0111-KDIB3-3.4012.318.2026.4.MW

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej

Państwa wniosek z 29 czerwca 2026 r., o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług dotyczący skutków podatkowych związanych z wydzieleniem składników majątkowych do Spółki Przejmującej, wpłynął 6 lipca 2026 r. Uzupełnili Państwo wniosek - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 18 sierpnia 2026 r. (data wpływu 18 sierpnia 2026 r.).

Treść wniosku wspólnego jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Spółka „X” sp. z o.o. (dalej: „Spółka Dzielona” lub „Wnioskodawca”) jest spółką kapitałową posiadającą siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Spółka Dzielona jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, podlegającym w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu (polski rezydent podatkowy) oraz czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług zarejestrowanym w Polsce.

Spółka Dzielona nie wchodzi w skład podatkowej grupy kapitałowej.

Spółka Dzielona, na dzień złożenia wniosku o wydanie interpretacji, prowadzi działalność gospodarczą w dwóch obszarach:

1.  sprzedaż („działalność handlowa”, a także „działalność pozostająca”);

2.  wynajmie posiadanych nieruchomości i innego majątku na rzecz podmiotów trzecich („działalność nieruchomościowa”, a także „działalność wyodrębniana”).

Działalnością dominującą ze względu na obroty jest działalność handlowa.

Pierwotnym obszarem działalności Spółki Dzielonej, była wyłącznie działalność handlowa. Jednocześnie, w miarę nabywania przez Spółkę Dzieloną nieruchomości oraz innego majątku, rozmiar nieruchomościowej części działalności stawał się coraz większy oraz zaczął stawać się istotną częścią działalności Spółki Dzielonej.

Aktualnie, planowany jest podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie majątku Spółki Dzielonej, związanego z działalnością nieruchomościową na rzecz nowo zawiązanej spółki na podstawie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych, w której udziały obejmie aktualny, jedyny wspólnik Spółki Dzielonej („Spółka Przejmująca”).

Udziały wyemitowane przez Spółkę Dzieloną nie będą miały wyższej wartości emisyjnej niż wartość rynkowa majątku składającego się na przejmowany majątek związany z działalnością nieruchomościową.

Spółka Przejmująca będzie spółką z o.o., która będzie - podobnie jak Spółka Dzielona - polskim rezydentem podatkowym. Spółka Przejmująca, będzie wykonywać swoją działalność gospodarczą na terenie Polski.

W wyniku podziału:

1.  Spółka Dzielona nie będzie posiadać żadnych udziałów w Spółce Przejmującej (zgodnie z art. 531 § 5 Kodeksu spółek handlowych);

2.  W ramach podziału aktualny wspólnik obejmie wszystkie udziały w Spółce Przejmującej w identycznej proporcji, w jakiej posiada je w Spółce Dzielonej.

Podział ma na celu odseparowanie działalności nieruchomościowej od działalności handlowej. W efekcie Spółka Dzielona będzie kontynuować wyłącznie działalność handlową, natomiast Spółka Przejmująca będzie kontynuować wyłącznie działalność nieruchomościową, którą obecnie realizuje Spółka Dzielona.

Zdaniem Wnioskodawcy, przyniesie to następujące korzyści ekonomiczne, które są przyczynami, dla których planowany jest omawiany podział.

1.  obniżenie ryzyka egzekucji z majątku wykorzystywanego w działalności Spółki Dzielonej, w razie ew. problemów finansowych związanych z wykonywaniem działalności handlowej. Konkurencyjność na rynku działalności handlowej i konsolidacja znacznej części rynku w rękach tzw. dużych graczy, a także zmiana struktury Klientów firmy powoduje, że ryzyko gospodarcze działalności handlowej jest dużo większe niż w działalności nieruchomościowej. Fakt, że w jednej spółce znajdują się wartościowe składniki majątku w postaci nieruchomości i jednocześnie działalność generująca istotne ryzyka, nie związane z nieruchomościami, powoduje konieczność dywersyfikacji ryzyka gospodarczego, w obszarze tych samych udziałowców;

2.  bardziej klarowną prezentację wyników finansowych związanych z działalnością handlową oraz operacyjną (obecnie, na rentowność działalności Spółki wpływają obydwie gałęzie działalności, co może zafałszowywać wynik finansowy);

3.  łatwiejsze zarządzanie obydwoma działalnościami;

4.  lepszy, skonsolidowany wynik finansowy na poziomie grupy;

5.  lepsza pozycja negocjacyjna Spółki Dzielonej (wyniki Spółki Dzielonej, są elementem strategii negocjacyjnej dostawców Spółki Dzielonej - paradoksalnie, własne nieruchomości oraz osiąganie przychodów z tytułu działalności negocjacyjnej wpływają negatywnie na wizerunek Spółki Dzielonej wśród dostawców związanych z działalnością handlową).

Opis Działalności Pozostającej oraz Działalności Wyodrębnionej

Poniżej Wnioskodawca przedstawia szerszy opis działalności pozostającej (działalności handlowej) w Spółce Dzielonej oraz działalności wyodrębnianej do Spółki Przejmującej (działalności nieruchomościowej).

Działalność Pozostająca

Działalność handlowa, jest odrębnym pionem biznesowym wyodrębnionym w strukturze organizacyjnej Spółki Dzielonej („Dział Handlowy”). W ramach tej działalności, kadrze zarządzającej są podporządkowane piony:

-     piony sprzedaży - przedstawiciele handlowi wraz z kierownikiem ds. sprzedaży;

-     pion zakupów - specjaliści ds. zakupów wraz z kierownikiem ds. zakupów;

-     pion logistyki - zespół magazynowy wraz z kierownikiem magazynu;

-     pion księgowości - główna księgowa wraz z zespołem;

-     pion administracji - zespół specjalistów ds. administracji.

W ramach ww. pionów funkcjonują zespoły oraz samodzielne stanowiska.

Zespoły, które tworzą ww. piony są funkcjonalnie ze sobą powiązane i służą realizacji tego samego celu gospodarczego.

Z działalnością handlową, są związane następujące składniki majątku:

1.  Oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo;

2.  Ruchomości (w tym towary, pojazdy, wyposażenie magazynów niestanowiące części składowych i przynależności Nieruchomości, wyposażenie biurowe, sprzęt elektroniczny (komputery, telefony, etc.). W tym miejscu należy zaznaczyć, że podział składników majątku i przypisanie do konkretnych obszarów działalności dokonywane jest zgodnie z przepisami art. 44 i nast. Kodeksu cywilnego - wszystkie elementy, które mogą zostać bez szkody dla Nieruchomości od nich odłączone oraz nie mające charakteru przynależności - niewykorzystywane w działalności nieruchomościowej, są związane funkcjonalnie z działalnością handlową i przypisane do działalności handlowej Spółki. Dotyczy to również elementów wyposażenia spełniających te warunki);

3.  Umowy z dostawcami i odbiorcami towarów;

4.  Umowy o świadczenie usług wspierających działalność handlową (m.in. karty paliwowe, umowy rachunków bankowych);

5.  Zlecenia dot. usług wspierających działalność handlową (np. serwis pojazdów);

6.  Baza kontrahentów;

7.  Pracownicy - tj. umowy o pracę i umowy zlecenia z pracownikami pionów działalności handlowej;

8.  Dokumentacja dot. działalności handlowej;

9.  Tajemnice przedsiębiorstwa dot. działalności handlowej;

10.  Środki zgromadzone na pozostałych rachunkach bankowych;

11.  Know-how w zakresie prowadzonej działalności w branży sprzedaży;

12.  Majątkowe prawa autorskie do projektów, rysunków, wzorów materiałów marketingowych, w tym szyldów, folderów itd. związanych z działalnością handlową.

Działalność ta, jest prowadzona na części jednej z nieruchomości należących do Spółki Dzielonej (Spółka Dzielona zajmuje tamże część pomieszczeń biurowych oraz magazynowych). Docelowo, ta nieruchomość będzie jednym z przenoszonych do Spółki Przejmującej elementów w ramach Działu Nieruchomościowego.

Działalność Wyodrębniana

Działalność nieruchomościowa, jest prowadzona w ramach działu nieruchomości („Dział Nieruchomości”), który jest odrębnym pionem biznesowym wyodrębnionym w strukturze organizacyjnej Spółki Dzielonej na podstawie uchwały Zarządu.

Dział Nieruchomości realizuje następujące działania związane z nieruchomościami należącymi do Spółki Dzielonej, w szczególności:

-     zarządzanie nieruchomościami Spółki Dzielonej;

-     poszukiwanie najemców samodzielnie lub przez pośredników (w zakresie wynajmu pomieszczeń biurowych, magazynowych, a także miejsc paletowych);

-     zawieranie umów z najemcami;

-     dbanie o prawidłową realizację umów najmu;

-     pobieranie czynszów najmu od najemców;

-     nadzór nad wykonywaniem oraz egzekwowaniem (...);

-     nadzór inwestorski zawartych z podmiotami trzecimi w procesie realizacji inwestycji budowlanych na Nieruchomościach;

-     dbanie o stan techniczny i wizualny nieruchomości (serwisowanie, adaptacje, remonty, zlecanie przeglądów okresowych itp.);

-     zawieranie umów z dostarczycielami mediów;

-     zawieranie umów ubezpieczenia;

-     zawieranie umów związanych z zapewnieniem ochrony nieruchomości;

-     zlecenia związane z obsługą techniczną nieruchomości (na wykonywanie prac serwisowych, przeglądów, etc. np. serwis kotłów);

-     reklama powierzchni do wynajęcia.

