0114-KDIP4-2.4012.504.2026.1.MB
Zastosowanie zwolnienia od podatku VAT dla usług medycznych świadczonych przez lekarza.
- Sygnatura
- 0114-KDIP4-2.4012.504.2026.1.MB
- Rodzaj dokumentu
- Interpretacja indywidualna
- Data wydania
- Organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Status
- Aktualna
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
17 czerwca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy prawa do zwolnienia od podatku VAT czynności świadczonych na rzecz podmiotu leczniczego (szpitala) jako Zastępcy Dyrektora (...).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Jest Pan lekarzem i posiada dwie odrębne umowy z Zespołem Opieki Zdrowotnej (Szpital) na świadczenie usług medycznych w Poradni (…) - jedna umowa oraz druga umowa na pełnienie funkcji Zastępcy Dyrektora (...).
Przedmiotem umowy na pełnienie funkcji Dyrektora jest zapewnienie sprawnego funkcjonowania jednostek organizacyjnych Pionu (…) oraz właściwej jakości świadczeń zdrowotnych przez te jednostki organizacyjne, a w szczególności:
1. zarządzanie oraz nadzór nad organizacją i właściwym udzielaniem świadczeń zdrowotnych: szpitalnych, ambulatoryjnych specjalistycznych, podstawowej opieki zdrowotnej oraz w zakresie pomocy doraźnej;
2. doskonalenie organizacyjne i funkcjonalne działalności leczniczej;
3. systematyczna i okresowa wizytacja wszystkich jednostek organizacyjnych Pionu (…) oraz analiza i ocena pracy oraz jakości świadczeń jednostki organizacyjnej Pionu (…);
4. nadzór nad dokumentacją lekarską, przeprowadzenie systematycznej kontroli historii chorób i pozostałej dokumentacji medycznej, czuwanie nad właściwym przechowywaniem i udostępnianiem dokumentacji medycznej;
5. nadzór na właściwą gospodarką lekami i artykułami medycznymi w szpitalach;
6. nadzór nad prawidłową gospodarką krwią, realizowany wspólnie z lekarzem transfuzjonistą;
7. rozpatrywanie oraz bieżąca analiza skarg i uwag pacjentów dotyczących funkcjonowania jednostek organizacyjnych Pionu (…) oraz jakości udzielanych świadczeń zdrowotnych;
8. nadzór nad doskonaleniem zawodowym lekarzy i innego wyższego personelu medycznego, prawidłowym przebiegiem szkoleń specjalizacyjnych, szkoleniami wewnętrznymi, przebiegiem staży podyplomowych lekarzy, przebiegiem wakacyjnych praktyk studentów uczelni medycznych;
9. nadzór nad przestrzeganiem standardów akredytacyjnych oraz zasad polityki jakości i polityki środowiskowej systemu ISO dotyczących realizowanych zadań, współpraca z Komitetem (…) w zakresie tworzenia nowych standardów dotyczących realizowanych zadań;
10. ustalanie i opiniowanie strategii rozwoju i planów restrukturyzacji, planów i priorytetów zakupu sprzętu medycznego, uczestnictwo w komisjach przetargowych dotyczących sprzętu specjalistycznego;
11. udział w opracowaniu i bieżącym dostosowywaniu planów ewakuacyjno-ratunkowych szpitali;
12. współudział w organizowaniu pomocy lekarskiej w razie masowych wypadków, katastrof, klęsk żywiołowych, zachorowań;
13. nadzór nad wdrażaniem nowych procedur medycznych;
14. nadzór nad działalnością i współpraca z: Komitetem (…);
15. wydawanie decyzji w sprawie zwalniania z wykonywania sekcji zwłok pacjentów zmarłych w szpitalach;
16. organizowanie i przeprowadzenie narad roboczych kierowników jednostek organizacyjnych Pionu (…);
17. współpraca ze Starostwem Powiatowym w zakresie organizowania powiatowych komisji lekarskiej dla poborowych;
18. współudział w podejmowaniu decyzji dotyczących obsady stanowisk kierowniczych Pionu (…): nadzór nad racjonalnym zatrudnieniem personelu lekarskiego i innego wyższego personelu medycznego;
19. ocena pracy kierowników jednostek organizacyjnych Pionu (…), występowanie z wnioskami w sprawie awansowania, nagradzania i karania;
20. kształtowanie i ocena dyscypliny pracy pracowników Pionu (…);
21. kształtowanie atmosfery pracy sprzyjającej przestrzeganiu etyki i tajemnicy zawodowej przez pracowników Pionu (…);
22. opracowywanie zakresów obowiązków i uprawnień dla kierowników jednostek organizacyjnych Pionu (…);
23. bezpośredni nadzór nad sprawnym funkcjonowaniem Zakładu Diagnostyki Obrazowej w zakresie udzielania lekarskich świadczeń zdrowotnych, a w szczególności: sprawowanie nadzoru nad prawidłowym prowadzeniem dokumentacji medycznej oraz sprawowanie nadzoru nad prawidłowym przebiegiem szkolenia lekarzy stażystów, lekarzy specjalizujących się.
Przyjmując warunki umowy zobowiązany jest Pan do wykonywania świadczeń w sposób ciągły i systematyczny i ma Pan obowiązek w każdym przypadku niebezpieczeństwa utraty życia, poważnego uszczerbku na zdrowiu pacjenta udzielić pomocy zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi.
Czynności te oraz czynności w Poradni Chirurgii (…) są wykonywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Nie jest Pan podatnikiem podatku od towarów i usług, ale w czwartym kwartale tego roku należności za czynności wykonywanych jako dyrektor (...) przekroczą kwotę 240.000 zł.
Z tytułu usług wykonywanych w Poradni Chirurgicznej ma Pan ustaloną stałą wartość za dany miesiąc, jak również za usługi jako Dyrektor (...) również ma Pan ustaloną stałą kwotę miesięczną.
Pytanie
Czy wymienione czynności w punkcie 82 korzystają ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 18, 18a i 19 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.)?
Pana stanowisko w sprawie
Uważa Pan, że usługi świadczone przez Pana jako lekarza w Poradni (…), jak również usługi świadczone z tytułu stanowiska Dyrektora Zespołu (...) korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 18-19 ustawy o podatku od towarów i usług.
