Przejdź do treści

0111-KDWB.4015.51.2026.1.KKM

Otrzymanie darowizny gospodarstwa rolnego nie spełnia warunków zwolnienia podatkowego.

Sygnatura
0111-KDWB.4015.51.2026.1.KKM
Data wydania
Organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Status
Aktualna

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

30 lipca 2026 r. wpłynął Pana wniosek z 27 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący podatku od spadków i darowizn w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania darowizny nieruchomości.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

W dniu (…) został sporządzony akt notarialny repertorium (…), na mocy którego, Pan jako Wnioskodawca otrzymał wraz z małżonką w drodze darowizny od swoich teściów (rodziców małżonki) własność nieruchomości o łącznej powierzchni (…) ha (w tym pow. użytków rolnych wynosi (…)ha) stanowiącej działki (…) położone w miejscowości (…)obręb (…) gmina (…), do majątku wspólnego małżeńskiego.

Przed dokonaniem tej darowizny nie był Pan (ani Pana małżonka nie była) właścicielem, użytkownikiem wieczystym, dzierżawcą ani posiadaczem samoistnym nieruchomości rolnych, co zostało oświadczone do aktu notarialnego. Notariusz sporządzający akt uznał, że z uwagi na brak wcześniejszego posiadania lub władania gruntami przez Pana, w momencie podpisania aktu nie doszło do spełnienia przesłanek zwolnienia rolniczego i nie zastosował zwolnienia z podatku bezpośrednio w akcie.

Nabycie przedmiotowych (…) ha użytków rolnych stanowi pierwsze nabycie nieruchomości tego typu. W wyniku tej transakcji utworzył Pan gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, ponieważ łączny obszar użytków rolnych przekracza 1 ha fizyczny, a całe gospodarstwo mieści się w przedziale powyżej 11 ha i nie przekracza 300 ha.

Nabyte gospodarstwo rolne będzie prowadzone przeze Pana (wraz z małżonką) osobiście przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. Nie zamierza Pan dokonywać zbycia tych gruntów ani przeznaczać ich na cele inne niż rolnicze przed upływem wymaganego ustawowo okresu 5 lat.

Na dzień dzisiejszy i w okresie ostatnich 36 miesięcy licząc do dnia sporządzenia aktu nie otrzymał Pan pomocy de minimis w rolnictwie oraz górny limit krajowy pomocy de minimis w rolnictwie nie został przekroczony.

Pytanie

Czy w opisanym stanie faktycznym nabycie przeze Pana nieruchomości stanowiącej gospodarstwo rolne o powierzchni użytków rolnych (…) ha w drodze darowizny od teściów, na podstawie aktu notarialnego rep. (…) korzysta ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn?

Pana stanowisko w sprawie

Pana zdaniem nabycie przeze Pana nieruchomości rolnej w drodze darowizny od teściów, na podstawie aktu notarialnego rep. (…) jest zwolnione z podatku od spadków i darowizn. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zwalnia się od podatku nabycie własności gruntów stanowiących gospodarstwo rolne, pod warunkiem że w wyniku nabycia zostanie utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne, a powierzchnia tego gospodarstwa będzie nie mniejsza niż 11 ha i nie większa niż 300 ha, oraz gospodarstwo to będzie prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia.

Fakt, że przed dniem (...) 2026 r. nie posiadał Pan, nie był Pan użytkownikiem wieczystym, nie dzierżawił Pan ani nie władał Pan żadnymi gruntami rolnymi, nie stanowi przeszkody do zastosowania zwolnienia. Wręcz przeciwnie - to właśnie na skutek zawarcia umowy darowizny i nabycia wraz z Pana żoną własności m. in. (…) ha gruntów rolnych, w tym samym momencie doszło do utworzenia przez Państwa gospodarstwa rolnego. Przepis posługuje się sformułowaniem „w wyniku nabycia zostanie utworzone”, co oznacza, że moment nabycia i moment utworzenia gospodarstwa są tożsame.

Przepisy nie wymagają, aby podatnik w chwili podpisywania aktu już był rolnikiem, prowadził inne gospodarstwo czy posiadał inną nieruchomość rolną. Stanowisko notariusza, jakoby brak wcześniejszego władania gruntami wykluczał „nabycie i utworzenie” gospodarstwa, jest sprzeczne z literalnym brzmieniem art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy.

