Przejdź do treści
podatki.pro

0114-KDIP1-1.4012.400.2026.2.MŻ

Skutki podatkowe wycofania Nieruchomości w (…) do majątku prywatnego oraz darowizny przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej.

Sygnatura
0114-KDIP1-1.4012.400.2026.2.MŻ
Data wydania
Organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Status
Aktualna

Interpretacja indywidualna – stanowisko w części prawidłowe w części nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest:

-     nieprawidłowe w zakresie uznania wycofania Nieruchomości w (…) do majątku prywatnego za dostawę towarów zwolnioną od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie nr 1),

-     prawidłowe w zakresie uznania darowizny przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej za zbycie przedsiębiorstwa i w konsekwencji wyłączenia ww. transakcji z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy (pytanie nr 2),

-     prawidłowe w zakresie braku obowiązku dokonania korekty wcześniej odliczonego podatku naliczonego zgodnie z art. 91 ustawy w związku z darowizną przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej (pytanie nr 3).

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

18 maja 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych wycofania Nieruchomości w (…) do majątku prywatnego oraz darowizny przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej.

Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem, które wpłynęło 3 lipca 2026 r.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest osobą fizyczną będącą polskim rezydentem podatkowym. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą pod firmą „A.”. Działalność ta została zarejestrowana 1 października 2000 r. W ramach działalności Wnioskodawca jest obecnie (oraz będzie w momencie realizacji planowanej darowizny) czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Główny przedmiot działalności według klasyfikacji PKD to 49.41.Z Transport drogowy towarów.

W praktyce w ramach działalności Wnioskodawca do niedawna prowadził różne, niepowiązane ze sobą przedsięwzięcia gospodarcze, wśród których wyróżnić można było:

1.  część „transportowo-spedycyjną”,

2.  część „kwiaciarnianą”,

3.  część „nieruchomościową”.

Ad 1 – Działalność transportowo-spedycyjna

W ramach działalności transportowo-spedycyjnej Wnioskodawca w szczególności:

1)  posiada samochód osobowy marki (...),

2)  posiada 4 pojazdy – ciągniki (trzy marki (...), jeden marki (...),

3)  posiada 9 naczep (5 marki (...), 4 marki (...),

4)  zawarł szereg umów ubezpieczeniowych na pojazdy i naczepy wskazane powyżej,

5)  zatrudnia obecnie trzech pracowników, zawarł szereg umów, np. na sprzedaż energii elektrycznej czy na wywóz śmieci,

6)  posiada nieruchomość położoną w (...) („Nieruchomość w (...)”), na której przechowywane są niektóre rzeczy wchodzące w skład przedsiębiorstwa oraz która okresowo służy jako parking dla pojazdów (baza transportowa).

Nieruchomość w (...) została zakupiona 23 stycznia 2013 r. na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego. Jest to nieruchomość zabudowana wiatą, położona  w (...), o powierzchni 0,4400 ha. W umowie sprzedaży Wnioskodawca oświadczył, że prawo własności przedmiotowej nieruchomości kupił ze środków pochodzących z prowadzonej działalności gospodarczej pod firmą „A.” A.B., w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Wnioskodawca wykorzystuje budynek znajdujący się na nieruchomości jako miejsce przechowywania różnych rzeczy (np. narzędzi służących do napraw pojazdów), a ponadto okresowo wykorzystuje (w razie potrzeby) nieruchomość jako miejsce postoju dla pojazdów wykorzystywanych w działalności transportowo-spedycyjnej.

Przedstawione powyżej składniki stanowią całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym. Zależności funkcjonalne występujące między wskazanymi składnikami pozwalają na prowadzenie działalności gospodarczej w obszarze transportowo-spedycyjnym.

Ad 2 – Kwiaciarnia

W ramach działalności gospodarczej od 6 stycznia 1993 r. do 31 grudnia 2025 r. prowadzona była kwiaciarnia. Była ona prowadzona niezależnie od działalności transportowo-spedycyjnej oraz nieruchomościowej. Kwiaciarnia była nieformalnie wyodrębniona z pozostałych rodzajów działalności – w szczególności faktury wystawiane w związku z działalnością kwiaciarni były wystawiane z innym oznaczeniem, w sposób pozwalający na ich identyfikację.

Ad 3 – Wynajem lokalu użytkowego położonego w (...)

W ramach działalności Wnioskodawca posiadał również drugą nieruchomość („Nieruchomość  w ...”), która została zakupiona 20 sierpnia 2007 r. Stanowi ona lokal użytkowy położony  w (...), mający powierzchnię 45,00 m2. Wnioskodawca zakupił lokal ze środków pochodzących z działalności gospodarczej; przy zakupie została wystawiona faktura, zaś Wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Lokal ten został całkowicie zamortyzowany oraz nie był w żaden sposób modernizowany bądź ulepszany od momentu zakupu. Od momentu zakupu jest on wynajmowany.

Z dniem 31 grudnia 2025 r. nieruchomość została wycofana z działalności gospodarczej do majątku prywatnego Wnioskodawcy. W tym dniu sporządzony został dokument likwidacyjny wskazujący na likwidację środka trwałego – wycofanie środka trwałego na cele prywatne właściciela.

Aktualnie lokal jest wynajmowany na podstawie umowy na czas nieokreślony zawartej 24 stycznia 2023 r. na rzecz niepowiązanego z Wnioskodawcą kontrahenta prowadzącego działalność gospodarczą, który wykorzystuje lokal do prowadzenia działalności użytkowo-handlowej.  W szczególności można wskazać, że po wycofaniu nieruchomości do majątku prywatnego jej przeznaczenie nie uległo zmianie.