Funkcję Dyrektora (...) zgodnie z przepisami ustawy może pełnić tylko lekarz, a więc mamy tu do czynienia z tożsamością podmiotu świadczącego tego rodzaju usługę i świadczeniem usług medycznych.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 18a ustawy o podatku od towarów i usług, zwalnia się od podatku usługi opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, świadczone na rzecz podmiotów leczniczych na terenie ich zakładów leczniczych, w których wykonywana jest działalność lecznicza. Natomiast stosownie do art. 43 ust. 17a ustawy o podatku od towarów i usług zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 18a ma zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.
Usługą podstawową jaką świadczy szpital są czynności wymienione powyżej, a Pana stanowisko Dyrektora (...) jest niezbędne aby szpital mógł ją wykonywać, do czego jest powołany.
Pana stanowisko, że usługi te korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług znajduje potwierdzenie w podobnej do Pana usług interpretacji z 29 października 2020 r. Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej znak: 0114-KDIP4-2.4012.436.2020.1.SKJ.
Uważa Pan, że pełniona przez Pana funkcja Dyrektora (...) jest ściśle związana z działalnością medyczną, która jest zwolniona od podatku od towarów i usług.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r., poz. 775, ze zm.), zwanej dalej ustawą:
opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:
przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).
Z powyższych uregulowań wynika, że przez usługę należy rozumieć każde świadczenie na rzecz danego podmiotu niebędące dostawą towarów. Z uwagi na powyższe unormowania, pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie, bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy zwrócić uwagę na to, że usługą jest tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący z niego korzyść.
W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.
Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi zatem, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy, niemniej jednak muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, nabywca jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia;
- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).
Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.
Opodatkowaniu zatem podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z powyższym zaniechanie działania lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywane jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi.
Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.
Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie:
· po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
· po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT.
I tak, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Natomiast na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy, przewidują dla niektórych towarów i usług zwolnienia od podatku.
Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.
W myśl art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy:
Zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, wykonywane w ramach działalności leczniczej przez podmioty lecznicze.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 18a ustawy:
Zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, świadczone na rzecz podmiotów leczniczych na terenie ich zakładów leczniczych, w których wykonywana jest działalność lecznicza.
Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 19 ustawy:
Zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, świadczone w ramach wykonywania zawodów:
a) lekarza i lekarza dentysty,
b) pielęgniarki i położnej,
c) medycznych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 450, 620 i 637),
d) psychologa.
Stosownie do art. 43 ust. 17 ustawy:
Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:
1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.
Zgodnie z art. 43 ust. 17a ustawy:
Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18a, 23, 26, 28, 29 i 33 lit. a, mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.
Przytoczone powyżej przepisy krajowe w zakresie opieki medycznej stanowią implementację do polskiego porządku prawnego przepisu art. 132 ust. 1 lit. b i c Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11 grudnia 2006, str. 1, ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady:
Państwa członkowskie zwalniają następujące transakcje:
b) opieka szpitalna i medyczna oraz ściśle z nimi związane czynności podejmowane przez podmioty prawa publicznego lub, na warunkach socjalnych porównywalnych do stosowanych w odniesieniu do instytucji prawa publicznego, przez szpitale, ośrodki medyczne i diagnostyczne oraz inne odpowiednio uznane placówki o podobnym charakterze;
c) świadczenie opieki medycznej w ramach zawodów medycznych i paramedycznych, określonych przez zainteresowane państwo członkowskie.
Z powołanych przepisów wynika, że zwolnieniu od podatku od towarów i usług podlegają usługi opieki medycznej, które spełniają określone warunki – służą profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia i świadczone są przez konkretne, wymienione przez ustawodawcę podmioty. Powyższe zwolnienie ma zatem charakter podmiotowo-przedmiotowy, co oznacza, że zwolnieniu od podatku podlega określony rodzaj usług wykonywanych przez ściśle zdefiniowany krąg podmiotów, wykonujących te usługi.
Precyzując czynności, których celem jest profilaktyka, zachowanie, ratowanie, przywracanie lub poprawa zdrowia, należy zastosować wykładnię językową.
„Profilaktyka” to wszelkie działania i środki stosowane w celu zapobiegania czemuś niepożądanemu, likwidowanie przyczyn niekorzystnych zjawisk, to działania i środki stosowane w celu zapobiegania chorobom. Zatem profilaktyka zdrowotna obejmuje działania mające na celu zapobieganie chorobom bądź innemu niekorzystnemu zjawisku zdrowotnemu przed jej rozwinięciem, poprzez ich wczesne wykrycie i leczenie. Ma ona również na celu zahamowanie postępu lub powikłań już istniejącej choroby, czy też zapobieganie powstawaniu niekorzystnych wzorów zachowań społecznych, które przyczyniają się do podwyższania ryzyka choroby.
„Zachowywanie” rozumiane jest zaś jako dochowanie czegoś w stanie niezmienionym, nienaruszonym lub niezniszczonym mimo upływu czasu lub niesprzyjających okoliczności, utrzymywanie.
Interpretując słowo „ratowanie” należy odwołać się do słów „ratować” i „ratownictwo”. Ratować to starać się ocalić, zachować coś, natomiast ratownictwo jest rozumiane jako ogół środków i metod ratowania życia ludzkiego i niesienia pomocy w warunkach zagrożenia.
Pojęcie „przywracać” oznacza doprowadzić coś do poprzedniego stanu, wprowadzić coś na nowo, odtworzyć coś w pierwotnej postaci, wznowić, odnowić, sprawić, że ktoś się znajdzie w takiej sytuacji, w takim stanie, w jakim był poprzednio. Pojęcie „przywracanie zdrowia” oznacza doprowadzenie zdrowia do poprzedniego stanu, sprawienie, że znajdzie się ono w takim stanie, w jakim był poprzednio.
„Poprawa” to zmiana stanu czegoś na lepsze, poprawienie czegoś, poprawianie się, polepszanie. Z kolei termin „poprawa zdrowia”, którym posługuje się ustawodawca określając zakres zwolnień, zgodnie z wykładnią literalną, oznacza zmianę stanu zdrowia na lepsze, poprawienie zdrowia, jego polepszanie.
