla której prowadzona jest księga wieczysta (…), stanowiła przez dziesięciolecia majątek rodzinny.
Pierwotny tytuł własności do Nieruchomości pochodzi z (…) 1948 r., kiedy to C i D nabyli Nieruchomość na podstawie umowy sprzedaży udokumentowanej aktem notarialnym (…).
Nabycie to nastąpiło zatem ponad 78 lat przed planowaną sprzedażą w 2026 r.
Nieruchomość nie była nabywana przez Pana, ani Pana poprzedników prawnych w ramach powtarzalnego obrotu nieruchomościami, ani z zamiarem jej dalszej odsprzedaży. W późniejszym okresie prawa do Nieruchomości przechodziły na kolejne osoby w ramach sukcesji rodzinnej, w szczególności w drodze dziedziczenia.
Nie nabył Pan przysługującego Panu obecnie udziału w Nieruchomości w drodze umowy sprzedaży, ani innej odpłatnej czynności prawnej. Pana udział został nabyty w drodze dziedziczenia.
G zmarł w dniu (…) 1997 r. Spadek po nim nabył Pan, co zostało stwierdzone prawomocnym postanowieniem Sądu (…).
Następnie C zmarł w dniu (…) 2000 r. Spadek po nim nabyli jego następcy prawni, w tym Pan, co wynika z prawomocnego postanowienia Sądu (…). W rezultacie uzyskał Pan przysługujący Panu obecnie udział w Nieruchomości w wyniku sukcesji spadkowej po członkach rodziny.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o PIT odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości stanowi źródło przychodu, jeżeli następuje przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.
Jednocześnie ustawodawca wprowadził szczególną regulację dotyczącą nieruchomości nabytych w drodze spadku. Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy o PIT w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku okres pięciu lat liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nieruchomość została nabyta lub wybudowana przez spadkodawcę.
Oznacza to, że w przypadku dziedziczenia ustawodawca nie wiąże początku pięcioletniego terminu z chwilą śmierci spadkodawcy, postanowieniem sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, ani późniejszym ujawnieniem prawa własności w księdze wieczystej.
Decydujące znaczenie ma data nabycia nieruchomości przez spadkodawcę.
W tej sprawie pierwotne nabycie Nieruchomości przez poprzedników prawnych Pana rodziny nastąpiło w 1948 r.
Tym samym, niezależnie od późniejszych przejść własnościowych w drodze dziedziczenia, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, upłynął najpóźniej z końcem 1953 r. Podkreśla Pan, że późniejsze nabycie udziału w Nieruchomości w drodze spadku nie powoduje rozpoczęcia nowego pięcioletniego terminu.
Byłoby to sprzeczne z jednoznaczną treścią art. 10 ust. 5 ustawy o PIT.
Przepis ten został wprowadzony właśnie w celu uregulowania sytuacji, w której nieruchomość przechodzi na spadkobiercę. Ustawodawca zdecydował, że dla celów ustalenia, czy sprzedaż następuje po upływie pięcioletniego terminu, należy uwzględnić moment nabycia nieruchomości przez spadkodawcę.
W konsekwencji spadkobierca nie rozpoczyna nowego okresu pięcioletniego w chwili nabycia spadku.
W tej sprawie ma to szczególne znaczenie, ponieważ pomiędzy pierwotnym nabyciem Nieruchomości w 1948 r. a planowaną sprzedażą w 2026 r. upłynął okres ponad siedmiu dekad.
Na ocenę skutków podatkowych nie powinien wpływać fakt, że w związku z historycznym przejęciem przedsiębiorstwa prowadzonego na Nieruchomości przez państwo przez wiele lat prowadzone były postępowania administracyjne dotyczące praw właścicielskich, a nieruchomość ostatecznie została wydana właścicielom w roku 2022.
Sam przymusowy zarząd państwowy (stosowany w okresie PRL wobec nieruchomości prywatnych) nie przenosił prawa własności na rzecz Państwa. Właściciel zachowywał tytuł prawny, a państwo jedynie przejmowało kontrolę i czerpało pożytki. Kluczowa dla wydania majątku i daty nabycia jest więc różnica między faktycznym zarządem a formalnym wywłaszczeniem.
Okoliczność ta nie oznacza jednak, że nabył Pan Nieruchomość dopiero w 2022 r.
Wydanie Nieruchomości stanowiło konsekwencję rozstrzygnięć dotyczących historycznego stanu prawnego i przywrócenia właścicielom możliwości wykonywania ich praw właścicielskich.
Nie doszło wówczas do zawarcia przez Pana umowy sprzedaży, darowizny ani innej czynności prawnej, której skutkiem byłoby nabycie Nieruchomości przez Pana.
W szczególności 2022 r. nie może być traktowany jako data nabycia Nieruchomości dla celów art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT.
Planowana sprzedaż nie będzie również dokonywana w wykonaniu działalności gospodarczej.
Uzyskuje Pan przychody z najmu części pomieszczeń znajdujących się na Nieruchomości, przy czym przychody te są rozliczane jako najem prywatny.
Fakt uzyskiwania przychodów z najmu prywatnego nie zmienia sposobu nabycia Nieruchomości, ani nie powoduje ponownego rozpoczęcia biegu pięcioletniego terminu z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT.
