Przejdź do treści

0111-KDWB.4015.81.2026.2.HK

Skutki podatkowe otrzymania darowizny od ojca – obywatela Republiki Białorusi.

Sygnatura
0111-KDWB.4015.81.2026.2.HK
Data wydania
Organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Status
Aktualna

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od spadków i darowizn jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

24 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania darowizny od ojca. Uzupełniła go Pani pismem z 29 września 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Jest Pani obywatelką Republiki Białorusi. Od około pięciu lat faktycznie mieszka Pani na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Posiada Pani ważne zezwolenie na pobyt czasowy oraz kartę pobytu czasowego. Nie posiada Pani obywatelstwa polskiego ani zezwolenia na pobyt stały.

Pani centrum interesów osobistych i gospodarczych znajduje się w Polsce. W Polsce Pani mieszka, wynajmuje mieszkanie, pracuje oraz studiuje. Pani codzienne życie osobiste, edukacyjne i zawodowe jest związane z Polską. Zamierza Pani nadal mieszkać w Polsce.

Pani ojciec jest obywatelem Republiki Białorusi. Ojciec zamierza przekazać Pani środki pieniężne w formie darowizny. Darowizna będzie dokonana przez ojca na Pani (córki) rzecz, a więc pomiędzy osobami należącymi do najbliższej rodziny.

Darowizna zostanie oficjalnie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i udokumentowana w formie aktu notarialnego sporządzonego przez polskiego notariusza. Środki pieniężne zostaną przekazane Pani w formie gotówkowej.

Środki te zostaną legalnie wwiezione na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z zachowaniem obowiązujących przepisów dotyczących przewozu środków pieniężnych przez granicę. Będzie Pani posiadała dokumenty potwierdzające legalne wwiezienie środków pieniężnych na terytorium Polski oraz dokumenty dotyczące ich pochodzenia.

Otrzymane środki pieniężne zamierza Pani przeznaczyć na wkład własny związany z zakupem mieszkania na terytorium Polski.

Uzupełnienie wniosku

Pani ojciec jest obywatelem Republiki Białorusi. Pani ojciec nie posiada miejsca zamieszkania ani miejsca stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Pani ojciec na stałe zamieszkuje na terytorium Republiki Białorusi i nie posiada w Polsce miejsca zamieszkania.

Pytania

  1. Czy jako obywatelka Republiki Białorusi, posiadająca w Polsce zezwolenie na pobyt czasowy i kartę pobytu czasowego, ale faktycznie mieszkająca w Polsce od około pięciu lat, gdzie znajduje się Pani centrum interesów osobistych i gospodarczych, ma Pani prawo do całkowitego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn w przypadku otrzymania darowizny pieniężnej od Pani ojca – obywatela Republiki Białorusi?
  2. Czy fakt posiadania przez Panią wyłącznie zezwolenia na pobyt czasowy i karty pobytu czasowego, bez zezwolenia na pobyt stały i bez obywatelstwa polskiego, wyklucza zastosowanie zwolnienia przewidzianego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, jeżeli Pani miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?
  3. Czy fakt, że od około pięciu lat faktycznie mieszka Pani w Polsce, tutaj pracuje, studiuje i wynajmuje mieszkanie, a Pani centrum interesów osobistych i gospodarczych znajduje się w Polsce, oznacza, że spełnia Pani warunek dotyczący miejsca zamieszkania, o którym mowa w art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, pomimo posiadania obywatelstwa Republiki Białorusi i wyłącznie czasowego prawa pobytu w Polsce?
  4. Czy w przypadku otrzymania darowizny pieniężnej od ojca w formie gotówkowej może Pani skorzystać ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, jeżeli środki pieniężne zostały legalnie wwiezione na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a fakt ich legalnego wwiezienia oraz ich pochodzenie mogą zostać udokumentowane?
  5. Czy fakt, że darowizna zostanie oficjalnie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i udokumentowana w formie aktu notarialnego sporządzonego przez polskiego notariusza, ma wpływ na możliwość zastosowania zwolnienia z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn w przypadku przekazania środków pieniężnych w gotówce?
  6. Czy w przypadku, gdy środki pieniężne zostaną przekazane w gotówce, ale ich legalne wwiezienie na terytorium Polski oraz ich pochodzenie zostaną odpowiednio udokumentowane, spełniony jest warunek udokumentowania otrzymania środków pieniężnych określony w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn?
  7. Jeżeli przekazanie darowizny w gotówce nie spełnia warunków określonych w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy, jakie działania należy podjąć, aby prawidłowo udokumentować otrzymanie darowizny i zachować prawo do całkowitego zwolnienia z podatku?

