Przejdź do treści

0111-KDIB3-2.4012.451.2026.2.KK

Prawo do odliczenia VAT - OZE na budynkach użyteczności publicznej, strażnik mocy.

Sygnatura
0111-KDIB3-2.4012.451.2026.2.KK
Data wydania
Organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Status
Aktualna

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 15 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 24 lipca 2026 r. (data wpływu 24 lipca 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Gmina (...) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2026 r. poz. 662), Gmina posiada osobowość prawną i pełną zdolność do czynności cywilnoprawnych. Gmina wykonuje zadania własne samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne.

Obecnie w strukturze organizacyjnej Gminy występują działające w formie jednostek budżetowych: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, Szkoły Podstawowe, Przedszkola Miejskie, Centrum (...) oraz Żłobek Miejski.

Dodatkowo, w ramach wskazanej powyżej struktury funkcjonuje Zakład Wodociągów i Usług Komunalnych w (...) (dalej: „ZWiUK”), działający w formie samodzielnego zakładu budżetowego. Gmina za pośrednictwem jednostek organizacyjnych dokonuje/będzie dokonywała zarówno transakcji opodatkowanych VAT według właściwych stawek, jak również podlegających opodatkowaniu i jednocześnie korzystających ze zwolnienia z VAT. Ponadto Gmina za pośrednictwem jednostek organizacyjnych może dokonywać innych czynności (w tym niepodlegających ustawie o VAT) wynikających z zadań statutowych nałożonych na Gminę i jej jednostki budżetowe. Centralizacja rozliczeń podatku od towarów i usług z podległymi jednostkami nastąpiła z dniem 1 stycznia 2017 roku.

Gmina zamierza zrealizować zadanie pn. „...”, które polegać będzie na zakupie i montażu instalacji fotowoltaicznych na potrzeby:

1.    budynku oraz infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej miasta, którymi zarządza ZWiUK,

2.    budynku Miejskiego Domu Kultury w (...).

Projekt obejmuje działania związane z budową infrastruktury służącej do wytwarzania energii z odnawialnych źródeł na obiektach infrastruktury publicznej na terenie gminy (...). Głównym celem projektu jest (...).

Dodatkowym celem projektu jest (...). W ramach projektu planowane jest (...).

Inwestycja będzie realizowana w kilku lokalizacjach, do każdej z nich wnioskodawca posiada tytuł własności, w tym w zakresie pytania:

1.    Miejska oczyszczalnia ścieków w (...),

2.    Ujęcie wody (...),

3.    Ujęcie wody (...).

Użytkownikiem instalacji, które powstaną w ramach lokalizacji będzie ZWiUK, którego działalność polega głównie na realizacji usług w zakresie dostarczania wody, odprowadzania i oczyszczania ścieków, zarządzania cmentarzem komunalnym, obsługi i utrzymania targowiska miejskiego oraz innych zadań z zakresu użyteczności publicznej. Sprzedaż ww. usług to w większości sprzedaż podlegająca opodatkowaniu podatkiem VAT, jednak w zakładzie występuje także sprzedaż usług niepodlegających VAT.

Wykonanie instalacji fotowoltaicznej w ZWiUK obejmuje (...).

Parametry instalacji fotowoltaicznej zostały oszacowane w taki sposób, aby pokrywała ona bieżące zapotrzebowanie na energię i nie generowała nadwyżek. Gmina zakłada, że cała energia, która zostanie wyprodukowana za pomocą Instalacji OZE zostanie zużyta na potrzeby własne Gminy (w tym przypadku na potrzeby ZWiUK), dlatego też nie planuje się sprzedaży ani magazynowania energii.

Gmina pragnie wskazać, że na chwilę obecną umowa z przedsiębiorstwem energetycznym nie została jeszcze zawarta, wobec powyższego Gmina nie jest w stanie precyzyjnie wskazać zasad gospodarowania w przypadku np. wystąpienia nadwyżki energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalację OZE. Budynki i grunty, na których zainstalowane zostaną ww. Instalacje stanowią własność Gminy (...), natomiast na podstawie decyzji administracyjnej są przekazane zakładowi budżetowemu w trwały zarząd. Właścicielem wykonanej instalacji fotowoltaicznej również będzie Gmina, natomiast jej użytkownikiem – ZWiUK.

Wydatki związane z realizacją zadania zostaną udokumentowane fakturami VAT wystawionymi przez wykonawców na Gminę (...).

Gmina (...) jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2026 r. poz. 662), Gmina posiada osobowość prawną i pełną zdolność do czynności cywilnoprawnych. Gmina wykonuje zadania własne samodzielnie lub poprzez powołane gminne jednostki organizacyjne.

Poza jednostkami organizacyjnymi i zakładem budżetowym funkcjonującymi w ramach Gminy, jest ona także organizatorem dla dwóch instytucji kultury, które posiadają własną osobowość prawną i są odrębnymi podatnikami VAT. Są to: Miejski Dom Kultury (dalej: „MDK”) i Miejsko-Powiatowa Biblioteka Publiczna.

Gmina zamierza zrealizować zadanie pn. „...”, które polegać będzie na (…).

Projekt obejmuje działania związane z (...).

Dodatkowym celem projektu jest (…). W ramach projektu planowane jest (…).

Parametry instalacji fotowoltaicznej zostały oszacowane w taki sposób, aby pokrywała ona bieżące zapotrzebowanie na energię i nie generowała nadwyżek. Zgodnie z przyjętym założeniem, cała energia, która zostanie wyprodukowana za pomocą Instalacji OZE zostanie zużyta na potrzeby własne MDK, dlatego też nie planuje się sprzedaży ani magazynowania energii.

Gmina pragnie wskazać, że na chwilę obecną umowa z przedsiębiorstwem energetycznym nie została jeszcze zawarta, wobec powyższego Gmina nie jest w stanie precyzyjnie wskazać zasad gospodarowania w przypadku np. wystąpienia nadwyżki energii elektrycznej wyprodukowanej przez instalację OZE. Nieruchomość, na której zainstalowana zostanie ww. Instalacja stanowi własność Gminy, natomiast MDK użytkuje ją bezpłatnie na podstawie umowy użyczenia.

Właścicielem wykonanej instalacji fotowoltaicznej również będzie Gmina, natomiast jej użytkownikiem – MDK.

Wydatki związane z realizacją zadania zostaną udokumentowane fakturami VAT wystawionymi przez wykonawców na Gminę (...).

W uzupełnieniu udzielili Państwo następujących wyjaśnień:

Na pytania Organu zawarte w wezwaniu:

1.    Czy będą mieli Państwo możliwość przyporządkowania wydatków ponoszonych w związku z realizacją zadania pn. „…” odrębnie do każdego z obiektów, tj. odrębnie do budynku oraz infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej, którymi zarządza ZWiUK oraz odrębnie do budynku Miejskiego Domu Kultury w (...)?

