0111-KDIB1-3.4010.531.2026.2.JKU
Korzystanie ze środka transportu wraz z wyposażeniem na podstawie umowy użyczenia zawartej ze Stowarzyszeniem Z prowadzi do powstania przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT z tytułu nieodpłatnego świadczenia. Powstały dochód z tytułu nieodpłatnej umowy użyczenia jako nieodpłatnie otrzymane świadczenie lub wartość otrzymanych rzeczy będzie przeznaczony na cele statutowe, czyli do celów związanych z profilaktyką zdrowotną, to zostanie on objęty zwolnieniem na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT.
- Sygnatura
- 0111-KDIB1-3.4010.531.2026.2.JKU
- Rodzaj dokumentu
- Interpretacja indywidualna
- Data wydania
- Organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Status
- Aktualna
Interpretacja indywidualna – stanowisko w części nieprawidłowe, w części prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest w części nieprawidłowe, a w części prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 sierpnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 21 września 2026 r., które wpłynęło 25 września 2026 r.
Treść wniosku wspólnego jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca (X) jest samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej, działającym w oparciu o przepisy ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2026 r. poz. 156) oraz statutu przyjętego uchwałą podmiotu tworzącego, którym jest Samorząd Województwa Y, w imieniu którego działa Zarząd Województwa Y. Celem działania X jest prowadzenie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych oraz promocji zdrowia, a także prowadzenie badań naukowych i prac rozwojowych. W ramach działalności statutowej X m.in.: udziela świadczeń zdrowotnych w zakresie lecznictwa szpitalnego i innych niż szpitalne oraz ambulatoryjnej opieki medycznej, wykonuje badania diagnostyczne dla innych podmiotów leczniczych, ponadto prowadzi działalność profilaktyczną. Działalność statutowa X, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554 ze zm.) jest zwolniona z podatku od osób prawnych. W czerwcu 2026 r. X zawarło umowę ze Stowarzyszeniem Z z siedzibą w A (Stowarzyszenie) o bezpłatnym użyczeniu pojazdu specjalistycznego marki (…) wraz z wyposażeniem (zwanym dalej „Mobilnym Gabinetem”) do celów związanych z profilaktyką zdrowotną oraz zgodnie z celami statutowymi X. Stowarzyszenie Z zostało powołane do realizacji zadań w obszarze ochrony i promocja zdrowia w tym działalności leczniczej, ze szczególnym uwzględnieniem wspierania pracy służb medycznych (…).
Zgodnie z zawartą umową X zobowiązało się do wykonywania na własny koszt przeglądów technicznych i wykonywania wszelkich napraw koniecznych do korzystania z „Mobilnego Gabinetu” zgodnie z jego przeznaczeniem. Ponadto X zawarło umowę polisy ubezpieczeniowej AC, OC i NW na „Mobilny Gabinet” zgodnie z wymogami umowy użyczenia. W ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia, X będzie wykonywało badania (…) w „Mobilnym Gabinecie”.
W piśmie z 21 września 2026 r. wskazali Państwo, że w odpowiedzi na pytanie, czy przychód powstały z nieodpłatnego użyczenia wskazanego we wniosku środka trwałego zostanie przez Wnioskodawcę przeznaczony i wydatkowany na cele statutowe, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, tj. ochronę zdrowia, Wnioskodawca wskazuje, że: W przypadku uznania, że w związku z nieodpłatnym użyczeniem „Mobilnego Gabinetu” po stronie X powstaje przychód podatkowy, odpowiadający mu dochód zostanie przeznaczony i wydatkowany na cele statutowe X w zakresie ochrony zdrowia.
„Mobilny Gabinet” jest i będzie wykorzystywany przez X wyłącznie w związku z realizacją działalności leczniczej oraz zadań z zakresu ochrony zdrowia. Pojazd wraz z wyposażeniem służy i będzie służył wykonywaniu świadczeń zdrowotnych, w tym badań diagnostycznych i profilaktycznych. Zgodnie z opisem przedstawionym we wniosku, w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia X będzie wykonywało badania (…) w „Mobilnym Gabinecie”.
Korzystanie z „Mobilnego Gabinetu” pozostaje zatem bezpośrednio związane z realizacją statutowych celów X w zakresie ochrony zdrowia. X nie wykorzystuje i nie będzie wykorzystywało „Mobilnego Gabinetu” do celów niezwiązanych z działalnością leczniczą i ochroną zdrowia.