W konsekwencji, dla celów art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o PIT należy przyjąć, że pięcioletni okres uprawniający do sprzedaży Nieruchomości bez opodatkowania PIT upłynął najpóźniej z końcem 1953 r. Planowana sprzedaż w 2026 r. nastąpi zatem po upływie wymaganego terminu.
W rezultacie cena uzyskana przez Pana ze sprzedaży przysługującego mu udziału w Nieruchomości nie będzie stanowiła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Nie będzie Pan również zobowiązany do zapłaty 19% podatku, o którym mowa w art. 30e ustawy o PIT, ani do wykazywania dochodu ze sprzedaży w zeznaniu PIT-39.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.) stanowi, że:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł.
Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy:
Źródłem przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
a) nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
b) spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
c) prawa wieczystego użytkowania gruntów,
d) innych rzeczy,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.
Przepis ten formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości – dokonane poza działalnością gospodarczą – przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, skutkuje powstaniem przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Natomiast, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie – nie powstaje przychód w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.
Aby przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości mógł zostać zaliczony do źródła przychodów określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, powinny zostać spełnione co najmniej dwie podstawowe przesłanki:
‒ nieruchomość nie może być przedmiotem odpłatnego zbycia w wykonywaniu działalności gospodarczej,
‒ nieruchomość nie może być składnikiem majątku, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych).
Według art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Źródłem przychodu jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
W myśl art. 5a pkt 6 cytowanej ustawy:
Ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej – oznacza to działalność zarobkową :
a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
– prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9;
Użyte w tym przepisie pojęcie „pozarolniczej działalności gospodarczej” opiera się na trzech przesłankach:
- zarobkowym celu działalności,
- wykonywaniu działalności w sposób zorganizowany i ciągły,
- prowadzeniu działalności we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek.
Działalność jest wtedy zarobkowa, gdy jest zdolna do potencjalnego generowania zysku, a jej przeznaczeniem jest zapewnienie określonego dochodu. Działalność musi być tak prowadzona i ukierunkowana, aby była w stanie zyski faktycznie osiągnąć. Jednak brak zysku z podjętych działań noszących znamiona działalności gospodarczej nie oznacza, że działalność taka nie była faktycznie prowadzona. Prowadzenie działalności gospodarczej zawsze wiąże się z ryzykiem nieosiągnięcia dochodów. Zarobkowego charakteru nie mają działania, których wyłącznym celem jest zaspokojenie własnych potrzeb osoby podejmującej określone czynności.
Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymagają również, aby czynności wykonywane były w sposób zorganizowany i ciągły, przy czym możliwe jest osiąganie dochodów z tego rodzaju działalności bez spełnienia niektórych formalnych elementów organizacji (np. rejestracji urzędowej), gdyż prowadzenie działalności gospodarczej jest kategorią obiektywną, niezależnie od tego, jak działalność tę ocenia sam prowadzący ją podmiot i jak ją nazywa oraz czy dopełnia ciążących na nim obowiązków z działalnością tą związanych.
Na pojęcie „zorganizowanie”, w rozumieniu art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, składa się zespół celowych, uporządkowanych czynności o charakterze profesjonalnym, realizowanych w ramach mniej lub bardziej wyodrębnionej struktury, mieszczących się zarówno w tzw. fazie przygotowawczej, związanej z uruchomieniem określonych działalności, jak i w fazie realizacji.
Za takim rozumieniem pojęcia „zorganizowany” przemawia również definicja słownikowa. Zgodnie z Nowym Słownikiem Poprawnej Polszczyzny Wydawnictwo Naukowe PWN pod redakcją Andrzeja Markowskiego Warszawa 2000, „organizować” to „przygotowywać”, „zakładać jakieś przedsięwzięcie”, bądź w znaczeniu drugim „nadawać czemuś reguły”, „wprowadzać porządek”.
Co do kryterium ciągłości w wykonywaniu działalności gospodarczej, to jego wprowadzenie przez ustawodawcę miało na celu wyeliminowanie z pojęcia działalności gospodarczej przedsięwzięć o charakterze incydentalnym i sporadycznym. Ciągłość w wykonywaniu działalności gospodarczej oznacza względnie stały zamiar jej wykonywania. Nie wyklucza on jednak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej tylko sezonowo lub do czasu osiągnięcia postawionego przez dany podmiot celu i to bez względu na okres, w którym cel ten miałby być realizowany. Do zachowania ciągłości wystarczające jest, aby z całokształtu okoliczności sprawy wynikał zamiar powtarzania określonego zespołu konkretnych działań w celu osiągnięcia efektu w postaci zarobku.
Natomiast przez powtarzalność rozumie się cały szereg wielokrotnie powtarzanych czynności podejmowanych w konkretnym celu. Taki zespół wielokrotnie powtarzanych czynności (nie natomiast czynności sporadyczne, oderwane od siebie, niepowiązane ze sobą) w dziedzinie wytwórczej, usługowej lub handlowej podejmowanych w celach zarobkowych i na własny rachunek można uznać za prowadzenie działalności gospodarczej.
Zatem każde działanie spełniające wskazane wyżej przesłanki stanowi w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozarolniczą działalność gospodarczą, niezależnie od tego czy podatnik dokonał jej rejestracji.