2.    Do jakich kategorii czynności będą wykorzystywane towary i usługi nabywane w ramach realizacji przedmiotowego zadania, a także jego efekty:

-        do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (proszę wskazać jakie to czynności),

-        do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług (proszę wskazać jakie to czynności),

-        do czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (proszę wskazać jakie to czynności),

-        do różnych kategorii czynności, proszę wskazać jakich (np. czynności niepodlegających opodatkowaniu oraz czynności opodatkowanych podatkiem, albo czynności opodatkowanych oraz zwolnionych od podatku, itp.)?

Proszę odnieść się osobno dla ZWiUK oraz Miejskiego Domu Kultury w (...).

3.    Czy towary i usługi nabywane w ramach realizacji ww. zadania będą wykorzystywane przez Państwa:

a)    do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług?

b)    do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług?

c)    zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług?

Proszę odnieść się osobno dla ZWiUK oraz Miejskiego Domu Kultury w (...).

4.    W sytuacji, gdy towary i usługi nabywane w ramach realizacji ww. zadania, będą wykorzystywane zarówno do celów prowadzonej działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, to czy będzie istniała możliwość bezpośredniego przyporządkowania wydatków związanych z realizacją ww. zadania w całości do celów wykonywanej przez Państwa działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług? Proszę odnieść się osobno dla ZWiUK oraz Miejskiego Domu Kultury w (...).

5.    W sytuacji, gdy towary i usługi nabywane w ramach realizacji ww. zadania będą wykorzystywane – w ramach działalności gospodarczej – do czynności opodatkowanych i zwolnionych, to czy będzie istniała możliwość przyporządkowania całości lub części kwot podatku naliczonego do poszczególnych rodzajów czynności? Proszę odnieść się osobno dla ZWiUK oraz Miejskiego Domu Kultury w (...).

6.    Czy w związku z realizacją inwestycji w zakresie montażu instalacji fotowoltaicznej będą Państwo prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68)?

7.    Czy ww. instalacje fotowoltaiczne będą stanowiły mikroinstalacje w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii?

8.    Czy w związku z montażem ww. instalacji fotowoltaicznych została już zawarta/będzie zawarta przez Państwa umowa z przedsiębiorstwem energetycznym? Jeżeli tak, to należy wskazać:

a)    jakie zostały/zostaną określone zasady rozliczenia wyprodukowanej z instalacji fotowoltaicznych energii elektrycznej?

b)    czy ww. umowa przewiduje wynagrodzenie dla Państwa w związku z wyprodukowaną energią elektryczną z instalacji fotowoltaicznych?

9.    Czy w związku z montażem ww. instalacji fotowoltaicznych, o których mowa we wniosku, będą Państwo korzystali z:

a)    rozliczenia ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec ilości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w oparciu o art. 4 ust. 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii?, czy

b)    rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w oparciu o art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o odnawialnych źródłach energii?

10. Czy w przypadku wystąpienia nadwyżki energii elektrycznej wyprodukowanej przez ww. instalacje fotowoltaiczne i wprowadzonej do sieci wobec ilości energii elektrycznej pobranej z tej sieci:

a)    będą Państwo mogli ją wykorzystać w późniejszym terminie? Jeżeli tak, to należy wskazać w jakim terminie?

b)    niewykorzystana w określonym terminie nadwyżka „przepada”?

odpowiedzieli Państwo:

·         W zakresie wykonania instalacji dla Zakładu Wodociągów i Usług Komunalnych:

Ad. 1. Tak, realizując zadanie pn. „…”, Gmina będzie miała możliwość przyporządkowania ponoszonych wydatków odrębnie do każdego z obiektów, tj. odrębnie do budynku oraz infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej, którymi zarządza ZWiUK oraz odrębnie do budynku Miejskiego Domu Kultury w (...).

Ad. 2. Towary i usługi nabywane w ramach realizacji przedmiotowego zadania, a także jego efekty będą wykorzystywane przez ZWiUK w (...) do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, jak i do czynności niepodlegających opodatkowaniu. Do usług podlegających opodatkowaniu należą:

-        usługi w zakresie dostarczania wody,

-        usługi w zakresie odprowadzania i oczyszczania ścieków,

-        usługi podłączenia do sieci wodno-kanalizacyjnej,

-        usługi transportowe,

-        usługi wynajmu hydrantu przenośnego.

Zakres usług niepodlegających opodatkowaniu obejmuje te same ww. usługi, jednak świadczone tylko i wyłącznie na rzecz jednostek podległych Gminie (...) (w ramach centralizacji VAT).

Ad. 3. Z uwagi na fakt, iż Gmina (...) i jej zakład budżetowy ZWiUK są jednym podatnikiem VAT, należy przyjąć, iż Gmina będzie wykorzystywać zakupione towary i usługi nabywane w ramach realizacji przedmiotowego zadania do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (jak opisano w Ad. 2).

Ad. 4. Gmina nie będzie miała możliwości bezpośredniego przyporządkowania wydatków związanych z realizacją ww. zadania całości do celów wykonywanej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Ad. 5. Nie dotyczy

Ad. 6. W związku z realizacją inwestycji w zakresie montażu instalacji fotowoltaicznej, Gmina (...) będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii.

Ad. 7. W ramach realizacji projektu, na potrzeby ZWiUK zostaną wybudowane instalacje fotowoltaiczne, z których jedna będzie stanowiła mikroinstalację w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii (instalacja na ujęciu wody (…)). Natomiast pozostałe instalacje nie będą mikroinstalacjami (instalacje na oczyszczalni ścieków oraz instalacja na ujęciu wody (…)), gdyż łączna moc każdej z nich będzie większa niż 50 kW.

Ad. 8. Instalacje OZE nie będą wprowadzały energii do sieci. Cała energia wyprodukowana przez instalacje OZE będzie zużywana na potrzeby obiektów, na których instalacje będą zainstalowane. Instalacje zostaną wyposażone w „strażnika mocy” oraz urządzenia które uniemożliwią oddawanie energii do sieci.

Ad. 9. Instalacje OZE nie będą wprowadzały energii do sieci.

Ad. 10. Nie dotyczy.

·         W zakresie wykonania instalacji dla Miejskiego Domu Kultury:

Ad. 1. Tak, realizując zadanie pn. „…”, Gmina będzie miała możliwość przyporządkowania ponoszonych wydatków odrębnie do każdego z obiektów, tj. odrębnie do budynku oraz infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej, którymi zarządza ZWiUK oraz odrębnie do budynku Miejskiego Domu Kultury w (...).