Pytanie
Czy nieodpłatne użyczenie środka trwałego w postaci środka transportu wraz z wyposażeniem („Mobilnego Gabinetu”) na podstawie umowy użyczenia zawartej ze Stowarzyszeniem Z powołanego do realizacji zadań w obszarze ochrony i promocja zdrowia spowoduje powstanie przychodu, czy też na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, podlega wyłączeniu z przychodu X i jest wolne od podatku?
Państwa stanowisko w sprawie
Art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT stanowi, że przychodem jest wartość otrzymanych rzeczy, praw oraz innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń. Pojęcie „nieodpłatnego świadczenia” nie zostało zdefiniowane w ustawie. Jego znaczenie zostało ukształtowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, w szczególności w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2002 r. (FPS 9/02) oraz z 16 października 2006 r. (II FPS 1/06). NSA wskazał, że za nieodpłatne świadczenie należy uznać zdarzenie gospodarcze, którego skutkiem jest uzyskanie przez podatnika wymiernego, definitywnego przysporzenia majątkowego kosztem innego podmiotu. W analizowanym przypadku można argumentować, że przesłanka definitywnego przysporzenia nie została spełniona. Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej polegającej na odpłatnym udostępnianiu pojazdów. „Mobilny Gabinet” został otrzymany przez Stowarzyszenie, w drodze umowy darowizny od Fundacji B, w celu realizacji zadań związanych z profilaktyką i diagnostyką (…). Udostępnienie go X stanowi wykonanie celów statutowych Stowarzyszenia, a nie świadczenie o charakterze gospodarczym.
Jednocześnie X wykorzystuje pojazd wyłącznie do wykonywania świadczeń zdrowotnych oraz realizacji zadań publicznych w zakresie ochrony zdrowia. Korzyść uzyskują przede wszystkim pacjenci oraz społeczeństwo, a nie samo X jako podmiot prowadzący działalność leczniczą. Nie można również pominąć ścisłego funkcjonalnego związku pomiędzy działalnością Stowarzyszenia i X. Celem Stowarzyszenia jest wspieranie działalności X, natomiast przekazanie „Mobilnego Gabinetu” do używania jest jednym ze sposobów realizacji tego celu statutowego. Nie dochodzi więc do przekazania świadczenia pomiędzy podmiotami realizującymi odmienne cele gospodarcze, lecz do wykonania statutowych zadań organizacji powołanej właśnie po to, aby wspierać działalność szpitala. W orzecznictwie podkreśla się, że przychód z nieodpłatnych świadczeń powinien oznaczać rzeczywiste i trwałe przysporzenie majątkowe podatnika. W okolicznościach niniejszej sprawy X nie uzyskuje swobodnej korzyści majątkowej, lecz jedynie możliwość wykonywania ustawowych zadań z wykorzystaniem majątku przeznaczonego od początku na ten cel. Dodatkowo należy zauważyć, że „Gabinet Mobilny” pozostaje własnością Stowarzyszenia. X nie nabywa żadnych praw do pojazdu ani nie może nim dowolnie dysponować. Korzysta z niego wyłącznie w granicach określonych umową użyczenia oraz dla realizacji świadczeń zdrowotnych. W przedstawionym stanie faktycznym istnieją argumenty przemawiające za uznaniem, że nieodpłatne udostępnienie „Gabinetu Mobilnego” nie powoduje powstania przychodu podatkowego po stronie X.
W piśmie z 21 września 2026 r. doprecyzowali Państwo, że zdaniem Wnioskodawcy, nieodpłatne użyczenie X przez Stowarzyszenie Z pojazdu specjalistycznego wraz z wyposażeniem („Mobilnego Gabinetu”), w okolicznościach przedstawionych we wniosku, nie powoduje powstania po stronie X przychodu podatkowego z tytułu nieodpłatnego świadczenia.
Wnioskodawca podtrzymuje argumentację przedstawioną w pierwotnym wniosku ORD-IN. W szczególności „Mobilny Gabinet” został przekazany X w celu realizacji statutowych zadań Stowarzyszenia polegających na wspieraniu działalności w zakresie ochrony i promocji zdrowia. X wykorzystuje pojazd wyłącznie do wykonywania świadczeń zdrowotnych oraz realizacji zadań w zakresie ochrony zdrowia. X nie może swobodnie dysponować pojazdem, a korzystanie z niego następuje wyłącznie w granicach określonych umową użyczenia i w celu realizacji świadczeń zdrowotnych.