Z uwagi na wiek i stan zdrowia Wnioskodawca pragnie zaprzestać prowadzenia działalności gospodarczej i część majątku wykorzystywanego przy jej prowadzeniu zlikwidować, część zachować jako majątek prywatny, zaś część przekazać w darowiźnie rodzinie.

W szczególności Wnioskodawca wskazuje, że:

·      Kwiaciarnia została zamknięta w dniu 31 grudnia 2025 r. Wnioskodawca sprzedał całość związanych z nią aktywów;

·      Nieruchomość w (...) została wycofana do majątku prywatnego 31 grudnia 2025 r. Obecnie nieruchomość jest częścią osobistego majątku Wnioskodawcy i zabezpieczeniem na przyszłość. W przyszłości możliwa jest sprzedaż tej nieruchomości, natomiast na moment składania niniejszego wniosku Wnioskodawca nie ma żadnych skonkretyzowanych planów w tym zakresie oraz nie podjął żadnych nastawionych na to działań;

·      działalność transportowo-spedycyjną Wnioskodawca pragnie przekazać w darowiźnie swojej siostrze (dalej: Obdarowana), która planuje kontynuować działalność otrzymanego przedsiębiorstwa.

Z uwagi na to, że Kwiaciarnia została zamknięta, zaś Nieruchomość w (...) wycofana do majątku prywatnego Wnioskodawcy, jedyne pozostałe składniki przedsiębiorstwa Wnioskodawcy związane są z działalnością transportowo-spedycyjną.

Planowane przekazanie przedsiębiorstwa obejmie wszystkie jego składniki majątku – innymi słowy  w momencie dokonania darowizny, będzie to już całość pozostałych w przedsiębiorstwie aktywów  i pasywów; zostanie to dokonane w drodze planowanej umowy darowizny przedsiębiorstwa. Przewiduje się, że umowa będzie przenosić własność całego przedsiębiorstwa, w związku z czym nie będzie konieczne w niej wymienianie wszystkich jego elementów.

Jednocześnie Obdarowana, zgodnie z ustaleniami dokonanymi z Wnioskodawcą, ma zamiar kontynuować działalność przedsiębiorstwa. W szczególności zaś będzie ona realizować czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług.

Dotychczas Obdarowana nie prowadziła działalności gospodarczej; Obdarowana planuje jeszcze przed zrealizowaniem planowanej darowizny podjąć wszystkie działania niezbędne dla zachowania płynności prowadzonego przedsiębiorstwa (w szczególności, zarejestrować działalność oraz pozyskać konieczne zezwolenia bądź licencje, jeśli ich przeniesienie nie jest prawnie możliwe) tak, by przedsiębiorstwo mogło kontynuować swoją działalność bez żadnej przerwy. Oznacza to  w szczególności, że przedsiębiorstwo ma być przez cały czas wykorzystywane do działalności opodatkowanej na gruncie podatku od towarów i usług.

Zgodnie z założeniem Wnioskodawcy i Obdarowanej, forma i sposób przekazania przedsiębiorstwa ma pozwolić Obdarowanej na kontynuowanie w sposób nieprzerwany działalności przedsiębiorstwa bez konieczności podejmowania dodatkowych działań po zrealizowaniu darowizny (np. pozyskiwania dodatkowych zasobów).

Z kolei Wnioskodawca po dokonaniu darowizny zamierza zaprzestać prowadzenia działalności gospodarczej.

Pytania

1) Czy wycofanie Nieruchomości w (...) do majątku prywatnego stanowiło dostawę towarów zwolnioną z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT?

2) Czy darowizna przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej będzie transakcją zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT i w związku z tym, nie będą do niej miały zastosowania przepisy ustawy o VAT?

3) Czy w zakresie towarów nabytych przez „A.”, na skutek darowizny przedsiębiorstwa „A.” Wnioskodawca będzie musiał dokonać korekty podatku odliczonego zgodnie  z art. 91 ustawy o VAT?

Pani stanowisko w sprawie

Ad 1

Wycofanie Nieruchomości w (...) do majątku prywatnego stanowiło dostawę, o której mowa  w art. 43 ust. 1 pkt 10 i w związku z tym podlegało zwolnieniu z VAT.

Ad 2

Darowizna przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej będzie transakcją zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT i w związku z tym, nie będą do niej miały zastosowania przepisy ustawy o VAT.

Ad 3

Wnioskodawca nie będzie musiał dokonać korekty podatku odliczonego zgodnie z art. 91 ustawy o VAT po dokonaniu darowizny przedsiębiorstwa „A.”.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1)   odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

2)   eksport towarów;

3)   import towarów na terytorium kraju;

4)   wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;

5)   wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Art. 5 ust. 2 precyzuje przy tym, że czynności te podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa.

Jak wynika z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT, przez dostawę towarów rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1)   przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia;

2)   wszelkie inne darowizny

- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że wycofanie nieruchomości z działalności gospodarczej do majątku prywatnego stanowi, co do zasady, dostawę towaru opodatkowaną na gruncie VAT.

Zgodnie jednak z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem, gdy:

a)   dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,

b)   pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

Przez pierwsze zasiedlenie – zgodnie z art. 2 pkt 14 ustawy o VAT - rozumie się oddanie do użytkowania pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użytkowania na potrzeby własne budynków, budowli lub ich części, po ich wybudowaniu lub po ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Nieruchomość w (...) została zakupiona w 2007 r. i od tego czasu wykorzystywana jest w celach gospodarczych. Nie zachodzą zatem w tym przypadku wyjątki od zwolnienia, o których mowa powyżej – nie jest to dostawa dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim, zaś od pierwszego zasiedlenia upłynął okres dłuższy niż 2 lata. Skoro tak, możliwe jest zastosowanie wskazanego zwolnienia.