Ad. 2. Towary i usługi nabywane przez Gminę (...) w ramach realizacji przedmiotowego zadania, a także jego efekty z przeznaczeniem dla Miejskiego Domu Kultury będą przekazane nieodpłatnie, na podstawie umowy użyczenia, tj. w Gminie (...) nie będzie sprzedaży opodatkowanej podatkiem na podstawie wystawionej faktury. Wobec powyższego w Gminie (...) ww. towary nie będą w żaden sposób wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, ani też zwolnionych od podatku czy niepodlegających opodatkowaniu. Z kolei w Miejskim Domu Kultury ww. towary i usługi będą użytkowane na podstawie umowy, a nie na podstawie faktury. Efekty realizacji przez Gminę ww. zadania będą służyły do realizacji zadań własnych Gminy w zakresie kultury poprzez nieodpłatne przekazanie ww. towarów i usług dla instytucji kultury.

Ad. 3. Towary i usługi nabywane w ramach realizacji przedmiotowego zadania będą wykorzystywane przez Gminę (...) do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Towary i usługi nabywane przez Gminę (...) w ramach realizacji przedmiotowego zadania, z przeznaczeniem dla Miejskiego Domu Kultury będą przekazane nieodpłatnie, na podstawie umowy użyczenia do Miejskiego Domu Kultury, tj. nie będzie czynności opodatkowanej podatkiem na podstawie wystawionej faktury. Wobec powyższego w Gminie (...) ww. towary nie będą w żaden sposób wykorzystywane do celów prowadzonej działalności gospodarczej. Z kolei w Miejskim Domu Kultury ww. towary i usługi będą użytkowane na podstawie umowy, a nie na podstawie faktury. Korzystanie przez Miejski Dom Kultury z budynku ma charakter nieodpłatny - Gmina nie pobiera odpłatności za korzystanie z ww. budynku na potrzeby prowadzenia działalności kulturalnej. Ta sama forma, bezpłatnego użyczenia, dotyczyć będzie również wykonanej na dachu budynku instalacji fotowoltaicznej.

Ad. 4. Gmina będzie miała możliwość bezpośredniego przyporządkowania wydatków związanych z realizacją ww. zadania w całości do celów innych niż działalność gospodarcza, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Ad. 5. Nie dotyczy.

Ad. 6. W związku z realizacją inwestycji w zakresie montażu instalacji fotowoltaicznej, Gmina (...) nie będzie prosumentem energii odnawialnej w rozumieniu art. 2 pkt 27a ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o odnawialnych źródłach energii, z uwagi na docelowe użytkowanie instalacji przez MDK.

Ad. 7. W ramach realizacji projektu w MDK zostanie wybudowana 1 instalacja fotowoltaiczna, która będzie stanowiła mikroinstalację w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy o odnawialnych źródłach energii (instalacja na budynku Miejskiego Domu Kultury).

Ad. 8. Instalacja OZE nie będzie wprowadzała energii do sieci. Cała energia wyprodukowana przez instalację OZE będzie zużywana na potrzeby obiektu, na którym instalacja będzie zainstalowana. Instalacja zostanie wyposażona w „strażnika mocy” oraz urządzenie które uniemożliwi oddawanie energii do sieci.

Ad. 9. Instalacja OZE nie będzie wprowadzała energii do sieci.

Ad. 10. Nie dotyczy.

Pytania

1. Czy Gmina od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla Zakładu Wodociągów i Usług Komunalnych, będzie miała prawo dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w całości lub w części?

2. Czy Gmina od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla Miejskiego Domu Kultury, będzie miała prawo dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w całości lub w części?

Państwa stanowisko w sprawie

Ad. 1.

Gmina będzie miała częściowe prawo dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla ZWiUK.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2025 poz. 775), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Dla odliczenia podatku VAT w przypadku zakupów mieszanych, czyli takich, które służą zarówno działalności gospodarczej, jak i celom publicznym, kluczowe jest zastosowanie właściwego prewspółczynnika. Aby wyliczyć go jak najlepiej i najdokładniej, należy wybrać metodę, która obiektywnie odzwierciedla faktyczne zaangażowanie zakupów w działalność gospodarczą.

Rozporz. Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (Dz. U. 2015 poz. 2193) (dalej: Rozporządzeniem) zawiera szczegółowe regulacje prawne dotyczące tzw. prewskaźnika. Znalazły się w nim m.in. regulacje dotyczące jego określenia w samorządowych zakładach budżetowych. Rozporządzenie to:

1.    określa w przypadku niektórych podatników sposób ustalenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć;

2.    wskazuje dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem sposobu określenia proporcji, o którym mowa wyżej.

Wskazanie dla podmiotów wymienionych w powołanym rozporządzeniu (w tym przypadku dla samorządowego zakładu budżetowego) sposobu określenia proporcji, uznanego w ich przypadku za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć, ma ułatwić jednostce określenie najwłaściwszego, biorąc pod uwagę specyfikę ich działalności i dokonywanych nabyć, sposobu obliczenia podatku podlegającego odliczeniu.

Biorąc pod uwagę fakt, iż w ZWiUK występuje sprzedaż związana z prowadzona działalnością gospodarczą, jak i niepodlegająca opodatkowaniu, należy stwierdzić iż Gmina (...) od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla ZWiUK, będzie miała prawo dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy zastosowaniu prewspółczynnika obliczonego zgodnie z Rozporządzeniem.

Ad. 2.

Gmina nie będzie miała prawa dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...” ani w całości, ani też w jakiejkolwiek części.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Biorąc pod uwagę fakt, iż Gmina nie będzie realizowała żadnych czynności stanowiących dostawę towarów lub usług w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, jak i to, że Miejski Dom Kultury i Gmina (...) to dwaj odrębni podatnicy VAT, należy stwierdzić iż w ramach realizowanego zadania, Gmina nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących realizację inwestycji w jakiejkolwiek części.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”:

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a) nabycia towarów i usług,

b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Z przywołanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych.

Ponadto ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Obowiązkiem podatnika jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Podatnik ma zatem obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. alokacji podatku.

Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług, wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik, w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Jak stanowi art. 15 ust. 6 ustawy:

Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Z powołanych przepisów wynika, że jednostki samorządu terytorialnego nie są podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają z tego tytułu należności, opłaty lub składki. Podmioty te są natomiast podatnikami podatku od towarów i usług w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi więc charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenia usług podlegają opodatkowaniu tym podatkiem.

Wyłączenie z opodatkowania podatkiem VAT jednostek samorządu terytorialnego jest możliwe tylko wtedy, gdy wykonują one czynności w ramach przypisanych im specyficznych zadań i funkcji samorządowych (publicznych) i tylko w odniesieniu do tych czynności, które nie są wykonywane na podstawie zawartych przez gminę umów cywilnoprawnych.

Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):

Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Jak wynika z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym:

Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

Art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stanowi, że:

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy (…).