W szczególności działania podatnika wypełniają definicję działalności gospodarczej, gdy podejmuje on pośrednio lub bezpośrednio aktywne czynności w zakresie sprzedaży nieruchomości (zarówno w fazie przygotowawczej, jak i w okresie realizacji), angażując środki podobne do wykorzystywanych przez przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą. Istotne znaczenie, choć nie decydujące, mają również poszczególne elementy zdarzenia będące efektem aktywnych działań podatnika, np. to w jaki sposób i w jakim celu zostaną nabyte lub wytworzone składniki majątku będące przedmiotem sprzedaży (w drodze zakupu, spadku, darowizny), to czy zostaną nabyte de facto na cele inwestycyjne celem czerpania zysków z najmu lub sprzedaży, czy przede wszystkim na potrzeby osobiste podatnika i jego najbliższej rodziny.
Przy czym każdy przypadek należy oceniać indywidualnie, mając na względzie całokształt okoliczności faktycznych danej sprawy, a więc wszystkie działania podejmowane przez podatnika, a nie tylko poszczególne czynności, pojedyncze elementy stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego.
Przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości może zatem stanowić przychód z dwóch źródeł, tj. z pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) lub z odpłatnego zbycia nieruchomości (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ww. ustawy).
Przyjęcie, iż dana osoba fizyczna – sprzedając nieruchomości – działa w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą wymaga ustalenia, że jej działalność w tym zakresie przybiera formę zawodową (profesjonalną), czego przejawem jest taka aktywność tej osoby w zakresie obrotu nieruchomościami, która może wskazywać, że jej czynności przybierają formę zorganizowaną np. nabycie nieruchomości, podział nieruchomości, wystąpienie o pozwolenie na budowę, uzbrojenie terenu, wydzielenie dróg wewnętrznych, podjęcie działań marketingowych, korzystanie z usług podmiotów w zakresie pośrednictwa nieruchomościami, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym na tego rodzaju aktywność „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przykładowo przytoczonych okoliczności.
Z opisu sprawy przedstawionego we wniosku oraz w uzupełnieniu wniosku wynika, że posiada Pan nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce, o którym mowa w art. 3 ust. 1 i 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jest Pan osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej. Jest Pan współwłaścicielem, w udziale wynoszącym 2/6 części, zabudowanej nieruchomości położonej (…), obejmującej działki ewidencyjne A oraz B, o łącznej powierzchni (…), dla której Sąd Rejonowy (...) Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą nr (…). Nieruchomość stanowi majątek rodzinny. Pana poprzednicy prawni – małżonkowie C i D nabyli nieruchomość na podstawie aktu notarialnego z dnia (…) 1948 r., (…), na podstawie umowy sprzedaży. Nabycie miało miejsce do majątku wspólnego. Na Nieruchomości została wybudowana X, którą C i D prowadzili w formie przedsiębiorstwa pod nazwą (…). Następnie Zarządzeniem Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r., na przedmiotowym przedsiębiorstwie został ustanowiony przymusowy zarząd państwowy powierzony (…). Następnie decyzją Ministra Gospodarki (…), utrzymaną w mocy decyzją (…) wydaną przez Ministra Gospodarki, (…), stwierdzono nieważność Zarządzenia o objęciu zarządem przymusowym przedsiębiorstwa oraz stwierdzono, że Zarządzenie zostało wydane z naruszeniem prawa. Skarga na te decyzje została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Skarga Kasacyjna od tego wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (…). Ustanowienie zarządu przymusowego na podstawie ww. zarządzenia Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r. – nie doprowadziło do przeniesienia prawa własności nieruchomości – w rozumieniu aktu o charakterze ogólnym lub ustrojowo-organizacyjnym – nie mogło stanowić samodzielnej, bezpośredniej podstawy prawnej do przeniesienia prawa własności nieruchomości na rzecz Państwa Polskiego. W wyniku sporządzenia wykazu synchronizacyjnego dla dawnej nieruchomości objętej Aktem Notarialnym, tj. rozliczeniem tej nieruchomości względem aktualnego operatu ewidencji gruntów i budynków – w granicach działek ewidencyjnych działek E oraz F, wydzielone zostały działki A oraz B. Działka A została wydana właścicielom dopiero w 2022 r., natomiast w sprawie działki B dopiero w Decyzji (…) z dnia (...) 