Na marginesie zauważyć można, że wycofanie nieruchomości nie stanowiłoby dostawy towaru – nawet w razie zamknięcia przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej w CEiDG – gdyby Wnioskodawca w dalszym ciągu wykorzystywał nieruchomość do najmu opodatkowanego na gruncie VAT (zaś najem w dalszym ciągu jest na rzecz firmy prowadzącej działalność gospodarczą). Potwierdza to podejście zaprezentowane przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 11 lipca 2025 r. o sygn. 0114-KDIP1-1.4012.497.2025.1.AKA czy też interpretacji  z 9 maja 2025 r. o sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.264.2025.2.KS.

Ad 2

Jak wynika z art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów tej ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Nie ulega wątpliwości, że przy ustaleniu znaczenia pojęcia „przedsiębiorstwa” odwołać się należy do odpowiednich przepisów prawa cywilnego (tak np.: T. Michalik, VAT. Komentarz, wyd. 17, 2024,  art. 6, pb. 18 czy też Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 17 czerwca 2025 r.  o sygn. 0112-KDIL1-3.4012.225.2025.2.KM).

Zgodnie zaś z art. 55(1) Kodeksu cywilnego (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.; dalej: KC) przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5) koncesje, licencje i zezwolenia;

6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;

7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8) tajemnice przedsiębiorstwa;

9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Powyższe znajduje też potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych i europejskich. Przykładowo, wskazuje się, że przedsiębiorstwo jest nie tylko sumą składników materialnych  i niematerialnych, lecz ich zorganizowanym zespołem, tzn. składniki te powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie tylko o zbiorze pewnych elementów.

„Czynnikiem konstytuującym przedsiębiorstwo w znaczeniu przedmiotowym jest występowanie elementu organizacji oraz funkcjonalnego powiązania różnorodnych jego składników, umożliwiających traktowanie przedsiębiorstwa jako pewnej całości”

 – wyrok NSA z 27 marca 2008 r. (sygn. akt II FSK 1896/11).

W zakresie braku obowiązku opodatkowania czynności zbycia wypowiedział się również Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 27 listopada 2003 r., sprawa C- 497/01 Zita Modes Sarl, w którym stwierdził, że:

„celem wyłączenia spod VAT transakcji zbycia przedsiębiorstw jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem”.

W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji VAT, to zasada ta ma zastosowanie – nie wyłączając możliwości ograniczenia jej stosowania do okoliczności zawartych w zdaniu drugim tego samego paragrafu – do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. Co istotne - nabywca musi jednak wyrazić zamiar dalszego prowadzenia nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie jego bezpośredniej likwidacji i sprzedaży zapasów.

W wyroku tym, dokonując wykładni funkcjonalnej art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy, TSUE uznał, że celem wyłączenia zbycia przedsiębiorstwa z opodatkowania jest zapewnienie neutralności podatkowej takiej czynności, która obciążając stronę istotnym zobowiązaniem podatkowym i tak rodziłaby prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego.

W składzie przedsiębiorstwa pozostały wyłącznie elementy związane z działalnością transportowo-spedycyjną, która jednak bez żadnej szkody jest prowadzona obecnie oraz będzie mogła prowadzić w dalszym ciągu – brak Kwiaciarni oraz Nieruchomości w (...) nie wpływa na to w żaden sposób. Pozostałe w przedsiębiorstwie aktywa składają się na pewną gospodarczą całość (zarówno pod względem organizacyjnym, jak i funkcjonalnym) i zdaniem Wnioskodawcy, spełniają definicję przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55(1) Kodeksu cywilnego. Prowadzi to do wniosku, iż darowizna będzie transakcją zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT. Nie wpływa na to fakt, iż w okresie poprzedzającym darowiznę dojdzie w przedsiębiorstwie do opisanych zmian.

Podkreślenia wymaga, że zdaniem Wnioskodawcy w przedstawionej sytuacji nie dojdzie do zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa (ZCP), ani też do zbycia poszczególnych elementów majątku wchodzących w jego skład. Transakcja nie będzie zbyciem ZCP, ponieważ przedmiotem darowizny będzie całe przedsiębiorstwo ze wszystkimi elementami wchodzącymi w jego skład na dzień realizacji transakcji. Ponadto, choć dotychczas w ramach przedsiębiorstwa A. faktycznie funkcjonowały różne, niezależne od siebie części tego przedsiębiorstwa, to nie były one wyodrębnione w formalny sposób (przykładowo, nie ma żadnego przyjętego wyodrębnienia organizacyjnego).

Transakcja nie będzie też zbyciem poszczególnych elementów wchodzących w skład przedsiębiorstwa, ponieważ umowa darowizny zostanie skonstruowana w sposób przenoszący całe przedsiębiorstwo ze wszystkimi jego elementami, w szczególności zaś wymienionymi w art. 55(1) Kodeksu cywilnego – takimi jak oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo, własność nieruchomości (w ...), prawa wynikające z umów (w przypadku, gdy treść umowy będzie na to pozwalała), tajemnice przedsiębiorstwa czy też księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Istotny jest fakt, iż – zgodnie z ustaleniami pomiędzy Wnioskodawcą a Obdarowaną – Obdarowana ma zamiar prowadzić otrzymane w darowiźnie przedsiębiorstwo. Nie zachodzi więc na tym tle przeszkoda do uznania darowizny za transakcję zbycia przedsiębiorstwa, o której mowa przykładowo w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 marca 2015 r. o sygn. I FSK 113/14. Jednocześnie otrzymane składniki majątku będą faktycznie umożliwiały Obdarowanej prowadzenie działalności gospodarczej.