Zatem dokonując ustalenia, czy dana usługa medyczna korzysta ze zwolnienia od podatku od towarów i usług należy ustalić, czy będzie spełniała wyżej określone warunki.
Ponadto, w art. 132 ust. 1 lit. b Dyrektywy 2006/112/WE Rady wskazano, że zwolnienie dotyczy jedynie czynności „ściśle” związanych z podstawowymi usługami objętymi zwolnieniem, którym powinien przyświecać cel terapeutyczny. W zakresie pojęcia „czynności ściśle związane z opieką szpitalną i medyczną” powinny zatem mieścić się wyłącznie świadczenia, których realizacja jest niezbędna dla osiągnięcia celu terapeutycznego, opieki szpitalnej i medycznej.
Definicja opieki medycznej nie została zawarta ani w krajowych, ani wspólnotowych przepisach podatkowych. W tym zakresie należy szukać wyjaśnienia tych pojęć w bogatym dorobku orzecznictwa wspólnotowego.
W wyroku w sprawie L.u.P. GmbH (C-106/05, pkt 27) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że pojęcia „opieki medycznej” oraz „świadczeń opieki medycznej” (…) odnoszą się do świadczeń, które służą diagnozie, opiece oraz w miarę możliwości, leczeniu chorób lub zaburzeń zdrowia. Pojęcie to zdefiniowano również w wyroku w sprawie d´Ambrumenil (C- 307/01, pkt 57), gdzie podkreślono, że pojęcia świadczenia opieki medycznej nie można interpretować w sposób, który obejmuje świadczenia medyczne realizowane w innym celu niż postawienie diagnozy, udzielenie pomocy medycznej oraz w zakresie, w jakim to możliwe, leczenie chorób lub zaburzeń zdrowotnych.
Ww. pojęcie „usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia” odpowiada określeniom używanym przez Trybunał „postawienie diagnozy, udzielenie pomocy medycznej oraz w zakresie, w jakim jest to możliwe, leczenie chorób lub zaburzeń zdrowotnych”. W pojęciu tym zawierają się również usługi medyczne realizowane w celach profilaktycznych (wyrok w sprawie Unterpertinger, C-212/01, pkt 40).
Ani przepisy Dyrektywy 2006/112/WE Rady, ani orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE nie dają podstaw do tego, aby zakresem opieki medycznej podlegającej zwolnieniu objąć wszystkie działania medyczne wynikające z procesu leczenia. Zatem czynności, których celem nie jest ochrona zdrowia, nie mogą być uznane za świadczenia opieki medycznej i nie mogą podlegać zwolnieniu od podatku od towarów i usług. Stanowisko takie wynika z wyroku w sprawie C-212/01.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku w sprawie Margarete Unterpringer s Pensionsversicherungsanstalt der Arbiter C-212/01 stwierdził, że „(…) to cel usługi medycznej decyduje o tym, czy powinna ona być zwolniona z podatku VAT. Dlatego też, jeśli kontekst, w jakim taka usługa jest wykonywana, pozwala ustalić, że jej głównym celem nie jest ochrona zdrowia, włączając w to utrzymanie lub przywrócenie zdrowia, lecz udzielanie porad wymaganych przed podjęciem decyzji wywołujących skutki prawne, zwolnienie nie ma zastosowania do takiej usługi”.
Również z orzeczenia C-384/98 wynika, że preferencji podlegać mogą jedynie te usługi, które mają cel terapeutyczny bądź profilaktyczny, a nie podlegają mu takie, które mają charakter czysto ekspercki i doradczy (np. orzekanie o stanie zdrowia dla potrzeb przyznania renty, bądź dla instytucji ubezpieczeniowych dla ustalenia wysokości składki ubezpieczenia na życie).
Ponadto jak zauważył Rzecznik Generalny w sprawie C-262/08:
„cel usługi medycznej określa, czy powinna ona korzystać ze zwolnienia; jeżeli z kontekstu wynika, że jej głównym celem nie jest ochrona, utrzymanie bądź przywrócenie zdrowia, lecz inny cel, to wówczas zwolnienie nie będzie miało zastosowania”.
Ponadto Rzecznik wskazał, że:
„działalność, którą uznano za części składowe opieki medycznej (leczenia medycznego), obejmuje: opiekę terapeutyczną jako część usługi ambulatoryjnej świadczonej przez wykwalifikowane pielęgniarki; leczenie psychoterapeutyczne świadczone przez wykwalifikowanych psychologów; prowadzenie badań lekarskich bądź pobieranie krwi lub innych próbek do badania pod kątem występowania choroby, na rzecz pracodawców lub ubezpieczycieli, albo poświadczanie zdolności medycznej do odbycia podróży, jeżeli celem tych usług zasadniczo pozostaje ochrona zdrowia zainteresowanych osób; oraz badania medyczne umożliwiające obserwację i zbadanie pacjentów, zanim zajdzie konieczność diagnozowania, rozciągnięcia opieki bądź leczenia potencjalnej choroby, zlecone przez internistów i wykonywane przez zewnętrzne laboratoria prywatne.
Dodatkowo Rzecznik zauważa, że:
usługi są ściśle związane z opieką szpitalną i medyczną (leczeniem szpitalnym i medycznym) jedynie wówczas, gdy są one rzeczywiście świadczone jako usługi pomocnicze względem takiej opieki świadczonej pacjentom jako świadczenie główne, tylko wówczas jeżeli wpisują się one w logiczny sposób w ramy świadczenia tejże opieki i stanowią w procesie świadczenia tejże opieki niezbędny etap, aby osiągnąć cele terapeutyczne, którym służą, gdyż jedynie takie usługi mogą mieć wpływ na koszty opieki zdrowotnej, która staje się dostępna w drodze zwolnienia od podatku.