Niezależnie od powyższego, gdyby Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał, że nieodpłatne użyczenie „Mobilnego Gabinetu” powoduje powstanie po stronie X przychodu podatkowego, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że odpowiadający temu przychodowi dochód, w części przeznaczonej i wydatkowanej na statutowy cel w postaci ochrony zdrowia, korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przy spełnieniu pozostałych warunków przewidzianych w art. 17 tej ustawy.
X jest samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej, którego działalność statutowa obejmuje ochronę zdrowia. Jak przedstawiono we wniosku, działalność X obejmuje w szczególności udzielanie świadczeń zdrowotnych w zakresie lecznictwa szpitalnego i innego niż szpitalne oraz ambulatoryjnej opieki medycznej, wykonywanie badań diagnostycznych dla innych podmiotów leczniczych, a także działalność profilaktyczną.
„Mobilny Gabinet” służy bezpośrednio wykonywaniu tej działalności. W konsekwencji, jeżeli wartość nieodpłatnego świadczenia wynikającego z użyczenia „Mobilnego Gabinetu” zostałaby uznana za przychód podatkowy X, związany z nim dochód będzie przeznaczony i wydatkowany na działalność X w zakresie ochrony zdrowia.
W ocenie Wnioskodawcy, oznacza to, że w takim przypadku, przy spełnieniu pozostałych ustawowych przesłanek, zastosowanie znajdzie zwolnienie przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
W pierwszej kolejności Wnioskodawca stoi na stanowisku, że nieodpłatne użyczenie „Mobilnego Gabinetu” w opisanych okolicznościach nie powoduje powstania przychodu podatkowego po stronie X.
Natomiast w przypadku uznania przez Organ, że z tytułu nieodpłatnego użyczenia „Mobilnego Gabinetu” po stronie X powstaje przychód podatkowy, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że odpowiadający temu przychodowi dochód, przeznaczony i wydatkowany na statutową działalność X w zakresie ochrony zdrowia, korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, przy spełnieniu warunków przewidzianych w art. 17 tej ustawy.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części nieprawidłowe, a w części prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 554 ze zm., dalej: „ustawa o CIT”),
Przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów. W przypadkach, o których mowa w art. 21, art. 22 i art. 24b przedmiotem opodatkowania jest przychód.
Z kolei zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o CIT,
Dochodem ze źródła przychodów, z zastrzeżeniem art. 11c, art. 11i, art. 24a, art. 24b, art. 24ca, art. 24d i art. 24f, jest nadwyżka sumy przychodów uzyskanych z tego źródła przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.
Z istoty podatku dochodowego od osób prawnych wynika, że jest on ciężarem publicznoprawnym od przyrostu majątkowego (dochodu), a zatem przychodem - jako źródłem dochodu - jest wartość, która wchodząc do majątku podatnika może powiększyć jego aktywa.
Powołana ustawa ustala zdarzenia, które powodują powstanie obowiązku podatkowego, czyli powinności przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem tych zdarzeń. Ustala, kiedy i w jakich sytuacjach powstanie obowiązek podatkowy.
Oznacza to, że obowiązek ten powstaje w okolicznościach wskazanych przez prawo, niezależnie od woli podlegających mu osób czy podmiotów. Na gruncie ustaw podatkowych abstrakcyjny obowiązek podatkowy przekształca się w skonkretyzowane zobowiązanie podatkowe. Zdarzeniem, z którym ustawodawca wiąże obowiązek podatkowy jest m.in. otrzymanie „nieodpłatnego lub częściowo odpłatnego świadczenia”.
W myśl art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT,
przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności wartość otrzymanych rzeczy lub praw, a także wartość innych świadczeń w naturze, w tym wartość rzeczy i praw otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, z wyjątkiem świadczeń związanych z używaniem środków trwałych otrzymanych przez samorządowe zakłady budżetowe i instytucje gospodarki budżetowej w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz spółki użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków od Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków w nieodpłatny zarząd lub używanie.
Z powołanego art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT wynika więc, że gdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą otrzyma nieodpłatne świadczenie (lub świadczenie częściowo odpłatne) obowiązany jest wykazać z tego tytułu przychód podatkowy. Co istotne, przysporzenie majątkowe musi być powiązane z uzyskaniem przez podatnika korzyści niezwiązanej z jakikolwiek świadczeniem ekwiwalentnym.