Na zakończenie można wskazać, że w podobnych sytuacjach Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdzał zgodność zaprezentowanego powyżej podejścia:

- w interpretacji z 28 listopada 2023 r. o sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.510.2023.3.MJ:

„Jak wskazano wyżej, zbycie przedsiębiorstwa ma miejsce wówczas, gdy cały majątek przedsiębiorstwa przechodzi na własność jednego nabywcy, który kontynuuje działalność gospodarczą zbywcy. O tym, czy doszło do wyodrębnienia przedsiębiorstwa, decyduje zakres zbywanego majątku, zakres praw i zobowiązań; ponadto, decydujące jest to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, umożliwiające kontynuowanie określonej działalności gospodarczej.

Analiza opisanego zdarzenia przyszłego oraz treści powołanych przepisów prawa, prowadzi do stwierdzenia, że planowana transakcja darowizny na rzecz syna całego zakładu kamieniarskiego, o którym mowa we wniosku, będzie wyłączona spod zakresu ustawy na mocy art. 6 pkt 1 ustawy, jako zbycie przedsiębiorstw”.

- w interpretacji z 5 listopada 2024 r. o sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.700.2024.1.MG:

„Analiza okoliczności przedstawionych we wniosku oraz przywołanych przepisów prawa podatkowego prowadzi do stwierdzenia, że jeżeli faktycznie nastąpi darowizna wszystkich składników majątku Pana przedsiębiorstwa zarówno materialnych, jak i niematerialnych, to taka darowizna będzie stanowiła zbycie przedsiębiorstwa w rozumieniu Kodeksu cywilnego i w konsekwencji, zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy, darowizna ta będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem VAT.

Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy należy stwierdzić, że w rozpatrywanym przypadku zostaną spełnione wszystkie wskazane powyżej przesłanki do uznania przedmiotu transakcji za przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 551 Kodeksu cywilnego. Tym samym, darowizna całego majątku przedsiębiorstwa będzie stanowiła transakcję, o której mowa w art. 6 pkt 1 ustawy oraz na tej podstawie będzie wyłączona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Zatem, darowizna całości majątku Pana przedsiębiorstwa do działalności gospodarczej Pana syna nie stanowi dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 2 ustawy”.

- w interpretacji z 22 kwietnia 2025 r. o sygn. 0111-KDIB3-3.4012.96.2025.4.JSU:

„Tym samym uznać należy, że przedmiotem darowizny na rzecz syna - będzie zbycie przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, bowiem - jak wynika z okoliczności sprawy - stanowi zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych, o którym mowa w ww. przepisie art. 551 Kodeksu cywilnego, przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej. A zatem skoro przedmiotem darowizny będzie zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych stanowiący przedsiębiorstwo oraz syn będzie kontynuować działalność w dotychczasowym zakresie w jakim działalność była prowadzona przez Panią, to czynność przekazania ww. przedsiębiorstwa w drodze darowizny na rzecz syna, nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy”.

Ad 3

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jak wynika z powyższego przepisu, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn.:

1) odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz

2) gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych na gruncie VAT, czyli innymi słowy – w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Jednocześnie, w przypadku dokonania zakupu pierwotnie związanego z działalnością opodatkowaną, jeśli w okresie późniejszym następuje zmiana przeznaczenia przedmiotu zakupu – zachodzi konieczność skorygowania odliczenia VAT.

Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekt podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do ich dokonania zostały określone w art. 91 ustawy o VAT.

Jak stanowi art. 91 ust. 1: po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10a lub 10c-10g, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6, 10, 10a lub 10c-10g lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.

Z kolei zgodnie z art. 91 ust. 2 ustawy: w przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów  o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych  i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, korekty, o której mowa w ust. 1, podatnik dokonuje w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. Roczna korekta w przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, dotyczy jednej piątej, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - jednej dziesiątej kwoty podatku naliczonego przy ich nabyciu lub wytworzeniu. W przypadku środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio z tym, że korekty dokonuje się po zakończeniu roku, w którym zostały oddane do użytkowania.

Jak stanowi art. 91 ust. 7 ustawy: przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podatnik miał prawo do obniżenia kwot podatku należnego o całą kwotę podatku naliczonego od wykorzystywanego przez siebie towaru lub usługi i dokonał takiego obniżenia, albo nie miał takiego prawa, a następnie zmieniło się prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tego towaru lub usługi.

Zgodnie z art. 91 ust. 9, w przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Jak przy tym wcześniej wskazano – Obdarowana zamierza w dalszym ciągu prowadzić działalność gospodarczą w ramach otrzymanego przedsiębiorstwa i wykonywać w związku z tym czynności opodatkowane na gruncie VAT.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do dokonania korekty podatku naliczonego z uwagi na brzmienie art. 91 ust. 9 ustawy o VAT. Obowiązek dokonania korekty może natomiast spoczywać na Obdarowanej w razie zmiany przeznaczenia towarów otrzymanych  w ramach przedsiębiorstwa (wycofania ich z działalności opodatkowanej na gruncie VAT). Nie będzie to już jednak czynność dotycząca Wnioskodawcy.

Powyższe podejście zostało potwierdzone przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacjach wydanych w podobnych stanach faktycznych, np. w interpretacji z 14 maja 2025 r.  o sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.343.2025.1.AJB.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest:

-     nieprawidłowe w zakresie uznania wycofania Nieruchomości w (...) do majątku prywatnego za dostawę towarów zwolnioną od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie nr 1),

-     prawidłowe w zakresie uznania darowizny przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej za zbycie przedsiębiorstwa i w konsekwencji wyłączenia ww. transakcji z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy (pytanie nr 2),

-     prawidłowe w zakresie braku obowiązku dokonania korekty wcześniej odliczonego podatku naliczonego zgodnie z art. 91 ustawy w związku z darowizną przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej (pytanie nr 3).  

