0111-KDWB.4014.124.2026.2.KP

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 14 września 2026 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Razem z mężem planuje Pani w najbliższym czasie przejąć na własność dom jednorodzinny. Obecnie dom ten należy w połowie do Pani brata, a w połowie do Pani rodziców. Całą transakcję przeprowadzą Państwo u notariusza za pomocą jednego aktu notarialnego w tym samym czasie:

-     Zakup – kupuje Pani z mężem od swojego brata jego połowę domu (udział 1/2) za (…) zł. Transakcję sfinansują Państwo ze wspólnego kredytu hipotecznego. Ta kupiona połowa wejdzie do Państwa majątku wspólnego (małżeńskiego).

-     Darowizna – drugą połowę domu (udział 1/2) Pani rodzice przepiszą w formie darowizny wyłącznie na Panią, do Pani majątku osobistego. Mąż nie będzie wpisany do tej umowy darowizny.

Dla Pani będzie to pierwsza nieruchomość mieszkalna w życiu. Nigdy nie posiadała Pani i w dniu zakupu nie będzie Pani posiadać żadnego innego mieszkania, domu ani udziałów w nich. Pani mąż ma już jedno mieszkanie, które kupił sobie w czasach kawalerskich do swojego majątku osobistego. Ponieważ Pani mąż ma już nieruchomość, a jego udział od brata kupują Państwo do majątku wspólnego, u notariusza pojawi się kwestia zapłaty 2% podatku PCC od umowy sprzedaży.

Pytanie

Czy w opisanym zdarzeniu przyszłym, w związku z zakupem połowy domu od Pani brata do Państwa majątku wspólnego, przysługuje Pani zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) w wysokości 50% należnego podatku (proporcjonalnie do Pani prawa do ulgi na pierwsze mieszkanie), na podstawie art. 9 pkt 17 ustawy o PCC?

Pani stanowisko w sprawie

W Pani ocenie, w opisanym zdarzeniu przyszłym podatek PCC powinien zostać naliczony w sposób proporcjonalny. Oznacza to, że powinna Pani zostać zwolniona z opodatkowania części transakcji, która na Panią przypada (czyli z 50% podatku od zakupu udziału od brata).

Zgodnie z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, zwalnia się od podatku sprzedaż lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna, której w dniu sprzedaży nie przysługuje i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw.

Przepis ten stosuje się również do zakupu udziałów w nieruchomości. Pani zdaniem ten warunek spełnia Pani w stu procentach. Fakt, że Pani mąż posiada mieszkanie z czasów kawalerskich, nie powinien pozbawiać Pani prawa do ulgi w części, która dotyczy Pani prawa do własności. Pozbawienie Pani tego prawa naruszałoby zasadę sprawiedliwości podatkowej oraz zasadę równości wobec prawa. Skoro kupują Państwo udział wspólnie na kredyt, podatek powinien obciążać tylko tę osobę, która nie ma prawa do ulgi (Pani męża).

Powyższe stanowisko znajduje pełne potwierdzenie w aktualnym, utrwalonym już orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wojewódzkich sądów administracyjnych. Sądy jednoznacznie opowiadają się za stosowaniem zasady proporcjonalności. Wskazują one, że w przypadku małżonków kupujących pierwszą nieruchomość do majątku wspólnego, z których tylko jeden spełnia warunki ulgi, zwolnienie z PCC powinno przysługiwać w wysokości 50%. W związku z powyższym uważa Pani, że transakcja zakupu udziału od Pani brata powinna podlegać opodatkowaniu stawką 2% PCC jedynie od połowy jej wartości (od części odpowiadającej udziałowi męża), natomiast druga połowa (odpowiadająca Pani udziałowi) musi być całkowicie zwolniona z podatku.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy:

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:

W myśl art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy:

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit a ww. ustawy:

Jak wynika z powołanych przepisów – umowa sprzedaży podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym/kupujących. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że razem z mężem planuje Pani zakup połowy domu (udział 1/2), który wejdzie do Państwa majątku wspólnego (małżeńskiego). Druga połowa domu (udział 1/2) zostanie Pani przekazana w darowiźnie przez Pani rodziców do Pani majątku osobistego. Dla Pani będzie to pierwsza nieruchomość mieszkalna w życiu, natomiast Pani mąż ma już jedno mieszkanie, które kupił w czasach kawalerskich do swojego majątku osobistego.

Pani zdaniem, przysługuje Pani zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych w części odpowiadającej Pani udziałowi.

Z Pani stanowiskiem nie można się zgodzić.

Analizowany przepis jednoznacznie wskazuje jakie warunki muszą być spełnione do zastosowania zwolnienia:

-     w wyniku umowy sprzedaży nabyty musi być cały lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, cały budynek mieszkalny jednorodzinny czy też spółdzielcze własnościowe prawo do całego lokalu albo domu jednorodzinnego,

-     żaden z kupujących nie może być, w dniu sprzedaży ani przed tym dniem, właścicielem praw do żadnej substancji mieszkaniowej wskazanej w tym przepisie, za wyjątkiem nabytego – w drodze dziedziczenia – udziału nieprzekraczającego 50%.

W przypadku opisanym przez Panią, pierwszy warunek zwolnienia nie będzie spełniony, bowiem umowa sprzedaży będzie obejmowała zakup jedynie 1/2 udziału w prawie własności domu jednorodzinnego, który to udział trafi do majątku wspólnego Pani i Pani męża. Z kolei pozostały udział w prawie własności tej nieruchomości zostanie Pani darowany do Pani osobistego majątku.

Z analizowanego przepisu art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że zwolnieniem objęta jest umowa sprzedaży, której przedmiotem jest prawo własności do lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, budynku mieszkalnego jednorodzinnego lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego. Nie podlega zatem zwolnieniu sprzedaż jedynie udziału/udziałów w takich prawach. Co za tym idzie w sytuacji gdy przedmiotem sprzedaży jest udział w wysokości 1/2 w prawie własności domu jednorodzinnego, a pozostały udział w tym prawie (½) objęty będzie umową darowizny – nie będzie spełniony pierwszy warunek do zastosowania zwolnienia, o którym mowa art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, bowiem w wyniku umowy sprzedaży nie zostanie nabyty cały budynek mieszkalny jednorodzinny, tylko udział w nim.

Drugi ze wskazanych warunków również nie zostanie spełniony.

Przedmiotem ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych są czynności cywilnoprawne, w tym umowy sprzedaży. Podatek od czynności cywilnoprawnych, przy zawieraniu umowy sprzedaży, dotyczy całej czynności a nie tylko jej części. Omawiane zwolnienie dotyczy czynności a nie tylko podatnika

Aby skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w sytuacji gdy przedmiotem sprzedaży jest dom jednorodzinny, który kupujący nabywają na współwłasność w częściach ułamkowych, umowa taka podlega zwolnieniu, pod warunkiem, że każdy z kupujących (małżonkowie, rodzice z dzieckiem, rodzeństwo, osoby obce) spełni warunki określone w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W przypadku, gdy nieruchomość nabywana jest na współwłasność, to każdy z kupujących musi spełniać warunek nieposiadania wcześniej nieruchomości lub udziału w niej, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.

W zdarzeniu przedstawionym przez Panią, jeden z kupujących (Pani mąż) posiadał wcześniej mieszkanie.

Podsumowując, skoro nie zostaną spełnione przesłanki do zastosowania zwolnienia, to cała czynność (również w części odpowiadającej Pani udziałowi) nie może korzystać z omawianego zwolnienia.

W związku z powyższym, Pani stanowisko należy uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.