0111-KDIB3-2.4012.601.2026.1.AR

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 sierpnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 5 sierpnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

X (…) jest związkiem metropolitalnym utworzonym na podstawie ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o związku metropolitalnym w województwie (…) (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 186 z późn. zm.).

Obszar i granice związku metropolitalnego „X” obejmują gminy - miasta na prawach powiatu: (…), gminy o statusie miasta: (…), oraz gminy (…).

Zgodnie z (…), X wykonuje zadania publiczne w zakresie (…).

Uchwałą Nr (…) z dnia (…) 2017 r. X utworzyło z dniem 1 stycznia 2018 r. jednostkę organizacyjną X pod nazwą (Y) z siedzibą w (…). Przedmiotem działania Y jest wykonywanie zadań X w zakresie organizowania publicznego transportu zbiorowego. Y nie posiada osobowości prawnej, prowadzi gospodarkę finansową w formie jednostki budżetowej.

X jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz podlega centralizacji rozliczeń VAT wraz ze swoimi jednostkami organizacyjnymi, w tym (Y). Powyższe zostało potwierdzone w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia (...) 2019 r. sygn. (...), wydanej na wniosek X.

Y działa na podstawie ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o związku metropolitalnym w województwie (…) (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 186), ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 720), ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1483 z późn. zm.) oraz w oparciu o statut (załącznik do uchwały nr (…) X z dnia (...) 2018 r.).

X jako podatnik VAT, za pośrednictwem własnej, scentralizowanej jednostki budżetowej - Y od dnia 1 stycznia 2019 r. świadczy usługi podatkowane VAT na rzecz pasażerów, sklasyfikowane wg. Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU 2015) pod symbolem 49.31 w grupie pn. „TRANSPORT LĄDOWY PASAŻERSKI, MIEJSKI I PODMIEJSKI” (sprzedaż biletów na przejazd komunikacją publiczną, opodatkowana VAT wg stawki 8%).

X planuje realizację projektu pn. „…”, współfinansowanego ze środków Funduszy Europejskich dla (…) 2021-2027. Celem projektu jest inwestycja w rozwiązania cyfrowe ukierunkowane na stworzenie bardziej nowoczesnego, efektywnego i przyjaznego dla użytkownika systemu transportu publicznego.

Beneficjentem projektu oraz właścicielem majątku powstałego w ramach projektu będzie X. Wydatki ponoszone w ramach projektu będą dokumentowane fakturami wystawianymi na X. W marcu 2026 r. X zawarła z Województwem (…), reprezentowanym przez Zarząd Województwa (…) pełniący funkcję Instytucji Zarządzającej Programem „…”, umowę o dofinansowanie projektu pn. „…" nr (…).

W ramach projektu planowane jest:

a)    Uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów w korzystaniu ze zbiorowej komunikacji publicznej. Realizowane rozwiązanie ma charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) (systemu wspierającego m.in. sprzedaż biletów) i jest ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego opodatkowanych VAT, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów dotyczących usług komunikacji zbiorowej, stanowiących czynności opodatkowane VAT. Zadanie to obejmuje wdrożenie nowej e-usługi publicznej za pomocą aplikacji mobilnej jaką jest nawigowanie osób z niepełnosprawnościami i seniorów podczas podróżowania środkami komunikacji publicznej. Aplikacja mobilna będzie dostosowana sensorycznie do obsługi przez osoby z niepełnosprawnościami (głównie wzroku) lub problemami z obsługą zaawansowanych technologicznie interfejsów aplikacji. E-usługa osiągnie 4. poziom dojrzałości w synergii z systemem Transport (…) (…), co oznacza, że będzie zorganizowana wokół potrzeb użytkowników. Aplikacja mobilna będzie spersonalizowana poprzez dostosowanie sposobu świadczenia do szczególnych uwarunkowań i potrzeb klienta. Poprzez integrację z systemem (…), nabyte przez użytkownika uprawnienia (np. ulgi i zniżki) zapisywane będą na Indywidualnym Koncie Użytkownika w systemie centralnym. Użytkownik aplikacji będzie miał możliwość identyfikowania się w systemie, założenia konta, logowania, obsługiwania konta oraz planowania podróży i uzyskania informacji dystrybuowanej przez organizatora komunikacji (np. komunikaty, akcje promocyjne, ankiety, itp.). E-usługa jest usługą świadczoną na rzecz obywateli - A2C (Administration to Citizens) - jej celem jest umożliwienie osobom z niepełnosprawnościami podróżowanie środkami komunikacji publicznej. E-usługa ma charakter masowy - skierowana do szerokiego grona odbiorców.