Uwzględniając powyższe tezy orzecznictwa wskazać należy, że opieka medyczna w rozumieniu zespołu czynności funkcjonalnie skierowanych na utrzymanie bądź przywrócenie dobrego stanu zdrowia stanowi ciąg czynności – których celem jest utrzymanie bądź przywrócenie dobrego stanu zdrowia – obejmujący na wstępie czynności polegające na obserwacji i badaniu, a następnie ewentualnie na diagnozie i leczeniu. Jednakże, aby wykonywane czynności miały status opieki medycznej muszą być podejmowane w stosunku do konkretnego pacjenta w procesie prowadzonej lub planowanej terapii.
Należy również wskazać, że jak stwierdził Trybunał w wyroku z 6 listopada 2003 r. w sprawie C-45/01 Dornier, prawo wspólnotowe nie zawiera definicji świadczeń „ściśle związanych” z opieką szpitalną i medyczną, jednak z postanowień przepisów wspólnotowych wynika, że nie obejmuje ona świadczeń, które nie przedstawiają żadnego związku z opieką szpitalną nad odbiorcami usług, ani z opieką medyczną, jaką mogliby uzyskać.
Świadczenia wchodzą w zakres pojęcia „działalności ściśle (...) związanej” z opieką szpitalną i medyczną tylko wówczas, gdy są dostarczane jako usługi pomocnicze względem stanowiącej świadczenie główne opieki szpitalnej nad ich odbiorcami lub świadczonej na ich rzecz opieki medycznej. Jednocześnie usługą pomocniczą jest taka usługa, która nie stanowi dla odbiorcy celu samego w sobie, ale jest środkiem dla lepszego wykorzystania usługi zasadniczej (tak TSUE m.in. w wyroku z 11 stycznia 2011 r. w sprawie C-76/99 Komisja przeciw Francji).
Z kolei w wyroku z 1 grudnia 2005 r. w sprawach połączonych C-394/04 i C-395/04 Diagnostiko & Therapeftiko Kentro Athinon-Ygeia AE przeciwko Ypourgos Oikonomikon TSUE wskazał, że jedynie świadczenie usług, które logicznie wpisują się w ramy dostarczania usług opieki szpitalnej i medycznej, które w procesie świadczenia tych usług stanowią etap niezbędny, aby osiągnąć cele terapeutyczne, którym te ostatnie służą, mogą stanowić „działalność ściśle (...) związaną” w rozumieniu tego przepisu. Jedynie tego rodzaju usługi mogą bowiem wpływać na koszt opieki zdrowotnej, którą omawiane zwolnienie czyni dostępną dla osób prywatnych.
O zwolnieniu od podatku VAT usług w zakresie opieki medycznej decyduje przede wszystkim cel, w jakim podjęte zostały świadczenia. Jeśli zatem z okoliczności, w których dane świadczenie zostało podjęte wynika, że miało ono inny cel niż ochrona (przywrócenie) zdrowia ludzkiego, zwolnienie nie będzie przysługiwać.
Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zatem jednoznacznie wynika, że pojęcie „opieka medyczna” odnosi się do świadczeń, które służą diagnozie, opiece oraz w miarę możliwości leczeniu chorób lub zaburzeń zdrowia. Cel usługi medycznej określa, czy powinna ona korzystać ze zwolnienia. Jeżeli z kontekstu wynika, że jej głównym celem nie jest ochrona, utrzymanie bądź przywrócenie zdrowia, lecz inny cel, to wówczas zwolnienie nie będzie miało zastosowania. Innymi słowy, aby świadczenie mogło podlegać zwolnieniu powinno mieć cel terapeutyczny. Tym samym liczy się nie charakter usługi, ale jej cel.
Ponadto, z orzecznictwa Trybunału wynika, że pojęcia „opieka medyczna” i „działalność ściśle związana z opieką szpitalną i medyczną (leczeniem szpitalnym i medycznym)”, należy interpretować w ten sam sposób w obu przypadkach, ponieważ oba te przepisy mają na celu uregulowanie ogółu zwolnień z opodatkowania świadczeń medycznych w ścisłym znaczeniu: które służą diagnozie, opiece oraz, w miarę możliwości, leczeniu chorób lub zaburzeń zdrowia. W rozumieniu art. 13 część A ust. 1 lit. b) VI Dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów dotyczących podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz. Urz. UE L 1977.145.1 ze zm.) (obecnie art. 132 Dyrektywy 2006/112/WE), pojęcia te nie obejmują świadczeń, które nie przedstawiają żadnego związku z opieką szpitalną nad odbiorcami tych świadczeń ani z opieką medyczną świadczoną ewentualnie na ich rzecz.
Usługi są ściśle związane z opieką szpitalną i medyczną (leczeniem szpitalnym i medycznym) jedynie wówczas, gdy są rzeczywiście świadczone jako usługi pomocnicze względem stanowiącej świadczenie główne opieki szpitalnej nad odbiorcami lub opieki medycznej świadczonej na rzecz odbiorców.
Świadczenie może być uznane za pomocnicze względem świadczenia głównego, jeżeli nie stanowi celu samego w sobie, lecz środek służący jak najlepszemu skorzystaniu ze świadczenia głównego usługodawcy. W odniesieniu do świadczeń medycznych Trybunał stwierdził, że zważywszy na cel zwolnienia przewidzianego w art. 13 część A ust. 1 lit. b) Szóstej Dyrektywy, jedynie świadczenie usług, które logicznie wpisują się w ramy dostarczania usług opieki szpitalnej i medycznej i które w procesie świadczenia tych usług stanowią etap niezbędny, aby osiągnąć cele terapeutyczne, którym te ostatnie służą, mogą stanowić „działalność ściśle (…) związaną” w rozumieniu tego przepisu.
Jak już wskazano powyżej pojęcie działalności „ściśle związanej” z „opieką szpitalną i medyczną” nie obejmuje świadczeń, które nie przedstawiają żadnego związku z opieką szpitalną nad odbiorcami tych świadczeń ani z opieką medyczną świadczoną ewentualnie na ich rzecz.