Pani stanowisko w sprawie (doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)

W Pani ocenie w opisanej sytuacji spełnia Pani warunki do zastosowania całkowitego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. Jest Pani córką darczyńcy, a więc należy Pani do najbliższej rodziny objętej zwolnieniem przewidzianym w art. 4a ustawy.

Uważa Pani, że fakt posiadania przez Panią obywatelstwa Republiki Białorusi oraz wyłącznie zezwolenia na pobyt czasowy i karty pobytu czasowego nie powinien wykluczać zastosowania zwolnienia, ponieważ od około pięciu lat faktycznie mieszka Pani w Polsce, tutaj Pani pracuje, studiuje i wynajmuje mieszkanie, a Pani centrum interesów osobistych i gospodarczych znajduje się w Polsce.

W związku z powyższym uważa Pani, że spełnia przesłankę dotyczącą miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o której mowa w art. 4 ust. 4 ustawy, niezależnie od tego, że posiada Pani zezwolenie na pobyt czasowy, a nie pobyt stały.

Jednocześnie uważa Pani, że fakt, iż darowizna zostanie oficjalnie dokonana w Polsce i udokumentowana w formie aktu notarialnego sporządzonego przez polskiego notariusza, powinien potwierdzać fakt dokonania darowizny.

W zakresie przekazania środków pieniężnych w gotówce uważa Pani, że legalne wwiezienie środków na terytorium Polski, udokumentowanie ich pochodzenia oraz formalne dokonanie darowizny w formie aktu notarialnego powinny mieć znaczenie dla oceny prawa do zwolnienia.

Wnosi Pani zatem o potwierdzenie, czy w opisanej sytuacji przysługuje Pani całkowite zwolnienie z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ustawy, a w szczególności czy posiadanie czasowego prawa pobytu oraz otrzymanie środków pieniężnych w gotówce, przy ich odpowiednim udokumentowaniu, nie wykluczają zastosowania tego zwolnienia.

Uważa Pani, że w opisanej sytuacji otrzymanie darowizny w gotówce powinno umożliwiać zachowanie prawa do całkowitego zwolnienia z podatku, jeżeli przekazane środki zostaną legalnie wprowadzone na terytorium Polski, oficjalnie zgłoszone na granicy oraz będzie możliwe udokumentowanie ich legalnego pochodzenia i wysokości. Ponadto darowizna zostanie formalnie potwierdzona w Polsce w formie aktu notarialnego sporządzonego przez polskiego notariusza.

W Pani ocenie takie dokumenty jednoznacznie potwierdzą fakt otrzymania darowizny, jej wysokość, osobę darczyńcy oraz legalne pochodzenie środków, a tym samym powinny być wystarczające do zachowania prawa do zwolnienia określonego w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny i polecenia darczyńcy.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „darowizna”. Z tego względu, celem ustalenia tej definicji, należy sięgnąć do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795).

W myśl art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego:

Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu w postaci świadczenia wzajemnego i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.

Umowa darowizny ma charakter umowy zobowiązującej (konsensualnej) – do zawarcia umowy dochodzi z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia woli – jednostronnej, jako nieprzynoszącej darczyńcy żadnej opłaty. Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia oświadczenia woli przez obdarowanego o przyjęciu darowizny.

Opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn – co do zasady – podlega nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych znajdujących się/wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednakże w art. 3 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn ustawodawca przewidział wyjątek od tej zasady.

Stosownie do art. 3 pkt 1 ww. ustawy:

Podatkowi nie podlega nabycie własności rzeczy ruchomych znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych podlegających wykonaniu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli w dniu nabycia ani nabywca, ani też spadkodawca lub darczyńca nie byli obywatelami polskimi i nie mieli miejsca stałego pobytu lub siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Podstawą wyłączenia nabycia tytułem darowizny od obowiązku podatkowego na gruncie powyższego przepisu jest kumulatywne spełnienie trzech warunków:

1)  przedmiotem darowizny są rzeczy ruchome znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz

2)  obdarowany nie posiada obywatelstwa polskiego ani miejsca stałego pobytu w Polsce oraz

3)  darczyńca nie posiada obywatelstwa polskiego ani miejsca stałego pobytu w Polsce.

Z wniosku wynika, że jest Pani obywatelką Republiki Białorusi, posiada Pani ważne zezwolenie na pobyt czasowy oraz kartę pobytu czasowego, nie posiada Pani obywatelstwa polskiego ani zezwolenia na pobyt stały. Pani ojciec jest obywatelem Republiki Białorusi, nie posiada miejsca zamieszkania ani miejsca stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na stałe zamieszkuje na terytorium Republiki Białorusi. Ojciec zamierza przekazać Pani środki pieniężne w formie darowizny. Darowizna zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i udokumentowana w formie aktu notarialnego sporządzonego przez polskiego notariusza. Środki pieniężne zostaną przekazane Pani w formie gotówkowej.