Potencjalni użytkownicy e-usługi to osoby z niepełnosprawnościami, których liczba wg BAEL (Badanie aktywności ekonomicznej ludności) w 2022 r. wyniosła (…) tys., natomiast osób w wieku 60 lat i więcej mieszkających na obszarze X (stan na 31.12.2023 r.) wynosi (…) tys. E-usługa ma również charakter powtarzalny - jej celem jest poprawa dostępności usług komunikacyjnych i ułatwienie przemieszczania się komunikacją publiczną, co stanowi jedną z istotnych możliwości każdego człowieka. Zadanie wpłynie na stworzenie bardziej efektywnego i przyjaznego dla użytkownika systemu transportu publicznego i jest ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji zbiorowej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

b)    Rozbudowa systemu Transport (…), w tym doposażenie (…) pojazdów komunikacji publicznej w nowe urządzenia oraz w nowoczesne terminale sprzedażowe. Realizowane rozwiązanie ma charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) i jest ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego opodatkowanych VAT, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji zbiorowej, dotyczących usług komunikacji zbiorowej, stanowiących czynności opodatkowane VAT. Zadanie to obejmuje doposażenie (…) pojazdów komunikacji publicznej: (…) tramwajów i (…) autobusów w nowe urządzenia składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy oraz kasowniki główne i pomocnicze. Ponadto zadanie obejmuje doposażenie systemu Transport (…) w nowoczesne terminale sprzedażowe umożliwiające płacenie za bilety kartą płatniczą (EMV) oraz drukujące bilety na papierze termicznym wraz z kodem QR. Rozbudowa systemu Transport (…) przyczyni się do znaczącego usprawnienia i podniesienia jakości oferowanych usług publicznych w obszarze transportu, m.in. poprzez usprawnienie obsługi pasażera, poprawę efektywności systemu transportu publicznego, podniesienie jakości świadczonych usług, oraz ułatwienie zarządzania systemem, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów publicznej komunikacji transportem zbiorowym, stanowiącego czynności (usługi) opodatkowane VAT.

c)    Realizowanie przez Y jako jednostkę organizacyjną X, zakupu urządzeń dla kontrolerów biletów, tzw. „kontrolerek” oraz poniesienie wydatków związanych z ich nabyciem. Zakup został ujęty we wniosku o dofinansowanie w ramach zadania nr (...) „…” jako wydatek nr (...) „…”. Kontrolerki to nowoczesne terminale umożliwiające drukowanie opłat dodatkowych oraz płatność kartami EMV przez służby kontrolerskie w terenie zapewniające szybką i sprawną kontrolę uprawnień do przejazdów środkami komunikacji publicznej w systemie Transport (…) - opodatkowanych 8% VAT. Kontrolerki będą wykorzystywane w ramach prowadzonej przez X (Y) działalności gospodarczej opodatkowanej VAT między innymi do pobierania opłaty dodatkowej na podstawie par. 8 pkt. 3 Taryfy X w związku z art. 33a ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 8) - kontroler pobiera opłatę dodatkową i właściwą opłatę za przewóz, zwaną dalej „przewoźnym” albo wystawia protokół wezwania do zapłaty. Pobór opłaty dodatkowej służy wyegzekwowaniu obowiązku uiszczenia wynagrodzenia za przewóz opodatkowanego 8% VAT, który to podatek pośredni jest zawarty w cenie biletu za przewóz, i zapewnieniu prawidłowości działania systemu sprzedaży biletów opodatkowanych VAT; nie jest działaniem o charakterze samodzielnym, odseparowanym od podstawowej działalności przewozowej opodatkowanej VAT - prowadzonej przez X (Y). Zakup „kontrolerek” przyczyni się do rozbudowy systemu Transport (…) poprzez znaczące usprawnienie i podniesienie jakości oferowanych usług publicznych w obszarze transportu, tj.: usprawnienie obsługi pasażera, korzystającego z usług transportu opodatkowanego VAT; poprawę efektywności systemu transportu publicznego opodatkowanego VAT; podniesienie jakości świadczonych usług opodatkowanych VAT oraz ułatwienie zarządzania ww. systemem. Realizowane w ramach projektu rozwiązanie ma charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) i jest ukierunkowane na zwiększenie efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