Dział Nieruchomości dysponuje wyodrębnionym majątkiem, własnym rachunkiem bankowym i środkami pieniężnymi. Są do niego przypisane wszystkie zobowiązania i należności związane z działalnością nieruchomościową.

Na dzień składania wniosku, Dział Nieruchomości obejmuje następujące składniki majątku:

1.  (...) nieruchomości należących do Spółki (rozumiane jako w pełni funkcjonalne, wynajmowane lub użytkowane, należycie wyposażone w instalacje, spełniające wymogi prawa budowlanego i innych przepisów szczególnych np. w zakresie magazynowania). W tym miejscu należy zaznaczyć, że podział składników majątku i przypisanie do konkretnych obszarów działalności dokonywane jest zgodnie z przepisami art. 44 i nast. Kodeksu cywilnego. Biorąc pod uwagę, że kluczowym składnikiem majątku przypisanym do działalności nieruchomościowej są Nieruchomości, ich wewnętrzne przyporządkowanie dzielą także części składowe i przynależności, a także pożytki w związku z przypisanym do Działu Nieruchomości uprawnieniem do ich pobierania). Nieruchomości te, to:

a)  Nieruchomość w (...), zabudowana wynajmowanymi magazynami oraz wynajmowanym budynkiem biurowym;

b)  Nieruchomość w (...) (1), zabudowana halą magazynową z budynkiem biurowo-socjalnym (w której prowadzi działalność Spółka Dzielona) oraz innym wynajmowanym budynkiem biurowym;

c)  Nieruchomość gruntowa w (...) (2) - niezabudowana;

d)  Nieruchomość gruntowa w (...) (3) - na której prowadzona jest budowa magazynów z biurowcem (docelowo, budowa ma zakończyć się w (…) r.)

e)  Nieruchomość gruntowa w (…) (4) - na której planowane jest zrealizowanie inwestycji mieszkalnej.

2.  Ruchomości (określone szczegółowo na dzień wydzielenia i opisane w stosownym załączniku do uchwały zgromadzenia wspólników w formie z podpisem notarialnie poświadczonym), w szczególności:

a)  przeznaczone na wynajem;

b)  samochody osobowe wykorzystywane m.in. przez zarząd Spółki Dzielonej, a także pracowników Spółki Dzielonej (pracownika administracyjnego oraz gospodarczego);

c)  meble biurowe i sprzęt elektroniczny wykorzystywane w działalności nieruchomościowej przez pracowników Działu Nieruchomości;

3.  Umowy (ściślej: zobowiązania wynikające z umów) związane z zabezpieczeniem prawidłowego funkcjonowania nieruchomości, w szczególności prawa i obowiązki wynikające z:

a)  umów najmu zawartych z najemcami (w zakresie wynajmu pomieszczeń biurowych, magazynowych, a także miejsc paletowych na Nieruchomościach), które pozwolą na nieprzerwane wynajmowanie Nieruchomości po wydzieleniu zorganizowanej części przedsiębiorstwa ze Spółki;

b)  umów o świadczenie usług pośrednictwa w wynajmie;

c)  umów na dostawę mediów;

d)  umów ubezpieczenia;

e)  umów związanych z zapewnieniem ochrony Nieruchomości;

f)   zleceń związanych z obsługą techniczną Nieruchomości (na wykonywanie prac serwisowych, przeglądów, etc. np. serwis kotłów);

g)  umów o pracę/umów zlecenia;

4.  Należności i zobowiązania wynikające z wynajmu Nieruchomości;

5.  Środki finansowe znajdujące się na wyodrębnionym rachunku bankowym Działu Nieruchomości;

6.  Zobowiązania funkcjonalnie związane z obszarem nieruchomościowym, np. zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości, amortyzacja środków trwałych;

7.  Dokumentacja techniczna i prawna Nieruchomości;

8.  Tajemnice zorganizowanej części przedsiębiorstwa związane z działalnością nieruchomościową m.in. kontakty handlowe, informacje dotyczące rynku wynajmu Nieruchomości, księgi związane z działalnością nieruchomościową;

9.  Pracownicy (m.in. zarządca nieruchomości, konserwator budynków);

10.  Majątkowe prawa autorskie do projektów, rysunków, wzorów materiałów marketingowych, w tym szyldów, folderów itd. związanych z nieruchomościami Spółki Dzielonej.

W ramach podziału, Spółka Przejmująca przejmie Dział Nieruchomości przejmie powyższe składniki majątkowe, niezbędne do dalszego funkcjonowania ww. Działu w niezmienionym kształcie.

Oprócz tego, ponieważ po planowanej transakcji, Spółka Przejmująca stanie się właścicielem nieruchomości, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową, Spółka Dzielona zawrze ze Spółką Przejmującą umowę najmu. Nie jest jednocześnie wykluczone, że Spółka Dzielona po podziale będzie poszukiwała innej powierzchni magazynowej lub biurowej.

Inne odrębności miedzy Działem Handlowym oraz Działem Nieruchomościowym

Wnioskodawca pragnie zwrócić uwagę także na inne niż wymienione we wcześniejszej części wniosku odrębności między Działem Handlowym oraz Działem Nieruchomościowymi, które świadczą o tym, że mają one istotny stopień autonomii wewnątrz organizacji:

-     Każdy z działów podlega osobnym decyzjom zarządczym i ryzykom;

-     Każdy z działów ma inne funkcje gospodarcze, angażuje inne aktywa oraz posiada inne koszty i inny profil ryzyka gospodarczego;

-     Księgowość w Spółce jest prowadzona w taki sposób, że na podstawie zapisów księgowych jest możliwe alokowanie składników majątku, przychodów, kosztów czy też zdarzeń gospodarczych do odpowiedniego pionu działalności: nieruchomościowej lub handlowej;

-     Dział Nieruchomościowy posiada odrębny rachunek bankowy, na który trafiają przychody z tej części działalności - środki zgromadzone na koncie przypisanym do Działu Nieruchomości służą wyłącznie finansowaniu tej działalności, podobnie jak środki z działalności handlowej służą finansowaniu działalności handlowej;

-     Poprzez sposób prowadzenia ksiąg możliwe jest przyporządkowanie odpowiednio do Działu Nieruchomości oraz Działu Handlowego wygenerowanych przez te działy przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań. Dział Nieruchomości już teraz posiada wewnętrzną samodzielność finansową, poprzez posiadanie odrębnych wpływów i odrębnych środków na finansowanie swojej działalności.

Działalność Spółki Dzielonej oraz Spółki Przejmującej po transakcji

Jak wspomniano we wcześniejszej części opisu zdarzenia przyszłego, Spółka Przejmująca będzie kontynuować działalność gospodarczą Spółki Dzielonej w zakresie dotyczącym działalności nieruchomościowej. Spółka Dzielona natomiast przestanie prowadzić działalność nieruchomościową i będzie wykonywać wyłącznie działalność handlową.

Innymi słowy, dojdzie do rozdzielenia aktualnej głównej działalności gospodarczej Wnioskodawcy (działalność handlowa) od działalności pobocznej, która zostanie przypisana do innego podmiotu (Spółki Przejmującej). Nie wpłynie przy tym to negatywnie na działalność Wnioskodawcy z uwagi na fakt, że będzie on kontynuować działalność gospodarczą w zakresie działalności handlowej.

Sam Dział Nieruchomości ma na moment składania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej zdolność do funkcjonowania jako samodzielne przedsiębiorstwo w oparciu o przypisany do niego majątek (w szczególności same nieruchomości oraz środki pieniężne zgromadzone na rachunku bankowym), pracowników, bazę klientów i kontrahentów czy należności.

Efektywnie więc, nie będzie konieczne dalsze „doposażenie” Działu Nieruchomości dla prowadzenia działalności nieruchomościowej przez Spółkę Przejmującą.

Wnioskodawca podkreśla, że na dzień złożenia niniejszego wniosku Spółka Przejmująca nie została jeszcze utworzona. Tym niemniej, w zakresie skutków podatkowych opisanego Podziału przez Wyodrębnienie, Spółka Dzielona występuje jako podmiot planujący utworzenie Spółki Przejmującej. W konsekwencji, w zakresie skutków podatkowych dotyczących Spółki Przejmującej, zastosowanie powinien znaleźć przepis art. 14n § 1 pkt 1 w zw. z art. art. 14k i art. 14m ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.) (dalej: „OP”).

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że:

Ad. I

Pytanie 1:

Jakiego rodzaju spółką będzie Spółka Przejmująca?

Odpowiedź:

Spółka Przejmująca będzie spółką z ograniczoną odpowiedzialnością.

Pytanie 2:

Czy na dzień planowanego podziału przez wydzielenie, Spółka Przejmująca będzie posiadała udziały w Spółce Dzielonej (w jakiej wysokości)?

Odpowiedź:

Spółka Przejmująca nie będzie posiadała udziałów w Spółce Dzielonej na dzień planowanego podziału przez wydzielenie.

Pytanie 3:

Czy Spółka Przejmująca przyjmie przejmowane od Spółki Dzielonej składniki majątkowe dla celów podatkowych, w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych Spółki Dzielonej oraz czy przypisze je do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?