Pojęcie „nieodpłatnego świadczenia” nie zostało zdefiniowane w ustawie podatkowej. Pomocną może być definicja wypracowana w uchwale NSA z 18 listopada 2002 r. sygn. akt (FPS 9/02, Legalis) i cytowana w licznych orzeczeniach, np.: w wyroku NSA z 26 maja 2021 r., sygn. akt II FSK 3527/18, wyroku NSA z 3 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3194/17, uchwały NSA z dnia 24 października 2011 r., sygn. akt II FPS 7/10, z 24 maja 2010 r., sygn. akt II FPS 1/10, z 18 listopada 2002 r., sygn. akt FPS 9/02 i 16 października 2006 r., sygn. akt II FPS 1/06).
Zgodnie z tą definicją pojęcie „nieodpłatnego świadczenia” użyte w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT ma szerszy zakres, niż w prawie cywilnym: „Obejmuje ono nie tylko świadczenie w cywilistycznym znaczeniu (działanie lub zaniechanie na rzecz innej strony - por. art. 353 Kc), ale w jego zakres wchodzą także wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy”.
Aby móc w pełni zdefiniować pojęcie „nieodpłatne” zasadnym jest także odwołanie się do wykładni gramatycznej, zgodnie z którą odpłacać to „oddawać komuś coś w zamian”, odpłatny zaś to „taki za który się płaci, wymagający zapłacenia, zwrot kosztów” (Nowy Słownik Języka Polskiego PWN, Warszawa 2002).
Zatem, „nieodpłatnym świadczeniem” są wszystkie zdarzenia prawne lub gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie w majątku podatnika mające konkretny wymiar finansowy.
O nieodpłatnym świadczeniu, mającym cechy przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym można więc mówić w sytuacji, gdy:
- podmiot, na rzecz którego dokonywane jest tego rodzaju świadczenie odnosi korzyść, a więc musi zaistnieć u niego trwale przysporzenie majątkowe,
- korzyść ta musi zostać odniesiona kosztem innego podmiotu, a więc powinna istnieć możliwość ustalenia kto poniósł ekonomiczny ciężar owego przesunięcia majątkowego,
- korzyść musi mieć konkretny wymiar finansowy,
- świadczenie musi mieć charakter nieodpłatny - nie może ono zatem wiązać się z jakimkolwiek ekwiwalentem ze strony podatnika.
Ustalony w powyższy sposób dochód może być przedmiotem zwolnienia z opodatkowania, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o CIT. Przepis ten zawiera bowiem katalog dochodów wolnych od podatku. Innymi słowy, wyłącza z podstawy opodatkowania dochody uzyskane z tytułów w nim wymienionych.
Zgodnie natomiast z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT:
Wolne od podatku są dochody podatników, z zastrzeżeniem ust. 1c, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego – w części przeznaczonej na te cele.
Podkreślenia wymaga, że zwolnienie określone w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, nie jest uzależnione od rodzaju uzyskiwanego dochodu, oprócz dochodów wymienionych w art. 17 ust. 1a ustawy. Ważny jest bowiem cel na jaki ten dochód jest przeznaczony, a nie źródło jego pochodzenia, przy czym źródłem dochodów mogą być przykładowo dochody z działalności statutowej, z działalności gospodarczej.
Zgodnie z art. 17 ust. 1a ustawy o CIT:
Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, nie dotyczy:
1) dochodów uzyskanych z działalności polegającej na wytwarzaniu wyrobów przemysłu elektronicznego, paliwowego, tytoniowego, spirytusowego, winiarskiego, piwowarskiego, a także pozostałych wyrobów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 1,5 %, oraz wyrobów z metali szlachetnych albo z udziałem tych metali lub dochodów uzyskanych z handlu tymi wyrobami; zwolnieniem objęte są jednak dochody podmiotów, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, uzyskane z działalności polegającej na wytwarzaniu wyrobów przemysłu elektronicznego;
1a) dochodów uzyskanych z działalności polegającej na oddaniu środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych do odpłatnego używania na warunkach określonych w art. 17a-17k;
2) dochodów, bez względu na czas ich osiągnięcia, wydatkowanych na inne cele niż wymienione w tych przepisach.