2023 r., Starosta (…) orzekł o aktualizacji informacji zawartych w EiGB i ujawnieniu obecnych współwłaścicieli w rejestrze gruntów. Nabył Pan przysługujący Panu udział w Nieruchomości w drodze dziedziczenia. D zmarła w dniu (…) 1994 r., a spadek po niej na podstawie ustawy nabyli mąż – C oraz dzieci: J, G i K w częściach równych po 1/4 części, co wynika z prawomocnego postanowienia Sądu (…). G zmarł (…) 1997 r., a spadek po nim w całości nabył Pan. C zmarł w dniu (…) 2000 r., a spadek po nim na podstawie ustawy nabyły dzieci: J i K oraz wnuk – H (Pan) w częściach równych po 1/3 części, co wynika z prawomocnego postanowienia Sądu (…). Nie nabywał Pan zatem Nieruchomości w drodze czynności handlowej, ani inwestycyjnej. Na Nieruchomości znajdują się istniejące od wielu lat budynki, w których znajdują się m.in. pomieszczenia magazynowe, biurowe i przemysłowe. Część pomieszczeń znajdujących się w tych budynkach jest wynajmowana. Uzyskuje Pan przypadającą na Pana część przychodów z tego tytułu. Przychody te kwalifikuje Pan jako przychody z najmu prywatnego, a nie jako przychody z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Nie nabywał Pan nieruchomości w celu jej wynajęcia, a następnie sprzedaży. Najem jest konsekwencją posiadania przez rodzinę nieruchomości i stanowi sposób korzystania z istniejącego majątku. Nie prowadzi Pan działalności gospodarczej polegającej na nabywaniu nieruchomości, ich modernizowaniu, komercjalizowaniu i dalszej odsprzedaży. Wraz z pozostałymi współwłaścicielami zamierza Pan sprzedać Nieruchomość spółce (…). Przedmiotem sprzedaży będzie Nieruchomość obejmująca działki nr A oraz B wraz z istniejącymi budynkami. Sprzedaż wynika z decyzji współwłaścicieli o definitywnym rozporządzeniu odzyskanym majątkiem rodzinnym. Nie prowadzi Pan działalności polegającej na obrocie nieruchomościami. Planowana transakcja nie jest elementem Pana działalności gospodarczej. W związku z planowaną sprzedażą nie podejmował Pan, ani nie będzie podejmował działań charakterystycznych dla profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami. W szczególności nie nabywał Pan nieruchomości z zamiarem jej odsprzedaży, nie nabywał innych nieruchomości w celu ich dalszej sprzedaży, nie dokonywał podziału nieruchomości na mniejsze działki w celu ich sprzedaży, nie uzbrajał terenu w celu przygotowania go do sprzedaży, nie budował infrastruktury w celu zwiększenia atrakcyjności handlowej nieruchomości, nie występował o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w celu zwiększenia wartości nieruchomości, nie występował o decyzje o warunkach zabudowy w celu przygotowania nieruchomości do sprzedaży, nie prowadził działalności deweloperskiej, nie prowadził profesjonalnej kampanii marketingowej nieruchomości, nie zawierał szeregu umów przedwstępnych z różnymi potencjalnymi nabywcami, nie podejmował działań charakterystycznych dla profesjonalnego przedsiębiorcy prowadzącego handel nieruchomościami. Nie podejmował Pan w związku ze sprzedażą nieruchomości działań o charakterze inwestycyjnym lub marketingowym, których celem byłoby zwiększenie jej wartości albo przygotowanie jej do sprzedaży w sposób charakterystyczny dla profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami. Nie udzielał Pan pełnomocnictwa pośrednikowi lub innemu podmiotowi do działania w jego imieniu. Samo korzystanie z nieruchomości poprzez jej częściowy najem prywatny nie było elementem procesu przygotowania nieruchomości do sprzedaży. Sprzedaż udziału w nieruchomości miała charakter jednorazowego rozporządzenia składnikiem majątku prywatnego i będzie wynikała wyłącznie z wykonywania prawa własności. Nie zamierza Pan prowadzić w przyszłości działalności polegającej na obrocie nieruchomościami, ani podejmować czynności właściwych dla profesjonalnych handlowców lub deweloperów. Posiada Pan nieruchomości, które nabył Pan w drodze spadku po zmarłym w 1997 r. G, tj. swoim ojcu oraz po zmarłej w 2025 r. I, tj. matce. W najbliższych latach nie planuje Pan sprzedaży tych nieruchomości. Nabył Pan nieruchomości w drodze spadku i stanowią one majątek rodzinny, nieruchomości nie zostały nabyte w drodze umowy kupna, w celu dalszej odsprzedaży. Nieruchomości wykorzystywane są prywatnie. Na posiadanych nieruchomościach jest położone gospodarstwo rolne oraz siedlisko z domem i zabudowaniami gospodarczymi. Część ziemi jest uprawiana (…), część stanowi ugór. Razem powierzchnia gruntów wraz z siedliskiem stanowi (…). Nie posiada Pan innych nieruchomości przeznaczonych obecnie do sprzedaży. Nie zamierza Pan nabywać nieruchomości w celu ich dalszej odsprzedaży. Nie korzystał i w związku ze zbyciem udziału w prawie własności nieruchomości dnia (…) sierpnia 2026 r. nie będzie Pan korzystał z niewynajmowanej części nieruchomości do własnych celów