Odpowiedź:

Tak.

Pytanie 4:

Jakie udziały nabędzie w wyniku planowanego podziału przez wydzielenie wspólnik Spółki Dzielonej? Czy będą to udziały w Spółce Przejmującej, czy w Spółce Dzielonej?

Odpowiedź:

Wnioskodawca doprecyzowuje, że w wyniku planowanego podziału przez wydzielenie wspólnik Spółki Dzielonej obejmie udziały w Spółce Przejmującej, zgodnie z art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych.

Pytanie 5:

Czy wartość tych udziałów, na dzień poprzedzający dzień podziału, będzie odpowiadała wartości rynkowej majątku podmiotu dzielonego, otrzymanego przez Spółkę Przejmującą?

Odpowiedź:

Wartość udziałów Spółki Przejmującej, które otrzyma wspólnik Spółki Dzielonej, będzie odpowiadała wartości rynkowej majątku podmiotu dzielonego. Co więcej, nie istnieje możliwość, aby wartość tych udziałów była inna niż wartość rynkowa majątku podmiotu dzielonego.

Wynika to z faktu, że Spółka Przejmująca będzie spółką nowo utworzoną, w której udziały zostaną pokryte przejmowanym majątkiem. Tym samym, w momencie emisji udziałów Spółki Przejmującej na rzecz wspólnika Spółki Dzielonej (tj. utworzenia Spółki Przejmującej), ich wartość rynkowa będzie równa wartości rynkowej majątku przeznaczonego na pokrycie tych udziałów.

Pytanie 6:

Na jakich zasadach Spółka Przejmująca będzie wynajmować Spółce Dzielonej nieruchomość, w której Spółka Dzielona prowadzi aktualnie działalność handlową?

Odpowiedź:

Spółka Przejmująca będzie wynajmować Spółce Dzielonej nieruchomość, w której Spółka dzielona prowadzi aktualnie działalność handlową odpłatnie, na warunkach rynkowych (tj. takich, na jakich umowę najmu zawarłyby ze sobą podmioty niepowiązane).

Pytanie 7:

Czy po dokonaniu podziału pomiędzy Spółką Dzieloną a nowo zawiązaną Spółką Przejmującą będą świadczone jakiekolwiek inne usługi? Jeżeli tak, to należy wyjaśnić, w jakim zakresie, kto będzie odpowiednio świadczącym i odbiorcą tych usług, jaki będzie ich przedmiot oraz czy usługi te będą świadczone odpłatnie?

Odpowiedź:

Nie jest planowane świadczenie jakichkolwiek usług pomiędzy Spółką Dzieloną oraz Spółką Przejmującą, z wyjątkiem usługi najmu nieruchomości, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową, którym to usługom poświęcono odpowiedź na pyt. 6 tut. Organu.

Pytanie 8:

Czy przeniesienie działalności nieruchomościowej będzie wiązało się z tzw. „przejściem zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę” w myśl art. 23¹ ust. 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.)?

Odpowiedź:

Jak Wnioskodawca wskazał we Wniosku, na dzień jego złożenia Dział Nieruchomości (który zostanie przejęty przez Spółkę Przejmującą) obejmuje m.in. umowy o pracę. Tym samym - z mocy samego prawa - dojdzie do przejścia zakładu pracy w rozumieniu art. 23¹ Kodeksu pracy.

Pytanie 9:

Czy planowany podział przez wydzielenie zostanie przeprowadzony z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, a jego głównym lub jednym z głównych celów nie będzie uniknięcie lub uchylenie się od opodatkowania?

Odpowiedź:

Podział zostanie przeprowadzony z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, które zostały szerzej przedstawione w opisie zdarzenia przyszłego. Celem podziału nie jest unikanie lub uchylanie się od opodatkowania.

Pytanie 10:

Czy na dzień podziału przez wydzielenie Spółki Dzielonej, zespół składników materialnych i niematerialnych wydzielanych ze Spółki Dzielonej (Dział Nieruchomości) będzie wyodrębniony funkcjonalnie, tj. czy będzie stanowił odrębną całość - obejmował elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych i posiadał potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy, a co za tym idzie umożliwiał Spółce Przejmującej podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa? Należy dokładnie podać, w czym wyodrębnienie funkcjonalne będzie się przejawiało?

Odpowiedź:

Na dzień podziału przez wydzielenie Spółki Dzielonej Dział Nieruchomości będzie wyodrębniony funkcjonalnie. Jak Wnioskodawca wskazał w opisie zdarzenia przyszłego:

1)  Dział Nieruchomości posiada m.in. odrębny majątek, pracowników, umowy, własny rachunek bankowy i środki pieniężne, a także przypisane do niego wszystkie zobowiązania i należności związane z działalnością nieruchomościową. Jest to więc jednostka wyodrębniona i niezależna od pozostałej działalności Spółki Dzielonej.

2)  Przenoszone zasoby będą pozwalały na kontynuację działalności Działu Nieruchomości w niezmienionej formie w ramach nowego podmiotu.

Pytanie 11:

Dlaczego nieruchomość w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową jest przedmiotem transakcji, skoro Spółka Dzielona prowadzi w niej swoją działalność?

Odpowiedź:

Zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego jednym z celów podziału jest obniżenie ryzyka egzekucji z majątku wykorzystywanego w działalności Spółki Dzielonej (którym są obecnie m.in. nieruchomości przypisane do Działu Nieruchomości).

Działalność handlowa realizowana przez Spółkę Dzieloną (działalność pozostająca) jest bowiem znacznie bardziej ryzykowna ekonomicznie niż działalność nieruchomościowa. Przeniesienie wszystkich Nieruchomości (także tej, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową) jest uzasadnione, ponieważ dzięki temu - nawet w razie ewentualnych problemów z płynnością finansową - Spółka Dzielona nadal będzie mogła korzystać z budynków, w których obecnie prowadzi działalność (nawet jeżeli będzie to następowało na podstawie innego tytułu prawnego).

Niezależnie, w razie zamiaru sprzedaży części handlowej aktualnej działalności, wydzielenie wszystkich nieruchomości (w tym tej, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność gospodarczą), pozwoli na zachowanie władztwa nad ww. nieruchomościami.

Pytanie 12:

Jaki związek funkcjonalny istnieje pomiędzy nieruchomością w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową, który ma być przedmiotem opisanej transakcji, a Działem Nieruchomości?

Odpowiedź:

Związek funkcjonalny między nieruchomością, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność, a Działem Nieruchomości polega na tym, że Dział Nieruchomości realizuje działania związane ze wszystkimi nieruchomościami Spółki Dzielonej - zarówno tymi, które są wykorzystywane na jej potrzeby, jak i tymi, które są wynajmowane.

W odniesieniu do nieruchomości wykorzystywanej przez Spółkę Dzieloną Dział Nieruchomości m.in. dba o jej stan wizualny oraz techniczny, a także zawiera umowy ubezpieczenia i dokonuje zleceń związanych z obsługą techniczną nieruchomości (np. w zakresie wykonywania prac serwisowych).

Pytanie 13:

Czy wszystkie składniki majątku przypisane do działalności Działu Nieruchomości zostaną przeniesione do Spółki Przejmującej? Jeśli nie - prosimy wskazać, które nie zostaną przeniesione i dlaczego.

Odpowiedź:

Wszystkie składniki majątku przypisane do Działu Nieruchomości zostaną przeniesione do Spółki Przejmującej.

Pytanie 14:

Czy wśród składników majątku (Dział Nieruchomości) przenoszonego na Spółkę Przejmującą znajdują się:

a)  prawa i obowiązki z umów, na podstawie których udzielono zbywcy finansowania dłużnego na realizację, nabycie, modernizację, adaptację lub przebudowę przenoszonych nieruchomości, o ile zbywca korzystał z takiego finasowania i jest stroną takich umów?

b)  prawa i obowiązki z umów o zarządzanie nieruchomościami?

c)  prawa i obowiązki z umów o zarządzania aktywami?

d)  należności o charakterze pieniężnym związane z przenoszonym majątkiem?

Jeżeli tak, to czy zostaną one również przeniesione na Spółkę Przejmującą w ramach wydzielonego majątku ze Spółki Dzielonej? Jeżeli powyższe prawa i obowiązki z umów oraz umowy nie będą przedmiotem przeniesienia na Spółkę Przejmującą, a Spółka Dzielona jest stroną ww. umów, to proszę wyjaśnić dlaczego nie będą przedmiotem przeniesienia?

Odpowiedź:

Ad a) - Nie dojdzie do przeniesienia ww. praw i obowiązków na Spółkę Przenoszącą, ponieważ zbywca (Spółka Dzielona) nie korzystała z takiego finansowania (budowa i nabycie nieruchomości było finansowane ze środków własnych Spółki dzielonej;

Ad b) - Tak, na Spółkę Dzieloną przejdą umowy o zarządzanie nieruchomościami;

Ad c) - Nie, na Spółkę Dzieloną nie przejdą umowy o zarządzanie aktywami innymi, niż nieruchomości, ponieważ Spółka Dzielona nie zawarła takowych;

Ad d) - Tak, na Spółkę Dzieloną przejdą należności o charakterze pieniężnym;

Ad II

Spółka Dzielona ma prawo wystąpić o interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego także w zakresie, w jakim interpretacja ta będzie dotyczyć skutków podatkowych po stronie Spółki Przejmującej, która na dzień złożenia Wniosku jeszcze nie istnieje.