Planowany zakup (a, b, c) przeznaczony jest do realizowania działalności gospodarczej opodatkowanej VAT przez X, jako działającego w charakterze podatnika VAT, zarejestrowanego podatnika VAT czynnego i związany jest ściśle z wykonywanymi przez X (Y) czynnościami publicznego transportu zbiorowego opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług (VAT). Ma on na celu usprawnienie obsługi pasażera komunikacji, korzystającego z usług transportu publicznego opodatkowanych VAT oraz podniesienie jakości usług opodatkowanych VAT i ułatwienie zarządzania ww. systemem, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, tj. ww. usług opodatkowanych VAT.

Pytanie

1. Czy X przysługuje - na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług - prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach projektu „…”, w zakresie zadań obejmujących:

a) uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów,

b) rozbudowę systemu Transport (…) o nowe urządzenia składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy oraz kasowniki główne i pomocnicze oraz doposażenie systemu (…) w nowoczesne terminale sprzedażowe,

c) zakup urządzeń przeznaczonych na doposażenie (…) stanowisk kontrolerskich, tzw. „kontrolerek”

w sytuacji gdy wydatki te są związane z działalnością X polegającą na świadczeniu usług publicznego transportu zbiorowego opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (VAT)?

Państwa stanowisko w sprawie

Państwa zdaniem, X, jako podatnikowi VAT, będzie przysługiwać pełne prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z wydatkami poniesionymi na:

a)    zakup i uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów,

b)    rozbudowę systemu Transport (…) o nowe urządzenia składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy oraz kasowniki główne i pomocnicze oraz doposażenie systemu (…) w nowoczesne terminale sprzedażowe,

c)    zakup urządzeń przeznaczonych na doposażenie (…) stanowisk kontrolerskich, tzw. „kontrolerek”.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 z późn. zm.), dalej: ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Jak stanowi art. 15 ust. 2 ww. ustawy działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Ponadto, zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, podatnikami są również organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy w przypadku wykonywania czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Powołane przepisy ustawy o podatku od towarów i usług, w zamierzeniu ustawodawcy, stanowią implementację art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L. 347/1), dalej: Dyrektywa VAT, który określa, że w każdych okolicznościach podmioty prawa publicznego są uważane za podatników w związku z czynnościami wymienionymi w załączniku I, chyba że niewielka skala tych działań sprawia, że mogą być one pominięte. Wśród usług wymienionych w Załączniku I Dyrektywy VAT znajduje się m.in. przewóz osób. Wykluczenie opodatkowania usług przewozu osób z systemu VAT powodowałoby znaczące (istotne) zakłócenia konkurencji na wspólnym rynku, dlatego we wszystkich państwach członkowskich UE podlegają one opodatkowaniu VAT (por. S. Owczarczuk, „Status podatnika VAT w samorządzie terytorialnym”, Warszawa 2012, s. 68-69).

Powyższe oznacza, że X będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach jego zadań (publiczny transport zbiorowy), realizowane na podstawie zawartych z osobami fizycznymi (pasażerami) umów cywilnoprawnych, tj. gdy wykonuje czynności wymienione w załączniku I Dyrektywy VAT tj. przewóz osób na podstawie umów cywilnoprawnych, które to czynności są opodatkowane VAT w unijnym systemie VAT i generują VAT należny.