Realizacja tych zadań następować może także w drodze dostawy towarów i świadczenia usług w rozumieniu art. 7 i art. 8 ustawy o VAT (w zakresie dostaw i usług co do zasady odpłatnych). Gmina, w celu wypełnienia nałożonych na nią zadań, organizuje warunki dla innych podmiotów bądź bezpośrednio uczestniczy w obrocie gospodarczym.

Wyrażoną w cytowanym wcześniej art. 86 ust. 1 ustawy generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają regulacje zawarte m.in. w art. 86 ust. 2a-2g ustawy.

Na mocy art. 86 ust. 2a ustawy:

W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.

Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy:

Sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:

1)    zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz

2)    obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.

Zgodnie z art. 86 ust. 2c ustawy:

Przy wyborze sposobu określenia proporcji można wykorzystać w szczególności następujące dane:

1)    średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach działalności gospodarczej i poza tą działalnością;

2)    średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą i poza tą działalnością;

3)    roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza;

4)    średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w ogólnej średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej i poza tą działalnością.

Na mocy art. 86 ust. 2d ustawy:

W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy.

Na podstawie art. 86 ust. 2g ustawy:

Proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej. Przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a, 10 i 10c-10g stosuje się odpowiednio.

W odniesieniu do art. 86 ust. 2h ustawy należy wskazać, że:

W przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.

Jak stanowi art. 86 ust. 22 ustawy:

Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.

Na podstawie ww. przepisu art. 86 ust. 22 ustawy zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 999), zwane dalej „rozporządzeniem”.

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia:

Rozporządzenie:

1)    określa w przypadku niektórych podatników sposób określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć, zwany dalej „sposobem określenia proporcji”;

2)    wskazuje dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem sposobu określenia proporcji.

Podatnikami, do których odnoszą się przepisy zawarte w rozporządzeniu, są m.in. jednostki samorządu terytorialnego.

W myśl § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia:

W przypadku jednostki samorządu terytorialnego sposób określenia proporcji ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego.

Oznacza to, że w przypadku jednostki samorządu terytorialnego nie będzie ustalany jeden „całościowy” sposób określenia proporcji dla jednostki samorządu terytorialnego jako osoby prawnej tylko będą ustalane odrębne sposoby określenia proporcji dla poszczególnych jednostek organizacyjnych.

W ww. rozporządzeniu ustawodawca podał ustalone według wzoru sposoby określania proporcji m.in. w przypadku urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego, w przypadku jednostki budżetowej oraz zakładu budżetowego.

Stosownie do § 2 pkt 8 rozporządzenia:

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o jednostkach organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego – rozumie się przez to:

1) urząd obsługujący jednostkę samorządu terytorialnego,

2) jednostkę budżetową,

3) zakład budżetowy.

Ww. rozporządzenie wprowadza wzory, według których będą wyznaczane sposoby określenia proporcji, uznane za najbardziej odpowiadające specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć.

Stosownie do § 3 ust. 4 rozporządzenia:

Jako sposób określenia proporcji uznaje się w przypadku zakładu budżetowego sposób ustalony według wzoru:

           A x 100

X = ––––––––––

              P

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,

A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez zakład budżetowy, stanowiący część rocznego obrotu jednostki samorządu terytorialnego z działalności gospodarczej,

P – przychody wykonane zakładu budżetowego.

Zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia:

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o obrocie – rozumie się przez to podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5 ustawy, w zakresie:

a)    dokonywanych przez podatników:

-        odpłatnych dostaw towarów na terytorium kraju,

-        odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju,

-        eksportu towarów,

-        wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,

b)    odpłatnych dostaw towarów lub świadczenia usług poza terytorium kraju, które podlegałyby opodatkowaniu podatkiem gdyby były wykonywane na terytorium kraju.

W myśl § 2 pkt 11 rozporządzenia:

a)    Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o przychodach wykonanych zakładu budżetowego rozumie się przez to przychody zakładu budżetowego w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, w tym dotacje przekazane temu zakładowi z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszone o kwoty dotacji, które zostały zwrócone, wynikające ze sprawozdania z wykonania planu finansowego, z których zakład ten pokrywał koszty swojej działalności wykonując przypisane mu zadania jednostki samorządu terytorialnego, z wyjątkiem odsetek od środków na rachunkach bankowych zaliczonych do przychodów z mienia tego zakładu budżetowego oraz odszkodowań należnych temu zakładowi innych niż odszkodowania stanowiące zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy.

Stosownie do § 3 ust. 5 rozporządzenia:

Dochody wykonane urzędu obsługującego jednostkę samorządu terytorialnego, dochody wykonane jednostki budżetowej oraz przychody wykonane zakładu budżetowego nie obejmują odpowiednio dochodów lub przychodów uzyskanych z tytułu:

1)    dostawy towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane odpowiednio przez jednostkę samorządu terytorialnego lub jednostkę organizacyjną jednostki samorządu terytorialnego do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, oraz gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli są zaliczane odpowiednio do środków trwałych jednostki samorządu terytorialnego lub jednostki organizacyjnej jednostki samorządu terytorialnego

– używanych na potrzeby prowadzonej przez te jednostki działalności;

2)    transakcji dotyczących:

a)    pomocniczych transakcji w zakresie nieruchomości i pomocniczych transakcji finansowych,

b)    usług wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38–41 ustawy, w zakresie, w jakim transakcje te mają charakter pomocniczy.

Zaproponowane metody mają charakter „obrotowy”, polegający na ustaleniu „udziałów” z tytułu działalności gospodarczej w całkowitym „obrocie” z tytułu działalności gospodarczej oraz działalności pozostającej poza sferą VAT.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i zamierzają Państwo zrealizować zadanie pn. „...”, które polegać będzie na zakupie i montażu instalacji fotowoltaicznych na potrzeby:

1.    budynku oraz infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej miasta, którymi zarządza ZWiUK,

2.    budynku Miejskiego Domu Kultury w (...).

Projekt obejmuje działania związane z budową infrastruktury służącej do wytwarzania energii z odnawialnych źródeł na obiektach infrastruktury publicznej na terenie gminy (...). Głównym celem projektu jest zwiększenie produkcji energii ze źródeł odnawialnych, a w konsekwencji redukcja niskiej emisji, głównego problemu środowiskowego gminy (...).

Wydatki związane z realizacją zadania zostaną udokumentowane fakturami VAT wystawionymi przez wykonawców na Gminę (...).

Użytkownikiem instalacji, które powstaną w ramach lokalizacji (Miejska oczyszczania ścieków w (...), Ujęcie wody (…), Ujęcie wody (…)) będzie ZWiUK, którego działalność polega głównie na realizacji usług w zakresie dostarczania wody, odprowadzania i oczyszczania ścieków, zarządzania cmentarzem komunalnym, obsługi i utrzymania targowiska miejskiego oraz innych zadań z zakresu użyteczności publicznej. Sprzedaż ww. usług to w większości sprzedaż podlegająca opodatkowaniu podatkiem VAT, jednak w zakładzie występuje także sprzedaż usług niepodlegających VAT.