Spółka Dzielona jest więc osobą planującą utworzenie spółki w rozumieniu art. 14n § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Tym samym ma prawo do złożenia niniejszego Wniosku o interpretację także w zakresie skutków podatkowych po stronie Spółki Przejmującej, w celu uzyskania przez nią ochrony interpretacyjnej wynikającej z art. 14k-14m Ordynacji podatkowej.

1.  Spółka Przejmująca jest faktycznie tworzona przez Spółkę Dzieloną

W przypadku podziału przez wydzielenie nowa spółka nie pojawia się samoistnie. Jej utworzenie jest elementem procedury podziałowej przewidzianej w KSH. Spółka dzielona sporządza plan podziału, przygotowuje umowę nowej spółki i organizuje cały proces jej utworzenia.

Także w doktrynie prawa spółek handlowych podkreśla się, że założycielem nowej spółki kapitałowej - powstałej w procesie podziału przez wydzielenie - jest spółka dzielona, w imieniu której wszelkich czynności dokonuje zarząd jako organ tej osoby prawnej (por. A. Kidyba [w:] Komentarz aktualizowany do art. 301-633 Kodeksu spółek handlowych, Gdańsk 2025, art. 532).

2.  Spółka Przejmująca powstanie na bazie majątku wydzielanego ze Spółki Dzielonej

Kapitał zakładowy nowej spółki będzie pokrywany majątkiem wydzielanym ze Spółki Dzielonej. Oznacza to ścisły związek gospodarczy i prawny pomiędzy podmiotem występującym o interpretację a podmiotem, który ma później korzystać z ochrony.

Nadto stanowisko o dopuszczalności wnioskowania przez spółkę dzieloną w ramach podziału przez wydzielenie o wydanie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego na podstawie art. 14n § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej jako przez osobę planującą utworzenie spółki, zostało wyrażone w dorobku interpretacyjnym, m.in. w interpretacji indywidualnej Dyrektora IS w Warszawie z dnia 13 lutego 2012 r. (IPPB5/423-1081/11-4/DG).

Pytanie z zakresu podatku od towarów i usług – pytanie nr 2 (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Czy Dział Nieruchomości stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27 ustawy o VAT, a w konsekwencji podział Wnioskodawcy nie będzie podlegał przepisom ustawy o VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT i tym samym podział Wnioskodawcy nie będzie podlegał opodatkowaniu VAT po stronie Spółki Dzielonej?

Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku od towarów i usług (doprecyzowane w uzupełnieniu wniosku)

Dział Nieruchomości stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27 ustawy o VAT, a w konsekwencji podział Wnioskodawcy nie będzie podlegał przepisom ustawy o VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT i tym samym podział Wnioskodawcy nie będzie podlegał opodatkowaniu VAT po stronie Spółki Dzielonej.

Uwaga wstępna

Z uwagi na to, że przesłanki do kwalifikacji zespołu składników materialnych i niematerialnych jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa („ZCP”) na gruncie przepisów ustawy o CIT i ustawy o VAT są tożsame uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy w tej części wniosku jest wspólne dla pytania 1 oraz pytania 2.

Definicja legalna ZCP

Zgodnie z art. 4a pkt 4 ustawy o CIT oraz art. 2 pkt 27e ustawy o VAT zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa jest: organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania.

W świetle powołanych przepisów można wyodrębnić następujące przesłanki, po spełnieniu których określony zespół składników może zostać zakwalifikowany jako ZCP, tj.:

-    istnienie zespołu składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań który:

o  jest organizacyjnie wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

o  jest finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

o  służy do realizacji określonych zadań gospodarczych oraz jest zdolny do samodzielnego realizowania funkcji przedsiębiorstwa (wyodrębnienie funkcjonalne).

W zakresie wyodrębnienia istotne jest, aby zachodziło ono na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych). Jednocześnie, wyodrębnienie to powinno istnieć już na moment dokonywania danej transakcji (podziału), a nie dopiero po jej dokonaniu.

W kontekście oceny czy określony zespół składników majątkowych stanowią ZCP pomocne mogą być również wydane przez Ministra Finansów objaśnienia podatkowe z dnia 11 grudnia 2018 r. - „Opodatkowanie podatkiem od towarów i usług transakcji zbycia nieruchomości komercyjnych” (dalej: „Objaśnienia”).

Zgodnie z Objaśnieniami dodatkowymi istotnymi przesłankami uznania transakcji za zbycie ZCP są:

-     zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz

-     faktyczna możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Jednocześnie „zamiar kontynuowania działalności” rozumiany jest jako zamiar prowadzenia przez nabywcę ZCP tego samego przedmiotu działalności co zbywca. Jako przykład braku ww. zamiaru Objaśnienia wskazują następujący przypadek: „Zbywca prowadzący głównie działalność deweloperską wybudował nieruchomość. Nabywca nieruchomości prowadzi działalność polegającą na wynajmie nieruchomości. W takim wypadku inny jest bowiem przedmiot działalności zbywcy i nabywcy”.

Z kolei faktyczna możliwość kontynuowania tej działalności oznacza, że nabyty zespół składników zawiera wszystkie niezbędne do tego elementy i nie zachodzi potrzeba:

-     angażowania dodatkowych składników niebędących przedmiotem transakcji;

-     podejmowania dodatkowych działań faktycznych i prawnych niezbędnych do prowadzenia działalności gospodarczej w związku z przejętymi składnikami.

W ocenie Wnioskodawcy, zespół składników materialnych i niematerialnych przenoszony na rzecz Spółki Przejmującej w ramach transakcji podziału Wnioskodawcy (Dział Nieruchomości) oraz zespół składników materialnych i niematerialnych, który pozostanie w Spółce Dzielonej (Dział Handlowy), stanowią zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT oraz art. 2 pkt 27e ustawy o VAT.

Istnienie zespołu składników materialnych i niematerialnych

W ocenie Wnioskodawcy, zarówno Dział Handlowy jak również Dział Nieruchomościowy stanowią zespoły składników materialnych oraz niematerialnych.

W obydwu przypadkach, mamy do czynienia z istnieniem zarówno składników materialnych (środki trwałe, wyposażenie itp.) jak i niematerialnych (umowy, zobowiązania, wierzytelności itp.).

Jednocześnie nie są to zbiory przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego (tj. nie jest sumą poszczególnych składników, przy pomocy których będzie można prowadzić odrębny zakład).

Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 5 stycznia 2017 r. (II FSK 3649/14): „w rozumieniu przepisów podatkowych, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym. Jednocześnie jak zauważono  „(...) nie wystarczy zatem zorganizowanie jakiejkolwiek masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. W przeciwnym razie nie można bowiem uznać, że dojdzie do powstania zespołu składników, które mogłyby stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa”.

W przypadku Działu Nieruchomości oraz Działu Handlowego w ocenie Wnioskodawcy, mamy do czynienia z pełną odrębnością organizacyjną i finansową o której mowa w przywołanym wyroku NSA.

Świadczą o tym następujące fakty wymienione w opisie stanu faktycznego:

-     Składniki składające się na te Działy razem służą wykonywaniu konkretnej działalności gospodarczej, która jest (przedmiotowo) całkowicie odmienna od siebie;

-     Istnieje możliwość przypisania każdemu z Działów:

o  majątku wykorzystywanego wyłącznie w ich działalności gospodarczej;

o  o wierzytelności, zobowiązań, przychodów oraz kosztów;

o  bazy klientów.

Szerzej wątki te będą rozwinięte w częściach uzasadnienia, które dotyczą poszczególnych rodzajów wyodrębnień wymienionych przez art. 4a pkt 4 ustawy o CIT oraz art. 2 pkt 27e ustawy o VAT.

Wyodrębnienie organizacyjne

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że ZCP ma określone miejsce w strukturze organizacyjnej danego przedsiębiorstwa. Mamy z nim do czynienia wówczas, gdy zespół składników majątkowych i niemajątkowych, któremu chcemy przypisać status ZCP „występuje w strukturze podatnika w sposób, który pozwoli samodzielnie realizować określone zadania gospodarcze”.

Wyodrębnienie to występuje przykładowo w sytuacji, gdy w strukturze danego przedsiębiorstwa został utworzony np. wydział, zakład czy dział (nie musi być ono, jednakże równoznaczne z wyodrębnieniem organizacyjno-prawnym np. w formie oddziału zarejestrowanego w KRS). Wydzielenie takie może mieć charakter sformalizowany np. w drodze statutu, regulaminu, zarządzenia lub innego aktu o podobnym charakterze, nie jest to jednak obligatoryjne ). Czasami wyodrębnienie organizacyjne danej części przedsiębiorstwa może mieć wyłącznie charakter faktyczny.

Kluczowe z perspektywy wyodrębnienia organizacyjnego jest to, czy w odniesieniu do danej masy majątkowej można w sposób zobiektywizowany mówić o faktycznej odrębności organizacyjnej w stosunku do reszty przedsiębiorstwa. Na wyodrębnienie organizacyjne będą zatem miały wpływ takie działania jak np. alokacja zasobów majątkowych do zadań wykonywanych w ramach działalności danego zespołu składników. Wyodrębnienie to pełni swego rodzaju rolę służebną względem wyodrębnienia funkcjonalnego, tzn. takiego wyodrębnienia składników majątku, które mają służyć realizacji określonych zadań gospodarczych, bez konieczności dodatkowych działań.