Zatem dokonując ustalenia, czy dana usługa podlega zwolnieniu od podatku VAT, należy ustalić, czy będzie spełniała wyżej określone warunki. Należy podkreślić, że ani przytoczone powyżej przepisy Dyrektywy 2006/112/WE, ani orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie dają podstaw do tego, aby zakresem opieki medycznej podlegającej zwolnieniu objąć wszystkie działania medyczne wynikające z procesu leczenia. W konsekwencji, czynności, których zasadniczym celem nie jest ochrona zdrowia, nie mogą być uznane za świadczenia opieki medycznej i nie mogą podlegać zwolnieniu od podatku od towarów i usług.
Podkreślić należy, że określenie „ścisły związek” oznacza, że do wykonania usługi podstawowej niezbędna jest dostawa towarów lub świadczenie usług pomocniczych, przy czym nie może to być jakikolwiek związek, lecz relacja o charakterze wskazującym na nieodzowność tych ostatnich dla prawidłowego przebiegu podstawowej działalności.
Przepisy krajowe, jak i europejskie, nie definiują dostaw/usług „ściśle związanych”. Niemniej jednak z brzmienia art. 43 ust. 17 ustawy wynika, że dotyczą one dostaw towarów lub świadczenia usług, które są niezbędne do wykonania usługi podstawowej oraz ich głównym celem nie jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.
Przepisy ustawy nie definiują pojęcia podmiotu leczniczego, czy działalności leczniczej, o której mowa w art. 43 ust. 1 pkt 18, pkt 18a i pkt 19 ustawy. Wobec tego, przy definiowaniu powyższych pojęć należy posiłkować się przepisami ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 156).
Na mocy art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o działalności leczniczej:
Przez podmiot wykonujący działalność leczniczą – rozumie się podmiot leczniczy, o którym mowa w art. 4, oraz lekarza lub pielęgniarkę fizjoterapeutę lub diagnostę laboratoryjnego wykonujących zawód w ramach działalności leczniczej jako praktykę zawodową, o której mowa w art. 5.
W świetle postanowień art. 2 ust. 1 pkt 10 ustawy o działalności leczniczej:
Przez świadczenie zdrowotne – rozumie się działania służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działania medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich wykonywania.
Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o działalności leczniczej:
Podmiotami leczniczymi są przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2025 r. poz. 1480 , 1795 i 1826 ) we wszelkich formach przewidzianych dla wykonywania działalności gospodarczej, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej,
– w zakresie, w jakim wykonują działalność leczniczą.
Zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej:
Podmiot, który zamierza wykonywać działalność leczniczą jako podmiot leczniczy, składa organowi prowadzącemu rejestr, o którym mowa w art. 106 ust. 1 , wniosek o wpis do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą, zwanego dalej "rejestrem".
Wykonywanie działalności leczniczej wymaga uprzedniego wpisu do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą, zatem status podmiotu leczniczego uzyskuje się dopiero po uzyskaniu wpisu do ww. rejestru.
Ponadto należy zwrócić uwagę na art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o działalności leczniczej, zgodnie z którym:
Osoba wykonująca zawód medyczny oznacza osobę uprawnioną na podstawie odrębnych przepisów do udzielania świadczeń zdrowotnych oraz osobę legitymującą się nabyciem fachowych kwalifikacji do udzielania świadczeń zdrowotnych w określonym zakresie lub w określonej dziedzinie medycyny.
Zatem, wykonywanie usługi w zakresie opieki medycznej w ramach zawodów medycznych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o działalności leczniczej ma na celu zapewnienie, aby zwolnienie od podatku było stosowane wyłącznie do świadczeń opieki medycznej wykonywanych przez osoby posiadające wymagane, często wysokie, kwalifikacje zawodowe. Dlatego nie każde świadczenie opieki medycznej objęte jest zakresem zwolnienia od podatku, zwolnienie to dotyczy tylko świadczeń o odpowiednim poziomie jakości, biorąc pod uwagę wykształcenie zawodowe osób je wykonujących.
Zasady wykonywania niektórych zawodów medycznych zostały uregulowane w odrębnych aktach prawnych, np. zawód lekarza, pielęgniarki, położnej, ratownika medycznego, farmaceuty. Poza wymienionymi istnieje jeszcze spora grupa innych zawodów medycznych, dla których jednak nie zostały określone zasady wykonywania w odrębnych przepisach. Należy zatem przyjąć, że pojęcie „osoba wykonująca zawód medyczny” obejmuje osoby wykonujące zawody, których status jest określony ustawowo, jak i zawody, które nie mają na gruncie obowiązującego prawa takiego uregulowania.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 37):
Wykonywanie zawodu lekarza polega na udzielaniu przez osobę posiadającą wymagane kwalifikacje, potwierdzone odpowiednimi dokumentami, świadczeń zdrowotnych, w szczególności: badaniu stanu zdrowia, rozpoznawaniu chorób i zapobieganiu im, leczeniu i rehabilitacji chorych, udzielaniu porad lekarskich, a także wydawaniu opinii i orzeczeń lekarskich.
Z kolei, zgodnie z art. 4 ww. ustawy:
Lekarz ma obowiązek wykonywać zawód, zgodnie ze wskazaniami aktualnej wiedzy medycznej, dostępnymi mu metodami i środkami zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób, zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz z należytą starannością.