osobistych. Nie oddawał Pan niewynajmowanej części nieruchomości w użytkowanie i w związku z tym nie zawierał żadnych innych umów. Jedynie pomieszczenie (…) było użytkowane bezumownie przez Gminę (…) na potrzeby dostarczania mieszkańcom wody pitnej do ogólnie dostępnego zdroju (…). Z tego tytułu nie były pobierane żadne opłaty. Jedynie było refundowane przez Gminę (…) zużycie prądu dokumentowane na podstawie wskazań licznika prądu zainstalowanego w pomieszczeniu (…). Na podstawie otrzymywanych co miesiąc faktur za prąd od dostawcy (…) dokonywał Pan refakturowania kosztów zużytej energii elektrycznej wyłącznie w części przypadającej na Gminę wynikającej z przeliczenia zużycia wskazanego przez zainstalowany licznik pomnożonego przez cenę 1 kWh podaną na fakturze. Cena 1 kWh była zmienna i była uzależniona od całkowitego zużycia energii w całym obiekcie, które nie było stałe podlegało wahaniom. Pomieszczenie (…) było udostępnione Gminie (…) do użytkowania bezumownego od momentu wydania nieruchomości przez poprzedniego użytkownika (…) (…) 2022 r. do momentu sprzedaży udziału w nieruchomości (…) sierpnia 2026 r. Niewynajmowana części nieruchomości nie była używana na podstawie innych umów do dnia sprzedaży i nie była udostępniana odpłatnie. Jedynie pomieszczenie (…) było udostępnione Gminie (…) do użytkowania bezumownego. Niewynajmowana części nieruchomości nie była do dnia sprzedaży udostępniana osobom trzecim, z wyłączeniem pomieszczenia (…), które było użytkowane bezumownie przez Gminę (…). W związku z tym nie były zawierane żadne umowy dotyczące udostępnienia niewynajmowanej części nieruchomości osobom trzecim. Nie dokonywał, nie dokonuje oraz nie będzie Pan dokonywał rozliczeń w związku z tym, że nie były zawierane żadne umowy dotyczące niewynajmowanej części nieruchomości. Najem pomieszczeń był prowadzony w okresie od (…) 2022 r. (data od której obowiązywała pierwsza umowa najmu) do dnia zbycia nieruchomości (…) sierpnia 2026 r. (…) sierpnia 2026 r. doszło do zawarcia umowy przenoszącej własność w wykonaniu umowy warunkowej. Z dniem (…) sierpnia 2026 r. zbył Pan przysługujący Panu udział w przedmiotowej Nieruchomości.
Powziął Pan wątpliwość, czy sprzedaż przez Pana udziału wynoszącego 2/6 części w przedmiotowej Nieruchomości będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Aby to ustalić, w pierwszej kolejności należy wyjaśnić do jakiego źródła przychodu zaliczony powinien być przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości.
Jak już wcześniej wyjaśniono, na związek uzyskiwanych przychodów ze źródłem wymienionym w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych może wskazywać, rozpatrywany całościowo, zespół powiązanych ze sobą działań podatnika, powtarzalnych, uporządkowanych, konsekwentnie prowadzących do osiągnięcia zysku. Są to czynności polegające na wielokrotnym nabywaniu nieruchomości, ich zaawansowanym przygotowaniu do sprzedaży (tzn. w sposób wykraczający poza zwykły zarząd mieniem), wielokrotnym zbywaniu w celu zarobkowym odpowiednio przygotowanych nieruchomości. Brak jest natomiast podstaw, aby podejmowane przez podatnika czynności mieszczące się w zwykłym zarządzie własnym majątkiem, tzn. mające na celu prawidłowe, racjonalne gospodarowanie tym majątkiem, kwalifikować jako prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 tej ustawy.
Podkreślić należy, że zarobkowego charakteru nie mają działania, których wyłącznym celem jest zaspokojenie własnych potrzeb osoby podejmującej określone czynności, czy też jej rodziny. Zatem sprzedaż, nawet wielokrotna, przedmiotów z majątku prywatnego osoby fizycznej, które nie są związane z działalnością gospodarczą oraz nie były nabyte w celu ich odsprzedaży, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy nie sposób przyjąć, że sprzedaż przez Pana udziału w Nieruchomości wygenerował przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Okoliczności opisane we wniosku nie wskazują, że sprzedaż przez Pana udziału wynoszącego 2/6 części (tj. zabudowanej nieruchomości położonej (…), obejmującej działki ewidencyjne A oraz B) w Nieruchomości, nastąpiła w ramach zorganizowanej i ciągłej działalności, która wyczerpuje znamiona działalności gospodarczej, określonej w art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych warunkujące zaliczenie przedmiotowej sprzedaży do działalności gospodarczej. Pana czynności nie stanowiły aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, które świadczyłyby o angażowaniu środków w sposób podobny do wykorzystywanych przez handlowców. Zatem istotą Pana działania nie było prowadzenie działalności gospodarczej, lecz zwykły zarząd majątkiem.