X jest bowiem zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT, a w wyniku realizacji rzeczonego zadania X za pośrednictwem swojej jednostki budżetowej Y będzie świadczyła na rzecz pasażerów usługi sklasyfikowane wg. Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU 2015) pod symbolem 49.31 w grupie pn. „TRANSPORT LĄDOWY PASAŻERSKI, MIEJSKI I PODMIEJSKI” tj. sprzedaż biletów na przejazd komunikacją publiczną, opodatkowana VAT wg stawki 8% przy udziale nabywanych w punktach a, b, c urządzeń. Wobec powyższego, wydatki (a, b, c,) ponoszone przez X w związku realizacją tego zadania będą bezpośrednio dotyczyły opisanej sprzedaży opodatkowanej VAT w związku z art. 9 Dyrektywy VAT i czynnościami wymienionymi w załączniku I (przewóz osób). Tym samym, w przedstawionej sytuacji X, działając w charakterze podatnika VAT, będzie miała pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego, na podstawie bezpośredniego związku dokonywanych zakupów ze sprzedażą opodatkowaną X, w postaci opodatkowanych stawką 8% przychodów (obrotów) ze sprzedaży biletów na przejazd komunikacją publiczną w X.

Zgodnie bowiem z art. 86 ust. 1 w związku z art.15 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do odliczenia podatku naliczonego uzależnione jest od łącznego spełnienia następujących przesłanek:

1.    nabywcą towarów i usług jest podatnik VAT w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT,

2.    podatnik jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny,

3.    nabywane towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, tj. takich, które generują podatek należny.

Kluczowe znaczenie ma zatem istnienie bezpośredniego lub pośredniego związku pomiędzy dokonanymi przez X zakupami a czynnościami opodatkowanymi VAT. Wszystkie planowane przez X wydatki (a, b, c) wykazują powyższy ścisły związek z działalnością opodatkowaną VAT:

a)    Realizowane przez X uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów w korzystaniu z komunikacji publicznej są związane bezpośrednio z prowadzoną przez X za pośrednictwem Y opodatkowaną VAT działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 9 Dyrektywy w związku z Załącznikiem I Dyrektywy VAT (przewóz osób opodatkowany VAT). Realizowane w ramach projektu rozwiązania mają charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) i są ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

b)    Realizowana przez X rozbudowa systemu Transport (…), w tym doposażenie (…) pojazdów komunikacji publicznej w nowe urządzenia oraz w nowoczesne terminale sprzedażowe składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy, kasowniki główne i pomocnicze są związane bezpośrednio z prowadzoną przez X za pośrednictwem Y opodatkowaną VAT działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 9 Dyrektywy w związku z Załącznikiem I Dyrektywy VAT (przewóz osób opodatkowany VAT). Realizowane w ramach projektu rozwiązania mają charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (...) i są ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

c)    Zakup urządzeń przeznaczonych na doposażenie (…) stanowisk kontrolerskich, tzw. „kontrolerek” również związany jest z działalnością opodatkowaną VAT. Nabywane bowiem w ramach projektu urządzenia dla kontrolerów biletów „kontrolerki” będą wykorzystywane bezpośrednio w procesie kontroli biletów opodatkowanych 8% VAT, stanowiącej element systemu sprzedaży i egzekwowania opłat za przejazd. Tym samym pozostają one w bezpośrednim i funkcjonalnym związku z wykonywaniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 9 Dyrektywy i czynności opodatkowanych VAT w związku z Załącznikiem I Dyrektywy VAT (przewóz osób opodatkowany VAT). Nakładanie przez Y, na podstawie obowiązujących przepisów prawa przewozowego, opłaty dodatkowej na pasażerów nieposiadających ważnego biletu na przejazd komunikacją miejską, nie mieści się w zakresie „innej działalności” w rozumieniu ustawy o VAT, ponieważ jest immamentnie związana z prowadzoną przez X (Y) działalnością gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT. Opłata dodatkowa nie może ograniczać prawa do odliczenia podatku naliczonego w systemie VAT, ponieważ stanowi uboczny element funkcjonowania działalności opodatkowanej VAT i nie stanowi odrębnej, wyłączającej działalności niegospodarczej. Pobór tej opłaty, wynika z powszechnie obowiązujących przepisów i służy wyegzekwowaniu obowiązku uiszczenia wynagrodzenia za przewóz opodatkowanego 8% VAT i zapewnieniu prawidłowości działania systemu sprzedaży biletów, tj. działalności opodatkowanej VAT. Realizowane w ramach projektu rozwiązania mają charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) i są ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

Biorąc pod uwagę przytoczony powyżej opis zdarzenia przyszłego oraz obowiązujący w tym zakresie stan prawny, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ustawy o podatku od towarów i usług uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

W omawianej sprawie warunek ten został jednoznacznie spełniony, gdyż w związku z realizacją wyżej opisanych zadań, dokonane nabycia służyć będą ściśle czynnościom opodatkowanym VAT (tj. zwiększeniem przychodów i obrotu ze sprzedaży biletów opodatkowanych 8% VAT).