Dokonując analizy przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności należy zauważyć, że przedmiot darowizny, który będą stanowiły środki pieniężne, w chwili zawarcia umowy będzie znajdował się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z treści wniosku jasno wynika, iż darowizna zostanie dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W przedmiotowej sprawie znajdzie zatem zastosowanie – co do zasady – ogólna reguła opodatkowania określona w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Przepis ten dotyczy bowiem rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W analizowanej sprawie istotne znaczenie ma jednak regulacja zawarta w art. 3 pkt 1 cyt. ustawy. Według jego postanowień, nie podlega opodatkowaniu nabycie tytułem darowizny własności rzeczy ruchomych (a takimi są środki pieniężne, o których mowa w treści wniosku), jeżeli w dniu nabycia ani nabywca (obdarowany), ani darczyńca nie byli obywatelami polskimi i nie mieli miejsca stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Jak wynika z treści wniosku, Pana ojciec jest obywatelem Białorusi, która nie zamieszkuje w Polsce. Pani również jest obywatelką Białorusi, która przebywa w Polsce na podstawie pozwolenia czasowego.

Przywołany art. 3 pkt 1 ustawy posługuje się pojęciem miejsca stałego pobytu (odmiennie chociażby do art. 4 ust. 4 tej ustawy, który odwołuje się do miejsca zamieszkania). Nie ma w nim też (jak również w całej ustawie) odwołania do rezydencji podatkowej, centrum interesów osobistych czy gospodarczych (życiowych). W związku z tym, że ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji miejsca stałego pobytu, należy odwołać się w tym zakresie do innych aktów prawa.

Kwestie pobytu cudzoziemców reguluje ustawa z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1079 ze zm.).

Zgodnie z art. 98 ust. 1 ww. ustawy:

Zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemcowi udziela się albo - w przypadkach, o których mowa w art. 160, art. 181 i art. 187 – można udzielić na jego wniosek, jeżeli spełnia wymogi określone ze względu na deklarowany cel pobytu, a okoliczności, które są podstawą ubiegania się o to zezwolenie, uzasadniają jego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące.

Natomiast warunki udzielania zezwolenia na pobyt stały zostały wymienione w art. 195 i następnych tej ustawy.

Zgodnie z art. 195 ust. 1 ww. ustawy:

Zezwolenia na pobyt stały udziela się cudzoziemcowi na czas nieoznaczony, na jego wniosek, jeżeli: (…).

W myśl art. 210 ust. 1 ww. ustawy:

Decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt stały wydaje się w terminie 6 miesięcy.

Tym samym, przebywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy – nie można utożsamiać z miejscem stałego pobytu.

Zatem skoro w dniu dokonania darowizny od Pani ojca zarówno Pani – jako obdarowana – jak i Pani ojciec – jako darczyńca – nie będziecie obywatelami polskimi i nie będziecie mieli miejsca stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, to – bez względu na to czy według odrębnych uregulowań ma Pani w Polsce centrum interesów życiowych czy też nie – nabycie własności środków pieniężnych znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej będzie podlegać wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn na podstawie art. 3 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Bez znaczenia na powyższe pozostaje sposób przekazania środków pieniężnych (gotówka, przelew), jak również udokumentowania umowy darowizny.

W przedmiotowej sprawie nie może Pani zatem skorzystać ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn. Żeby bowiem dane nabycie korzystało z ulgi w postaci zwolnienia, to musi ono podlegać opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Jak wynika z wyżej przedstawionej argumentacji, opisane nabycie w ogóle nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.

W związku z ww. darowizną nie wystąpią po Pani stronie żadne obowiązki w podatku od spadków i darowizn.

Pomimo, że nie będzie Pani zobowiązana do zapłaty podatku od spadków i darowizn, Pani stanowisko należało uznać za nieprawidłowe ze względu na przedstawioną przez Panią argumentację. Brak opodatkowania otrzymanej darowizny podatkiem od spadków i darowizn nie będzie wynikał z możliwości skorzystania przez Panią ze zwolnienia, o którym mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, lecz faktu, że darowizna środków pieniężnych od Pani ojca nie będzie podlegała w ogóle opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn w Polsce.

Tym samym, Pani stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Źródło: system EUREKA Ministerstwa Finansów (Krajowa Informacja Skarbowa) ↗. Dokument urzędowy — nie stanowi przedmiotu prawa autorskiego (art. 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie wnioskodawcę, któremu została wydana, i tylko w zakresie, w jakim stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe odpowiada opisowi z wniosku. Dla innych podatników ma charakter informacyjny.

Interpretacja a sytuacja podatnika

Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.