Wykonanie instalacji fotowoltaicznej w ZWiUK obejmuje (…).

Parametry instalacji fotowoltaicznej zostały oszacowane w taki sposób, aby pokrywała ona bieżące zapotrzebowanie na energię i nie generowała nadwyżek. Gmina zakłada, że cała energia, która zostanie wyprodukowana za pomocą Instalacji OZE zostanie zużyta na potrzeby własne Gminy (w tym przypadku na potrzeby ZWiUK), dlatego też nie planuje się sprzedaży ani magazynowania energii.

W zakresie Miejskiego Domu Kultury w (...) użytkownikiem instalacji będzie Miejski Dom Kultury, który jest samorządową instytucją kultury, dla którego organizatorem jest Gmina (...). Wykonanie instalacji obejmuje (…).

Budynki i grunty, na których zainstalowane zostaną ww. Instalacje stanowią własność Gminy (...), natomiast na podstawie decyzji administracyjnej są przekazane zakładowi budżetowemu w trwały zarząd. Właścicielem wykonanej instalacji fotowoltaicznej również będzie Gmina, natomiast jej użytkownikiem – odpowiednio ZWiUK i MDK.

Jak stanowi art. 2 pkt 19 i 27a ustawy z 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 68 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o OZE”:

Użyte w ustawie określenia oznaczają:

19) mikroinstalacja – instalację odnawialnego źródła energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW, przyłączoną do sieci elektroenergetycznej o napięciu znamionowym niższym niż 110 kV albo o mocy osiągalnej cieplnej w skojarzeniu nie większej niż 150 kW, w której łączna moc zainstalowana elektryczna jest nie większa niż 50 kW;

27a) prosument energii odnawialnej – odbiorcę końcowego wytwarzającego energię elektryczną wyłącznie z odnawialnych źródeł energii na własne potrzeby w mikroinstalacji, pod warunkiem że w przypadku odbiorcy końcowego niebędącego odbiorcą energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, nie stanowi to przedmiotu przeważającej działalności gospodarczej określonej zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1799);

Stosownie do art. 3 ustawy o OZE:

Podjęcie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii wymaga uzyskania koncesji na zasadach i warunkach określonych w ustawie – Prawo energetyczne, z wyłączeniem wytwarzania energii elektrycznej:

1)    w mikroinstalacji;

2)    w małej instalacji;

3)    wyłącznie z biogazu rolniczego, w tym w kogeneracji w rozumieniu art. 3 pkt 33 ustawy – Prawo energetyczne;

4)    wyłącznie z biopłynów.

W myśl z art. 4 ust. 1 ustawy o OZE:

Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej wobec ilości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne przez prosumenta energii odnawialnej wytwarzającego energię elektryczną w mikroinstalacji o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej:

1)    większej niż 10 kW – w stosunku ilościowym 1 do 0,7;

2)    nie większej niż 10 kW – w stosunku ilościowym 1 do 0,8.

Art. 4 ust. 1a pkt 2 ustawy o OZE:

Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej od 1 lipca 2022 r. przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, wytwarzającego energię elektryczną w instalacji odnawialnego źródła energii, której przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i wprowadzenie z niej energii elektrycznej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej po raz pierwszy nastąpiło po 31 marca 2022 r., z wyłączeniem mikroinstalacji przyłączonych do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej zgodnie z art. 4d ust. 2-11, wobec wartości energii elektrycznej pobranej z tej sieci w celu jej zużycia na potrzeby własne.

W świetle art. 4 ust. 2 ustawy o OZE:

Rozliczenia, o którym mowa w ust. 1 i 1a, w odniesieniu do:

1) prosumenta energii odnawialnej – dokonuje się z uwzględnieniem zasad, o których mowa w ust. 2a-2d, na podstawie wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego dokonującego pomiaru ilości energii elektrycznej w punkcie poboru energii prosumenta energii odnawialnej;

2) prosumenta zbiorowego energii odnawialnej – dokonuje się z uwzględnieniem zasad, o których mowa w ust. 2a-2d, na podstawie wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego dokonującego pomiaru ilości energii elektrycznej:

a) wytworzonej w mikroinstalacji lub małej instalacji, przy czym ilość energii elektrycznej wytworzonej ustala się odpowiednio do udziału prosumenta zbiorowego energii odnawialnej w wytwarzaniu energii odnawialnej w tej instalacji, określonego w umowie, o której mowa w art. 4a ust. 1,

b) pobranej przez prosumenta zbiorowego energii odnawialnej;

3) prosumenta wirtualnego energii odnawialnej – dokonuje się z uwzględnieniem zasad, o których mowa w ust. 2b-2d, na podstawie:

a) wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego dokonującego pomiaru ilości energii elektrycznej pobranej przez prosumenta wirtualnego energii odnawialnej,

b) ilości energii elektrycznej wytworzonej przez prosumenta wirtualnego energii elektrycznej w instalacji odnawialnego źródła energii, zgłoszonej przez podmioty odpowiedzialne za bilansowanie handlowe tej instalacji odnawialnego źródła energii i sprzedawcy energii prosumenta wirtualnego energii elektrycznej, do operatora systemu przesyłowego elektroenergetycznego w ramach bilansowania handlowego, o którym mowa w ustawie – Prawo energetyczne. Ilość energii elektrycznej wytworzonej przez prosumenta wirtualnego energii elektrycznej w instalacji odnawialnego źródła energii ustala się jako iloczyn:

‒   udziału prosumenta wirtualnego energii odnawialnej w wytwarzaniu energii odnawialnej w instalacji odnawialnego źródła energii, określonego w umowie, o której mowa w art. 4a ust. 1, oraz

‒   ilości energii elektrycznej określonej dla danego okresu rozliczania niezbilansowania (t) jako energia planowana do wprowadzenia do sieci z tej instalacji odnawialnego źródła energii – w przypadku gdy instalacja odnawialnego źródła energii i sprzedawca energii mają różny podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe, albo

‒   ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci elektroenergetycznej z tej instalacji odnawialnego źródła energii, w przypadku gdy instalacja odnawialnego źródła energii i sprzedawca energii mają ten sam podmiot odpowiedzialny za bilansowanie handlowe i sprzedawca energii wyrazi zgodę na taki sposób ustalania ilości energii elektrycznej wytworzonej w instalacji odnawialnego źródła energii.