Zatem, zgodnie z ww. art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, Wnioskodawcy będzie przysługiwać prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki, poniesione przez X na:

a)    zakup i uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów,

b)    rozbudowę systemu Transport (…) o nowe urządzenia składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy oraz kasowniki główne i pomocnicze oraz doposażenie systemu (…) w nowoczesne terminale sprzedażowe,

c) zakup urządzeń przeznaczonych na doposażenie (…) stanowisk kontrolerskich, tzw. „kontrolerek”.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”.

W myśl tego przepisu:

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Z cytowanego wyżej art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:

Stosownie do art. 88 ust. 4 ustawy:

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Jak stanowi art. 15 ust. 2 ustawy:

Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy:

Oznacza to, że organ władzy publicznej będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwojakim charakterze:

·         podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz

·         podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych) – tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do (…)

Na podstawie (…)

Zgodnie z (…)

Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4b lit. a ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 1231):

Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5a ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 8 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 9 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Według art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym:

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo związkiem metropolitalnym, który wykonuje zadania publiczne w zakresie (…). Planują Państwo realizację projektu pn. „…”. Celem projektu jest inwestycja w rozwiązania cyfrowe ukierunkowane na stworzenie bardziej nowoczesnego, efektywnego i przyjaznego dla użytkownika systemu transportu publicznego.

W ramach projektu planowane jest:

a)    Uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów w korzystaniu ze zbiorowej komunikacji publicznej. Realizowane rozwiązanie ma charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) (systemu wspierającego m.in. sprzedaż biletów) i jest ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego opodatkowanych VAT, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów dotyczących usług komunikacji zbiorowej, stanowiących czynności opodatkowane VAT. Zadanie to obejmuje wdrożenie nowej e-usługi publicznej za pomocą aplikacji mobilnej jaką jest nawigowanie osób z niepełnosprawnościami i seniorów podczas podróżowania środkami komunikacji publicznej. Zadanie wpłynie na stworzenie bardziej efektywnego i przyjaznego dla użytkownika systemu transportu publicznego i jest ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji zbiorowej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

b)    Rozbudowa systemu Transport (…), w tym doposażenie (…) pojazdów komunikacji publicznej w nowe urządzenia oraz w nowoczesne terminale sprzedażowe. Realizowane rozwiązanie ma charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) i jest ukierunkowane na zwiększenie dostępności oraz efektywności usług transportu publicznego opodatkowanych VAT, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji zbiorowej, dotyczących usług komunikacji zbiorowej, stanowiących czynności opodatkowane VAT. Zadanie to obejmuje doposażenie (…) pojazdów komunikacji publicznej: (…) tramwajów i (…) autobusów w nowe urządzenia składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy oraz kasowniki główne i pomocnicze. Ponadto zadanie obejmuje doposażenie systemu Transport (…) w nowoczesne terminale sprzedażowe umożliwiające płacenie za bilety kartą płatniczą (…) oraz drukujące bilety na papierze termicznym wraz z kodem QR. Rozbudowa systemu Transport (…) przyczyni się do znaczącego usprawnienia i podniesienia jakości oferowanych usług publicznych w obszarze transportu, m.in. poprzez usprawnienie obsługi pasażera, poprawę efektywności systemu transportu publicznego, podniesienie jakości świadczonych usług, oraz ułatwienie zarządzania systemem, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów publicznej komunikacji transportem zbiorowym, stanowiącego czynności (usługi) opodatkowane VAT.