Jak wynika bowiem z wniosku oraz jego uzupełnienia jest Pan osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej. Nabył Pan przysługujący Panu udział w Nieruchomości w drodze dziedziczenia. Nie nabywał Pan zatem Nieruchomości w drodze czynności handlowej, ani inwestycyjnej. Nie prowadzi Pan działalności gospodarczej polegającej na nabywaniu nieruchomości, ich modernizowaniu, komercjalizowaniu i dalszej odsprzedaży. Nie prowadzi Pan działalności polegającej na obrocie nieruchomościami. Transakcja sprzedaży nie jest elementem Pana działalności gospodarczej. W związku ze sprzedażą nie podejmował Pan, ani nie będzie podejmował działań charakterystycznych dla profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami. W szczególności nie nabywał Pan nieruchomości z zamiarem jej odsprzedaży, nie nabywał innych nieruchomości w celu ich dalszej sprzedaży, nie dokonywał podziału nieruchomości na mniejsze działki w celu ich sprzedaży, nie uzbrajał terenu w celu przygotowania go do sprzedaży, nie budował infrastruktury w celu zwiększenia atrakcyjności handlowej nieruchomości, nie występował o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w celu zwiększenia wartości nieruchomości, nie występował o decyzje o warunkach zabudowy w celu przygotowania nieruchomości do sprzedaży, nie prowadził działalności deweloperskiej, nie prowadził profesjonalnej kampanii marketingowej nieruchomości, nie zawierał szeregu umów przedwstępnych z różnymi potencjalnymi nabywcami, nie podejmował działań charakterystycznych dla profesjonalnego przedsiębiorcy prowadzącego handel nieruchomościami. Nie podejmował Pan w związku ze sprzedażą nieruchomości działań o charakterze inwestycyjnym lub marketingowym, których celem byłoby zwiększenie jej wartości albo przygotowanie jej do sprzedaży w sposób charakterystyczny dla profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami. Nie udzielał Pan pełnomocnictwa pośrednikowi lub innemu podmiotowi do działania w Pana imieniu. Sprzedaż udziału w Nieruchomości miała charakter jednorazowego rozporządzenia składnikiem majątku prywatnego i wynikała wyłącznie z wykonywania prawa własności. Sprzedaż Nieruchomości wynika z decyzji współwłaścicieli o definitywnym rozporządzeniu odzyskanym majątkiem rodzinnym.
Wobec powyższego kwota jaką Pan uzyskał ze sprzedaży udziału wynoszącego 2/6 części w przedmiotowej Nieruchomości, nie stanowi przychodu ze źródła jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W związku z tym, skutki podatkowe sprzedaży udziału wynoszącego 2/6 części w przedmiotowej Nieruchomości należy ocenić w kontekście przesłanek wynikających z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Stosownie do art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
W przypadku odpłatnego zbycia, nabytych w drodze spadku, nieruchomości lub praw majątkowych, określonych w ust. 1 pkt 8 lit. a-c, okres, o którym mowa w tym przepisie, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że jeżeli nieruchomości lub prawa majątkowe określone przez art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c tej ustawy zostały nabyte w drodze spadku, to ich odpłatne zbycie (dokonane poza działalnością gospodarczą) stanowi przychód podlegający opodatkowaniu, jeżeli nastąpiło ono przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę.
Natomiast jeżeli nieruchomość lub prawa majątkowe były nabyte przez spadkodawcę również w drodze spadku, wówczas moment nabycia tej nieruchomości lub praw majątkowych przez spadkodawcę określany jest zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, tj. z chwilą śmierci spadkodawców spadkodawcy.
Do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest zatem nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy. Jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie nieruchomości bądź nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę, do momentu odpłatnego zbycia nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę upłynęło 5 lat – to sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.
Wobec powyższego, w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c w związku z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (czyli nabytych w drodze spadku), decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma forma prawna ich nabycia oraz moment nabycia przez spadkodawcę.
Należy podkreślić, że użyty w ww. przepisie termin „nabycie” oznacza każde uzyskanie tytułu własności (nabycie własności) lub każde uzyskanie określonego prawa (nabycie prawa) bez względu na fakt czy jest to nabycie w części ułamkowej, czy w całości. Poprzez „nabycie” należy rozumieć każde zwiększenie aktywów podatnika.
Moment przeniesienia prawa własności w prawie podatkowym określony jest zgodnie z normami prawa cywilnego.
Stosownie do art. 155 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):
Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.
Nabyć nieruchomość lub prawo majątkowe można więc, np. w drodze zakupu, bądź uzyskując pod tytułem darmym (w formie darowizny, spadku), a w przypadku zaś ograniczonych praw rzeczowych również zawierając umowę o ustanowieniu tego prawa.
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji pojęcia „spadek” ani też „nabycie w drodze spadku”, dlatego też zasadnym jest odwoływanie się do regulacji zawartych w Kodeksie cywilnym.
Zgodnie z art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego:
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.
Art. 931 § 1 i § 2 Kodeksy cywilnego stanowi, że:
W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.
W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego:
Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.
Na podstawie art. 925 Kodeksu cywilnego:
Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Jak stanowi art. 926 § 1 Kodeksu cywilnego:
Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu.
Stosownie do art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego:
Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.
Powyższe oznacza, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.
Stosownie do treści art. 1035 Kodeksu cywilnego:
Jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu.
Jednak zgodnie z art. 1036 ww. ustawy:
Istnieje możliwość rozporządzenia przez spadkobierców prawem lub rzeczą należącą do spadku, mimo istnienia współwłasności, jeśli następuje to za zgodną wolą wszystkich spadkobierców.
W tym miejscu wskazać należy, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera definicji nieruchomości, wobec tego również należy odnieść się do przepisów Kodeksu cywilnego.
Stosownie do art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego:
Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.
Na podstawie art. 47 § 1 Kodeksu cywilnego:
Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.
Według art. 47 § 2 Kodeksu cywilnego:
Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.
Z art. art. 47 § 3 Kodeksu cywilnego:
Przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie stanowią jej części składowych.
W myśl art. 48 Kodeksu cywilnego:
Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.