Szczegółowy sposób rozliczania prosumenta z udostępnionej energii regulują przepisy art. 4 ust. 2a-7 ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Zgodnie z art. 4 ust. 3a ustawy o OZE:

Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dokonuje rozliczenia, o którym mowa w ust. 1a pkt 2, na podstawie ilości energii sumarycznie zbilansowanych zgodnie z ust. 2a-2d, w zakresie różnicy pomiędzy wartością energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej, ustaloną w sposób określony w art. 4b, oraz wartością energii elektrycznej pobranej z tej sieci, ustaloną w sposób określony w art. 4c ust. 3.

Na podstawie art. 4 ust. 8 ustawy o OZE:

Wytwarzanie i wprowadzanie do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej energii elektrycznej, o której mowa w ust. 1 oraz ust. 1a, przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej niebędącego przedsiębiorcą, o którym mowa w ustawie – Prawo przedsiębiorców, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 tej ustawy.

Stosownie do art. 4 ust. 10 ustawy o OZE:

Pobrana energia elektryczna podlegająca rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1 i 1a, jest zużyciem energii wyprodukowanej na potrzeby własne przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej i nie stanowi:

1)    sprzedaży energii elektrycznej nabywcy końcowemu na terytorium kraju,

2)    zużycia energii elektrycznej przez nabywcę końcowego, jeżeli nie została od niej zapłacona akcyza w należnej wysokości i nie można ustalić podmiotu, który dokonał sprzedaży tej energii elektrycznej nabywcy końcowemu

– w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2025 r. poz. 126, 222 i 340).

W myśl art. 4 ust. 10a ustawy o OZE:

W zakresie pobranej energii elektrycznej podlegającej rozliczeniu, o którym mowa w ust. 1 i 1a, nie stosuje się obowiązków, o których mowa w:

1)    art. 52 ust. 1;

2)    art. 10 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz. U. z 2025 r. poz. 711).

Natomiast art. 4 ust. 11 ustawy o OZE stanowi, że:

W przypadku gdy:

1)    prosument energii odnawialnej w ramach rozliczenia, o którym mowa w ust. 1, nie odbierze energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej w okresie 12 miesięcy od daty jej wprowadzenia do sieci zgodnie z ust. 5, to nieodebraną energią dysponuje sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, w celu pokrycia kosztów rozliczenia, w tym opłat, o których mowa w ust. 4;

2)    prosument energii odnawialnej, prosument zbiorowy energii odnawialnej lub prosument wirtualny energii odnawialnej w ramach rozliczenia, o którym mowa w ust. 1a pkt 2, nie wykorzysta zgromadzonych dla danego miesiąca kalendarzowego środków odpowiadających wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej w tym miesiącu w okresie 12 kolejnych miesięcy kalendarzowych, to niewykorzystane środki stanowią nadpłatę, która jest zwracana prosumentowi energii odnawialnej, prosumentowi zbiorowemu energii odnawialnej lub prosumentowi wirtualnemu energii odnawialnej przez sprzedawcę, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, w terminie nie dłuższym niż do końca 13. miesiąca następującego po danym miesiącu. Wysokość zwracanej nadpłaty nie może przekroczyć dwudziestu procent wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci w miesiącu kalendarzowym, którego dotyczy zwrot nadpłaty.

Zgodnie z art. 4b ust. 1 ustawy o OZE:

W przypadku gdy prosument energii odnawialnej lub prosument zbiorowy energii odnawialnej wytworzył energię elektryczną w odnawialnym źródle energii i wprowadził ją do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej w okresie od 1 lipca 2022 r. do 30 czerwca 2024 r., wartość energii elektrycznej, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, jest wyznaczana dla każdego miesiąca kalendarzowego i stanowi iloczyn:

1)    sumy ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej lub prosumenta zbiorowego energii odnawialnej w poszczególnych okresach rozliczania niezbilansowania (t) składających się na dany miesiąc kalendarzowy, oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb (t) przyjmującym wartości ujemne;

2)    rynkowej miesięcznej ceny energii elektrycznej, o której mowa w ust. 5, wyznaczonej dla danego miesiąca kalendarzowego.

Jak wynika z art. 4b ust. 2 ustawy o OZE:

W przypadku gdy prosument energii odnawialnej, prosument zbiorowy energii odnawialnej lub prosument wirtualny energii odnawialnej wytworzył energię elektryczną w odnawialnym źródle energii i wprowadził ją do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej od 1 lipca 2024 r., wartość energii elektrycznej, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, jest wyznaczana dla każdego miesiąca kalendarzowego i stanowi sumę następujących iloczynów wyznaczonych dla poszczególnych okresów rozliczania niezbilansowania (t) w tym miesiącu:

1)    ilości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb (t) przyjmującym wartość ujemną;

2)    rynkowej ceny energii elektrycznej, o której mowa w ust. 4, przy czym jeżeli wartość tej ceny jest ujemna dla danego okresu rozliczania niezbilansowania (t), to w celu wyznaczania wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci w okresie t przez prosumenta energii odnawialnej niebędącego równocześnie prosumentem zbiorowym energii odnawialnej lub prosumentem wirtualnym energii odnawialnej przyjmuje się cenę równą zero, z zastrzeżeniem ust. 17 i 18.

Na podstawie art. 4c ust. 1-10 ustawy o OZE:

1.    Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, w celu prowadzenia rozliczeń, o których mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, prowadzi konto dla prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, zwane dalej „kontem prosumenta”, na którym ewidencjonuje ilości energii elektrycznej i wartości energii elektrycznej, o których mowa w art. 4 ust. 1a, oraz wynikającą z nich wartość środków za energię elektryczną należną prosumentowi za energię elektryczną wprowadzoną do sieci, zwaną dalej „depozytem prosumenckim”.

2.    Depozyt prosumencki przeznaczany jest na rozliczenie zobowiązań prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej z tytułu zakupu energii elektrycznej od sprzedawcy prowadzącego konto prosumenta, o którym mowa w ust. 1.

3.    Zobowiązanie prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, o którym mowa w ust. 2, określa się dla danego okresu rozliczeniowego jako sumę iloczynów, dla wszystkich okresów rozliczania niezbilansowania (t) w okresie rozliczeniowym, ilości energii elektrycznej pobranej z sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej, oznaczonej w art. 4 ust. 2b symbolem Eb(t) przyjmującym wartość dodatnią, oraz ceny sprzedaży energii elektrycznej uwzględniającej obowiązkowe obciążenia podatkowe i fiskalne, stosowanej w rozliczeniach pomiędzy sprzedawcą i prosumentem dla tego okresu rozliczenia niezbilansowania.

4.    Wartość depozytu prosumenckiego dotycząca danego miesiąca kalendarzowego jest ustalana i przyporządkowywana do konta prosumenckiego w kolejnym miesiącu kalendarzowym.

5.    Kwota środków stanowiąca depozyt prosumencki może być rozliczana na koncie prosumenckim przez 12 miesięcy od dnia przypisania tej kwoty jako depozyt prosumencki na koncie prosumenta.