Z opisu sprawy wynika, że jest Pan lekarzem i posiada dwie odrębne umowy ze Szpitalem na świadczenie usług medycznych w Poradni Chirurgii (…) oraz pełnienie funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...). Przedmiotem umowy na pełnienie funkcji Dyrektora jest zapewnienie sprawnego funkcjonowania jednostek organizacyjnych Pionu (…) oraz właściwej jakości świadczeń zdrowotnych, a w szczególności:
‒ zarządzanie oraz nadzór nad organizacją i właściwym udzielaniem świadczeń zdrowotnych: szpitalnych, ambulatoryjnych specjalistycznych, podstawowej opieki zdrowotnej oraz w zakresie pomocy doraźnej;
‒ doskonalenie organizacyjne i funkcjonalne działalności leczniczej;
‒ systematyczna i okresowa wizytacja wszystkich jednostek organizacyjnych Pionu (…) oraz analiza i ocena pracy oraz jakości świadczeń jednostki organizacyjnej Pionu (…);
‒ nadzór nad dokumentacją lekarską, przeprowadzenie systematycznej kontroli historii chorób i pozostałej dokumentacji medycznej, czuwanie nad właściwym przechowywaniem i udostępnianiem dokumentacji medycznej;
‒ nadzór na właściwą gospodarką lekami i artykułami medycznymi w szpitalach;
‒ nadzór nad prawidłową gospodarką krwią, realizowany wspólnie z lekarzem transfuzjonistą;
‒ rozpatrywanie oraz bieżąca analiza skarg i uwag pacjentów dotyczących funkcjonowania jednostek organizacyjnych Pionu (…) oraz jakości udzielanych świadczeń zdrowotnych;
‒ nadzór nad doskonaleniem zawodowym lekarzy i innego wyższego personelu medycznego, prawidłowym przebiegiem szkoleń specjalizacyjnych, szkoleniami wewnętrznymi, przebiegiem staży podyplomowych lekarzy, przebiegiem wakacyjnych praktyk studentów uczelni medycznych;
‒ nadzór nad przestrzeganiem standardów akredytacyjnych oraz zasad polityki jakości i polityki środowiskowej systemu ISO dotyczących realizowanych zadań, współpraca z Komitetem ds. Jakości w zakresie tworzenia nowych standardów dotyczących realizowanych zadań;
‒ ustalanie i opiniowanie strategii rozwoju i planów restrukturyzacji, planów i priorytetów zakupu sprzętu medycznego, uczestnictwo w komisjach przetargowych dotyczących sprzętu specjalistycznego;
‒ udział w opracowaniu i bieżącym dostosowywaniu planów ewakuacyjno-ratunkowych szpitali;
‒ współudział w organizowaniu pomocy lekarskiej w razie masowych wypadków, katastrof, klęsk żywiołowych, zachorowań;
‒ nadzór nad wdrażaniem nowych procedur medycznych;
‒ nadzór nad działalnością i współpraca z: Komitetem (…);
‒ wydawanie decyzji w sprawie zwalniania z wykonywania sekcji zwłok pacjentów zmarłych w szpitalach;
‒ organizowanie i przeprowadzenie narad roboczych kierowników jednostek organizacyjnych Pionu (…);
‒ współpraca ze Starostwem Powiatowym w zakresie organizowania powiatowych komisji lekarskiej dla poborowych;
‒ współudział w podejmowaniu decyzji dotyczących obsady stanowisk kierowniczych Pionu (…): nadzór nad racjonalnym zatrudnieniem personelu lekarskiego i innego wyższego personelu medycznego;
‒ ocena pracy kierowników jednostek organizacyjnych Pionu (…), występowanie z wnioskami w sprawie awansowania, nagradzania i karania;
‒ kształtowanie i ocena dyscypliny pracy pracowników (…);
‒ kształtowanie atmosfery pracy sprzyjającej przestrzeganiu etyki i tajemnicy zawodowej przez pracowników Pionu (…);
‒ opracowywanie zakresów obowiązków i uprawnień dla kierowników jednostek organizacyjnych Pionu (…);
‒ bezpośredni nadzór nad sprawnym funkcjonowaniem Zakładu Diagnostyki Obrazowej w zakresie udzielania lekarskich świadczeń zdrowotnych, a w szczególności: sprawowanie nadzoru nad prawidłowym prowadzeniem dokumentacji medycznej oraz sprawowanie nadzoru nad prawidłowym przebiegiem szkolenia lekarzy stażystów, lekarzy specjalizujących się.
Przyjmując warunki umowy zobowiązany jest Pan do wykonywania świadczeń w sposób ciągły i systematyczny i ma Pan obowiązek w każdym przypadku niebezpieczeństwa utraty życia, poważnego uszczerbku na zdrowiu pacjenta udzielić pomocy zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi. Wymienione wyżej czynności oraz czynności w Poradni Chirurgii (…) są wykonywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Nie jest Pan podatnikiem podatku od towarów i usług.
Na tle tak przedstawionego opisu sprawy ma Pan wątpliwości czy czynności świadczone na rzecz podmiotu leczniczego (szpitala) jako Zastępca Dyrektora ZOZ (...), w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, będą korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.
W celu rozstrzygnięcia, czy usługi świadczone przez Pana, będące przedmiotem Pana zapytania będą korzystały ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 18, 18a i 19 ustawy, wymagana jest także analiza, czy ze względu na cel ich wykonywania – mogą zostać uznane za usługi w zakresie opieki medycznej służące profilaktyce, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia – przesłanka przedmiotowa.
Odnosząc się do charakteru opisanych przez Pana usług należy ponownie podkreślić, że zwolnione od podatku od towarów i usług są usługi opieki medycznej służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz dostawa towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, określane ogólnie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej jako posiadające cel terapeutyczny.
Jak wskazał Pan w opisie sprawy, usługi, które Pan świadczy w ramach umowy na pełnienie funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...) polegają na zapewnieniu sprawnego funkcjonowania jednostek organizacyjnych szpitala.
Przy tak przedstawionym opisie sprawy należy stwierdzić, że czynnościom składającym się na świadczone przez Pana usługi, nie można przypisać charakteru leczniczego (terapeutycznego). Wszystkie te czynności, które wykonuje Pan w ramach wykonywania obowiązków na stanowisku Zastępcy Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej (...) mają charakter zarządczy nad personelem szpitala, organizacją, funkcjonowaniem, dokumentacją. Zasadniczym celem tych czynności jest zapewnienie odpowiednich warunków organizacyjnych, zarządczych i administracyjnych obsługi usług medycznych świadczonych przez szpital. Wskazać należy, że opisane usługi nie będą związane z ochroną zdrowia konkretnego pacjenta – nie będzie realizować celu jakim jest zachowanie, ratowanie, przywracanie i poprawa zdrowia konkretnego pacjenta. Nie będą to czynności podejmowane w stosunku do konkretnego pacjenta w procesie prowadzonej terapii.