W ocenie Wnioskodawcy, Dział Nieruchomości cechuje się wyodrębnieniem organizacyjnym rozumianym w taki sposób, w jaki przedstawiono to powyżej, ponieważ:

1.  realizował pewne funkcje w ramach przedsiębiorstwa Wnioskodawcy w przeszłości oraz realizuje je obecnie (i będzie je realizować do dnia wydzielenia). Po wydzieleniu, w przedsiębiorstwie Wnioskodawcy funkcje realizowane obecnie przez Dział Nieruchomości nie będą realizowane - działalność Wnioskodawcy zostanie ograniczona do działalności handlowej, która nie była realizowana przez Dział Nieruchomości;

2.  został formalnie wyodrębniony organizacyjnie;

3.  posiada pracowników przypisanych wyłącznie do Działu Nieruchomości;

4.  istnieje majątek (środki trwałe, wyposażenie niskocenne) przypisany do Działu Nieruchomości, który może służyć działalności gospodarczej i jest on wystarczający do prowadzenia działalności gospodarczej bez konieczności doposażania przez Spółkę Przejmującą w dodatkowe aktywa. Majątek ten, nie był wykorzystywany w pozostałej działalności Wnioskodawcy.

Analogicznie ma się rzecz z Działem Handlowym, który:

1.  realizuje (i będzie realizować) pewne funkcje w ramach przedsiębiorstwa Wnioskodawcy, a po wydzieleniu będzie to jedyny przedmiot działalności Spółki Dzielonej (a przedmiot działalności Działu Handlowego nie będzie realizowany przez Spółkę Przejmująca);

2.  jest formalnie wyodrębniony organizacyjnie;

3.  posiada pracowników przypisanych wyłącznie do tego działu;

4.  istnieje majątek (środki trwałe, wyposażenie niskocenne) przypisany do Działu Handlowego, niewykorzystywany w działalności nieruchomościowej (przez Dział Nieruchomościowy), który może służyć działalności gospodarczej i jest on wystarczający do prowadzenia działalności gospodarczej bez konieczności doposażania przez Spółkę Dzieloną w dodatkowe aktywa.

Wyjątkiem w tym zakresie, jest jedna z nieruchomości, która przejdzie na własność Spółki Przejmująca, a w której realizowana jest działalność handlowa.

Nieruchomość ta, zostanie wynajęta przez Spółkę Dzieloną od Spółki Przejmującej. Niemniej, brak własności nieruchomości, na której wykonywana jest działalność, nie wyklucza samo przez się istnienia ZCP po stronie działalności pozostającej w Spółce Dzielonej. Kluczowe jest samo dysponowanie miejscem do wykonywania działalności, a nie tytuł prawny do niego.

Wyodrębnienie finansowe

Wyodrębnienie finansowe w aktualnej praktyce interpretacyjnej tut. Organu oraz orzecznictwie sądów administracyjnych nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie to powinno przejawiać się w możliwości samodzielnego ustalania odrębnych celów oraz planów finansowych dla danego zespołu składników majątku (np. dysponowaniu własnymi zasobami finansowymi, rozliczaniu należności i zobowiązań czy możliwości dokonywania samodzielnej kontroli nad płynnością finansową). Powinno pozwalać również na ustalenie sytuacji majątkowej (aktywa i pasywa) oraz zyskowności zorganizowanej części przedsiębiorstwa (koszty i przychody). Przesłanka ta nie powinna być również rozumiana jako konieczność posiadania przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa własnych rachunków bankowych czy samodzielnego sporządzania bilansu .

W ocenie Wnioskodawcy, Dział Nieruchomości cechuje się wyodrębnieniem finansowym rozumianym w taki sposób, w jaki przedstawiono to powyżej, ponieważ:

1.  istnieje możliwość przypisania Działowi Nieruchomości określonych danych finansowych - tj. Wnioskodawca jest w stanie (i był w stanie) wyodrębnić przychody, koszty, zobowiązania oraz należności przynależne do Działu Nieruchomości;

2.  Wnioskodawca jest w stanie wyodrębnić zdarzenia gospodarcze (transakcje handlowe) związane wyłącznie z działalnością Działu Nieruchomości;

3.  na podstawie przypisanych do Działu Nieruchomości przychodów i kosztów, należności oraz zobowiązań, Dział Nieruchomości byłby w stanie funkcjonować pod względem finansowym niezależnie od pozostałej części Wnioskodawcy;

4.  Dział Nieruchomości posiada przypisany im rachunek bankowy (i zgromadzone na nim środki pieniężne) które zostaną przeniesione na Spółkę Przejmującą w ramach podziału.

Podobnie ma się rzecz z Działem Handlowym, biorąc pod uwagę:

1.  istnieje możliwość przypisania Działowi Handlowemu określonych danych finansowych - tj. Wnioskodawca jest w stanie (i był w stanie) wyodrębnić przychody, koszty, zobowiązania oraz należności przynależne do Działu Handlowego;

2.  Wnioskodawca jest w stanie wyodrębnić zdarzenia gospodarcze (transakcje handlowe) związane wyłącznie z działalnością Działu Handlowego;

3.  na podstawie przypisanych do Działu Handlowego przychodów i kosztów, należności oraz zobowiązań, Dział Handlowego byłby w stanie funkcjonować pod względem finansowym niezależnie od pozostałej części Wnioskodawcy;

4.  istnieją rachunki bankowe (oraz zgromadzone na nich środki pieniężne), które pozostaną w Spółce Dzielonej po podziale.

Wyodrębnienie funkcjonalne

Wyodrębnienie funkcjonalne oznacza, że ZCP powinna posiadać zdolność do funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo, tj. obejmować wszystkie elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. W praktyce istotne jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym kompleks praw, obowiązków i rzeczy), iż zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Aby zatem zespół składników majątkowych w istniejącym przedsiębiorstwie mógł być uznany za jego zorganizowaną część, musi on obiektywnie posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania na rynku jako samodzielny podmiot gospodarczy.

Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą umożliwić podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego samodzielnego przedsiębiorstwa. Przy ocenie wyodrębnienia określonych składników majątkowych pod uwagę należy brać sytuację istniejącą w spółce dzielonej, w którym winny one stanowić pewną całość. Nie jest natomiast wystarczająca sama możliwość prowadzenia w przyszłości przy ich wykorzystaniu odrębnego zakładu .

Aby zespół składników majątku stanowił ZCP, musi dodatkowo być wyodrębniony funkcjonalnie, czyli:

-     realizować określone funkcje gospodarcze;

-     posiadać zdolność do funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo, tj. obejmować wszystkie elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa.

Aby zatem zespół składników majątkowych w istniejącym przedsiębiorstwie mógł być uznany za jego zorganizowaną część, musi on obiektywnie posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania na rynku jako samodzielny podmiot gospodarczy. Nie jest wystarczające istnienie pewnego zespołu składników majątkowych, które dla rozpoczęcia działalności gospodarczej jako osobne przedsiębiorstwo wymaga dodatkowych czynności (np. zatrudnienia pracowników itd.). Z drugiej strony, jeśli te braki nie mają charakteru istotnych dla funkcjonowania przedsiębiorstwa, wówczas nie są one wykluczające z punktu widzenia klasyfikacji zdarzenia jako zbycie przedsiębiorstwa/ZCP.

W ocenie Wnioskodawcy, Dział Nieruchomości cechuje się wyodrębnieniem funkcjonalnym rozumianym w taki sposób, w jaki przedstawiono to powyżej, ponieważ:

1.  Przedmiot działalności Działu Nieruchomości jest przedmiotowo inny niż przedmiot działalności realizowany przez pozostałą część Wnioskodawcy. Dodatkowo, po dniu wydzielenia, Wnioskodawca nie będzie prowadzić działalności gospodarczej w zakresie realizowanym dotychczas przez Dział Nieruchomości. Nie wpłynie to jednocześnie negatywnie na działalność Wnioskodawcy, ponieważ ten będzie kontynuować działalność w pozostałym zakresie (prowadzenie działalności handlowej);

2.  Wszystkie składniki majątkowe i niemajątkowe, a także kapitał ludzki w postaci pracownika będzie przejęty przez Spółkę Przejmującą. Zatem do Spółki Przejmującej przejdzie cały majątek niezbędny do kontynuowania działalności operacyjnej Działu Nieruchomości w zakresie, w jakim jest ona obecnie (tj. do dnia wydzielenia) realizowana przez Wnioskodawcę. Jednocześnie, ten zespół składników majątkowych jest na tyle kompletny, że jest w stanie samodzielnie funkcjonować bez konieczności angażowania dodatkowych środków.

3.  Dział Nieruchomości w Spółce Przejmującej będą pełnić dokładnie te same funkcje i wykonywać tę samą działalność co dotychczas, tj. przed podziałem. Tym samym, w ramach Spółki Przejmującej, Dział Nieruchomości będą kontynuować dotychczasową działalność. Zamiar ten jest wprost ujawniony w Planie Podziału. Co więcej, Spółka Przejmująca będzie w stanie faktycznie kontynuować działalność Działu Nieruchomości, co jest konsekwencją kwestii opisanej w pkt. 2 - tj. tego, że majątek przenoszony do Spółki Przejmującej stanowi kompletny majątek związany z wykonywaniem działalności przez Dział Nieruchomości.