W przedmiotowej sprawie wszystkie warunki ustawowe zostały spełnione:

1. przedmiotem darowizny są użytki rolne stanowiące gospodarstwo rolne,

2. nie posiadał Pan wcześniej innych gruntów, zatem w wyniku darowizny doszło do utworzenia nowego gospodarstwa rolnego,

3. łączna powierzchnia utworzonego gospodarstwa wynosi (…) ha, co mieści się w ustawowym przedziale (powyżej 11 ha i poniżej 300 ha),

4. zobowiązuje się Pan do osobistego (wraz z małżonką) prowadzenia tego gospodarstwa przez okres minimum 5 lat i na terenie tego gospodarstwa nie będzie prowadzona inna działalność niż działalność rolnicza,

5. przysługuje Panu indywidualny limit pomocy de minimis w rolnictwie, a górny limit krajowy pomocy de minimis w rolnictwie nie został przekroczony.

W związku z powyższym, Pan jako zięć (nabywca w I grupie podatkowej), ma pełne prawo do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny, polecenia darczyńcy.

W myśl art. 5 cyt. ustawy:

Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Obowiązek podatkowy - przy nabyciu w drodze darowizny - powstaje z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy - z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ww. ustawy:

Podstawę opodatkowania stanowi wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych po potrąceniu długów i ciężarów (czysta wartość), ustalona według stanu rzeczy i praw majątkowych w dniu nabycia i cen rynkowych z dnia powstania obowiązku podatkowego. Jeżeli przed dokonaniem wymiaru podatku nastąpi ubytek rzeczy spowodowany siłą wyższą, do ustalenia wartości przyjmuje się stan rzeczy w dniu dokonania wymiaru, a odszkodowanie za ubytek należne z tytułu ubezpieczenia wlicza się do podstawy wymiaru.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej 36 120 zł - jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej.

W myśl art. 14 ust. 1-3 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca.

Zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.

Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się: do grupy I - małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów.

Z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika natomiast, że:

Zwalnia się od podatku: nabycie własności gruntów, stanowiących gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, wraz z będącymi ich częścią składową drzewami i innymi roślinami, pod warunkiem że w wyniku nabycia zostanie utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne, a powierzchnia gospodarstwa rolnego utworzonego lub powstałego w wyniku powiększenia będzie niemniejsza niż 11 ha i niewiększa niż 300 ha oraz gospodarstwo to będzie prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia; zwolnienie to stanowi pomoc de minimis w rolnictwie, o której mowa w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz.Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str. 9).

W związku z odwołaniem się w powyższym przepisie do przepisów o podatku rolnym, definicję gospodarstwa rolnego, dla celów prawa podatkowego, należy przyjąć z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1344):

Za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1 , o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej.

Jak stanowi art. 1 ustawy o podatku rolnym:

Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Jak wynika z treści art. 4 ust. 4 ww. ustawy:

Zwolnienia określone w ust. 1 oraz art. 4a i art. 4b stosuje się, jeżeli w chwili nabycia nabywca posiadał obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub terytorium takiego państwa.

Z treści wniosku wynika, że otrzymał Pan wraz z małżonką w drodze darowizny od swoich teściów własność nieruchomości o łącznej powierzchni (…) ha (w tym powierzchnia użytków rolnych wynosi (…) ha). Przed dokonaniem tej darowizny nie był Pan właścicielem, użytkownikiem wieczystym, dzierżawcą ani posiadaczem samoistnym nieruchomości rolnych. Nabycie (…) ha użytków rolnych stanowi pierwsze nabycie nieruchomości tego typu dla Pana. Nabyte w drodze darowizny gospodarstwo stanowi gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, ponieważ łączny obszar użytków rolnych przekracza 1 ha fizyczny, a całe gospodarstwo mieści się w przedziale powyżej 11 ha i nie przekracza 300 ha. Nabyte gospodarstwo rolne będzie prowadzone przez Pana (wraz z małżonką) osobiście przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. Nie zamierza Pan dokonywać zbycia tych gruntów ani przeznaczać ich na cele inne niż rolnicze przed upływem wymaganego ustawowo okresu 5 lat.