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą”:

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 2 pkt 22 ustawy:

Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Na podstawie art. 2 pkt 6 ustawy:

Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W świetle art. 8 ust. 1 ustawy:

Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

W powyższym przepisie przyjęto generalną zasadę, że usługami są wszelkie odpłatne świadczenia, niebędące dostawą towarów. Stąd też stwierdzić należy, że definicja „świadczenia usług” ma charakter dopełniający definicję „dostawy towarów” i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W przytoczonych przepisach została zrealizowana zasada powszechności opodatkowania wyrażona w art. 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE.L. Nr 347 z 11.12.2006 s. 1 ze zm.). Definicja świadczenia usług stanowi dopełnienie definicji dostawy towarów i tym samym opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszystkie czynności odpłatnego obrotu profesjonalnego.

Z treści powołanego wyżej przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady podlegają opodatkowaniu VAT jedynie wówczas, gdy czynności te są wykonywane odpłatnie (za wynagrodzeniem). Jednocześnie ustawodawca zrównał niektóre dostawy towarów i świadczenia usług wykonywane nieodpłatnie z odpłatną dostawą towarów i odpłatnym świadczeniem usług, a więc z czynnościami, które podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jak stanowi art. 7 ust. 2 ustawy:

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1) przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,

2) wszelkie inne darowizny

- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Z przytoczonego przepisu wynika zatem, że opodatkowaniu VAT podlega generalnie każde nieodpłatne przekazanie bądź zużycie towaru należącego do przedsiębiorstwa, gdy dokonywane jest na rzecz podmiotów i na cele wymienione w art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy, o ile podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów, ich imporcie lub wytworzeniu tych towarów lub ich części składowych.

Jeżeli natomiast podatnik nie miał prawa do odliczenia kwoty podatku naliczonego, to wszelkie przekazanie lub zużycie towarów bez wynagrodzenia (nieodpłatne przekazania), pozostaje neutralne podatkowo (podatnik nie musi dokonać ich opodatkowania).

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę towarów w rozumieniu art. 5 ustawy podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika.

Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Według art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Na podstawie art. 659 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.

W myśl art. 659 § 2 ww. ustawy:

Czynsz może być oznaczony w pieniądzach lub w świadczeniach innego rodzaju.

Najem jest więc umową dwustronnie zobowiązującą i wzajemną, odpowiednikiem świadczenia wynajmującego, polegającego na oddaniu rzeczy do używania, jest świadczenie najemcy, polegające na płaceniu umówionego czynszu. Zatem oddanie w ramach umowy najmu osobie trzeciej rzeczy skutkuje uzyskiwaniem korzyści majątkowej po stronie podmiotu dokonującego wynajmu.

Mając na uwadze powołane przepisy należy stwierdzić, że najem wypełnia określoną w art. 15 ust. 2 ustawy definicję działalności gospodarczej, jeśli wykonywany jest w sposób ciągły dla celów zarobkowych (zawierane umowy najmu mają zazwyczaj długotrwały charakter, a uzyskiwane korzyści z tego tytułu są w zasadzie stałe), bez względu na to, czy najem jest prowadzony w ramach działalności gospodarczej, czy jako odrębne źródło przychodu w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W związku z tym najem, stanowi odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy i podlega opodatkowaniu tym podatkiem na mocy przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Z okoliczności sprawy wynika, że jest Pani osobą fizyczną będącą polskim rezydentem podatkowym, prowadzącą od 1 października 2000 r. działalność gospodarczą pod firmą „A.” A.B. oraz zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. W ramach działalności posiadała Pani Nieruchomość w (...), która została zakupiona 20 sierpnia 2007 r. Stanowi ona lokal użytkowy położony w (...), mający powierzchnię 45,00 m2. Przy zakupie została wystawiona faktura, zaś Pani przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Lokal ten został całkowicie zamortyzowany oraz nie był w żaden sposób modernizowany bądź ulepszany od momentu zakupu. Od momentu zakupu jest on wynajmowany.

Z dniem 31 grudnia 2025 r. nieruchomość została wycofana z działalności gospodarczej do Pani majątku prywatnego. W tym dniu sporządzony został dokument likwidacyjny wskazujący na likwidację środka trwałego – wycofanie środka trwałego na cele prywatne właściciela. Aktualnie lokal jest wynajmowany na podstawie umowy na czas nieokreślony zawartej 24 stycznia 2023 r. na rzecz kontrahenta prowadzącego działalność gospodarczą, który wykorzystuje lokal do prowadzenia działalności użytkowo-handlowej. Po wycofaniu nieruchomości do majątku prywatnego jej przeznaczenie nie uległo zmianie.

Przechodząc do Pani wątpliwości dotyczących ustalenia czy wycofanie Nieruchomości w (...) do majątku prywatnego będzie stanowiło dostawę towarów zwolnioną od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy (pytanie nr 1), należy wskazać, że z treści powołanych wyżej przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wyłącznie czynności spełniające przesłanki określone w ustawie o VAT.

Mając na uwadze przedstawiony opis sprawy, należy wskazać, że wycofanie Nieruchomości  w (...) z Pani działalności gospodarczej do majątku prywatnego nie stanowiło czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Należy zauważyć, że przepis art. 7 ust. 2 ustawy znajduje zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy dochodzi do przekazania składnika majątku na cele osobiste podatnika, a więc gdy składnik ten zostaje wyłączony z działalności gospodarczej  i przestaje służyć wykonywaniu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów  i usług.

W analizowanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Jak wynika z przedstawionego opisu sprawy,  w ramach działalności jest Pani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Nieruchomość w (...) po wycofaniu z działalności gospodarczej została wprawdzie przeniesiona do Pani majątku prywatnego, jednak jej faktyczne przeznaczenie nie uległo zmianie. Lokal użytkowy nadal jest wykorzystywany do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, tj. pozostaje przedmiotem odpłatnego najmu na rzecz podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (działalność użytkowo-handlową).