Na podstawie art. 17 ust. 1b ustawy o CIT:
Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, ma zastosowanie, jeżeli dochód jest przeznaczony i – bez względu na termin – wydatkowany na cele określone w tym przepisie, w tym także na nabycie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych służących bezpośrednio realizacji tych celów oraz na opłacenie podatków niestanowiących kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 5a.
Stosownie do art. 17 ust. 1c ustawy o CIT:
Przepis ust. 1 pkt 4 nie ma zastosowania w:
1. przedsiębiorstwach państwowych, spółdzielniach i spółkach;
2. przedsiębiorstwach komunalnych mających osobowość prawną, dla których funkcję organu założycielskiego pełnią jednostki samorządu terytorialnego lub ich jednostki pomocnicze utworzone na podstawie odrębnych przepisów;
3. samorządowych zakładach budżetowych oraz jednostkach organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, będących podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych - jeżeli przedmiotem ich działalności jest zaspokajanie potrzeb publicznych pośrednio związanych z ochroną środowiska w zakresie: wodociągów i kanalizacji, ścieków komunalnych, wysypisk i utylizacji odpadów komunalnych oraz transportu zbiorowego.
Z powyższych regulacji wynika wprost, że podstawowym kryterium zastosowania przewidzianego zwolnienia podatkowego jest przeznaczenie przez podatnika osiągniętego dochodu na ściśle określone, preferowane przez ustawodawcę cele, przy czym cele te muszą w sposób niebudzący wątpliwości wynikać z postanowień statutu danego podmiotu.
Jednocześnie określenie „cel statutowy” oznacza cel, który został wyraźnie sprecyzowany w statucie danej osoby prawnej.
Przepis ten nie zawiera natomiast wymogu, aby wskazane w nim cele statutowe były głównymi czy też jedynymi celami działalności osoby prawnej. Jednak, aby podatnik, mógł skorzystać ze zwolnienia wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, musi zadeklarować, że osiągnięty przez niego dochód przeznaczy na cele statutowe preferowane przez ustawodawcę i na te cele go faktycznie przeznaczy.
Określenie celów statutowych pod kątem uprawnień podatkowych musi być precyzyjne i ścisłe (wyraźnie sprecyzowane w statucie danej osoby prawnej) ponieważ z podatkowego punktu widzenia chodzi o zwolnienie dochodu od podatku, a zatem zastosowanie instytucji będącej wyjątkiem od reguły, jaką jest opodatkowanie dochodów osób prawnych. W tym zakresie nie może mieć zastosowania wykładnia rozszerzająca ustawowy zakres zwolnienia podatkowego. Zatem, wydatkowanie dochodu na cele inne niż statutowe wyłącza możliwość zastosowania zwolnienia z opodatkowania.
Mając na uwadze brzmienie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, należy wskazać, że zastosowanie przedmiotowego zwolnienia będzie możliwe w przypadku spełnienia następujących warunków:
- podatnik prowadzi działalność statutową we wskazanych powyżej zakresach (jego działalność statutowa odpowiada przynajmniej jednej z wymienionych wcześniej),
- podatnik nie zalicza się do podmiotów wymienionych w art. 17 ust. 1c ustawy o CIT,
- podatnik przeznaczył oraz wydatkował, bez względu na termin, osiągnięte dochody na cel wskazany w statucie, odpowiadający celowi wskazanemu w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT.
Podkreślić należy, że przywołany wcześniej art. 17 ust. 1a pkt 2 ustawy o CIT, wprowadza ograniczenie zakresu zwolnienia wskazanego w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, tylko do dochodu, który podatnik nie tylko przeznaczy na cele statutowe, określone w tym przepisie, ale i wydatkuje na te cele. Istotne jest to, że samo tylko przeznaczenie dochodu na cele statutowe preferowane przez ustawodawcę nie wystarczy dla zachowania prawa do zwolnienia, gdyż wydatkowanie dochodu na inny cel niż wskazany przez ustawodawcę spowoduje, że podatnik straci prawo do zastosowania przedmiotowego zwolnienia.
Charakterystyczne jest, że art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, w istocie tylko określa cele społecznie użyteczne, które muszą być określone także w statucie, które uzasadniać mogą zwolnienie od podatku, o ile podatnik osiągnie dochód. Nie określa on żadnych innych warunków tego zwolnienia. Czyni to natomiast w powołanym wyżej przepisie art. 17 ust. 1a, który stanowi, że samo tylko przeznaczenie dochodu na cel społecznie użyteczny, preferowany przez ustawodawcę nie jest wystarczające do zwolnienia, dochód musi być także wydatkowany na ten cel.