6.    Po upływie 12 miesięcy od dnia przypisania danej kwoty środków do depozytu prosumenckiego niewykorzystane lub niezwrócone na podstawie przepisu art. 4 ust. 11 pkt 2 środki umarza się.

7.    Na rozliczenie ze sprzedawcą w pierwszej kolejności przeznacza się środki o najstarszej dacie przypisania do konta prosumenta jako depozyt prosumencki.

8.    Prosument energii odnawialnej, prosument zbiorowy energii odnawialnej lub prosument wirtualny energii odnawialnej korzystający z dostaw sprzedawcy innego niż sprzedawca zobowiązany, o którym mowa w art. 40 ust. 1, ma prawo do zmiany tego sprzedawcy na sprzedawcę zobowiązanego, o którym mowa w art. 40 ust. 1, i korzystania z rozliczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2.

9.    Sprzedawca, o którym mowa w art. 40 ust. 1a, dolicza do konta prosumenta wartość energii elektrycznej wytworzonej i niezużytej przez prosumenta energii odnawialnej lub prosumenta zbiorowego energii odnawialnej, który korzystał z rozliczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1a pkt 1. Przepis art. 4 ust. 11 pkt 2 stosuje się odpowiednio.

10. Wartość energii elektrycznej wytworzonej i niezużytej, o której mowa w ust. 9, wyznacza się na podstawie miesięcznej rynkowej ceny energii elektrycznej ustalanej dla czerwca 2022 r., zgodnie z art. 4b ust. 6.

Zgodnie z art. 4d ust. 2 ustawy o OZE:

Z rozliczeń, o których mowa w art. 4 ust. 1, korzysta prosument energii odnawialnej, którego mikroinstalacja została przyłączona do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej:

1)    po 31 marca 2022 r. na podstawie kompletnego i poprawnego zgłoszenia, o którym mowa w art. 7 ust. 8d ustawy – Prawo energetyczne, złożonego przez tego prosumenta energii odnawialnej w terminie do 31 marca 2022 r., z zastrzeżeniem ust. 3;

2)    do 31 marca 2022 r., ale wprowadzenie energii elektrycznej do tej sieci nastąpiło po raz pierwszy po 31 marca 2022 r.;

3)    po 31 marca 2022 r. na podstawie kompletnego i poprawnego zgłoszenia, o którym mowa w art. 7 ust. 8d4 ustawy – Prawo energetyczne, złożonego w terminie do 31 grudnia 2023 r., w przypadku gdy prosument ten w terminie do 31 marca 2022 r. zawarł umowę na zakup, montaż lub dofinansowanie tej mikroinstalacji z jednostką samorządu terytorialnego lub innym podmiotem, który realizuje projekt, o którym mowa w art. 2 pkt 18 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818), dofinansowany w ramach regionalnego programu operacyjnego, o którym mowa w art. 2 pkt 17 lit. c tej ustawy, z uwzględnieniem ust. 6.

Na mocy art. 4 ust. 8 ustawy o OZE:

Wytwarzanie i wprowadzanie do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej energii elektrycznej, o której mowa w ust. 1 oraz ust. 1a, przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej niebędącego przedsiębiorcą, o którym mowa w ustawie – Prawo przedsiębiorców, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 tej ustawy.

Należy zauważyć, że do dnia 14 lipca 2018 r. obowiązywał art. 4 ust. 9 ustawy o OZE, zgodnie z którym wprowadzanie energii elektrycznej do sieci, a także pobieranie tej energii z sieci, o których mowa w ust. 1, nie są świadczeniem usług ani sprzedażą w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Wskazany art. 4 ust. 9 ustawy o OZE został uchylony przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. 2018 r. poz. 1276). Co do zasady zatem czynności, o których mowa w tym przepisie, mogą stanowić czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, o ile są dokonywane przez podatników tego podatku.

W myśl art. 40 ust. 1 ustawy o OZE:

Obowiązek zakupu energii elektrycznej, o którym mowa w art. 41 ust. 1, art. 42 ust. 1, art. 70c ust. 2 oraz art. 92 ust. 1, wykonuje wyznaczony przez Prezesa URE sprzedawca energii elektrycznej, zwany dalej „sprzedawcą zobowiązanym”, na podstawie umowy, o której mowa w art. 5 ustawy - Prawo energetyczne.

Jak stanowi art. 40 ust. 1a ustawy o OZE:

Sprzedawca zobowiązany, o którym mowa w art. 40 ust. 1, ma obowiązek dokonać rozliczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1-3 oraz w art. 38c ust. 3, chyba że rozliczenia dokonuje sprzedawca wybrany przez prosumenta energii odnawialnej, prosumenta zbiorowego energii odnawialnej lub prosumenta wirtualnego energii odnawialnej lub spółdzielnię energetyczną, na podstawie umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży.

W wyroku w sprawie C-219/12 Fuchs Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że:

„Eksploatacja zainstalowanego na służącym prywatnym celom domu mieszkalnym lub obok niego modułu fotowoltaicznego, skonstruowanego w ten sposób, że po pierwsze ilość wytworzonej energii elektrycznej jest zawsze niższa od ilości energii elektrycznej ogółem zużytej przez użytkownika modułu do celów prywatnych, a po drugie energia ta jest dostarczana do sieci za wynagrodzeniem o charakterze stałym, stanowi »działalność gospodarczą« w rozumieniu tych przepisów”.

Raz jeszcze należy podkreślić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług co do zasady podlegają czynności wykonywane odpłatnie.

Tym samym, opodatkowana podatkiem od towarów i usług będzie co do zasady energia elektryczna wprowadzona do sieci przez producenta w przypadku, gdy wystąpi z tego tytułu wynagrodzenie. Przy czym, wobec funkcjonującego na gruncie ustawy o odnawialnych źródłach energii systemu, o którym mowa w ww. art. 4 ust. 1 ustawy o OZE, tzw. „net meteringu”, należy uznać, że opodatkowaniu podlegać będzie w takim przypadku nadwyżka energii elektrycznej wprowadzonej przez producenta do sieci, nad energią przez niego z sieci pobraną.

Natomiast w przypadku, gdy prosument energii elektrycznej nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia za nadwyżki wyprodukowanej energii i nadwyżki te w określonych terminach „przepadają”, nie uznaje się takich czynności za opodatkowane podatkiem VAT.

W związku z powyższym, w okolicznościach niniejszej sprawy, w przypadku instalacji, o których mowa we wniosku, wskazali Państwo, że instalacje OZE nie będą wprowadzały energii do sieci, cała energia wyprodukowana przez instalację OZE będzie zużywana na potrzeby obiektu, na którym instalacja będzie zainstalowana. Instalacja zostanie wyposażona w „strażnika mocy” oraz urządzenie które uniemożliwi oddawanie energii do sieci.