Należy zauważyć, że oddanie przedmiotowej Nieruchomości w najem poza dotychczasową działalnością gospodarczą – na gruncie ustawy – skutkować będzie wykonywaniem działalności gospodarczej (polegającej na wynajmie Nieruchomości w (...) na rzecz kontrahenta), zdefiniowanej w art. 15 ust. 2 ustawy oraz dokonywaniem czynności opodatkowanych podatkiem VAT, określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

W konsekwencji, wycofanie Nieruchomości z ewidencji środków trwałych prowadzonej działalności gospodarczej i ujęcie jej w Pani majątku prywatnym nie może zostać uznane za przekazanie na cele osobiste w rozumieniu art. 7 ust. 2 ustawy. Czynność ta nie skutkowała bowiem zmianą sposobu wykorzystania Nieruchomości ani zaprzestaniem jej wykorzystywania do działalności gospodarczej  w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług.

Tym samym w analizowanym przypadku nie doszło do dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 2 ustawy, a wycofanie Nieruchomości w (...) do Pani majątku prywatnego pozostawało poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

W związku z powyższym nie było podstaw do zastosowania zwolnienia od podatku przewidzianego  w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy. Przepis ten odnosi się bowiem do dostawy towarów, która  w analizowanej sprawie nie wystąpiła.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1 uznaję za nieprawidłowe.

Pani wątpliwości w dalszej kolejności dotyczą uznania, czy darowizna przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej będzie transakcją zbycia przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy i w związku z tym do ww. transakcji nie będą miały zastosowania przepisy ustawy o VAT (pytanie nr 2)

Przepis art. 6 ustawy wskazuje na wyłączenia określonych czynności spod zakresu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są w nim wskazane czynności, które co do zasady należą do grupy czynności podlegających opodatkowaniu, mieszczące się w zakresie odpłatnej dostawy towarów czy też odpłatnego świadczenia usług, z uwagi jednak na stosowne wyłączenie, czynności te nie podlegają opodatkowaniu.

I tak, na mocy art. 6 pkt 1 ustawy:

Przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ustawodawca w ww. przepisie nie zdefiniował, co należy rozumieć pod pojęciem „transakcji zbycia”. Uwzględniając zakres przedmiotowy ustawy o podatku od towarów i usług pojęcie to należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. „zbycie” obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem jak właściciel, np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego, czyli aportu. Zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów,  a więc może nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej, w tym także w formie umowy sprzedaży lub aportu.

Ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy o podatku VAT, winien on być interpretowany ściśle, co oznacza, że ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa (w rozumieniu Kodeksu cywilnego) lub zorganizowanej jego części, zdefiniowanej w art. 2 pkt 27e ustawy.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie zawierają definicji „przedsiębiorstwa”. Dla potrzeb przepisów podatkowych należy stosować definicję zawartą w art. 551 ustawy Kodeks cywilny. Zgodnie z tym przepisem:

Przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1)    oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

2)    własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3)    prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4)    wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5)    koncesje, licencje i zezwolenia;

6)    patenty i inne prawa własności przemysłowej;

7)    majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8)    tajemnice przedsiębiorstwa;

9)    księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Sformułowanie zawarte w zacytowanym art. 55¹ Kodeksu cywilnego „obejmuje ono w szczególności”, pozwala uznać, że definicja wymienia tylko przykładowe elementy przedsiębiorstwa. W rezultacie przedsiębiorstwo może obejmować także inne, niewymienione w tym przepisie składniki, jak również może składać się z niektórych tylko elementów wyliczenia zawartego w art. 55¹ Kodeksu cywilnego.

Kluczowym dla uznania, że przedmiot transakcji stanowi przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55¹ Kodeksu cywilnego (a co za tym idzie, ustawy o VAT) jest więc to, że stanowi on „zespół” składników materialnych i niematerialnych o cechach „zorganizowania” oraz „przeznaczenia do prowadzenia działalności gospodarczej”.

W myśl art. 552 Kodeksu cywilnego:

Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Przedsiębiorstwo, jako przedmiot zbycia, musi zatem stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym. Składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, że można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami tak, żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej.

Ponadto, przy ocenie czy składniki majątku powinny być uznane za przedsiębiorstwo, o którym mowa w art. 6 pkt 1 ustawy, uwzględnić należy następujące okoliczności:

‒    zamiar kontynuowania przez nabywcę działalności prowadzonej dotychczas przez zbywcę przy pomocy składników majątkowych będących przedmiotem transakcji oraz

‒    faktyczną możliwość kontynuowania tej działalności w oparciu o składniki będące przedmiotem transakcji.

Wskazanej oceny należy dokonać na moment przeprowadzenia transakcji. Tym samym, w przypadku, gdy konieczne dla kontynuowania działalności gospodarczej jest angażowanie przez nabywcę innych składników majątku, które nie są przedmiotem transakcji lub podejmowanie dodatkowych działań, brak jest możliwości stwierdzenia, że w danym przypadku zespół składników majątkowych stanowi przedsiębiorstwo.