Wnioskodawca podkreśla, że nie powstanie konieczność „doposażania” Działu Nieruchomości przez Spółkę Przejmującą w celu kontynuacji działalności. Spółka Przejmująca nie będzie też zobowiązana do podejmowania innych działań faktycznych lub prawnych dla potrzeb kontynuowania działalności Działu Nieruchomości - w szczególności nie będzie musiała ubiegać się o jakiekolwiek zgody (zezwolenia, koncesje) organów publicznych z uwagi na fakt, że nie wymaga tego przedmiot działalności Działu Nieruchomości. Spółka Przejmująca nie będzie też musiała zatrudniać dodatkowych pracowników (współpracowników) ponieważ przenoszone zasoby ludzkie są wystarczające do kontynuowania działalności.

Potencjalnie, wraz z rozwojem działalności obecnego Działu Nieruchomości (już po przeprowadzeniu podziału Wnioskodawcy) może pojawić się konieczność doposażenia Spółki Przejmującej, niemniej - nie ma to wpływu ani na rodzaj prowadzonej w tym zakresie działalności, ani na pierwotną (istniejącą na moment złożenia wniosku) zdolności Działu Nieruchomości do niezależnego funkcjonowania jako samodzielne przedsiębiorstwo.

Również Dział Handlowy cechuje się wyodrębnieniem funkcjonalnym, rozumianym w taki sam sposób, ponieważ:

1.  Przedmiot działalności Działu Handlowego jest przedmiotowo inny niż przedmiot działalności realizowany przez pozostałą część Wnioskodawcy (Dział Nieruchomości). Dodatkowo, po dniu wydzielenia, Wnioskodawca nie będzie prowadzić działalności gospodarczej w zakresie realizowanym dotychczas przez Dział Nieruchomości. Nie wpłynie to jednocześnie negatywnie na działalność Wnioskodawcy, ponieważ ten będzie kontynuować działalność w pozostałym zakresie (prowadzenie działalności handlowej);

2.  Wszystkie składniki majątkowe i niemajątkowe związane z działalnością handlową, a także kapitał ludzki w postaci pracowników pozostaną w Spółce Dzielonej. Zatem do Spółki Przejmującej przejdzie cały majątek niezbędny do kontynuowania działalności operacyjnej Działu Handlowego w zakresie, w jakim jest ona obecnie (tj. do dnia wydzielenia) realizowana przez Wnioskodawcę. Jednocześnie, ten zespół składników majątkowych jest na tyle kompletny, że jest w stanie samodzielnie funkcjonować bez konieczności angażowania dodatkowych środków.

3.  Dział Handlowy w Spółce Dzielonej będzie pełnić dokładnie te same funkcje i wykonywać tę samą działalność co dotychczas, tj. przed podziałem. Tym samym, w ramach Spółki Dzielonej, Dział Handlowy będzie kontynuować dotychczasową działalność. Zamiar ten jest wprost ujawniony w Planie Podziału. Co więcej, Spółka Dzielona będzie w stanie faktycznie kontynuować działalność Działu Handlowego, co jest konsekwencją kwestii opisanej w pkt. 2 - tj. tego, że majątek pozostający w Spółce Handlowy stanowi kompletny majątek związany z wykonywaniem działalności przez Dział Nieruchomości.

Wnioskodawca podkreśla, że nie powstanie konieczność „doposażania” Działu Handlowego przez Spółkę Dzieloną w celu kontynuacji działalności handlowej. Spółka Przejmująca nie będzie też zobowiązana do podejmowania innych działań faktycznych lub prawnych dla potrzeb kontynuowania działalności Działu Handlowego. Spółka Dzielona nie będzie też musiała zatrudniać dodatkowych pracowników (współpracowników) ponieważ pozostające w Spółce zasoby ludzkie są wystarczające do kontynuowania działalności.

Podsumowanie

Podsumowując, zarówno Dział Handlowy, jak również Dział Nieruchomości - jako zespół składników majątkowych (materialnych i niematerialnych) cechuje się wyodrębnieniem organizacyjnym, finansowym i funkcjonalnym, a co za tym idzie stanowi ZCP w rozumieniu zarówno art. 4a pkt 4 ustawy o CIT jak również art. 2 pkt 27e ustawy o VAT.

W efekcie:

-     nie powstanie po stronie Spółki Dzielonej przychód na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT. Zgodnie z ww. przepisem, przychód po stronie spółki dzielonej w ramach podziału przez wyodrębnienie powstaje, jeśli statusu ZCP nie ma albo majątek przejmowany albo majątek pozostający. W przypadku, gdy obydwa te majątki mają status ZCP - przychód nie powstaje (cyt. w spółce podlegającej podziałowi, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie albo podziale przez wyodrębnienie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa - wartość rynkowa składników majątkowych przeniesionych na spółki przejmujące lub spółki nowo zawiązane ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału lub dzień wydzielenia albo dzień wyodrębnienia);

-     podział nie będzie objęty podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o CIT, jako transakcja mająca za przedmiot zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku w zakresie podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775; ze zm.), zwanej dalej ustawą lub ustawą o VAT:

Według art. 7 ust. 1 ustawy:

W myśl art. 2 pkt 6 ustawy:

Na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Jednocześnie przepisy art. 6 ustawy wskazują na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy. Są tutaj wskazane te czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszcząc się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług. Z uwagi jednakże na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

Termin „transakcja zbycia” należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów, a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej.

Przepisy regulujące prawną instytucję podziału spółek stanowią treść działu II ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 18, ze zm.), zwanej dalej „KSH”.

W art. 529 § 1 Kodeksu spółek handlowych wyróżniono cztery sposoby dokonania podziału spółek kapitałowych. Zgodnie z ww. przepisem:

Przewidziany w art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych podział dokonany przez wydzielenie części majątku spółki dzielonej na istniejąca spółkę lub spółki nowo zawiązane powoduje przeniesienie prawa własności wydzielonych części majątku. Złożoność procedur związanych z podziałem spółki nie ma przy tym znaczenia. Istotny jest efekt końcowy - przeniesienie własności.

W świetle powyższych regulacji dokonany, na podstawie Kodeksu spółek handlowych, podział przez wydzielenie poszczególnych części majątku spółki dzielonej jest, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, operacją obejmującą zdarzenia podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wyjaśnić jednak należy, że w sytuacji, gdy w wyniku podziału spółki przez wydzielenie przedmiotem przeniesienia własności jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa to mamy do czynienia z transakcją zbycia w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy, który to przepis wyłącza taką czynność z zakresu regulacji ustawy.

Podkreślenia wymaga, że ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku VAT, winien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

Przepis art. 2 pkt 27e ustawy stanowi, że:

Zorganizowana część przedsiębiorstwa, jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy przenoszony majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy oraz zobowiązań, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu.

Podstawowym wymogiem dla uznania, że transakcja dotyczy zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest więc to, aby obejmowała ona zespół składników materialnych i niematerialnych (w tym zobowiązań). Kolejnym warunkiem jest wydzielenie tego zespołu w istniejącym przedsiębiorstwie. Wydzielenie to ma zachodzić na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, finansowej i funkcjonalnej (przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych).

Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Organizacyjny aspekt wyodrębnienia oznacza, że składniki tworzące „część przedsiębiorstwa” powinny posiadać cechę zorganizowania. Cecha ta powinna występować w „istniejącym przedsiębiorstwie”, a więc w ramach prowadzonej działalności i dotyczyć określonego zespołu składników tworzących część tego przedsiębiorstwa.

Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której przez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ponadto, wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalnie niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową.

Natomiast wyodrębnienie funkcjonalne należy rozumieć jako przeznaczenie do realizacji określonych zadań gospodarczych. Zorganizowana część przedsiębiorstwa musi stanowić funkcjonalnie odrębną całość – obejmować elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za jego zorganizowaną część, musi ona – obiektywnie oceniając – posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą zatem umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

W związku z powyższym, w rozumieniu przepisów podatkowych, aby określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako zorganizowana część przedsiębiorstwa, nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej, ale musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym.

Zorganizowaną część przedsiębiorstwa tworzą więc składniki, będące we wzajemnych relacjach, takich by można było mówić o nich jako o zespole, a nie o zbiorze przypadkowych elementów, których jedyną cechą wspólną jest własność jednego podmiotu gospodarczego.

Zatem, na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług mamy do czynienia ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

1.  istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania;

2.  zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;

3.  składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych;

4.  zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące ww. zadania gospodarcze.

Brak zaistnienia którejkolwiek z omawianych powyżej przesłanek wyklucza uznanie zespołu składników majątkowych przedsiębiorstwa za jego zorganizowaną część w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy.

Trzeba zaznaczyć, że definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa zawarta w przepisie art. 2 pkt 27e ustawy nie jest definicją samoistną, lecz należy rozpatrywać ją m.in. w kontekście uregulowań art. 6 pkt 1 ustawy, który wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie składników majątkowych i niemajątkowych uprzednio wyodrębnionych organizacyjnie i finansowo w istniejącym przedsiębiorstwie, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy zaś zbycia poszczególnych składników majątkowych przedsiębiorstwa.