Świadczone przez Pana usługi na rzecz szpitala na podstawie zawartej umowy – wskazane w opisie sprawy – nie odpowiadają czynnościom wobec konkretnego pacjenta, np. takim jak postawienie diagnozy, udzielenie pomocy medycznej oraz w zakresie, w jakim jest to możliwe, leczenie chorób lub zaburzeń zdrowotnych. Świadczone przez Pana usługi nie stanowią zespołu czynności funkcjonalnie skierowanych na utrzymanie bądź przywrócenie dobrego stanu zdrowia czy ciągu czynności, których celem jest utrzymanie bądź przywrócenie zdrowia, obejmujący na wstępie czynności polegające na obserwacji i badaniu, a następnie ewentualnie na diagnozie i leczeniu.
Ponownego podkreślenia wymaga fakt, że wykonywane czynności, by miały status opieki medycznej muszą być podejmowane w stosunku do konkretnego pacjenta w procesie prowadzonej lub planowanej terapii. Zatem, jak wskazano w ww. orzecznictwie, nie każde świadczenie wynikające z procesu leczenia daje podstawy do tego, aby swoim zakresem objąć czynności mające na celu opiekę medyczną. Zatem czynności, których celem nie jest ochrona zdrowia, nie mogą być uznane za świadczenia opieki medycznej i nie mogą podlegać zwolnieniu od podatku od towarów i usług.
W konsekwencji, świadczonych przez Pana usług na rzecz szpitala nie można uznać za świadczenie usług związanych z opieką medyczną.
Jednocześnie usługi, które świadczy Pan na rzecz szpitala nie można uznać również za usługi ściśle związane z usługami w zakresie opieki medycznej, służącymi profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia.
Opisanych we wniosku usług, nie można uznać za czynności konieczne do wykonania usługi podstawowej, tj. usługi medycznej świadczonej przez szpital. Biorąc pod uwagę zakres i charakter świadczonych przez Pana usług nie sposób przyjąć, że świadczenia te stanowią usługi niezbędne do wyświadczenia przez szpital usługi w zakresie opieki medycznej na rzecz pacjentów.
Czynności realizowane przez Pana na rzecz szpitala nie wykazują ze względu na swoją istotę ścisłego związku z usługą podstawową, tj. usługą opieki medycznej. Wymienionych we wniosku czynności świadczonych przez Pana z uwagi na ich charakter nie można uznać za nieodzowne dla świadczonych przez szpital usług medycznych. Czynności wymienione we wniosku – związane z pełnieniem przez Pana funkcji Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej (...) – są usługami wykonywanymi przede wszystkim na rzecz Zespołu Opieki Zdrowotnej i mają one związek z ogólną działalnością ZOZ, nie są więc świadczeniami związanymi z konkretną terapią podejmowaną na rzecz określonego pacjenta. Opisanym we wniosku czynnościom składającym się na świadczone przez Pana ww. usługi, nie można przypisać charakteru leczniczego (terapeutycznego). Zasadniczym celem tych usług jest zarządzanie i nadzór mające na celu zapewnienie odpowiednich warunków organizacyjnych, technicznych i administracyjnych obsługi usług medycznych świadczonych przez podmiot leczniczy. Czynności te nie pozostają w ścisłym związku ze świadczonymi przez szpital usługami opieki medycznej, pozwalającym na stwierdzenie, że czynności te zapewniają prawidłowe i nieprzerwane wykonanie usług medycznych. Zatem usługi wykonywane przez Pana na rzecz ZOZ (podmiotu leczniczego), nie można uznać za świadczenie usług związanych z opieką medyczną w ramach wykonywania zawodu lekarza. Świadczenie usług medycznych w Poradni Chirurgii (…) jest niezależne od czynności wykonywanych w ramach pełnienia funkcji Zastępcy Dyrektora (...). Na odrębność wykonywanych przez Pana usług w charakterze lekarza oraz na stanowisku Zastępcy Dyrektora (...) wskazuje m.in. fakt zawarcia dwóch odrębnych umów i osobno ustalone wynagrodzenia dla obu ww. świadczeń. Ponadto zakres czynności składających się na pełnienie funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...) nie wskazuje na istnienie bezpośredniego ich związku z leczeniem pacjenta w ramach wykonywanego przez Pana zawodu lekarza.
W konsekwencji świadczenie usług, nawet wówczas, gdy dokonywane są w ramach zawodu lekarza, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, jeśli usługi te nie odpowiadają koncepcji opieki medycznej lub nie są ściśle z nią związane. Zatem w sytuacji, gdy wykonywane świadczenia nie mają bezpośredniego związku z leczeniem wykonujący je podmiot nie ma prawa do zastosowania zwolnienia od podatku VAT. „Ścisły związek” oznacza, że do wykonania usługi podstawowej niezbędne jest wykonanie czynności pomocniczych. Co ważne nie może to być jakikolwiek związek, lecz relacja o charakterze wskazującym na nieodzowność tych ostatnich dla prawidłowego przebiegu podstawowej działalności. Brak ww. związku – tj. cel inny niż terapeutyczny – będą wykazywać czynności wykonywane wprawdzie przez lekarza ale takie, które nie służą bezpośrednio zdrowiu danego pacjenta. Aby wykonywane czynności miały status opieki medycznej muszą być podejmowane w stosunku do konkretnego pacjenta w procesie terapii.
Zatem, świadczone przez Pana usługi nie mają charakteru czynności związanych z opieką medyczną (usługami medycznymi świadczonymi przez szpital), lecz będą stanowić czynności o charakterze organizacyjnym, zarządczym i administracyjnym. Trudno zatem przypisać tym świadczeniom cel terapeutyczny (leczniczy).
Czynności wykonywane przez Pana usprawniają funkcjonowanie szpitala m.in. dbałość o kwalifikacje personelu medycznego, nadzór nad wdrażaniem nowych procedur medycznych, sprawowanie nadzoru nad prawidłowym prowadzeniem dokumentacji medycznej, współudział w procesie tworzenia nowych standardów dotyczących realizowanych zadań, jednakże w stosunku do tych czynności nie sposób dopatrzeć się ścisłego związku ze świadczonymi usługami medycznymi. Pomiędzy wykonywanymi przez Pana usługami polegającymi na pełnienie funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...), a usługami opieki medycznej świadczonymi przez szpital nie zachodzi taka zależność, by Pana czynności względem szpitala miały nierozerwalny związek z opieką medyczną nad pacjentami.