c)    Realizowanie przez y jako jednostkę organizacyjną X, zakupu urządzeń dla kontrolerów biletów, tzw. „kontrolerek” oraz poniesienie wydatków związanych z ich nabyciem. Kontrolerki będą wykorzystywane w ramach prowadzonej przez X (Y) działalności gospodarczej opodatkowanej VAT między innymi do pobierania opłaty dodatkowej na podstawie par. 8 pkt. 3 Taryfy Y w związku z art. 33a ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe  - kontroler pobiera opłatę dodatkową i właściwą opłatę za przewóz, zwaną dalej „przewoźnym” albo wystawia protokół wezwania do zapłaty. Zakup „kontrolerek” przyczyni się do rozbudowy systemu Transport (…) poprzez znaczące usprawnienie i podniesienie jakości oferowanych usług publicznych w obszarze transportu, tj.: usprawnienie obsługi pasażera, korzystającego z usług transportu opodatkowanego VAT; poprawę efektywności systemu transportu publicznego opodatkowanego VAT; podniesienie jakości świadczonych usług opodatkowanych VAT oraz ułatwienie zarządzania ww. systemem. Realizowane w ramach projektu rozwiązanie ma charakter wspierający i modernizacyjny wobec systemu Transport (…) i jest ukierunkowane na zwiększenie efektywności usług transportu publicznego, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, stanowiących czynności (usługi) opodatkowane VAT.

Państwa wątpliwości w analizowanej sprawie dotyczą kwestii prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach projektu „…”, w zakresie ww. zadań w sytuacji gdy wydatki te są związane z działalnością Y polegającą na świadczeniu usług publicznego transportu zbiorowego opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (VAT).

Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, odliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy, uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT, jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem podatku VAT. Za pośrednictwem swojej jednostki organizacyjnej (Y) realizującej zadania organizatora publicznego transportu zbiorowego, świadczą Państwo usługi opodatkowane podatkiem od towarów i usług na rzecz pasażerów tj. sprzedaż biletów na przejazd komunikacją publiczną, opodatkowaną podatkiem VAT wg stawki 8%. Zatem w tym zakresie działają Państwo w charakterze podatnika podatku VAT.

Wskazali Państwo, że planowany zakup (a, b, c) przeznaczony jest do realizowania działalności gospodarczej opodatkowanej VAT przez X, jako działającego w charakterze podatnika VAT, zarejestrowanego podatnika VAT czynnego i związany jest ściśle z wykonywanymi przez X (Y) czynnościami publicznego transportu zbiorowego opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług (VAT). Ma on na celu usprawnienie obsługi pasażera komunikacji, korzystającego z usług transportu publicznego opodatkowanych VAT oraz podniesienie jakości usług opodatkowanych VAT i ułatwienie zarządzania ww. systemem, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, tj. ww. usług opodatkowanych VAT.

W związku z powyższym, ze względu na spełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki, warunkującej prawo do odliczenia podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług, będzie Państwu przysługiwało – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy – prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Podsumowując, będzie Państwu przysługiwało prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach projektu „…”, w zakresie zadań obejmujących:

a)    uruchomienie dedykowanej aplikacji mobilnej wraz z systemem wspierającym osoby z niepełnosprawnościami oraz seniorów,

b)    rozbudowę systemu Transport (…) o nowe urządzenia składające się na nowoczesny i uniwersalny komputer pokładowy oraz kasowniki główne i pomocnicze oraz doposażenie systemu (…) w nowoczesne terminale sprzedażowe,

c)    zakup urządzeń przeznaczonych na doposażenie (…) stanowisk kontrolerskich, tzw. „kontrolerek”.

Przy czym prawo to będzie przysługiwało pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy o VAT.

Tym samym Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Tut. Organ informuje, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (pytania). Inne kwestie przedstawione w opisie zdarzenia przyszłego, bądź we własnym stanowisku, które nie zostały objęte zakresem pytania nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Ponadto, należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Należy zatem zaznaczyć, że wydając przedmiotową interpretację tut. Organ oparł się na wskazaniu, że planowany zakup (a, b, c) przeznaczony jest do realizowania działalności gospodarczej opodatkowanej VAT przez X, jako działającego w charakterze podatnika VAT, zarejestrowanego podatnika VAT czynnego i związany jest ściśle z wykonywanymi przez X (Y) czynnościami publicznego transportu zbiorowego opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług (VAT). Ma on na celu usprawnienie obsługi pasażera komunikacji, korzystającego z usług transportu publicznego opodatkowanych VAT oraz podniesienie jakości usług opodatkowanych VAT i ułatwienie zarządzania ww. systemem, co może wpływać na zwiększenie poziomu sprzedaży biletów komunikacji publicznej, tj. ww. usług opodatkowanych VAT. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

-        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

-        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

-        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

-        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

-        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.