Z analizy art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn wynika, że warunkiem do zastosowania zwolnienia jest aby:

- przedmiotem nabycia była własność (współwłasność) gruntów stanowiących gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym,

- w wyniku tego nabycia zostało utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne,

- w wyniku nabycia powierzchnia gospodarstwa rolnego utworzonego lub powstałego była nie mniejsza niż 11 ha i nie większa niż 300 ha,

- gospodarstwo to było prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia,

- kwota zobowiązania (podatku) mieściła się w limicie indywidualnym i krajowym pomocy de minimis w rolnictwie.

Istotą omawianego zwolnienia jest, aby w wyniku nabycia własności gruntów stanowiących gospodarstwo rolne, zostało utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne, którego powierzchnia będzie nie mniejsza niż 11 ha i nie większa niż 300 ha oraz aby gospodarstwo to było prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. Oznacza to, że nabywca (tu: obdarowany), aby skorzystać ze zwolnienia musi być na dzień nabycia właścicielem (współwłaścicielem) użytków rolnych lub gospodarstwa rolnego, albo muszą być one w jego posiadaniu, żeby mógł zostać spełniony warunek utworzenia lub powiększenia gospodarstwa rolnego. Utworzenie lub powiększenie gospodarstwa rolnego w rozumieniu ww. przepisów nie jest uzależnione od posiadania określonego tytułu prawnego do gruntów, do których są przyłączane grunty nabywane.

Stosownie do art. 336 Kodeksu cywilnego:

Posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny) .

W opisie sprawy wskazał Pan, że przed dokonaniem darowizny nie był Pan właścicielem, użytkownikiem wieczystym, dzierżawcą ani posiadaczem samoistnym nieruchomości rolnych. Nie można zatem uznać, że został spełniony warunek utworzenia lub powiększenia gospodarstwa rolnego.

Aby bowiem można było mówić o utworzeniu gospodarstwa rolnego, nabywane grunty stanowiące gospodarstwo rolne muszą wraz z posiadanymi uprzednio przez nabywającego (np. obdarowanego) użytkami rolnymi niestanowiącymi gospodarstwa rolnego (niespełniającymi warunku powierzchni przewidzianego przez ustawę o podatku rolnym) razem spełnić warunki przewidziane w art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym. Nie może być więc mowy o utworzeniu gospodarstwa rolnego w przypadku nabycia gospodarstwa rolnego przez osobę, która na dzień nabycia nie posiada żadnych gruntów rolnych. Nabywane przez nią gospodarstwo rolne już istnieje, zmienia się tylko stosunek prawnorzeczowy (gospodarstwo to zmienia właściciela, posiadacza, etc.). Nie można więc „czegoś” utworzyć, skoro już to istnieje na dzień nabycia. Nabycie takie nie powoduje zmiany w dotychczasowym stanie posiadania danego nabywającego w taki sposób, aby uprzednio posiadane przez niego grunty rolne wraz z nowo nabytymi gruntami stanowiącymi gospodarstwo rolne stały się jednym, nowo utworzonym gospodarstwem rolnym.

Aby natomiast można było mówić o powiększeniu gospodarstwa rolnego z tym nowo nabytym, nabywca na dzień nabycia gruntów stanowiących gospodarstwo rolne musi już posiadać gospodarstwo rolne.

Podsumowując, w przedmiotowej sprawie nie spełnił Pan warunku utworzenia lub powiększenia gospodarstwa rolnego, gdyż na dzień otrzymania darowizny nie był Pan właścicielem (posiadaczem) gruntów rolnych ani nie posiadał Pan gospodarstwa rolnego.

W rezultacie, analizowanie pozostałych przesłanek określonych w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest bezprzedmiotowe. Aby bowiem mogło znaleźć zastosowanie analizowane zwolnienie wszystkie warunki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie. W związku z tym do opisanego we wniosku nabycia nie można zastosować zwolnienia przedmiotowego wymienionego w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Tym samym Pana stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

-    Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja jest zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

-    Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

-    Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

-     w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

-      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Źródło: system EUREKA Ministerstwa Finansów (Krajowa Informacja Skarbowa) ↗. Dokument urzędowy — nie stanowi przedmiotu prawa autorskiego (art. 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie wnioskodawcę, któremu została wydana, i tylko w zakresie, w jakim stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe odpowiada opisowi z wniosku. Dla innych podatników ma charakter informacyjny.

Interpretacja a sytuacja podatnika

Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.