Z kolei w art. 17 ust. 1b ustawy o CIT, ustawodawca wprowadził ułatwienie dla podatników w korzystaniu ze zwolnienia, bowiem postanowił, że wydatkowanie dochodu może nastąpić – po uprzednim jego przeznaczeniu - w czasie znacznie późniejszym od momentu jego osiągnięcia i przeznaczenia. Jednakże wprowadził przy tym warunek rozwiązujący - pozbawiający podatnika zwolnienia w przypadku jego wydatkowania na inny niż preferowany cel ustawowy.
Użycie przez ustawodawcę w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, sformułowania „w części przeznaczonej na te cele” oznacza, że jeżeli statut będzie przewidywał również realizację innych celów niż wymienione w tym przepisie - to przeznaczenie dochodów podatnika na realizację tych „innych celów” nie będzie stanowiło podstawy do zwolnienia od opodatkowania. Nie można bowiem w tym zakresie zastosować wykładni rozszerzającej ustawowy zakres zwolnienia podatkowego.
Biorąc pod uwagę przywołane przepisy wskazać należy, że ustawodawca powiązał prawo do zwolnienia podatkowego z rzeczywistym wydatkowaniem dochodu na cele zasługujące na taki rodzaj preferencji. Umożliwiając korzystanie ze zwolnienia podatkowego w czasie, uczynił z wydatkowania dochodu na inne cele warunek rozwiązujący, a więc pozbawiający podatnika prawa do zwolnienia podatkowego. Oznacza to ustawowy obowiązek uiszczenia podatku od dochodu wydatkowanego na cel niestatutowy.
Ustawodawca dopuścił rozdzielenie w czasie „przeznaczenia” dochodu, którego przejawem jest jedynie zadeklarowanie zamiaru od „wydatkowania” tego dochodu. Zatem, dla skorzystania ze zwolnienia podatkowego lub jego utraty ma zasadnicze znaczenie ocena czy zarówno „przeznaczenie” jak i „wydatkowanie” nastąpiło na cele określone w przepisach.
Jak wynika z opisu sprawy, w czerwcu 2026 roku zawarli Państwo umowę ze Stowarzyszeniem Z z siedzibą w A (Stowarzyszenie) o bezpłatnym użyczeniu pojazdu specjalistycznego marki (…) wraz z wyposażeniem (zwanym dalej „Mobilnym Gabinetem”) do celów związanych z profilaktyką zdrowotną oraz zgodnie z celami statutowymi X.
Zauważyć należy, że ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795 ze zm., dalej: „Kc”) określa, że na podstawie art. 710:
przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.
Dla celów podatkowych nie ma znaczenia nazwanie umowy nieodpłatną, lecz jej charakter, tzn. rzeczywiste otrzymanie przez podatnika nieodpłatnych świadczeń. Jak wynika bowiem z przywołanego przepisu Kc, w ramach umowy użyczenia, u otrzymującego rzecz nie powstaje obowiązek dokonania jakichkolwiek świadczeń na rzecz dającego.
Stwierdzam, że korzystanie przez Państwa ze środka transportu wraz z wyposażeniem („Mobilnego Gabinetu”) na podstawie umowy użyczenia zawartej ze Stowarzyszeniem Z prowadzi do powstania przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT z tytułu nieodpłatnego świadczenia.
Zatem, Państwa stanowisko, że nieodpłatne użyczenie X przez Stowarzyszenie Z pojazdu specjalistycznego wraz z wyposażeniem („Mobilnego Gabinetu”), w okolicznościach przedstawionych we wniosku, nie powoduje powstania po stronie X przychodu podatkowego z tytułu nieodpłatnego świadczenia, jest nieprawidłowe.
Natomiast, z uwagi na to, że powstały dochód z tytułu nieodpłatnej umowy użyczenia jako nieodpłatnie otrzymane świadczenie lub wartość otrzymanych rzeczy będzie przeznaczony na Państwa cele statutowe, czyli do celów związanych z profilaktyką zdrowotną, to zostanie on objęty zwolnieniem na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT.
Tym samym, w tym zakresie Państwa stanowisko jest prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja a sytuacja podatnika
Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.