Zakres powyższego wyłączenia z zakresu opodatkowania zdefiniował w wyrokach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 27 listopada 2003 r. sprawa C-497/01 Zita-Modes, TSUE stwierdził, że:

„Celem ww. opcji jest uproszczenie rozliczeń związanych z przeniesieniem majątku przedsiębiorstwa lub jego części, bądź wniesieniem ich aportem. W wyroku tym przyjęto, że jeżeli państwo członkowskie wprowadziło do swojego systemu VAT opcję zawartą w pierwszym zdaniu art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy uznając, że w przypadku wydania całości majątku nie ma miejsca dostawa towarów w rozumieniu regulacji VAT, to zasada ta ma zastosowanie – nie wyłączając możliwości ograniczenia jej stosowania do okoliczności zawartych w zdaniu drugim tego samego paragrafu – do każdego wydania przedsiębiorstwa lub samodzielnej części przedsiębiorstwa, włączając składniki materialne i niematerialne, które łącznie stanowią przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa, mogącego samodzielnie prowadzić działalność gospodarczą. Nabywca musi jednak wyrazić zamiar dalszego prowadzenia nabytego przedsiębiorstwa lub jego części, a nie jego bezpośredniej likwidacji i sprzedaży zapasów. TSUE wskazał, że biorąc pod uwagę cel Dyrektywy, pojęcia w niej użyte powinny być interpretowane w sposób jednolity i niezależny (autonomiczny), uwzględniając kontekst i cel regulacji. W wyroku tym, dokonując wykładni funkcjonalnej art. 5 ust. 8 Szóstej Dyrektywy, TSUE uznał, że celem wyłączenia zbycia przedsiębiorstwa z opodatkowania jest zapewnienie neutralności podatkowej takiej czynności, która obciążając stronę istotnym zobowiązaniem podatkowym i tak rodziłaby prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego. Trybunał podkreślił, że przeniesienie, o jakim mowa w art. 19 Dyrektywy 2006/112/WE, dotyczy między innymi części przedsiębiorstwa, a istotne znaczenie ma funkcjonalne powiązanie składników majątkowych umożliwiające realizację określonego zadania gospodarczego.”

Ponadto TSUE zauważył, że przejmującego należy traktować jako następcę zbywającego, przy czym, aby przejmujący mógł zostać uznany za następcę zbywającego, musi on kontynuować działalność prowadzoną przez zbywcę.

Podobnie Trybunał wypowiedział się w wyroku z 10 listopada 2011 r. w sprawie C-444/10 Finanzamt Ludenscheid przeciwko Christel Schriever, wskazując, że:

„(…) regulacja art. 5 (8) VI Dyrektywy Rady (obecnie art. 19 Dyrektywy 112) obejmuje przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części, w tym składników materialnych i ewentualnie niematerialnych, łącznie składających się na przedsiębiorstwo lub część przedsiębiorstwa zdolną prowadzić samodzielną działalność gospodarczą, nie obejmuje zaś samego zbycia towarów, jak sprzedaż zapasu produktów. Jak wskazuje Trybunał, stwierdzenie, że nastąpiło przekazanie przedsiębiorstwa lub jego samodzielnej części w rozumieniu art. 19 Dyrektywy 112, wymaga by całość przekazanych składników pozwalała na prowadzenie samodzielnej działalności gospodarczej. Kwestię czy całość ta musi obejmować określone dobra, zarówno ruchome, jak i nieruchome, należy rozpatrywać z punktu widzenia charakteru prowadzonej działalności gospodarczej.”

Należy podkreślić, że o tym, czy nastąpiło zbycie przedsiębiorstwa decydują każdorazowo okoliczności faktyczne związane z konkretną transakcją. Podatnik obowiązany jest do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania, co wiąże się z koniecznością prawidłowego zdefiniowania dokonywanej czynności.

Odpowiadając na Pani wątpliwości w pierwszej kolejności wskazać należy, że zbycie przedsiębiorstwa ma miejsce wówczas, gdy majątek przedsiębiorstwa przechodzi na własność jednego nabywcy, który kontynuuje działalność gospodarczą zbywcy.

O tym, czy doszło do przekazania przedsiębiorstwa, decyduje pełen zakres przekazanego majątku, praw i zobowiązań, a dostawa musi dotyczyć przedsiębiorstwa jako całości. Nie może ona obejmować dowolnej części przedsiębiorstwa, jeżeli miałaby zostać uznana za zbycie przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT. Wyłączenie z transakcji istotnych elementów przedsiębiorstwa mogłoby prowadzić do uznania, że przedmiotem czynności jest jedynie zbiór składników majątkowych, a nie przedsiębiorstwo jako zorganizowana całość. Natomiast wyłączenie składników niemających istotnego znaczenia dla funkcjonowania przedsiębiorstwa nie wyklucza uznania danej czynności za zbycie przedsiębiorstwa.

Jak wynika z opisu sprawy, prowadzi Pani działalność gospodarczą pod firmą „A.” A.B. Wcześniej zakończona została działalność kwiaciarni, a wszystkie związane z nią składniki majątkowe zostały sprzedane. Z kolei lokal użytkowy położony w (...) został z dniem 31 grudnia 2025 r. wycofany z działalności gospodarczej do Pani majątku prywatnego i w konsekwencji nie będzie stanowił elementu przedsiębiorstwa na dzień dokonania darowizny. Na moment planowanej darowizny jedynym obszarem prowadzonej przez Panią działalności gospodarczej pozostanie działalność transportowo-spedycyjna, w ramach której wykorzystywane są składniki majątkowe obejmujące w szczególności samochód osobowy marki (...), cztery pojazdy – ciągniki (trzy marki (...) oraz jeden marki (...), dziewięć naczep (pięć marki (...) oraz cztery marki (...)), zawarte umowy ubezpieczeniowe dotyczące tych pojazdów i naczep, zawarte umowy związane z prowadzoną działalnością, zatrudnionych pracowników oraz nieruchomość położoną w (...) wykorzystywaną jako miejsce przechowywania rzeczy związanych z przedsiębiorstwem oraz okresowo jako baza transportowa.

Wskazane składniki stanowią całość organizacyjną i funkcjonalną, umożliwiającą samodzielne prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportowo-spedycyjnym. Były one wykorzystywane przez Panią do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Zgodnie z Pani wskazaniem, przedmiotem planowanej darowizny będzie całe przedsiębiorstwo prowadzone w ramach działalności transportowo-spedycyjnej.