Odnosząc się zatem do kwestii będącej przedmiotem Państwa zapytania tj. prawa do odliczenia VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, wskazać jeszcze raz należy, że jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Do obowiązków podatnika należy w pierwszej kolejności przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju działalności, z którym wydatki te są związane. Podatnik jest zatem zobowiązany do odrębnego określania, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji. Każdorazowo zatem, gdy takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną, przy jednoczesnym braku takiego prawa w stosunku do towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT lub zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem.

Wobec powyższego Państwa obowiązkiem, jako zarejestrowanego, czynnego podatnika VAT, będzie przypisanie konkretnych wydatków poniesionych w związku z realizacją projektu do określonego rodzaju działalności gospodarczej (do czynności opodatkowanych) oraz innej niż gospodarcza (do czynności pozostających poza zakresem podatku VAT), z którymi wydatki te będą związane. Zatem będą mieli Państwo obowiązek dokonania tzw. bezpośredniej alokacji. Jeśli takie wyodrębnienie ww. wydatków będzie możliwe będzie przysługiwało Państwu pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Brak będzie natomiast takiego prawa w stosunku do wydatków poniesionych na towary i usługi wykorzystywane do wykonywania czynności niepodlegających temu podatkowi. Natomiast jeżeli nie będą mieli Państwo możliwości przypisania w całości poniesionych wydatków na realizację inwestycji do działalności gospodarczej, zastosowanie znajdą przepisy art. 86 ust. 2a i następne ustawy.

W opisie sprawy wskazali Państwo, że towary i usługi nabywane w związku z realizacją inwestycji, a także jej efekty, wykorzystywane będą

-        przez ZWiUK w (...) - do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, jak i do czynności niepodlegających opodatkowaniu

-        przez Miejski Dom Kultury - w ramach realizacji zadań własnych.

Realizując zadanie pn. „...”, będą mieli Państwo możliwość przyporządkowania ponoszonych wydatków odrębnie do każdego z obiektów, tj. odrębnie do budynku oraz infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej, którymi zarządza ZWiUK oraz odrębnie do budynku Miejskiego Domu Kultury w (...).

Zatem odnosząc się do wydatków ponoszonych w ramach realizacji projektu pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla Zakładu Wodociągów i Usług Komunalnych, które będą wykorzystywali Państwo zarówno do celów działalności gospodarczej (czynności opodatkowanych VAT), jak i do celów innych niż działalność gospodarcza (czynności niepodlegających opodatkowaniu VAT), i których – jak Państwo wskazali - nie będą mieli Państwo możliwości przyporządkowania w całości do działalności gospodarczej, powinni Państwo dokonać wyliczenia kwoty podatku naliczonego przypisanego do działalności gospodarczej zgodnie ze „sposobem określenia proporcji”, o którym mowa w art. 86 ust. 2a i następne ustawy z uwzględnieniem § 3 rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2015 roku.

Gmina będzie wykorzystywać zakupione towary i usługi nabywane w ramach realizacji przedmiotowego zadania w części dotyczącej ZWiUK do celów prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza i nie będzie miała możliwości bezpośredniego przyporządkowania wydatków związanych z realizacją ww. zadania całości do celów wykonywanej działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zatem będzie Państwu przysługiwało prawo do częściowego odliczenia podatku naliczonego od wydatków ponoszonych w ramach realizacji projektu pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla Zakładu Wodociągów i Usług Komunalnych, przy zastosowaniu prewspółczynnika, o którym mowa w art. 86 ust. 2a i następnie ustawy w związku z § 3 rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2015 r., ustalonego dla danej jednostki organizacyjnej, która wykorzystuje/będzie wykorzystywała Instalację. Prawo do odliczenia przysługuje/będzie Państwu przysługiwało pod warunkiem niewystąpienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy.

Natomiast w odniesieniu do wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla Miejskiego Domu Kultury, wskazać należy, że podstawowe warunki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego nie są/nie będą spełnione, bowiem towary i usługi nabyte w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji w odniesieniu do Instalacji dot. MDK, nie będą wykorzystywane przez Państwa do czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

Gmina będzie miała możliwość bezpośredniego przyporządkowania wydatków związanych z realizacją ww. zadania w całości do celów innych niż działalność gospodarcza, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Towary i usługi nabywane w ramach realizacji przedmiotowego zadania będą wykorzystywane przez Gminę (...) do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Towary i usługi nabywane przez Gminę (...) w ramach realizacji przedmiotowego zadania, z przeznaczeniem dla Miejskiego Domu Kultury będą przekazane nieodpłatnie, na podstawie umowy użyczenia do Miejskiego Domu Kultury, tj. nie będzie czynności opodatkowanej podatkiem na podstawie wystawionej faktury. Wobec powyższego w Gminie (...) ww. towary nie będą w żaden sposób wykorzystywane do celów prowadzonej działalności gospodarczej. Z kolei w Miejskim Domu Kultury ww. towary i usługi będą użytkowane na podstawie umowy, a nie na podstawie faktury. Korzystanie przez Miejski Dom Kultury z budynku ma charakter nieodpłatny - Gmina nie pobiera odpłatności za korzystanie z ww. budynku na potrzeby prowadzenia działalności kulturalnej. Ta sama forma, bezpłatnego użyczenia, dotyczyć będzie również wykonanej na dachu budynku instalacji fotowoltaicznej.

Tym samym w odniesieniu do realizacji projektu w ww. zakresie – stosownie do treści art. 86 ust. 1 ustawy – nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego.

W konsekwencji, za prawidłowe uznać należy Państwa stanowisko, w myśl którego:

Gmina będzie miała częściowe prawo dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...”, w zakresie wykonania instalacji dla ZWiUK.

Gmina nie będzie miała prawa dokonywać obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od wydatków inwestycyjnych związanych z realizacją zadania pn. „...” ani w całości, ani też w jakiejkolwiek części, w zakresie wykonania instalacji dla Miejskiego Domu Kultury.

A zatem, Państwa stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Organ nie dokonywał oceny przyporządkowania wykonywanych przez Państwa czynności, w tym wytwarzania energii elektrycznej, do poszczególnych kategorii czynności, tj. opodatkowanych podatkiem VAT/zwolnionych od podatku VAT/niepodlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego, jak również w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan faktyczny, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1)    z zastosowaniem art. 119a;

2)    w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)    z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Źródło: system EUREKA Ministerstwa Finansów (Krajowa Informacja Skarbowa) ↗. Dokument urzędowy — nie stanowi przedmiotu prawa autorskiego (art. 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie wnioskodawcę, któremu została wydana, i tylko w zakresie, w jakim stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe odpowiada opisowi z wniosku. Dla innych podatników ma charakter informacyjny.

Interpretacja a sytuacja podatnika

Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.