Grunty stanowiące odrębny przedmiot własności są więc z natury swej nieruchomościami, budynki natomiast trwale z gruntem związane są częścią składową nieruchomości zgodnie z zasadą superficies solo cedit, w myśl której własność nieruchomości gruntowej rozciąga się na budynki, które stały się częścią składową nieruchomości. Budynek trwale związany z gruntem, jako część składowa gruntu, nie może być przedmiotem odrębnej własności, co oznacza, że właścicielem zarówno gruntu, jak i budynku wzniesionego na tym gruncie, jest zawsze właściciel nieruchomości gruntowej, na której budynek ten został wybudowany.
Z powyższego wynika, że w przypadku wybudowania budynku na własnym gruncie, grunt ten wraz z budynkiem stanowi jedną rzecz (nieruchomość). Oznacza to, że skoro budynek nie stanowi odrębnej nieruchomości, to nie może być samodzielnym przedmiotem zbycia bez gruntu, na którym został wzniesiony. Sprzedaż nieruchomości obejmuje zarówno zbycie gruntu, jak i znajdującego się na nim budynku trwale z nim związanego. Dlatego za datę nabycia nieruchomości w takim wypadku uznać należy datę nabycia gruntu niezależnie od tego, kiedy na gruncie tym wzniesiono budynek/budynki.
Tym samym dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości istotne znaczenie ma data nabycia gruntu, bowiem od końca roku kalendarzowego, w którym ono nastąpiło, należy liczyć pięcioletni okres, wskazany w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Z uwagi na fakt, że Nieruchomość będąca przedmiotem spadku stanowiła składnik majątku wspólnego małżonków, tj. Pana dziadków, zasadnym jest odniesienie się również do przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
Jak stanowi art. 31 § 1 przytoczonej ustawy:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
Z kolei jak stanowi art. 35 ww. Kodeksu:
W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.
W myśl art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Ustrój wspólności ustawowej obejmujący dorobek obojga małżonków ukształtowany został przez ustawodawcę jako wspólność łączna, bezudziałowa. Wspólność ta charakteryzuje się tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą zatem rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością (art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego.
Zważywszy na tak ukształtowaną sytuację prawną małżonków objętych wspólnością ustawową, definitywne nabycie w czasie jej trwania nieruchomości oznacza nabycie przez każdego z małżonków tego prawa w całości, a nie w określonym ułamkowo udziale. W konsekwencji, małżonek w momencie śmierci drugiego z nich nie może ponownie nabyć udziału w tej nieruchomości.
Kwestia określenia momentu nabycia nieruchomości i praw majątkowych była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2017 r., sygn. akt II FPS 2/17, w której sąd stwierdził, że: „Dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176, ze zm.) nabytych przez współmałżonka w wyniku dziedziczenia, datą ich nabycia lub wybudowania w rozumieniu tego przepisu jest dzień nabycia (wybudowania) tych nieruchomości i praw majątkowych do majątku wspólnego małżonków”.
W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej przewidzianej w art. 31 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie ma możliwości określenia tego, w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie jest możliwe nabycie nieruchomości w określonym udziale przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej i działających jednocześnie, co wynika z istoty wspólności małżeńskiej. Wspólność małżeńska (łączna) to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego jako całości. Nie mogą także rozporządzać udziałem w jakimkolwiek przedmiocie należącym do tego majątku.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro, z uwagi na wspólność majątkową, nie można wyodrębnić udziałów, które małżonkowie posiadali w chwili nabycia nieruchomości w małżeństwie, to nie można też przyjąć, że pięcioletni termin biegnie od daty nabycia nieruchomości w drodze spadku. Dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości kluczowy jest moment poniesienia wydatku na nabycie tego składnika do majątku wspólnego i to, że tego wydatku – w momencie jego poniesienia – nie można przypisać jednemu bądź drugiemu małżonkowi w udziałach o określonej wielkości.
Innymi słowy, w przypadku nabycia nieruchomości (praw majątkowych) przez małżonków pozostających w majątkowej wspólności małżeńskiej przewidzianej w art. 31 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, nie ma możliwości określenia tego, w jakich częściach nastąpiło nabycie nieruchomości (praw majątkowych), o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
We wniosku wskazał Pan, że Pana dziadkowie: C i D nabyli nieruchomość na podstawie aktu notarialnego z dnia (…) 1948 r., (…), na podstawie umowy sprzedaży. Nabycie miało miejsce do majątku wspólnego. Na Nieruchomości została wybudowana X, którą Pana dziadkowie prowadzili w formie przedsiębiorstwa pod nazwą (…). Następnie Zarządzeniem Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r., na przedmiotowym przedsiębiorstwie został ustanowiony przymusowy zarząd państwowy powierzony (…). Następnie decyzją Ministra Gospodarki (…), utrzymaną w mocy decyzją (…) wydaną przez Ministra Gospodarki, stwierdzono nieważność Zarządzenia o objęciu zarządem przymusowym przedsiębiorstwa oraz stwierdzono, że Zarządzenie zostało wydane z naruszeniem prawa. Skarga na te decyzje została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Skarga Kasacyjna od tego wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (…).