W praktyce obrotu gospodarczego zdarzają się sytuacje, w których niektóre elementy przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części podlegają wyłączeniu z transakcji zbycia. Jednak nawet w takim przypadku, składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład części przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w taki sposób, by można było o nich mówić jako o zespole, a nie tylko zbiorze pewnych elementów. Decydujące zatem jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie lub jego zorganizowanej części zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami w sposób umożliwiający kontynuowanie określonej działalności gospodarczej.

Zakres powyższego wyłączenia z zakresu opodatkowania zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z dnia 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01, Zita Modes Sarl stwierdził, że celem ww. opcji jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem. W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji VAT, to zasada ta ma zastosowanie – nie wyłączając możliwości ograniczenia jej stosowania do okoliczności zawartych w zdaniu drugim tego samego paragrafu – do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. Nabywca musi jednak wyrazić zamiar dalszego prowadzenia nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie jego bezpośredniej likwidacji i sprzedaży zapasów. TSUE wskazał, że biorąc pod uwagę cel dyrektywy, pojęcia w niej użyte powinny być interpretowane w sposób jednolity i niezależny (autonomiczny), uwzględniając kontekst i cel regulacji. W wyroku tym, dokonując wykładni funkcjonalnej art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy, TSUE uznał, że celem wyłączenia zbycia przedsiębiorstwa z opodatkowania jest zapewnienie neutralności podatkowej takiej czynności, która obciążając stronę istotnym zobowiązaniem podatkowym i tak rodziłaby prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego. Trybunał podkreślił, że przeniesienie, o jakim mowa w art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE, dotyczy między innymi części przedsiębiorstwa, a istotne znaczenie ma funkcjonalne powiązanie składników majątkowych umożliwiające realizację określonego zadania gospodarczego.

Natomiast w wyroku C-444/10 z dnia 10 listopada 2011 r. TSUE wywiódł, że jeżeli działalność gospodarcza tego nie wymaga, przedmiotem zbycia nie muszą być wszystkie składniki z nią związane, aby czynność ta wyłączona była z opodatkowania na podstawie art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy. W tym zakresie Trybunał uznał, że pojęcie zbycia całości lub części majątku należy interpretować tak, że obejmuje ono zbycie przedsiębiorstwa lub niezależnej części przedsiębiorstwa, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub jego część zdolną do prowadzenia niezależnej działalności gospodarczej. Trybunał rozpatrujący sprawę uznał, że przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części w rozumieniu wspólnotowych regulacji VAT wymaga, by całość przekazanych składników pozwalała na prowadzenie samodzielnej działalności gospodarczej.

O tym, czy nastąpiło zbycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca - Spółka Dzielona prowadzi działalność gospodarczą w dwóch obszarach:

-        sprzedaż - działalność handlowa (działalność pozostająca);

-        wynajmie posiadanych nieruchomości i innego majątku na rzecz podmiotów trzecich -działalność nieruchomościowa (działalność wyodrębniana).

Działalnością dominującą ze względu na obroty jest działalność handlowa.

Planowany jest podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie majątku Spółki Dzielonej, związanego z działalnością nieruchomościową, na rzecz nowo zawiązanej spółki na podstawie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych, w której udziały obejmie aktualny, jedyny wspólnik Spółki Dzielonej  -Spółka Przejmująca.

Pierwotnym obszarem działalności Spółki Dzielonej, była wyłącznie działalność handlowa. Jednocześnie, w miarę nabywania przez Spółkę Dzieloną nieruchomości oraz innego majątku, rozmiar nieruchomościowej części działalności stawał się coraz większy oraz zaczął stawać się istotną częścią działalności Spółki Dzielonej.

Wskazali Państwo, że podział ma na celu odseparowanie działalności nieruchomościowej od działalności handlowej. W efekcie Spółka Dzielona będzie kontynuować wyłącznie działalność handlową, natomiast Spółka Przejmująca będzie kontynuować wyłącznie działalność nieruchomościową, którą obecnie realizuje Spółka Dzielona.

Działalność handlowa, jest odrębnym pionem biznesowym wyodrębnionym w strukturze organizacyjnej Spółki Dzielonej - Dział Handlowy. W ramach tej działalności, kadrze zarządzającej są podporządkowane piony:

-     piony sprzedaży - przedstawiciele handlowi wraz z kierownikiem ds. sprzedaży;

-     pion zakupów - specjaliści ds. zakupów wraz z kierownikiem ds. zakupów;

-     pion logistyki - zespół magazynowy wraz z kierownikiem magazynu;

-     pion księgowości - główna księgowa wraz z zespołem;

-     pion administracji - zespół specjalistów ds. administracji.

W ramach ww. pionów funkcjonują zespoły oraz samodzielne stanowiska.

Działalność ta, jest prowadzona na części jednej z nieruchomości należących do Spółki Dzielonej (Spółka Dzielona zajmuje tamże część pomieszczeń biurowych oraz magazynowych). Docelowo, ta nieruchomość będzie jednym z przenoszonych do Spółki Przejmującej elementów w ramach Działu Nieruchomościowego.

Działalność nieruchomościowa, jest prowadzona w ramach Działu Nieruchomości, który jest odrębnym pionem biznesowym wyodrębnionym w strukturze organizacyjnej Spółki Dzielonej na podstawie uchwały Zarządu.

Dział Nieruchomości realizuje następujące działania związane z nieruchomościami należącymi do Spółki Dzielonej, w szczególności:

-     zarządzanie nieruchomościami Spółki Dzielonej;

-     poszukiwanie najemców samodzielnie lub przez pośredników (w zakresie wynajmu pomieszczeń biurowych, magazynowych, a także miejsc paletowych);

-     zawieranie umów z najemcami;

-     dbanie o prawidłową realizację umów najmu;

-     pobieranie czynszów najmu od najemców;

-     nadzór nad wykonywaniem oraz egzekwowaniem ew. roszczeń z umów na wykonanie projektów budowlanych, umów o roboty budowlane, umów o nadzór autorski i umów;

-     nadzór inwestorski zawartych z podmiotami trzecimi w procesie realizacji inwestycji budowlanych na Nieruchomościach;

-     dbanie o stan techniczny i wizualny nieruchomości (serwisowanie, adaptacje, remonty, zlecanie przeglądów okresowych itp.);

-     zawieranie umów z dostarczycielami mediów;

-     zawieranie umów ubezpieczenia;

-     zawieranie umów związanych z zapewnieniem ochrony nieruchomości;

-     zlecenia związane z obsługą techniczną nieruchomości (na wykonywanie prac serwisowych, przeglądów, etc. np. serwis kotłów);

-     reklama powierzchni do wynajęcia.

Dział Nieruchomości dysponuje wyodrębnionym majątkiem, własnym rachunkiem bankowym i środkami pieniężnymi. Są do niego przypisane wszystkie zobowiązania i należności związane z działalnością nieruchomościową.

Dział Nieruchomości obejmuje następujące składniki majątku:

-     (...) nieruchomości należących do Spółki:

·      Nieruchomość w (...), zabudowana wynajmowanymi magazynami oraz wynajmowanym budynkiem biurowym;

·      Nieruchomość w (...) (1), zabudowana halą magazynową z budynkiem biurowo-socjalnym (w której prowadzi działalność Spółka Dzielona) oraz innym wynajmowanym budynkiem biurowym;

·      Nieruchomość gruntowa w (...) (2) - niezabudowana;

·      Nieruchomość gruntowa w (...) (3) - na której prowadzona jest budowa magazynów z biurowcem (docelowo, budowa ma zakończyć się w (...) r.)

·      Nieruchomość gruntowa w (...) (4) - na której planowane jest zrealizowanie inwestycji mieszkalnej.

-     Ruchomości (określone szczegółowo na dzień wydzielenia i opisane w stosownym załączniku do uchwały zgromadzenia wspólników w formie z podpisem notarialnie poświadczonym), w szczególności:

·      przeznaczone na wynajem;

·      samochody osobowe wykorzystywane m.in. przez zarząd Spółki Dzielonej, a także pracowników Spółki Dzielonej (pracownika administracyjnego oraz gospodarczego);

·      meble biurowe i sprzęt elektroniczny wykorzystywane w działalności nieruchomościowej przez pracowników Działu Nieruchomości;

-     Umowy (zobowiązania wynikające z umów) związane z zabezpieczeniem prawidłowego funkcjonowania nieruchomości, w szczególności prawa i obowiązki wynikające z:

·      umów najmu zawartych z najemcami (w zakresie wynajmu pomieszczeń biurowych, magazynowych, a także miejsc paletowych na Nieruchomościach), które pozwolą na nieprzerwane wynajmowanie Nieruchomości po wydzieleniu zorganizowanej części przedsiębiorstwa ze Spółki;

·      umów o świadczenie usług pośrednictwa w wynajmie;

·      umów na dostawę mediów;

·      umów ubezpieczenia;

·      umów związanych z zapewnieniem ochrony Nieruchomości;

·      zleceń związanych z obsługą techniczną Nieruchomości (na wykonywanie prac serwisowych, przeglądów, etc. np. serwis kotłów);

·      umów o pracę/umów zlecenia;

-     Należności i zobowiązania wynikające z wynajmu Nieruchomości;

-     Środki finansowe znajdujące się na wyodrębnionym rachunku bankowym Działu Nieruchomości;

-     Zobowiązania funkcjonalnie związane z obszarem nieruchomościowym, np. zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości, amortyzacja środków trwałych;

-     Dokumentacja techniczna i prawna Nieruchomości;

-     Tajemnice zorganizowanej części przedsiębiorstwa związane z działalnością nieruchomościową m.in. kontakty handlowe, informacje dotyczące rynku wynajmu Nieruchomości, księgi związane z działalnością nieruchomościową;

-     Pracownicy (m.in. zarządca nieruchomości, konserwator budynków);

-     Majątkowe prawa autorskie do projektów, rysunków, wzorów materiałów marketingowych, w tym szyldów, folderów itd. związanych z nieruchomościami Spółki Dzielonej.