Nie można przyjąć, że świadczone przez Pana usługi, ze względu na jej zakres i charakter, wpisują się w logiczny sposób w ramy świadczenia usług medycznych przez szpital i stanowić będą etap niezbędny, aby osiągnąć cele terapeutyczne. Świadczone przez Pana usługi stanowić będą usprawnienie działań organizacyjnych szpitala, jednak pomiędzy świadczonymi przez Pana usługami a usługami wykonywanymi przez szpital nie zachodzi tak ścisły związek, że niemożliwym jest prowadzenie działalności leczniczej wobec pacjentów bez nabycia od Pana usług o charakterze organizacyjnym, zarządczym i administracyjnym.
Zatem świadczenia o charakterze organizacyjnym, zarządczym i administracyjnym, które realizuje Pan na rzecz szpitala, nie można uznać za usługi ściśle związane z usługami podstawowymi szpitala, tj. usługami medycznymi świadczonymi wobec pacjentów.
Rozstrzygając kwestie budzące Pana wątpliwości należy wskazać, że czynności, które Pan wykonuje w ramach umowy ze szpitalem nie będą korzystały ze zwolnienia określonego w treści art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT, przewidzianego dla usług w zakresie opieki medycznej wykonywanych w ramach działalności leczniczej przez podmioty lecznicze, gdyż nie jest Pan podmiotem leczniczym.
Ponadto należy mieć na uwadze przepis art. 43 ust. 17a ustawy, zgodnie z którym, zwolnienie o którym mowa w ust. 1 pkt 18a ma zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe. Ww. zwolnienie odnosi się m.in. do usług ściśle związanych z usługami w zakresie opieki medycznej świadczonych na rzecz podmiotów leczniczych na terenie ich zakładów leczniczych, o ile są dokonywane przez podmioty świadczące usługi podstawowe. Skoro warunkiem podmiotowym zwolnienia dla usług w zakresie opieki medycznej jest ich wykonywanie przez podmioty lecznicze w ramach ich działalności leczniczej, również tylko podmioty o tym charakterze będą mogły korzystać ze zwolnienia w przypadku usług ściśle z ww. usługami zwolnionym. W zakres zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 18a w związku z art. 43 ust. 17a ustawy o VAT nie będą się zatem wpisywały zarówno czynności wykonywane przez Pana w ramach zawodu lekarza w Poradni Chirurgii Onkologicznej, jak i czynności związane z pełnieniem funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...) – zarówno ze względu na niespełnienie przesłanki podmiotowej, jak i brak ścisłego związku z wykonaniem usługi podstawowej przez podmiot leczniczy.
Jak rozstrzygnięto powyżej, usługi związane z pełnieniem funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...) nie są konieczne do wykonania usług medycznych świadczonych przez podmiot leczniczy. Biorąc pod uwagę zakres i charakter świadczeń wchodzących w skład opisanych we wniosku usług nie sposób przyjąć, że świadczenia te stanowią usługi niezbędne do wyświadczenia przez podmiot leczniczy usług w zakresie opieki medycznej na rzecz pacjentów. Nie zachodzi tak ścisły związek pomiędzy ww. usługami a realizacją usług medycznych przez ZOZ, które uniemożliwiałyby ich wykonanie bez ww. usług.
Zatem, w analizowanej sprawie nie będzie miało zastosowania również zwolnienie od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 17a ustawy, gdyż nie jest Pan podmiotem leczniczym, a więc nie zostanie spełniona także przesłanka podmiotowa do zastosowania zwolnienia od podatku w stosunku do świadczonych przez Pana usług jako ściśle związanych z usługami wykonywanymi przez szpital.
W konsekwencji, opisane we wniosku usługi, świadczone przez Pana należy uznać za usługi o charakterze organizacyjnym, zarządczym i administracyjnym, które nie będą usługami w zakresie opieki medycznej, służącymi profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia, ani też usługami ściśle z tymi usługami związanymi. W związku z tym, usługi do jakich świadczenia jest Pan zobowiązany w ramach pełnienia funkcji Zastępcy Dyrektora ZOZ (...) nie będą korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 18, 18a i 19 ustawy.
Zatem, wykonywane przez Pana usługi nie będą korzystały ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 18, 18a i 19 ustawy, gdyż nie będą usługami w zakresie opieki medycznej służącymi profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz nie będą usługami ściśle z tymi usługami związanymi.
Tym samym, Pana stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Odnosząc się do powołanej przez Pana interpretacji indywidualnej z 29 października 2020 r. znak: 0114-KDIP4-2.4012.436.2020.1.SKJ wskazać należy, że interpretacje indywidualne są wydawane w indywidualnych sprawach i nie wiążą organu wydającego interpretacje indywidualne w sprawach innych podatników, co jest tym bardziej zrozumiałe zważywszy na różnorodność i odmienność okoliczności faktycznych występujących w każdej z indywidualnych spraw podlegających interpretacjom.
Ponadto należy wskazać, że interpretacje wydawane są w indywidualnych sprawach podatników w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy prawa i stan faktyczny/zdarzenie przyszłe przedstawiony przez danego podatnika. Powołana interpretacja nie stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa, więc zawartego w niej stanowiska organu podatkowego nie można wprost przenosić na grunt innej sprawy. Każdą sprawę organ wydający interpretacje jest zobowiązany rozpatrywać indywidualnie.
Powołana przez Pana interpretacja z 29 października 2020 r. znak: 0114-KDIP4-2.4012.436.2020.1.SKJ dotyczy odmiennego stanu faktycznego niż będący przedmiotem niniejszej sprawy. Z opisu sprawy ww. interpretacji wynikało, że Wnioskodawca zawarł ze Szpitalem umowę o udzielanie świadczeń zdrowotnych, obejmując jednocześnie funkcję dyrektora ds. medycznych (lekarz naczelny). Wnioskodawca świadczył zatem w ramach jednej umowy usługi medyczne, na które składała się funkcja lekarza i funkcja dyrektora ds. medycznych.
W konsekwencji, powołana przez Pana interpretacja indywidualna nie może stanowić podstawy do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Interpretacja a sytuacja podatnika
Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.