Przedmiotem darowizny będą zatem wszystkie składniki materialne i niematerialne pozostające  w przedsiębiorstwie, związane z działalnością transportowo-spedycyjną, w szczególności środki transportu, naczepy, nieruchomość w (...)wykorzystywana jako baza transportowa, prawa  i obowiązki wynikające z zawartych umów, zatrudnieni pracownicy oraz pozostałe składniki przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55¹ Kodeksu cywilnego. Przekazywany zespół składników będzie stanowił na dzień darowizny samodzielne przedsiębiorstwo zdolne do prowadzenia działalności gospodarczej.

Obdarowana jeszcze przed dokonaniem darowizny zarejestruje działalność gospodarczą oraz podejmie wszystkie niezbędne działania organizacyjne i formalne, aby zapewnić nieprzerwaną kontynuację działalności transportowo-spedycyjnej. Zamiarem stron jest, aby przedsiębiorstwo po dokonaniu darowizny funkcjonowało w niezmienionym zakresie, bez konieczności pozyskiwania dodatkowych składników majątkowych lub podejmowania innych działań umożliwiających prowadzenie działalności gospodarczej. Natomiast Pani po dokonaniu darowizny zakończy prowadzenie działalności gospodarczej.

Biorąc pod uwagę opis sprawy oraz treść przywołanych przepisów prawa należy stwierdzić, że składniki materialne i niematerialne będące przedmiotem planowanej darowizny będą stanowiły przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55¹ Kodeksu cywilnego. W konsekwencji planowana darowizna przedsiębiorstwa na rzecz siostry (Obdarowanej), która będzie kontynuowała prowadzoną dotychczas działalność gospodarczą, będzie stanowiła transakcję zbycia przedsiębiorstwa wyłączoną z zakresu opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania nr 2 uznaję za prawidłowe.

Pani wątpliwości dotyczą obowiązku dokonania korekty uprzednio odliczonego podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ustawy o podatku od towarów i usług , w związku z darowizną przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej.

W myśl art. 86 ust. 1 ustawy:

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Zasady dotyczące sposobu i terminu dokonywania korekty podatku naliczonego oraz podmiotu zobowiązanego do ich dokonania zostały określone w art. 91 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy:

Po zakończeniu roku, w którym podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 1, jest on obowiązany dokonać korekty kwoty podatku odliczonego zgodnie z art. 90 ust. 2-10a, z uwzględnieniem proporcji obliczonej w sposób określony w art. 90 ust. 2-6, 10 lub 10a lub przepisach wydanych na podstawie art. 90 ust. 11 i 12, dla zakończonego roku podatkowego.

Na podstawie art. 91 ust. 2 ustawy:

W przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15.000 zł, korekty, o której mowa w ust. 1, podatnik dokonuje w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów – w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. Roczna korekta w przypadku, o którym mowa w zdaniu pierwszym, dotyczy jednej piątej, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów – jednej dziesiątej kwoty podatku naliczonego przy ich nabyciu lub wytworzeniu. W przypadku środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15.000 zł, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, z tym, że korekty dokonuje się po zakończeniu roku, w którym zostały oddane do użytkowania.

Szczegółowy sposób dokonywania korekty określa art. 91 ust. 3-8 ustawy.

Zgodnie natomiast z art. 91 ust. 9 ustawy:

W przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Oznacza to, że zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 6 pkt 1 ustawy, pozostaje bez wpływu na wcześniejsze odliczenia podatku naliczonego dokonane przez zbywcę na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy w związku z zakupami, które służyły jemu do wykonania czynności opodatkowanych w zbywanym przedsiębiorstwie.

Analiza przedstawionego zdarzenia przyszłego oraz treści powołanych przepisów prawa, prowadzi do wniosku, że skoro – jak rozstrzygnięto w niniejszej interpretacji – składniki materialne i niematerialne będące przedmiotem planowanej darowizny będą stanowiły przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55¹ Kodeksu cywilnego. W konsekwencji, planowana darowizna przedsiębiorstwa na rzecz Obdarowanej, będzie stanowiła transakcję zbycia przedsiębiorstwa wyłączoną z zakresu opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że planowana darowizna przedsiębiorstwa na rzecz siostry (Obdarowanej), która będzie kontynuowała prowadzoną dotychczas działalność gospodarczą, nie spowoduje obowiązku dokonania przez Panią korekty wcześniej odliczonego podatku VAT. Obowiązek dokonania ewentualnych korekt podatku naliczonego – zgodnie z art. 91 ust. 9 ustawy – będzie ciążył na Obdarowanej przejmującej składniki majątkowe wchodzące w skład działalności przedsiębiorstwa „A.”.

W konsekwencji, w zakresie towarów nabytych przez przedsiębiorstwo „A.”, w związku z planowaną darowizną przedsiębiorstwa „A.” na rzecz Obdarowanej nie będzie Pani zobowiązana do dokonania korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ustawy o VAT.

Zatem, Pani stanowisko w zakresie pytania nr 3 uznaję za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do powołanych przez Panią interpretacji indywidualnych należy zauważyć, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących  w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywiste zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywać się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy  z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Źródło: system EUREKA Ministerstwa Finansów (Krajowa Informacja Skarbowa) ↗. Dokument urzędowy — nie stanowi przedmiotu prawa autorskiego (art. 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie wnioskodawcę, któremu została wydana, i tylko w zakresie, w jakim stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe odpowiada opisowi z wniosku. Dla innych podatników ma charakter informacyjny.

Interpretacja a sytuacja podatnika

Stanowisko organu przedstawione w interpretacji dotyczy stanu faktycznego opisanego we wniosku. Ocena, czy odnosi się ono do sytuacji innego podatnika, wymaga analizy jego dokumentów — w ramach obsługi księgowej zajmuje się tym biuro.