Przy tak przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego, Państwa wątpliwości na gruncie podatku od towarów i usług dotyczą ustalenia, czy Dział Nieruchomości stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27 ustawy o VAT, a w konsekwencji podział Wnioskodawcy nie będzie podlegał przepisom ustawy o VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT i tym samym podział Wnioskodawcy nie będzie podlegał opodatkowaniu VAT po stronie Spółki Dzielonej.

Definicję zorganizowanej części przedsiębiorstwa należy rozpatrywać w związku z uregulowaniem zawartym w art. 6 pkt 1 ustawy. Przepis ten wyłącza od opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie m.in. zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Przy czym zbycie w tym wypadku będzie rozumiane nie tylko jako sprzedaż w rozumieniu art. 2 pkt 22 ustawy, ale każde przeniesienie prawa do dysponowania jak właściciel tą zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa.

Na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług okolicznością determinującą możliwość wyłączenia, na mocy art. 6 pkt 1 ustawy, stosowania przepisów ustawy do czynności zbycia określonego zespołu składników niematerialnych i materialnych, jest takie ich zorganizowanie, żeby wspomniany zespół mógł służyć do prowadzenia działalności gospodarczej. Zespół składników materialnych i niematerialnych obejmować powinien elementy niezbędne do samodzielnego prowadzenia działań gospodarczych, którym służy w strukturze przedsiębiorstwa. Aby zatem przepisy ustawy nie miały zastosowania do zbywanego zespołu składników, musi on - obiektywnie oceniając - posiadać potencjalną zdolność do funkcjonowania jako samodzielny podmiot gospodarczy. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w jego skład muszą umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa.

Mając zatem na uwadze przywołane przepisy oraz opis sprawy należy stwierdzić, że Dział Handlowy pozostający w Spółce Dzielonej i Dział Nieruchomości przenoszony do Spółki Przejmującej po podziale nie będą funkcjonować niezależnie od siebie.

Wskazali Państwo, że Dział Handlowy zajmuje się sprzedażą. Z kolei Dział Nieruchomości prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wynajmie posiadanych nieruchomości i innego majątku na rzecz podmiotów trzecich.

Wskazali Państwo, że po planowanej transakcji, Spółka Przejmująca stanie się właścicielem nieruchomości, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową. Spółka Dzielona zawrze ze Spółką Przejmującą umowę najmu. Wskazali Państwo również, że nie jest wykluczone, że Spółka Dzielona po podziale będzie poszukiwała innej powierzchni magazynowej lub biurowej.

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo - uzasadniając kwestię przeniesienia nieruchomości w której Spółka Dzielona prowadzi Działalność Handlową - że jednym z celów podziału jest obniżenie ryzyka egzekucji z majątku wykorzystywanego w działalności Spółki Dzielonej (którym są obecnie m.in. nieruchomości przypisane do Działu Nieruchomości). Działalność handlowa realizowana przez Spółkę Dzieloną (działalność pozostająca) jest bowiem znacznie bardziej ryzykowna ekonomicznie niż działalność nieruchomościowa. Przeniesienie wszystkich Nieruchomości (także tej, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową) jest zdaniem Państwa uzasadnione, ponieważ dzięki temu - nawet w razie ewentualnych problemów z płynnością finansową - Spółka Dzielona nadal będzie mogła korzystać z budynków, w których obecnie prowadzi działalność (nawet jeżeli będzie to następowało na podstawie innego tytułu prawnego). W razie zamiaru sprzedaży części handlowej aktualnej działalności, wydzielenie wszystkich nieruchomości (w tym tej, w której Spółka Dzielona prowadzi działalność gospodarczą), pozwoli na zachowanie władztwa nad ww. nieruchomościami.

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo również na związek funkcjonalny pomiędzy nieruchomością w której Spółka Dzielona prowadzi działalność handlową, która ma być przedmiotem opisanej transakcji, a Działem Nieruchomości, polegający na tym, że Dział Nieruchomości realizuje działania związane ze wszystkimi nieruchomościami Spółki Dzielonej - zarówno tymi, które są wykorzystywane na jej potrzeby, jak i tymi, które są wynajmowane. W odniesieniu do nieruchomości wykorzystywanej przez Spółkę Dzieloną Dział Nieruchomości m.in. dba o jej stan wizualny oraz techniczny, a także zawiera umowy ubezpieczenia i dokonuje zleceń związanych z obsługą techniczną nieruchomości (np. w zakresie wykonywania prac serwisowych).

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, nie można uznać, że wydzielany zespół składników będący przedmiotem planowanej transakcji - Dział Nieruchomości - jest funkcjonalnie wyodrębniony w stopniu pozwalającym na samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej.

Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że działalnością dominującą ze względu na obroty jest w Państwa Spółce Działalność Handlowa oraz że w ramach transakcji dojdzie do rozdzielenia aktualnej głównej działalności gospodarczej Wnioskodawcy (Działalność Handlowa) od działalności pobocznej, która zostanie przypisana do innego podmiotu (Spółki Przejmującej).

Część składników będących przedmiotem planowanej transakcji (nieruchomość w której Dział Handlowy prowadzi działalność handlową) stanowi podstawową infrastrukturę wykorzystywaną przez Dział Handlowy, czyli dział w zakresie którego prowadzą Państwo swoją główną działalność gospodarczą.

Wskazać należy, że przedmiotem Państwa działalności w zakresie Działu Handlowego jest sprzedaż, a w nieruchomości która ma być przedmiotem przeniesienia do Działu Nieruchomości znajduje się hala magazynowa z budynkiem biurowo-socjalnym.

Przeniesienie ww. nieruchomości do Spółki Przejmującej spowoduje, że Spółka Dzielona nie będzie mogła kontynuować działalności bez zawarcia umowy najmu. Konieczność zapewnienia tej infrastruktury poprzez świadczenia wzajemne pomiędzy podmiotami powstałymi w wyniku podziału świadczy o braku samodzielności organizacyjnej i funkcjonalnej części przedsiębiorstwa. Ta ścisła współpraca powoduje, że pomiędzy obydwoma Spółkami istnieje ścisła więź, natomiast istnienie tak ścisłej więzi skutkuje brakiem rozdzielności pomiędzy działalnością pozostająca w Spółce, a działalnością wydzielaną. Spółka Dzielona i Spółka Przejmująca nie będą wobec siebie niezależne także po dokonaniu wydzielenia. Nie ulega bowiem wątpliwości, że po przeprowadzeniu planowanego podziału nowo powstała Spółka nie będzie mogła w pełni swobodnie decydować co do nieruchomości, która będzie do niej przeniesiona ze względu na to, że Spółka Dzielona będzie tam prowadziła swoją podstawową działalność gospodarczą, tak samo Spółka Dzielona będzie zależna od Spółki Przejmującej, gdyż koniecznym dla prowadzenia przez nią działalności będzie zawarcie umowy najmu ze Spółką Przejmującą. W konsekwencji nie można uznać, że wydzielany zespół składników jest zdolny do samodzielnego funkcjonowania jako niezależne przedsiębiorstwo.

Taki stan rzeczy świadczy o braku realnej rozdzielności pomiędzy działalnością pozostającą w Spółce Dzielonej a Działalnością Wydzielaną. Oba obszary działalności pozostają ze sobą ściśle powiązane operacyjnie, a możliwość kontynuowania działalności przez Spółkę Dzieloną zależy od świadczeń zapewnianych przez Spółkę Przejmującą. W konsekwencji nie można uznać, że wydzielany Dział Nieruchomości będzie zdolny do samodzielnego funkcjonowania jako niezależny podmiot gospodarczy.

Z uwagi zatem na przedstawione okoliczności sprawy uznać należy, że opisany zespół składników majątkowych stanowiący Dział Nieruchomości nie będzie stanowił na dzień jego przeniesienia do Spółki Przejmującej zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 2 pkt 27e ustawy, a tym samym czynność ta (przeniesienie - planowany podział Spółki Dzielonej przez wydzielenie majątku Spółki Dzielonej, związanego z działalnością nieruchomościową na rzecz nowo zawiązanej spółki na podstawie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych) nie będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy.

Biorąc pod uwagę opis sprawy oraz powołane przepisy, uznać należy, że składniki materialne i niematerialne mające być przedmiotem wydzielenia do nowo zawiązanej Spółki Przejmującej, powinny być potraktowane jako zbycie poszczególnych składników majątku, co będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w myśl art. 5 ust. 1 ustawy

Zatem stanowisko Państwa w zakresie podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

W zakresie podatku dochodowego od osób prawnych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Dodatkowo zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622, ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Z funkcji ochronnej będą mogli skorzystać Ci z Państwa, którzy zastosują się do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.