Kluczowe dla ustalenia daty nabycia Nieruchomości jest to, czy w wyniku ustanowienia przymusowego zarządu państwowego na przedsiębiorstwie prowadzonym przez Pana dziadków doszło do utraty prawa własności tej Nieruchomości, czy jedynie do utraty faktycznego władztwa nad Nieruchomością.
Jak Pan wskazał w uzupełnieniu wniosku, ustanowienie zarządu przymusowego na podstawie ww. zarządzenia Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła z dnia (…) 1954 r. – nie doprowadziło do przeniesienia prawa własności nieruchomości – w rozumieniu aktu o charakterze ogólnym lub ustrojowo-organizacyjnym – nie mogło stanowić samodzielnej, bezpośredniej podstawy prawnej do przeniesienia prawa własności nieruchomości na rzecz Państwa Polskiego.
Należy podkreślić, że jeśli Państwo Polskie nałożyło przymusowy zarząd, ale nie wywłaszczyło właściciela (nie wpisano Skarbu Państwa jako właściciela do księgi wieczystej), to prawo własności nieruchomości trwało nieprzerwanie. Zatem datą nabycia nieruchomości w takim przypadku jest data pierwotnego nabycia nieruchomości przez właściciela lub jego spadkodawców.
Przystępując zatem do oceny skutków podatkowych sprzedaży (…) sierpnia 2026 r. 2/6 udziałów Nieruchomości położonej (…), obejmującej działki ewidencyjne A oraz B, zauważyć ponownie należy, że do wyliczenia 5-letniego okresu, od którego uzależnione jest opodatkowanie sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych nabytych w drodze spadku, wliczany jest nie tylko okres własności nieruchomości (praw majątkowych) przez spadkobiercę, który dokonuje sprzedaży, ale także okres własności nieruchomości (praw majątkowych) spadkodawcy.
Pana ojciec (G) odziedziczył 1/4 części w Nieruchomości po swojej zmarłej (…) 1994 r. matce D (Pana babci). Pan ojciec zmarł (…) 1997 r., a spadek po nim nabył Pan w całości. Zatem datą nabycia ww. udziału, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest data śmierci Pana babci, tj. (…) 1994 r. Tym samym, w odniesieniu do 1/4 udziału Nieruchomości, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy liczony jest od końca 1994 r. i niewątpliwie już upłynął.
W przedmiotowej Nieruchomości jest Pan też spadkobiercą udziału w 1/3 części spadku po dziadku. Ze względu na to, że Pana ojciec zmarł w 1997 r., a Pana dziadek w 2000 r., to Pan bezpośrednio dziedziczył po Pana dziadku, ponieważ zgodnie z cyt. powyżej art. 931 § 2 Kodeksu cywilnego – jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych.
Zauważam ponadto, że z uwagi na panujący w małżeństwie Pana dziadków ustrój małżeńskiej wspólności majątkowej nie jest możliwe wyodrębnienie udziałów, które C i D posiadali w chwili nabycia przedmiotowej Nieruchomości. Z tego względu C nie mógł ponownie nabyć udziałów w Nieruchomości w spadku po zmarłej żonie.
Zatem datą nabycia 1/3 udziału, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest pierwotna data nabycia przedmiotowej Nieruchomości przez Pana dziadków do majątku wspólnego, tj. (…) 1948 r. Tym samym, w odniesieniu do udziału w Nieruchomości, o której mowa we wniosku, który nabył Pan po dziadku w 1/3 części spadku, pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy liczony jest od końca 1948 r. i niewątpliwie już upłynął.
Podsumowując biorąc pod uwagę przedstawiony opis sprawy oraz powołane powyżej przepisy stwierdzam, że na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 10 ust. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych sprzedaż (…) sierpnia 2026 r. udziału wynoszącego 2/6 części w Nieruchomości położonej (…), który został nabyty przez Pana w drodze spadku, nie stanowi dla Pana źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i nie powstaje obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu tej sprzedaży, z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w ww. przepisie.
Niewłaściwe jest Pana stanowisko, że sprzedaż (…) sierpnia 2026 r. udziału w przedmiotowej Nieruchomości w spadku po zmarłym ojcu, który stał się jej współwłaścicielem w 1/4 części spadku po swojej matce nie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych z uwagi na to, że pięcioletni okres, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, upłynął najpóźniej z końcem 1953 r. Jednakże ze względu na prawidłowo wywiedziony przez Pana skutek prawny w postaci braku konieczności opodatkowania dokonanej sprzedaży – Pana stanowisko uznałem za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Pana i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.
Przy wydawaniu niniejszej interpretacji tutejszy organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalanie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny jest zgodny ze stanem rzeczywistym. W ramach postępowania o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego organ nie przeprowadza postępowania dowodowego, lecz opiera się jedynie na stanie faktycznym przedstawionym we wniosku. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.
Interpretacja rozstrzyga w zakresie zastosowania przepisów podatku od osób fizycznych względem Pana, a nie wywiera skutku prawnego dla pozostałych współwłaścicieli nieruchomości obejmującej działki A oraz B wraz z istniejącymi budynkami.
Ponadto, wskazuję, że ta interpretacja indywidualna rozstrzyga w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, natomiast zakresie podatku od towarów i usług zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja a sytuacja podatnika
Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.